Hôm nay,  

Phạm Chi Lan: Việt Nam Đang Ở Đâu Và Cần Đi Tới Đâu?

13/09/201700:00:00(Xem: 8658)

Việt Nam Đang Ở Đâu Và Cần Đi Tới Đâu
Đào Như
 

Bây giờ tại Chicago là 7 giờ sáng, thứ Hai, ngày 11 tháng 9-2017, ngoài trời mưa đầu mùa đang rã rich cùng với khí lạnh đang tràn về thành phố Chicago, nhắc nhở một mùa Thu nữa sẽ về ấp ủ thành phố thân thương này. Cảm khái trước không gian bát ngát hồ Michigan, tôi đang theo dõi tìm hiểu một tựa đề lớn trên trang mạng tiếng Việt BBC-London dưới dạng một câu hỏi: Việt Nam Có Cần Tư Duy Lại Để Phát Triển?-- http://www.bbc.com/vietnamese/vietnam-41220909.

Qua bài báo tôi được thấy lại hình ảnh của bà Phạm Chi Lan, nguyên là Cố vấn kinh Tế của hai vị cố Thủ Tướng Võ Văn Kiệt và nguyên Thủ tưóng Phan Văn Khải, với những đề xuất của bà đầy tính thuyết phục để xây dựng phát triên kinh tế đất nước mạnh hơn và để xây dưng một thể chế, một chính phủ phù hợp và bắt kịp những trào lưu tiến hóa của thế giới hiện tại. Bà Phạm Chi Lan thiết tha kêu gọi ‘‘Việt Nam cần phải nhận thức được sự thay đổi hiện nay trên thế giới, nhận thức được mình đang ở đâu và cần đi tới đâu để thay đổi cách phát triển của mình...Việc Đổi mới nhất thiết cần đi vào Kinh Tế Thị Trường một cách mạnh mẽ hơn và xây dựng cả nền tảng của thể chế chính trị phù hợp với kinh tế thị trường mà Việt Nam cần tiến đến..’’. Phải chăng bà Phạm Chi Lan cố tình đánh thức những nhà lãnh đạo Việt Nam đang mê ngủ với giấc mơ Chuyên Chính Vô Sản của Chủ Nghĩa Mác Lênin. Họ không biết họ đang ở đâu,và họ đưa dân tộc cả nước về hướng nào? Lâu lắm rồi, sau ‘thời đại Nguyễn Tấn Dũng’ đến mãi bây giờ, người dân Việt chúng ta mới nghe lại được lời kêu gọi Chính phủ Cộng Sản Việt Nam phải thay đổi Thể Chế Chính Trị để phù hợp với nền kinh tế thị trường tự do hầu để phát triển đất nước xứng với tiềm năng của mình

      Bên cạnh đó, còn lời phát biểu của GS Chu Hảo, nguyên Thứ trưởng bộ KHCN và Môi Trường, ông cho rằng:Việt Nam cần phải có sự ủng hộ của Cộng đồng Quốc Tế khi ông cho hay rằng chính Cộng đồng Quốc tế đã từng thúc đẩy Việt Nam cần phải có những động thái quyết liệt hơn để khẳng định chủ quyền Việt Nam trên Biển Đông từ năm 1990! Bây giờ, chưa phải là muộn để Việt Nam một lần nữa xác lập mạnh mẽ chủ quyền của Việt Nam trên Biển Đông.

   Tôi nhớ lại hôm 5 tháng 7-2017 trên trang mạng Tia Sáng, có lẽ cũng vì thao thức trăn trở về vấn đề phát triển đất nước dựa trên cơ sở của thể chế Pháp Quyền và Xã Hội Dân Sự, TS Nguyễn Sĩ Dũng nêu lên những  ‘‘Chuẩn Mực Của Quản Trị Quốc Gia Hiện Tại’’: http://tiasang.com.vn/-dien-dan/Chuan-muc-cua-quan-tri-quoc-gia-hien-dai-10812. Trong đó TS Nguyễn Sỹ Dũng, nguyên Phó Chủ Nhiệm Văn Phòng Quốc hội đã phát biểu‘‘Chất lượng và hiệu quả của một nền quản trị quốc gia phụ thuộc không chỉ vào tài năng của ban lãnh đạo mà còn dựa vào những chuẩn mực mà nền quản trị đó tuân thủ’’. Theo sự nghiên cứu và đúc kết từ sự tìm hiểu cũng như chiêm nghiệm của bản thân mình, TS Nguyễn Sĩ Dũng phơi bày trước độc giả Tia Sáng, 7 tiêu chuẩn cần thiết để quản trị quốc gia hiện đại trong một thế giới như hôm nay:

1- Xây dựng thể chế Pháp quyền- Rule of Law- Nghĩa là mỗi khi ban hành quyết định nào Chính phủ hay Bộ Ngành Công quyền đều phải dẫn chiếu điều khoản pháp luật và Hiến pháp cho phép làm như vậy. (điều này trái với quan điểm của TBT ĐCSVN hiện tậi ông Nguyễn Phú Trọng. Theo ông Trọng những nghị quyết mới được ban hành đều căn cứ trên Điều lệ của Đảng và chủ nghĩa Mac Lênin. Cai trị dân bắng điều lệ của Đảng chứ không bằng luật pháp sẵn có (pháp quyền) và điều lệ của Hiến Pháp hiện hành, mặc dầu hiến pháp hiên hành của CHXHCNVN chẳng tốt lành gì, vẫn giữ nguyên Điều Khoản 4- bảo Vệ Chuyên Chính Vô sản-độc tài đảng trị)


2- Trách nhiệm giải trình-Accountabilities- gồm có 3 phần chính: a/-Ban hành quyết định phải báo cáo công khai, b/-Không giải trình được thì phải bãi nhiệm, c/-Phải chịu trách nhiệm và hậu quả của quyết định đó.

3- Minh Bạch: Người dân phải được tạo điều theo dõi và thông hiểu về qui trình và lý do cần phải ban hành quyết định

4- Sự tham gia của quần chúng: Người dân phải được thường xuyên cung cắp thông tin và được tham vấn ý kiến hoặc được tạo điều kiện để họ đưa những khuyến nghị của họ nếu có và trong một số trường hợp được trực tiếp tham gia vào qui trình ban hành quyết định cũng như vào quá trình quản lí, Được như vậy người dân mới tin cậy và ủng hộ và thực hiện những chủ trương của quyết định...

5- Phản ứng tương thích và kịp thời: Điều này đòi hỏi một nền quản trị tốt để kịp thời phát hiện những vấn đề sớm nhất và phản ứng kịp thời để xử lý chúng đúng lúc. Vấn đề phát sinh như thế nào thì phản ứng tương thích như thế ấy. Không thể đổ hết nguồn lực để xử lý vấn đề nhỏ và bỏ qua những vấn đề lớn có ảnh hưởng sâu đậm và trên một diện rộng hơn nhiều. Đồng thời chính quyền phải xử lý kịp thời chớ để quá muộn sẽ khó xử lý.

6- Công bằng và không loại trừ : Lợi ích của mọi người dân, của mọi nhóm xã hội  phải được cân nhắc coi trọng như nhau trong quá trình quyết định thực thi chính sách. Tất cả mọi thành phần  đều phải có cơ hội tham gia  vào qui trình quản trị

7- Hiệu lực và Hiệu quả : Điều này đòi hỏi Chính phủ, Công quyền phải thực thi Kết Luậncho được các quyết định đã được ban hành và bảo đảm sử dụng quyết định hiệu quả nhất

Tiến sĩ Nguyễn Sỹ Dũng đã đi đến kết luận: Vấn đề là để xây dựng một nền quản trị quốc gia hiện đại, chúng ta cần nhận thức tốt hơn và áp dụng đầy đủ hơn các chuẩn mực được thế giới công nhận ở trên.

Riêng tôi, tôi tin chắc rằng bạn đọc và tôi rất thất vọng khi chúng ta cùng đặt câu hỏi: liệu ban lãnh đạo Viêt Nam do đảng CSVN dẫn đầu có bao giờ họ tuân thủ một trong những chuẩn mực lãnh đạo đất nước hiện đại được thế giới công nhận như ở trên chưa?

Kết Luận

Việt Nam ba mươi mốt năm sau Đổi Mới, mươi hai năm sau lời kêu gọi Đại Đoàn Kết Dân Tộc của cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt, Chuyên gia Kinh tế Phạm Chi Lan hôm nay vẫn tiếp tục đặt câu hỏi ‘‘Đảng Cộng Sản Việt Nam có biết mình đang ở đâu và sẽ phải đi về đâu? ’’, phải chăng ĐCSVN đã đánh mất chính mình?  Một lần nữa bà Phạm Chi Lan thiết tha kêu gọi chính phủ Cộng sản Việt Nam phải thay đổi thể chế chính trị cho bằng được để phát triển, để xây dựng một nền Kinh Tế Thị Trường Tự do mà cả loài người tiến bộ đang theo đuổi. Cùng lúc ấy,TS Nguyễn Sỹ Dũng vẫn tiếp tục nhắc nhỡ chính phủ Việt Nam; ‘‘Vấn đề là để xây dựng một nền quản trị quốc gia hiện đại, chúng ta cần nhận thức tốt hơn và áp dụng đầy đủ hơn các chuẩn mực được thế giới công nhận nói trên’’. Những lời cảnh cáo của hai vị Pham Chi Lan và Nguyễn Sỹ Dũng nhắc nhở chúng ta nhớ rằng sau hơn 42 năm kể từ ngày 30 tháng 4 năm 1975 cho đến nay, biết bao vật đổi sao dời, biết bao mất mát thương đau của hai miền đất nước,Việt Nam hôm nay nhìn từ bên ngoài vẫn ảm đạm, nhìn từ bên trong ngày càng tụt hậu, chìm đấm trong vũng lầy tuyệt vọng.

Nhìn lại mình đã ngoài tám mươi, tôi xin cúi đầu nguyện cầu những nhà tranh đấu cho một Việt Nam Độc lâp, Tự do, Hạnh phúc, Dân chủ, luôn luôn kiên trì vững bước tiến về phía trước và mãi mãi chân cứng đá mềm./.   

Đào Như

[email protected]
Chicago-9-11-2017

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên số, nơi mọi thứ đều được đo bằng thuật toán: nhịp tim, bước chân, năng suất, thậm chí cả tình yêu. Thuật toán không có tình cảm, nhưng khôi hài vì chúng ta điều khiển thuật toán bằng cảm xúc.Máy móc có thể xử lý hàng tỷ dữ liệu mỗi giây, còn con người — chỉ cần một tưởng tượng — mọi thứ biến hoá. Cảm xúc lan truyền nhanh hơn tin tức, giận dữ được tối ưu hóa bằng công nghệ, và hạnh phúc được đong đếm bằng lượt thả tim. Chúng ta tưởng mình tiến hóa thành sinh vật lý trí, nhưng thật ra chỉ là sinh vật cảm xúc có Wi-Fi. Trong khi AI đang thao túng mọi lãnh vực, chúng ta loay hoay với cảm xúc, thao túng mọi ý nghĩ, hành vi.
Năm 2025 sắp khép lại, và theo thông lệ hàng năm, các nhà từ điển trên thế giới lại đi tìm từ ngữ để chọn đặt tên cho cái mớ hỗn độn mà nhân loại vừa bơi qua trong năm. Oxford chọn cụm từ “mồi giận dữ” (rage bait). Theo các nhà ngôn ngữ học của Oxford, đây là cách tiếng Anh vẫn thường vận hành: hai chữ quen thuộc — “giận dữ” và “mồi nhử” — ghép lại trong bối cảnh trực tuyến để tạo nên một ý niệm mới: thứ nội dung bày ra để cố tình khêu gợi bản tính nóng nảy của người xem, người đọc, khiến thiên hạ phải lao vào vòng tranh cãi chỉ để cuối cùng bấm thêm một cú “tức” nữa.
Tài năng như ông vua tiểu thuyết kiếm hiệp Kim Dung cũng chỉ có thể tạo ra những vị tướng phản diện nhưng có võ công cao cường và chí lớn, chứ không thể giả mạo làm tướng. Mộ Dung Phục, tức Nam Yến Quốc, là một trong nhiều ví dụ. Mộ Dung Phục là kẻ háo danh, không từ thủ đoạn để đạt mục đích. Hắn sẵn sàng bỏ quên nhân nghĩa, thậm chí phản bội anh em, bạn bè, để leo lên nấc thang quyền lực, khôi phục nước Yên. Nhưng vẫn là một kẻ võ công cái thế. Đối thủ của Mộ Dung Phục là anh hùng chính nghĩa Kiều Phong. Bởi vậy, mới có câu "Bắc Kiều Phong, Nam Mộ Dung" để chỉ hai cao thủ võ lâm mạnh nhất thời bấy giờ. Vậy mà nước Mỹ hôm nay lại có bộ phim kỳ quái về một kẻ giả danh tướng, khoác lên mình chiếc áo quyền lực để công kích một anh hùng, một đại tá Hải Quân, một phi hành gia của NASA, một người yêu nước đích thực.
Trong lúc hàng triệu người không đủ thực phẩm để ăn, chính quyền của Tổng thống Donald Trump lại để mặc cho nông sản thối rữa hàng loạt ngoài đồng, trong kho bãi, và thậm chí còn trực tiếp tiêu hủy hàng ngàn tấn thực phẩm viện trợ. Tất cả đều nhân danh mục tiêu “nâng cao hiệu quả” của bộ máy chính phủ. Những thay đổi quyết liệt trong chính sách thuế quan, các cuộc bố ráp di dân gắt gao và cắt giảm các chương trình hỗ trợ người dân như tem phiếu thực phẩm đã khiến nông dân kiệt quệ vì thiếu nhân lực và vốn liếng. Nông sản thì bị bỏ mặc cho mốc meo trong kho và thối rữa ngoài đồng, trong khi hàng triệu người dân rơi vào cảnh đói kém. Đó là chưa kể đến những trường hợp chính quyền trực tiếp tiêu hủy nguồn thực phẩm hoàn toàn có thể sử dụng được.
Quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ-Hoa Kỳ phản ánh sự dịch chuyển mạnh của trật tự quyền lực toàn cầu. Trung Quốc và Ấn Độ có tiềm năng hợp tác lớn nhờ quy mô dân số và kinh tế, nhưng nghi kỵ chiến lược, cạnh tranh ảnh hưởng và tranh chấp biên giới khiến hợp tác bị hạn chế. Với Mỹ, việc Ấn Độ nghiêng về Trung Quốc có thể làm suy yếu chiến lược kiềm chế Bắc Kinh, trong khi tranh chấp thương mại như thuế 50% của Mỹ càng làm quan hệ thêm bất ổn...
Nếu có ai nói, nhạc của Trịnh Công Soạn giống như nhạc Trịnh Công Sơn, đôi bài nghe còn ác liệt hơn. Chắc bạn sẽ không tin. Tôi cũng không tin, cho đến khi tôi nghe được một số ca khúc của Trịnh Công Soạn, quả thật là như vậy. Tôi nghĩ, nếu anh này dứt bỏ dòng nhạc Trịnh cũ mà khai phá dòng nhạc Trịnh mới, thì chắc anh sẽ thành công. Người viết lách thì tính hay tò mò và mến mộ tài năng, tôi dọ hỏi người quen và nhất là những ca sĩ trẻ mong được nổi bật, đã tranh nhau khởi sự hát nhạc của Soạn. Cuối cùng, tôi cũng tìm đến được nhà anh. Gõ cửa. Mở.
Vào một buổi sáng Tháng Sáu năm 2025, dân biểu, cựu chủ tịch Hạ Viện đảng Dân Chủ tiểu bang Minnesota, Melissa Hortman, một trong những nhà lập pháp được kính trọng nhất của tiểu bang, và chồng của bà bị bắn chết tại nhà riêng. Chú chó cảnh sát lông vàng của họ, Gilbert, cũng ra đi với chủ. Vụ giết người này không phải là ngẫu nhiên. Thượng nghị sĩ John Hoffman và vợ cũng bị tấn công cùng ngày, nhưng may mắn sống sót. Chính quyền sớm tiết lộ thủ phạm, Vance Boelter, 57 tuổi, người theo chủ nghĩa cực hữu, đã viết bà Hortman vào “danh sách mục tiêu” bao gồm các nhà lập pháp Đảng Dân Chủ khác.
Ngày đi phỏng vấn thẻ xanh để trở thành thường trú nhân Hoa Kỳ thường là một ngày tràn đầy hy vọng và đáng nhớ, đặc biệt đối với những đôi vợ chồng, hoặc những hôn phu, hôn thê. Lễ Tạ Ơn tưởng đâu là ngày họ sum vầy, nói câu “Tạ ơn nước Mỹ” với những hy vọng về một tương lai tốt đẹp. Nhưng điều đó không xảy ra trong thời này, ở Hoa Kỳ. Khi bước cuối cùng trong quá trình xin thường trú nhân Hoa Kỳ, là cuộc phỏng vấn với viên chức di trú kết thúc, các đặc vụ liên bang lại ập đến, còng tay người vợ/chồng người ngoại quốc và đưa họ đi. Hy vọng trở thành ác mộng.
Dự thảo Hòa ước Ukraine do Hoa Kỳ và Nga đề ra gồm có 28 điểm đã được công bố gần đây. Kết quả của diễn biến này khá bất thường vì không có sự tham gia đàm phán của Ukraine và Liên minh châu Âu (EU)...
Trong một nghiên cứu phối hợp giữa đại học Hồng Kông và đại học Rutgers tại Mỹ cùng một số khoa học gia trong khu vực hồi tháng 8 năm 2024, báo cáo này chỉ ra rằng vị trí của Việt nam sẽ là một "điểm nóng" của những cơn bão nhiệt đới với cường độ dữ dội và thường xuyên hơn trước sự biến đổi khí hậu toàn cầu, với rủi ro cao là ngay Hải Phòng.



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.