Hôm nay,  

Passport Lên Niết Bàn Vào Giờ Thứ 24

13/02/201600:00:00(Xem: 7327)
Một ngày có 24 giờ. Đời người là trăm năm. Trăm năm mà giáp với 24 thì sự đời coi như đã xong, an nhiên tự tại đi về thế giới bên kia! Ai cũng phải bước qua cảnh đời vào giờ thứ 24 nhưng khi nhìn lại câu chuyện của Bố tôi nói riêng hay thế gian này nói chung thì thiên hạ thường thấy có điều gì bất ổn vào hồi chung cuộc...

Thời sinh viên bên Pháp, hai mối tình nổi bật nhất trong tâm hồn tuổi thanh niên mới lớn là tình gia đình và lòng yêu nước. Mỗi năm qua đi, niềm mong ước trở về càng dồn dập cho dù nơi đây, xã hội văn minh cùng với hình bóng thiếu nữ phương Tây u ẩn quyến rũ vô ngần... Tôi mang Passport Việt Nam Cộng Hòa ở hải ngoại khoảng thời gian 5 năm đi học, tốt nghiệp rồi 5 năm đi làm, tu nghiệp cho đến tháng 4, 1975 thì thông hành của tôi hết hiệu lực.

Ở sở tại, có người bạn Đức khuyên tôi nên lấy quốc tịch Pháp với lý do rất thực tế... Nếu cư trú nơi đâu trên 5 năm mà hợp tình hợp cảnh thì nên đổi quốc tịch để đời sống có nhiều phúc lợi hơn vì tình quê hương nằm ở trái tim chứ đâu trên giấy tờ mà sợ mai một! Nghe thì thuận tai hợp lý nhưng thời gian ấy, tuổi trẻ còn đầy nhiệt huyết hăng say nên với tôi, nước Pháp chỉ hợp cảnh chứ chưa hợp tình bởi lòng vẫn luôn canh cánh một ngày về.

Nơi xứ người, những buổi chiều đông cô đơn, điều làm tôi duy nhất lo sợ là chẳng may bố mẹ qua đời mà ở xa không về kịp thì tiếc thương biết làm sao vơi! Cảnh tượng ấy ám ảnh tôi mỗi khi nghĩ đến... Do lẽ đó, tôi có thói quen tự động xin trước visa xuất cảnh, đóng dấu sẵn trên passport để tránh trường hợp giấy tờ bị chậm trễ lúc cần đến. Sau 75, chính thể Việt Nam Cộng Hòa tan rã thì mất tòa Đại sứ, tôi bắt buộc phải dùng “Titre de Voyage” để ra nước ngoài làm việc. Đó là tấm giấy mầu xanh kéo ra gấp vào như chiếc accordeon dành riêng cho những ai cư trú ở Pháp không passport. Mỗi lần đến phi cảng một nước lạ, tôi đều gặp rắc rối với tấm giấy này. Chẳng may ở vào trường hợp phức tạp hơn, cũng bơ vơ không thể nhờ cậy cơ quan nào giúp đỡ nên sau cùng, tôi đành làm đơn xin nhập quốc tịch Pháp.

Vào năm 1978, sẵn quen anh bạn Phú Lang Sa có liên hệ với ông Tổng trưởng bộ Tư pháp Jean Paul Mourot nên họ giới thiệu hồ sơ quốc tịch của tôi với ông Robert Boulin Bộ trưởng bộ Lao Động. Thư từ gởi gấm cấp Bộ trưởng mà rồi cũng thất bại với lý do bao năm sống trên đất Pháp tôi không xin, đợi khi ở nước ngoài mới lập hồ sơ thì thiếu sự thành tâm ngoài điều lệ # 61 ghi trong hiến pháp.

Còn lại giải pháp cuối cùng là sử dụng tình yêu cho mục đích... Nếu lấy vợ Đầm, tôi sẽ chính thức trở thành công dân Pháp rồi có passport francais.

Trên bến sông Seine một chiều đông... lúc thành phố vừa lên đèn, ngồi ở quán vắng đối diện với người yêu tôi. Nàng có nước da trắng nổi bật giữa đêm tối, mái tóc hạt dẻ buông từng sợi nhỏ, đôi mắt to in mầu chiều hoàng hôn say đắm nhìn... như chờ đợi lời kết cho một cuộc tình! Nét đẹp hồn nhiên của người con gái Tây phương thật thà như hơi thở sẵn sàng cho phép tôi lợi dụng tình yêu này đổi lấy passport quốc tịch Pháp nhưng ngần ngại vì ít nhiều thiếu sự thành tâm. Thế rồi trước cảnh “người thật, việc thật” không thể dối lòng, tôi vẫn giữ quốc tịch Việt Nam Cộng Hòa cho đến ngày được mẹ bảo lãnh sang Mỹ.


Bước sang câu chuyện của bố tôi lúc tâm thần cụ đã hoàn toàn sa sút, không thể tự quyết định bất cứ một việc gì thì gia đình lại mời Thầy đến nhà ban pháp danh cho cụ. Vì sống gần bố những năm tháng cuối đời nên tôi hiểu cụ đặt nhẹ vấn đề tôn giáo từ khi còn trẻ đến nay tuổi đã trăm năm. Đối với cụ, chùa chiền chỉ để làm cảnh, sư sãi mặc áo cà sa có người đắc đạo có kẻ không nhưng quan trọng vẫn là hành động dựa theo trí tuệ để thích ứng với đạo lý làm người. Cụ không bài bác bất cứ đạo nào chả thế mà các con cụ người theo Tin lành, người xuống tóc quy Phật và cả hai trường hợp cụ thản nhiên không hề đặt câu hỏi. Thời sinh tiền, cụ và tôi đắc chí về việc thờ cúng ông bà tổ tiên chứ không tìm hiểu về những niềm tin tôn giáo kém thực tế.

Gia đình giấu tôi khi mời Thầy đến nhà làm lễ đặt pháp danh cho cụ khi biết ngày ra đi vĩnh biệt gần kề! Ai cũng biết ấy là một hành động vị tha nhưng khi quay đầu nhìn lại... Bệnh hoạn, đau yếu, đầu óc hoang tưởng, hình ảnh cụ ví như “con cắc kè say khói thuốc lào” thì người ta đặt tên cho cụ là Thân Khai Chỉ để ghi vào “Passport Lên Niết Bàn Vào Giờ Thứ 24”. Tôi không có mặt ở buổi lễ nên không biết chính xác những gì đã xảy ra nhưng chắc chắn một điều là sự việc đã được dàn xếp, tổ chức ngoài ý muốn của cụ.

Nếu thực tâm muốn xin vào quốc tịch Pháp thì tôi đã làm đơn từ ngày đầu khi nước mất nhà tan và giống như tôi, hẳn cụ cũng đã tự nguyện lấy pháp danh như mọi người con Phật để hy vọng lên Niết Bàn từ lúc tinh thần còn minh mẫn! Ngược lại, tâm thần ngơ ngác như cắc kè say thuốc mà được Thầy ban pháp danh thì thử hỏi gia đình và vị sư hoằng pháp có trách nhiệm gì với bố tôi không?

Không chút sân hận vì nước Pháp đã từ chối đơn xin quốc tịch của tôi sau nhiều thư từ trao đổi cấp Bộ trưởng từ tháng 9, 1978 kéo dài đến tháng 8, 1980... Ngược lại, tôi ngưỡng mộ con người đất nước này sáng suốt vì họ đã nhìn thấy sự thiếu thành tâm ở nơi tôi. Người con gái Tây phương ở quán vắng trên bến sông Seine ngày nào, đến nay chắc đã hiểu hành lý của chàng thanh niên xa nhà, ấp ủ nhiều món nợ tình nặng hơn tình yêu đôi lứa nên sẵn lòng tha thứ cho câu chuyện năm xưa chỉ vì vấn đề lương tâm với lòng thành.

Việc đời đã thế! Việc đạo thì sao? Phải chăng lòng từ bi cho phép gia đình và các tu sĩ xưng tội, xưng tên cho những kẻ sắp lìa trần vào giờ phút cuối khi mà thân tâm họ hoàn toàn mất tự chủ? Liệu chúng ta có nên đặt lại câu hỏi, suy xét lòng thành tâm của người nhận trước khi ban pháp danh bởi hình ảnh con cắc kè say thuốc mà lĩnh hội cái tên mới để ghi vào “Passport Lên Niết Bàn Vào Giờ Thứ 24” bằng con đường tắt chẳng khác gì câu chuyện đi mây về gió, sẵn có điều gì bất ổn ở lương tâm và hành động hay chăng?

01/20/2016

Ý kiến bạn đọc
14/02/201615:28:05
Khách
qua dung: tai ca chi lam cho nguoi con song ma thoi
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên số, nơi mọi thứ đều được đo bằng thuật toán: nhịp tim, bước chân, năng suất, thậm chí cả tình yêu. Thuật toán không có tình cảm, nhưng khôi hài vì chúng ta điều khiển thuật toán bằng cảm xúc.Máy móc có thể xử lý hàng tỷ dữ liệu mỗi giây, còn con người — chỉ cần một tưởng tượng — mọi thứ biến hoá. Cảm xúc lan truyền nhanh hơn tin tức, giận dữ được tối ưu hóa bằng công nghệ, và hạnh phúc được đong đếm bằng lượt thả tim. Chúng ta tưởng mình tiến hóa thành sinh vật lý trí, nhưng thật ra chỉ là sinh vật cảm xúc có Wi-Fi. Trong khi AI đang thao túng mọi lãnh vực, chúng ta loay hoay với cảm xúc, thao túng mọi ý nghĩ, hành vi.
Năm 2025 sắp khép lại, và theo thông lệ hàng năm, các nhà từ điển trên thế giới lại đi tìm từ ngữ để chọn đặt tên cho cái mớ hỗn độn mà nhân loại vừa bơi qua trong năm. Oxford chọn cụm từ “mồi giận dữ” (rage bait). Theo các nhà ngôn ngữ học của Oxford, đây là cách tiếng Anh vẫn thường vận hành: hai chữ quen thuộc — “giận dữ” và “mồi nhử” — ghép lại trong bối cảnh trực tuyến để tạo nên một ý niệm mới: thứ nội dung bày ra để cố tình khêu gợi bản tính nóng nảy của người xem, người đọc, khiến thiên hạ phải lao vào vòng tranh cãi chỉ để cuối cùng bấm thêm một cú “tức” nữa.
Tài năng như ông vua tiểu thuyết kiếm hiệp Kim Dung cũng chỉ có thể tạo ra những vị tướng phản diện nhưng có võ công cao cường và chí lớn, chứ không thể giả mạo làm tướng. Mộ Dung Phục, tức Nam Yến Quốc, là một trong nhiều ví dụ. Mộ Dung Phục là kẻ háo danh, không từ thủ đoạn để đạt mục đích. Hắn sẵn sàng bỏ quên nhân nghĩa, thậm chí phản bội anh em, bạn bè, để leo lên nấc thang quyền lực, khôi phục nước Yên. Nhưng vẫn là một kẻ võ công cái thế. Đối thủ của Mộ Dung Phục là anh hùng chính nghĩa Kiều Phong. Bởi vậy, mới có câu "Bắc Kiều Phong, Nam Mộ Dung" để chỉ hai cao thủ võ lâm mạnh nhất thời bấy giờ. Vậy mà nước Mỹ hôm nay lại có bộ phim kỳ quái về một kẻ giả danh tướng, khoác lên mình chiếc áo quyền lực để công kích một anh hùng, một đại tá Hải Quân, một phi hành gia của NASA, một người yêu nước đích thực.
Trong lúc hàng triệu người không đủ thực phẩm để ăn, chính quyền của Tổng thống Donald Trump lại để mặc cho nông sản thối rữa hàng loạt ngoài đồng, trong kho bãi, và thậm chí còn trực tiếp tiêu hủy hàng ngàn tấn thực phẩm viện trợ. Tất cả đều nhân danh mục tiêu “nâng cao hiệu quả” của bộ máy chính phủ. Những thay đổi quyết liệt trong chính sách thuế quan, các cuộc bố ráp di dân gắt gao và cắt giảm các chương trình hỗ trợ người dân như tem phiếu thực phẩm đã khiến nông dân kiệt quệ vì thiếu nhân lực và vốn liếng. Nông sản thì bị bỏ mặc cho mốc meo trong kho và thối rữa ngoài đồng, trong khi hàng triệu người dân rơi vào cảnh đói kém. Đó là chưa kể đến những trường hợp chính quyền trực tiếp tiêu hủy nguồn thực phẩm hoàn toàn có thể sử dụng được.
Quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ-Hoa Kỳ phản ánh sự dịch chuyển mạnh của trật tự quyền lực toàn cầu. Trung Quốc và Ấn Độ có tiềm năng hợp tác lớn nhờ quy mô dân số và kinh tế, nhưng nghi kỵ chiến lược, cạnh tranh ảnh hưởng và tranh chấp biên giới khiến hợp tác bị hạn chế. Với Mỹ, việc Ấn Độ nghiêng về Trung Quốc có thể làm suy yếu chiến lược kiềm chế Bắc Kinh, trong khi tranh chấp thương mại như thuế 50% của Mỹ càng làm quan hệ thêm bất ổn...
Nếu có ai nói, nhạc của Trịnh Công Soạn giống như nhạc Trịnh Công Sơn, đôi bài nghe còn ác liệt hơn. Chắc bạn sẽ không tin. Tôi cũng không tin, cho đến khi tôi nghe được một số ca khúc của Trịnh Công Soạn, quả thật là như vậy. Tôi nghĩ, nếu anh này dứt bỏ dòng nhạc Trịnh cũ mà khai phá dòng nhạc Trịnh mới, thì chắc anh sẽ thành công. Người viết lách thì tính hay tò mò và mến mộ tài năng, tôi dọ hỏi người quen và nhất là những ca sĩ trẻ mong được nổi bật, đã tranh nhau khởi sự hát nhạc của Soạn. Cuối cùng, tôi cũng tìm đến được nhà anh. Gõ cửa. Mở.
Vào một buổi sáng Tháng Sáu năm 2025, dân biểu, cựu chủ tịch Hạ Viện đảng Dân Chủ tiểu bang Minnesota, Melissa Hortman, một trong những nhà lập pháp được kính trọng nhất của tiểu bang, và chồng của bà bị bắn chết tại nhà riêng. Chú chó cảnh sát lông vàng của họ, Gilbert, cũng ra đi với chủ. Vụ giết người này không phải là ngẫu nhiên. Thượng nghị sĩ John Hoffman và vợ cũng bị tấn công cùng ngày, nhưng may mắn sống sót. Chính quyền sớm tiết lộ thủ phạm, Vance Boelter, 57 tuổi, người theo chủ nghĩa cực hữu, đã viết bà Hortman vào “danh sách mục tiêu” bao gồm các nhà lập pháp Đảng Dân Chủ khác.
Ngày đi phỏng vấn thẻ xanh để trở thành thường trú nhân Hoa Kỳ thường là một ngày tràn đầy hy vọng và đáng nhớ, đặc biệt đối với những đôi vợ chồng, hoặc những hôn phu, hôn thê. Lễ Tạ Ơn tưởng đâu là ngày họ sum vầy, nói câu “Tạ ơn nước Mỹ” với những hy vọng về một tương lai tốt đẹp. Nhưng điều đó không xảy ra trong thời này, ở Hoa Kỳ. Khi bước cuối cùng trong quá trình xin thường trú nhân Hoa Kỳ, là cuộc phỏng vấn với viên chức di trú kết thúc, các đặc vụ liên bang lại ập đến, còng tay người vợ/chồng người ngoại quốc và đưa họ đi. Hy vọng trở thành ác mộng.
Dự thảo Hòa ước Ukraine do Hoa Kỳ và Nga đề ra gồm có 28 điểm đã được công bố gần đây. Kết quả của diễn biến này khá bất thường vì không có sự tham gia đàm phán của Ukraine và Liên minh châu Âu (EU)...
Trong một nghiên cứu phối hợp giữa đại học Hồng Kông và đại học Rutgers tại Mỹ cùng một số khoa học gia trong khu vực hồi tháng 8 năm 2024, báo cáo này chỉ ra rằng vị trí của Việt nam sẽ là một "điểm nóng" của những cơn bão nhiệt đới với cường độ dữ dội và thường xuyên hơn trước sự biến đổi khí hậu toàn cầu, với rủi ro cao là ngay Hải Phòng.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.