Hôm nay,  

Mánh Khoé Cũ Trong Việc Đàn Áp Mới Của Cambodia

05/12/201700:00:00(Xem: 5806)
Thành T.

 
(dịch theo s[6 gia va5 nha5 b::1ô7:: sử Alphonsus Pettit  - Tạp chí East Asian Affairs,  23  tháng Mười Một 2017

Cambodia đang rớt xuống hàng những xứ tồi tệ trên thế giới đang lao xuống thấp nữa khi gỉia tán đảng đối lập chính và khi xứ này xoay mình chuyển hứơng qua thân Nga và với viển ảnh sẽ bị Hoa kỳ và khối Châu Âu ra biện pháp trừng phạt.

Đặc biệt là đảng Cộng Hoà ở Washington đã từng ủng hộ phe đối lập ở Cambodia, nhứt là đối với lảnh tụ trước kia là Sam Rainsy thuộc đảng Cứu Quốc Camdodia CNRP và không có thiện cảm với Thủ tướng Hun Sen mà  nhiều người xem như là một lảnh tụ thiên cộng tham lam quyền lực tuyệt đối. Từ đó người ta tin rằng sẽ có hậu quả xấu và việc trừng phạt đối với chánh quyền của Hun Sen.  Giới am từơng tình hình goị cuộc trù dập này là “ Việc Đàn áp Mới” ; nó bắt đầu từ tháng Chín với lệnh đóng cữa tờ Cambodia Daily và những phương tiện truyền thông khác và sự bắt giữ lãnh tụ đối lập là Kem Sokha bị kết vào tôị phản quốc.

Tin hành lang còn nói rõ là một ‘danh sách đen các ký giả’ đã được lập ra và luật cấp visa cho các thông tín viên ngoại quốc và nhân viên của tổ chức Phi Chính phủ NGO bị giới hạn khi nhập nội trong khi các cơ sở làm ăn của nước ngoài làm chủ e rằng họ sẽ phải chiụ sự đánh thuế độc đoán bởi một chánh sách thuế không rõ ràng minh bạch của chính quyền Hun Sen.

Một nhà báo vừa rời khỏi Cambodia nói với sở di trú cho biết anh ta bị cấm năm năm không được nhập cảnh trong khi các cơ sở thương mại của dân Cambodia của chế độ cũ bị đánh thuế và phạt vạ nhiều lần cách vô cớ giữa tin đồn là Phnom Penh đang kỳ thị ra mặt bất cứ gì có dính dáng đến Tây phương.

 Trong hai thập niên sống trong hòa bình, chưa bao giờ Cambodia lại tồi tệ như hiện nay.  Trong nỗ lực ra tay trước khi bị chỉ trích, Hun Sen gia tăng tiếp cận với các lảng tụ khác trong vùng.  Thí dụ như ông ta trở thành người  khách đến chia buồn trong các viên chức cao cấp đến dự tang lễ  Quốc Vương Thái qua đời, điều mà ông ta không làm khi Quốc Vương Cambodia qua đời trước đây.  Hun Sen cũng đi dự hội nghị thượng đỉnh APEC tại Đà Nẵng để có dịp gặp các lảnh tụ khác. Nhưng khi Nga hứa sẽ đứng ra quan sát cuộc bầu cử vào tháng Bảy tới  -  nhằm mục đích hợp thức hoá chiến thắng cuộc bầu cử của Hun Sen - như cách để xoa dịu quan ngại của quốc tế rà ràng chỉ là mánh khoé trong baì vở thực hiện cuộc Chiến Tranh Lạnh khi xưa của cộng sản. Trong thực tế, trò bịp bợm này tạo ra sự chế diễu và nghi ngờ trong giới ngoại giao.  Cùng lúc đó lại xãy ra việc Hun Sen dùng toà án để giải tán đảng đối lập CNRP và đặt xứ này vào tình trạng không còn đảng đối lập.


 Nước Nga dưới quyền lãnh đạo độc tài của Vladimir Putin không còn là một quốc gia trung gian có tính cách độc lập, đúng nghĩa và đáng tin cẩn nữa. Thêm vào đó, việc giết Alexander Litvinenko ở Anh, bảo trợ và  che đậy cho các lực sĩ mình dùng thuốc trợ lực trong các kỳ thi quốc tế, việc bắn hạ phi cơ dân sự ở vùng trời Ukraine, can thiệp vào việc bầu cử của quốc gia người, đàn áp các nhà bất đồng chính kiến và các nhà  báo trong nước,  làm cho Nga trở thành một ứng viên bất xứng ở cương vị giám sát cho một cuộc bầu cử có tính cách công bằng sẻ xãy ra tại Cambodia và năm tới.

Cambodia nợ Nga  1.5 tỷ đô la, món nợ thời chiến tranh, và là đề tài đem ra bàn trước cuộc bầu cử xãy ra.  Món nợ này cũng không kém phần quan trọng như việc đòi Hoa kỳ xoá món nợ thời Lon Nol mắc khi đánh nhau với đám Khmer Đỏ trong những năm đầu của thập niên 70  mà lúc đó Hun Sen có mặt trong hàng ngũ của bọn chúng.

Quốc tế đang lo ngại đối với Hun Sen cho nền dân chủ đang lớn mạnh ở Cambodia.  Ngay cả China cũng cảnh báo là cuộc đàn áp sẽ gây ảnh hưởng to lớn đền sự đầu tư của các tay kinh doanh Tàu và tạo nên sự căng thẳng giữa Cambodia và Hoa kỳ mà thế nào cũng đưa tới việc bị trừng phạt về kinh tế.

Đây là một sự việc không nên xãy ra vì Hun Sen coi như là sẽ thắng cử trong cuộc bầu cử phổ thông vào năm tới để kéo dài thêm 32 năm đã cầm quyền, tương tự như trừơng hợp của TT Robert Mugabe của Zimbabwe.  Nhưng cho dù kết quả vào tháng Bảy tới xãy ra như thế nào, đây là một cuộc bầu cử thiếu tư do và công bằng mà cho dù có bàn tay của Hun Sen nhúng vào cùng  với ảnh hưởng của Nga cũng không nói lên được tính cách hợp pháp của nó. //

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Hôm Thứ Sáu 26/9, Tổng Biên Tập JEFFREY GOLDBERG của tạp chí The Atlantic gửi ra tuyên bố phản đối lệnh của Ngũ Giác Đài về việc áp đặt, kiểm duyệt báo chí. Tuyên bố ghi rõ: “Về cơ bản, The Atlantic phản đối những hạn chế mà Ngũ Giác Đài đang cố gắng áp đặt đối với các nhà báo đưa tin về vấn đề quốc phòng và an ninh quốc gia. Những yêu cầu này vi phạm quyền Tu Chính Án Thứ Nhất của chúng ta, và quyền của người Mỹ muốn biết hình thức khai triển nguồn lực và nhân sự vốn do tiền thuế của người dân tài trợ. Những quy định này cũng phá vỡ các thông lệ lâu đời - dưới thời tổng thống của cả hai đảng, trong suốt thời kỳ chiến tranh và khủng hoảng quốc gia - vốn cho phép các phóng viên Ngũ Giác Đài thực hiện công việc của mình mà không bị can thiệp chính trị.” The Atlantic đăng tuyên bố này trên trang mạng xã hội chính thức của tạp chí.
Chuyện phải, trái ở đây không hẳn là chuyện đúng, sai mà đúng ra là chuyện bên phải (khuynh hữu hay thiên hữu) và bên trái (khuynh tả hay thiên tả) trong chính trị Mỹ. Tất nhiên, trên đời này mọi chuyện đều có hai mặt của nó. Trong chính trị cũng thế, đã có cánh phải thì ắt có cánh trái, vì đó không những là bản chất tương đối của mọi sự mọi vật mà còn là hiện tượng phải có trong một nền dân chủ. Tuy nhiên, nền chính trị Mỹ trong những năm gần đây đã bị phân cực và phân hóa trầm trọng. Thể chế dân chủ kiểu mẫu của Mỹ xưa nay đương nhiên chấp nhận sự khác biệt vì đó là một trong những yếu tính ắt có của một nền dân chủ thật sự. Nhưng đẩy sự khác biệt của mình đến mức cực đoan và biến sự khác biệt của người khác thành kẻ thù bất dung thì là hiện tượng biến dạng nguy hiểm báo hiệu sự sụp đổ của nền dân chủ. Nước Mỹ trong những năm gần đây đã chứng kiến nhiều hiện tượng cực đoan như thế.
Với sự tham gia của khoảng 100.000 binh sĩ, cuộc diễn tập quân sự Nga-Belarus mang tên “Zapad 2025” đang được khối NATO theo dõi chặt chẽ và các quốc gia phía đông của liên minh cực kỳ lo ngại, đặc biệt nhất là sau khi các máy bay không người lái của Nga xuất hiện trên bầu trời Ba Lan. Cuộc tập trận này vẫn diễn ra theo chu kỳ bốn năm một lần, nhưng lần này, chính giới và công luận xem đây là phép thử đối với khả năng phản ứng của NATO trong bối cảnh địa chính trị mới. Để đối phó, NATO và Ukraine đang tăng cường các biện pháp an ninh, khi nguy cơ chiến tranh được đánh giá là ngày càng leo thang. Kinh nghiệm từ năm 2022 cho thấy Nga đã tiến hành các cuộc tập trận trước khi mở cuộc tấn công vào Ukraine. Câu hỏi đặt ra là liệu lịch sử có lặp lại không và tình hình hiện nay nghiêm trọng đến mức nào?
Khi chính phủ liên bang đe dọa cắt hàng tỷ đô la tài trợ nghiên cứu cho Harvard, đó không chỉ là một quyết định ngân sách. Đó là một phép thử cho chính nền tảng dân chủ: liệu chính quyền có thể dùng sức mạnh tài chính để định đoạt tư tưởng hay không. Tòa án liên bang vừa trả lời dứt khoát: không.
Ở với cộng sản, tuy còn trẻ con, chúng tôi đã hiểu thấu bài học: không nói theo là có tội, mà nói khác đi lại càng là trọng tội. Bước sang Mỹ, cứ tưởng rằng mọi chuyện sẽ khác vì đây là đất tự nhận là xứ sở tự do, nơi hiến pháp bảo đảm quyền được nói. Nhưng tuần qua, sau mấy chục năm ở Mỹ, tôi bỗng bắt gặp chính mình ngập ngừng muốn nói điều thật: tôi không thích Charlie Kirk, và tôi không muốn “celebrate his life” (tôn vinh cuộc đời ông).
Không rõ ABC có lường trước được phản ứng của cộng đồng, khán giả đối với hành động cúi đầu trước áp lực và quyền lợi, dẫn đến dừng ngay lập tức Jimmy Kimmel Live! hay không, nhưng thực tế đã cho thấy một làn sóng tức giận đã bùng nổ. Viên đạn dường như quay ngược lại, xé gió, đâm thẳng vào ba ký tự khổng lồ của đế chế truyền thông. Các cuộc tẩy chay Hulu và Disney+ bắt đầu. Trang mạng Disney+ bị sụp đổ vì lượng khán giả đăng nhập để “cancel subcription” trong đêm họ ra lệnh tắt đèn sân khấu; Disney mất gần $4 tỷ trên thị trường. Hàng loạt cuộc biểu tình phản đối trước trụ sở của ABC và Disney. Về phía các nhà báo, nghệ sĩ giải trí, các nhà lãnh đạo chính trị – từ Stephen Colbert đến David Letterman đến cựu Tổng thống Barack Obama – cùng lên án việc làm của ABC, coi đó là sự đầu hàng nguy hiểm trước áp lực chính trị và là phép thử đối với quyền tự do ngôn luận.
Nhìn vào những gì đang diễn ra tại nước Mỹ hiện nay, người ta không thể không liên tưởng đến cuộc cách mạng văn hóa tại Trung Quốc như vậy. Cũng là cuộc tấn công vào những gì bị cho là khuynh tả, là sự tập trung quyền lực vào một cá nhân qua phong trào cuồng lãnh tụ với những vệ binh trung thành chưa từng thấy tại Hoa Kỳ.
Người ta thường có nhiều cách định nghĩa về hy vọng. Hy vọng là một cảm xúc lạc quan, một niềm tin tươi sáng rằng mọi thứ chắc chắn sẽ được cải thiện. Hy vọng có thể đến từ một tiếng nói cá nhân xa lạ nào đó trong triệu triệu người trên thế giới này. Hy vọng có thể đến từ một bản tuyên bố chung của hai phong trào đối lập. Hy vọng là phải nhận ra rằng cái ác và sự bất công có thể chiếm ưu thế ngay cả khi chúng ta đang đối đầu với nó. Hy vọng là khi nhìn thấy rõ một bên sáng và một bên tối, thấu hiểu rằng vòng cung của vũ trụ đạo đức có thể không uốn cong về phía công lý – nhưng chúng ta không tuyệt vọng. Hy vọng, là khi một đêm vinh danh nghệ thuật trở thành nơi hàng trăm người giơ cao ngọn đuốc tôn vinh sự kiên cường, tiếng nói dũng cảm, như một lời nhắc nhở với thế giới rằng nghệ thuật và nhân văn là không thể tách rời.
Donald Trump từng bóng gió rằng mình xứng đáng được khắc tượng trên núi Rushmore, sánh vai cùng những bậc khai quốc công thần nước Mỹ. Bên kia Thái Bình Dương, Tập Cận Bình chẳng màng đá núi, nhưng ôm mộng lọt vào sử xanh, đặt mình ngang hàng những “đại thánh đế vương” của đảng và đất nước. Bởi thế, cuộc duyệt binh rùm beng ở Thiên An Môn vừa rồi không chỉ là phô trương cờ trống rình rang, mà là lời tuyên cáo giữa chiến địa, là tiếng trống thúc quân của một kẻ đang gấp gáp thúc ngựa đuổi theo bá mộng thiên cổ.
Bạn, tôi, chúng ta, không ai an toàn trước bạo lực súng đạn ở Mỹ. Chắc người Mỹ chưa kịp quên hình ảnh người mẹ tất tả chạy trên đôi chân trần, tìm con trong vụ xả súng mới nhất ở Annunciation Catholic School in Minneapolis tháng vừa qua. Những đứa trẻ xứng đáng có đời sống an toàn để đến trường mỗi ngày và trở về an toàn trong vòng tay cha mẹ. “Thay vì kích động thêm bạo lực, các nhà lãnh đạo chính trị nên tận dụng thời điểm này để đoàn kết chúng ta hướng tới những thay đổi hợp lý về súng đạn mà đa số người Mỹ ủng hộ,” Giáo sư Robert Reich đã nói như thế.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.