Hôm nay,  

Chúng ta đều là thuyền nhân

27/03/201909:22:00(Xem: 6263)
 Chúng ta đều là thuyền nhân

Giao Chỉ, San Jose


blank

Chủ nhật 24 tháng 3-2019 là một ngày nắng vào giữa mùa mưa gió miền Bắc CA. IRCC và Dân Sinh Media tổ chức ngày Thuyền Nhân Hội Ngộ tại ngay hội trường của Santa Clara County vào 9 giờ sáng. Mọi người đến tham dự khá đông đảo vừa trò chuyện vừa ăn sáng và xem triển lăm các hình ảnh về thuyền nhân của Việt Museum. Trên bàn ngay cửa vào là mô hình tấm bia đặc biệt nổi tiếng tại Mă Lai. Bia tưởng niệm tại nghĩa trang thuyền nhân do thân nhân về thăm viếng thực hiện năm 2005 nội dụng hết sức trang trọng tiếc thương và cầu nguyện cho những người đă chết trên đường tìm tự do. Do áp lực của công sản Hà Nội, chính quyền Mă Lai đă phải đục bỏ. Mẫu bia nầy hiện đặt tại Việt Museum, San Jose. 

                                                                       
blank

Đúng 10 giờ sáng mọi người vào hội trường. Sau phần nghi lễ khai mạc, ông Nguyễn đức Cường , nguyên tổng trưởng kinh tế VNCH đại diện hội đồng quản trị IRCC/Viet Museum lên giới thiệu Giám sát viên Dave Cotese chào mừng quan khách. Tiếp theo   ông Phạm Phú Nam, giám đốc Dân Sinh Media trong vai trò MC đã cảm ơn các thành phần yểm trợ cho tổ chức. Với tư cách đại diện IRCC/Viet Museum, chúng tôi trình bày tổng quát về lịch sử 20 năm thuyền nhân tỵ nạn. Phần tiếp theo là các câu chuyện sống thực lần lượt do các thuyền nhân kể lại. Anh Thế Vũ, phụ tá của ông Dave Costese và anh Quang lên kể về hành trình vượt biển hơn 20 năm qua. Thực sự ngay trong hàng trăm quý vị tham dự cũng như hàng triệu thuyền nhân tại hải ngoại, mỗi người đều có riêng những câu chuyện đau thương và may mắn. Những đoạn đời gian truân và ly kỳ, nhưng tất cả đều ngồi yên lặng theo dõi diễn giả và các đoạn phim cảm động do tác giả Phạm Phú Nam sưu tầm và thực hiện công phu với âm thanh sống động. Nhưng đặc biệt hơn hết chính là câu chuyện của ông Nam trong vai trò thuyền trưởng của chuyến vượt biển không những hấp dẫn, gây xúc động và làm mọi người bàn tán mãi về sau. Câu chuyện về con thuyền 91 người được trang bị và tổ chức chu đáo để sẵn sàng chống cả với hải tặc. Tuy nhiên lại rất không may tầu chết máy giữa đại dương, nếu không được cấp cứu thì tất cả sẽ chết đói chết khát. Giữa cơn nguy kịch chỉ còn trông chờ ở con tàu Mã Lai kéo vào bờ. Trong hoàn cảnh hiểm nghèo, cả tàu đã được thoát chết nhớ một nữ anh hùng can đảm hy sinh. Câu chuyện hấp dẫn ly kỳ sẽ được ghi lại trực tiếp bởi diễn gia qua Youtube phổ biến sau. Tóm lược lại, đây là một buổi họp mặt vô cùng ý nghĩa và cảm động trước khi mọi người chuẩn bị cho ngày 30 tháng tư đáng ghi nhớ sắp đến. Tháng Tư của 44 nam nhìn lại.

Phần tiếp theo là tường thuật riêng của chúng tôi với các điểm ghi nhớ liên quan đến ngày Thuyền Nhân như sau.

Chuyện thứ nhất:                                                                                         
Định mệnh nào cho người đi Mỹ.
   


30 tháng tư 75, Sài Gòn thất thủ. Ông Ford cho lệnh di tản gia đình người Mỹ và liên hệ Mỹ khoảng 70 ngàn. Một số đi bằng máy bay. Nếu đi trực thăng thì cũng ra hạm đội rồi chuyển qua thương thuyền. Hàng ngàn con thuyền nhỏ của người Việt túa ra biển Đông. Hạm đội Việt Nam và Hoa Kỳ vớt hết. Có vé hay không, tất cả đều vào Mỹ không cần thông hành. Năm xưa lính Mỹ đồ bỏ vào Đà Nẵng đem theo vũ khí không cần Visa. Bây giờ quân dân Việt Nam vào đất Mỹ phải bỏ súng và cũng không cần hộ chiếu. Tong cong 150 ngan. Tháng 7 năm 75 tôi đón một gia đình 37 người dân chài Bắc Kỳ di cư đi từ Phan Thiết vào Vũng Tàu rồi được tầu Mỹ vớt qua Hoa Kỳ. Lạc loài đến Springfield Illinois, TV và báo Mỹ phỏng vấn ông cụ trưởng tộc. Hỏi rằng tổng thống Ford chỉ cho phép di tản gia đình Mỹ và những người có liên hệ quan trọng. Ông có giấy tờ gì mà được qua đây. Ông cụ dân chài nói rằng chúng tôi cũng có đủ giấy tờ. Nói rồi cụ đưa tờ giấy cũ kỹ nhàu nát có vẽ các đường ngang dọc. Thông dịch viên chuyển ngữ. Cụ nói đây là số tử vi của họ nhà tôi. Giấy phép này của Trời làm còn to hơn giấy của ông Ford. La số của cả họ nhà tôi đều là Thuyền Nhân đi Mỹ. 
 

Chuyện thứ hai:
Tất cả chúng ta đều là thuyền nhân


Vào dịp Tết 82, làm công việc cho cơ quan di dân ty nạn tôi có dịp đón tiếp một nhóm gia đình Việt Nam mới đến định cư. Gồm đủ mọi thành phần. Có người mới đến từ trại ty nạn. Có người qua năm 75 di chuyển từ tiểu bang khác về San Jose. Nhân viên hướng dẫn của cơ quan hỏi rằng ai là thuyền nhân và ai đến Mỹ bằng máy bay.  Một ông lớn tuổi chống nạng chợt mặt đỏ bừng đứng lên lớn tiếng. Tất cả chúng ta đều là thuyền nhân hết. Chúng tôi rất ngạc nhiên và tất cả đều yên lặng. Lát sau ông nói tiếp hai đứa con trai tôi vượt biên bằng thuyền năm 76. Tôi bị tù sau 4 năm trở về nhưng chân què. Vợ tôi và cháu gái bị hải tặc hãm hiếp rồi giết chết. Tôi xin đi đoàn tụ qua đây. Nhưng xin các ông cho ghi tất cả chúng tôi là thuyền nhân để tưởng niệm vợ con tôi. Tôi trả lời: Vâng, trên ý nghĩa tinh thần tất cả người Việt chúng ta ở Mỹ đều là thuyền nhân. 

 Chuyện thứ 3.   
Bao nhiêu thuyền nhân?
   
 Viện bảo tàng thuyền nhân đã nghiên cứu. tham khảo và sau cũng có được các con số như sau.

blank
Tổng công trong 20 năm từ 1975 đến 1995 có 964000 thuyền nhân chia ra làm 5 đợt. Xin xem hình tác phẩm đính kèm. Nếu coi toàn thể cộng đồng Việt trên thế giới là một gia đình thì toàn gia dọn nhà chạy giặc suốt 2 thập niên. Những người di tản đầu tiên là 150 ngàn đóng vai tiền thám thử thách. Hình ảnh cuộc sống trên đất mới đã đưa về những tin tức của thế giới tự do. Từ đó khích lệ các chuyến đi. Những đau thương thất bại và những thứ thach thành công đã mở đường cho các chiến dịch ODP. Ra đi có trật tự, HO và Con lai rồi những đợt Boat People tiếp theo..Một trong rất nhiều người tự vẫn tại Thái Lan đã viết lại những hàng chữ đầy máu lệ. Anh viết rằng “Tôi chết đi không phải vì tuyệt vọng, mà vì tôi muốn đem lại niềm hy vọng và sự sống cho nhiều người khác.”

(Vài hàng tuyệt mệnh của Nguyễn Ngọc Dung, 25 tuổi. Ngày 3/5/1993, anh đã tự đâm vào tim và chết tức khắc trước văn phòng Cao ủy tị nạn LHQ tại trại Sungei Besi, Mã Lai.)

                       

Thưa quý vị.   
Vì vậy hôm nay chúng ta tổ chức Ngày Thuyền Nhân . Đây là ngày của tất cả chúng ta. Năm nay tạm thời là năm thử thách. Sang năm 2020 sẽ là lần kỷ niệm 45 năm kể từ 1975. Sẽ có ngày Thuyền Nhân quy mô hơn với sự góp mặt của rất nhiều người. Các khoa học gia, các tướng lãnh gốc Việt cũng là gốc thuyền nhân. Các danh ca, các nhà bác học, các vị dân cử gốc thuyền nhân. Các danh nhân là con cháu thuyền nhân. Ngày Thuyền nhân chắc chắn gợi lại hàng ngàn chuyện đau thương nhưng chính từ ý nghĩa sâu thẳm của thảm kịch vượt biên vượt biển chúng ta sẽ tiến tới thành quả xây dựng một cộng đồng Việt Nam tốt đẹp trong tương lai.
 

Ghi Chú: Trong 10 năm qua đã có trên 100 ngàn khách đến thăm Viện bảo tàng Thuyền Nhân và VNCH tại San Jose. Đa số là các em học sinh đi Field Trip. Chúng tôi rất cần các thành viên tình nguyện làm việc chào đón quan khách. Chỉ cần 4 hay 8 giờ một tuần các bạn sẽ đóng góp lớn lao cho công tác đem quá khứ huy hoàng gửi tương lai vĩnh cửu. Sẽ được hướng dẫn công việc. Xin liên lạc qua điện thoại, địa chỉ và email sau đây.

blank

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên số, nơi mọi thứ đều được đo bằng thuật toán: nhịp tim, bước chân, năng suất, thậm chí cả tình yêu. Thuật toán không có tình cảm, nhưng khôi hài vì chúng ta điều khiển thuật toán bằng cảm xúc.Máy móc có thể xử lý hàng tỷ dữ liệu mỗi giây, còn con người — chỉ cần một tưởng tượng — mọi thứ biến hoá. Cảm xúc lan truyền nhanh hơn tin tức, giận dữ được tối ưu hóa bằng công nghệ, và hạnh phúc được đong đếm bằng lượt thả tim. Chúng ta tưởng mình tiến hóa thành sinh vật lý trí, nhưng thật ra chỉ là sinh vật cảm xúc có Wi-Fi. Trong khi AI đang thao túng mọi lãnh vực, chúng ta loay hoay với cảm xúc, thao túng mọi ý nghĩ, hành vi.
Năm 2025 sắp khép lại, và theo thông lệ hàng năm, các nhà từ điển trên thế giới lại đi tìm từ ngữ để chọn đặt tên cho cái mớ hỗn độn mà nhân loại vừa bơi qua trong năm. Oxford chọn cụm từ “mồi giận dữ” (rage bait). Theo các nhà ngôn ngữ học của Oxford, đây là cách tiếng Anh vẫn thường vận hành: hai chữ quen thuộc — “giận dữ” và “mồi nhử” — ghép lại trong bối cảnh trực tuyến để tạo nên một ý niệm mới: thứ nội dung bày ra để cố tình khêu gợi bản tính nóng nảy của người xem, người đọc, khiến thiên hạ phải lao vào vòng tranh cãi chỉ để cuối cùng bấm thêm một cú “tức” nữa.
Tài năng như ông vua tiểu thuyết kiếm hiệp Kim Dung cũng chỉ có thể tạo ra những vị tướng phản diện nhưng có võ công cao cường và chí lớn, chứ không thể giả mạo làm tướng. Mộ Dung Phục, tức Nam Yến Quốc, là một trong nhiều ví dụ. Mộ Dung Phục là kẻ háo danh, không từ thủ đoạn để đạt mục đích. Hắn sẵn sàng bỏ quên nhân nghĩa, thậm chí phản bội anh em, bạn bè, để leo lên nấc thang quyền lực, khôi phục nước Yên. Nhưng vẫn là một kẻ võ công cái thế. Đối thủ của Mộ Dung Phục là anh hùng chính nghĩa Kiều Phong. Bởi vậy, mới có câu "Bắc Kiều Phong, Nam Mộ Dung" để chỉ hai cao thủ võ lâm mạnh nhất thời bấy giờ. Vậy mà nước Mỹ hôm nay lại có bộ phim kỳ quái về một kẻ giả danh tướng, khoác lên mình chiếc áo quyền lực để công kích một anh hùng, một đại tá Hải Quân, một phi hành gia của NASA, một người yêu nước đích thực.
Trong lúc hàng triệu người không đủ thực phẩm để ăn, chính quyền của Tổng thống Donald Trump lại để mặc cho nông sản thối rữa hàng loạt ngoài đồng, trong kho bãi, và thậm chí còn trực tiếp tiêu hủy hàng ngàn tấn thực phẩm viện trợ. Tất cả đều nhân danh mục tiêu “nâng cao hiệu quả” của bộ máy chính phủ. Những thay đổi quyết liệt trong chính sách thuế quan, các cuộc bố ráp di dân gắt gao và cắt giảm các chương trình hỗ trợ người dân như tem phiếu thực phẩm đã khiến nông dân kiệt quệ vì thiếu nhân lực và vốn liếng. Nông sản thì bị bỏ mặc cho mốc meo trong kho và thối rữa ngoài đồng, trong khi hàng triệu người dân rơi vào cảnh đói kém. Đó là chưa kể đến những trường hợp chính quyền trực tiếp tiêu hủy nguồn thực phẩm hoàn toàn có thể sử dụng được.
Quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ-Hoa Kỳ phản ánh sự dịch chuyển mạnh của trật tự quyền lực toàn cầu. Trung Quốc và Ấn Độ có tiềm năng hợp tác lớn nhờ quy mô dân số và kinh tế, nhưng nghi kỵ chiến lược, cạnh tranh ảnh hưởng và tranh chấp biên giới khiến hợp tác bị hạn chế. Với Mỹ, việc Ấn Độ nghiêng về Trung Quốc có thể làm suy yếu chiến lược kiềm chế Bắc Kinh, trong khi tranh chấp thương mại như thuế 50% của Mỹ càng làm quan hệ thêm bất ổn...
Nếu có ai nói, nhạc của Trịnh Công Soạn giống như nhạc Trịnh Công Sơn, đôi bài nghe còn ác liệt hơn. Chắc bạn sẽ không tin. Tôi cũng không tin, cho đến khi tôi nghe được một số ca khúc của Trịnh Công Soạn, quả thật là như vậy. Tôi nghĩ, nếu anh này dứt bỏ dòng nhạc Trịnh cũ mà khai phá dòng nhạc Trịnh mới, thì chắc anh sẽ thành công. Người viết lách thì tính hay tò mò và mến mộ tài năng, tôi dọ hỏi người quen và nhất là những ca sĩ trẻ mong được nổi bật, đã tranh nhau khởi sự hát nhạc của Soạn. Cuối cùng, tôi cũng tìm đến được nhà anh. Gõ cửa. Mở.
Vào một buổi sáng Tháng Sáu năm 2025, dân biểu, cựu chủ tịch Hạ Viện đảng Dân Chủ tiểu bang Minnesota, Melissa Hortman, một trong những nhà lập pháp được kính trọng nhất của tiểu bang, và chồng của bà bị bắn chết tại nhà riêng. Chú chó cảnh sát lông vàng của họ, Gilbert, cũng ra đi với chủ. Vụ giết người này không phải là ngẫu nhiên. Thượng nghị sĩ John Hoffman và vợ cũng bị tấn công cùng ngày, nhưng may mắn sống sót. Chính quyền sớm tiết lộ thủ phạm, Vance Boelter, 57 tuổi, người theo chủ nghĩa cực hữu, đã viết bà Hortman vào “danh sách mục tiêu” bao gồm các nhà lập pháp Đảng Dân Chủ khác.
Ngày đi phỏng vấn thẻ xanh để trở thành thường trú nhân Hoa Kỳ thường là một ngày tràn đầy hy vọng và đáng nhớ, đặc biệt đối với những đôi vợ chồng, hoặc những hôn phu, hôn thê. Lễ Tạ Ơn tưởng đâu là ngày họ sum vầy, nói câu “Tạ ơn nước Mỹ” với những hy vọng về một tương lai tốt đẹp. Nhưng điều đó không xảy ra trong thời này, ở Hoa Kỳ. Khi bước cuối cùng trong quá trình xin thường trú nhân Hoa Kỳ, là cuộc phỏng vấn với viên chức di trú kết thúc, các đặc vụ liên bang lại ập đến, còng tay người vợ/chồng người ngoại quốc và đưa họ đi. Hy vọng trở thành ác mộng.
Dự thảo Hòa ước Ukraine do Hoa Kỳ và Nga đề ra gồm có 28 điểm đã được công bố gần đây. Kết quả của diễn biến này khá bất thường vì không có sự tham gia đàm phán của Ukraine và Liên minh châu Âu (EU)...
Trong một nghiên cứu phối hợp giữa đại học Hồng Kông và đại học Rutgers tại Mỹ cùng một số khoa học gia trong khu vực hồi tháng 8 năm 2024, báo cáo này chỉ ra rằng vị trí của Việt nam sẽ là một "điểm nóng" của những cơn bão nhiệt đới với cường độ dữ dội và thường xuyên hơn trước sự biến đổi khí hậu toàn cầu, với rủi ro cao là ngay Hải Phòng.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.