Hôm nay,  

Đài Loan: Hai Khuôn Mặt Sáng

18/12/201400:00:00(Xem: 5097)

Đài Loan vừa trải qua một cuộc thay đổi chính trị khá sâu sắc. Bắc Kinh không hề dự kiến một cuộc đảo lộn tệ hại cho họ đến vậy. Tập Cận Bình và phe nhóm đã bị một vố rất đau.

Trong thay đổi vừa qua nổi lên 2 khuôn mặt sáng, cho ta một cái nhìn lạc quan có cơ sở khi năm 2014 sắp kết thúc.

Khuôn mặt sáng thứ nhất là bác sỹ Kha Văn Triết, giáo sư ngành y của Trường Đại học Quốc gia Đài Loan (National Taiwan University), ở thủ đô Đài Bắc. Ông Kha được xã hội kính nể do kiến thức y học chuyên sâu, tay nghề phẫu thuật điêu luyện; những năm gần đây ông quan tâm đến chính trị, ủng hộ các bạn sinh viên trẻ bảo vệ những quyền dân chủ đã thành nếp sống, theo phương châm “1 nước 2 chế độ”. Tuy không tham gia đảng phái nào, ông kiên quyết chống lại âm mưu của Bắc Kinh tìm cách thôn tính từng bước hòn đảo nhỏ này dưới cái danh xưng “thống nhất tổ quốc”.

Trong cuộc bầu cử địa phương trong tòan quốc ngày 29 tháng 11 vừa qua, Quốc Dân Đảng hiện cầm quyền bị thua to một cách bất ngờ. Theo bình luận của báo chí quốc tế, QDĐ đã bị nhân dân Đài Loan trừng phạt nặng nề do một bộ phận lãnh đạo quan trọng của QDĐ đã bị Bắc Kinh mua chuộc bằng những khỏan đầu tư ưu đãi trên lục địa, đồng thời QDĐ cũng nhiễm nặng tệ tham nhũng trong khi trước đây họ từng dựa vào cớ tham nhũng để hạ bệ những người lãnh đạo của đảng Dân chủ Tiến bộ.

Đảng Dân chủ Tiến bộ thắng lớn, lấn dần lên phía Bắc vốn là đất phát triển công nghiệp, là căn cứ của QDĐ. QDĐ rất đau khi mất thành phố Đài Trung, nơi họ đã thắng trong 3 cuộc bầu cử liên tiếp trước đây, nay chỉ trụ lại được ở thành phố Tân Đài Bắc với số phiếu sút giảm mạnh.

Thắng lợi lớn nhất của đảng Dân Tiến là ở thủ đô Đài Bắc, và bác sỹ Kha Văn Triết nhận được nhiều phiếu. Tuy ông không thuộc đảng nào nhưng được đảng Dân Tiến tận lực ủng hộ, từ đó hình thành một liên minh cầm quyền giữa đảng Dân Tiến với một số nhân sỹ.

Đây là nét mới mẻ và thú vị của cuộc bầu cử. Một nhân sỹ đứng riêng một mình sẽ bị cô lập. Đồng thời, nếu như đảng Dân Tiến không ủng hộ mạnh mẽ bác sỹ Kha Văn Triết thì cũng không thể làm nên chuyện. Một nét lý thú khác là tại Đài Bắc, đối thủ của giáo sư Kha Văn Triết là Liên Thắng Văn, con trai của cựu phó tổng thống Liên Chiến, từng bị bắn vào đầu trong cuộc bầu cử trước, được chính bác sỹ Kha Văn Triết chữa lành vết thương. Ngay sau khi có kết quả, ông Liên Thắng Văn đã chúc mừng đối thủ cũng là người đã từng cứu sống mình. Dư luận Đài Loan tiên đoán bác sỹ Kha Văn Triết, 55 tuổi, sẽ trở thành thị trưởng Đài Bắc, và đến năm 2016 ông sẽ là ứng cử viên tổng thống sáng giá nhất của Đài Loan. Trước đây các tổng thống Lý Đăng Huy, Trần Thủy Biển và đương kim tổng thống Mã Anh Cửu cũng từng giữ chức thị trưởng Đài Bắc. Lợi thế chính của ông Kha Văn Triết là việc ông hứa xây dựng một chính quyền trong sạch và minh bạch, dựa vào nhân dân, đặc biệt là nông dân và tầng lớp trung lưu chiếm đa số.

Cuộc động đất chính trị cuối tháng 11 vừa qua đã làm đảo lộn tình hình chính trị ở Đài Loan. Tống thống Mã Anh Cửu tuyên bố từ bỏ chức lãnh đạo QDĐ, tuy vẫn còn là Tổng thống đến năm 2016. Sau thất bại nặng Thủ tướng Giang Nghi Hoa của QDĐ cùng toàn bộ nội các 81 người cũng xin từ chức.

Chính quyền Đài Loan lâm vào khủng hoảng nghiêm trọng về đường lối, trong việc giữ mối quan hệ ra sao với Bắc Kinh khi công luận đã tỏ rõ không thể theo xu thế bị chủ nghĩa bành trướng gậm nhấm dần. Thật ra thái độ phản đối quan hệ bất bình đẳng với Bắc Kinh đã diễn ra từ tháng 3 năm nay khi sinh viên xông vào chiếm toà nhà chính phủ và trụ sở quốc hội để phản đối hiệp định buôn bán với lục địa trong phong trào “Hoa Hướng Dương”, buộc chính quyền phải lùi bước.

Điều lý thú là phong trào “Hoa Hướng Dương” đã gây cảm hứng cho phong trào “Chiếm Trung tâm” ở Hong Kong gần đây, và chính phong trào này lại tác động trở lại cuộc bầu cử ở Đài Loan. Nhân dân Hong Kong cũng như nhân dân Đài Loan khi đã được sống trong không khí tự do dân chủ, tự do kinh doanh, thì họ không thể chịu cảnh “phú quý giật lùi” sống trong cảnh độc tài đảng trị được.

Khuôn mặt sáng thứ hai ở Đài Loan là Ngô Nhĩ Khai Hy, một sinh viên từng tham gia sự kiện Thiên An Môn mùa hè năm 1989. Anh Ngô Nhĩ Khai Hy, 44 tuổi, mới xuất hiện ở Đài Bắc, vừa tham gia thúc đẩy sinh họat chính trị ở đây, vừa làm chỗ dựa để thúc đẩy phong trào dân chủ trong nước. Anh tuyên bố sẽ ra tranh cử vào Quốc hội Đài Loan vào năm 2016. Theo báo Hong Kong Buổi sáng (8/12/2014), anh Ngô Nhĩ Khai Hy lúc mới 20 tuổi đã tỏ ra có năng khiếu lãnh đạo, gan dạ và mưu lược. Nay anh càng thêm sung sức, có sức lôi cuốn thanh niên Đài Loan cũng như khắp lục địa Trung Hoa vào cuộc đấu tranh giành nhân quyền và dân chủ.

Bùi Tín, VOAs Blog

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Chủ quyền tại Biển Đông là một vấn đề tranh chấp lâu đời và phức tạp nhất giữa Việt Nam và Trung Quốc. Đây sẽ còn là một thách thức trọng yếu trong chính sách đối ngoại của Việt Nam trong nhiều thập niên tới. Hiện nay, dù tình hình Biển Đông vẫn âm ỉ căng thẳng nhưng chưa bùng phát thành xung đột nghiêm trọng, song tình trạng cạnh tranh chiến lược giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đang ngày càng gia tăng...
Ngay chính cái tên “Tôi, Không Là Của Ai” đã là một tiếng kêu vừa thẳng thắn, vừa đau đớn. Tôi không là của ai trong cuộc đời này. Tôi không là con của cha tôi. Nhà văn, ký giả Amy Wallace từng lên tiếng, Virginia cũng từng bị chính cha mình ức hiếp khi cô 7 tuổi. Cô khước từ cái quyền sở hữu của những kẻ đã lạm dụng mình. Cô bị khước từ quyền được sống và được làm người, dù đó là những ngày hạnh phúc muộn màng của hơn 20 năm sau ngày cô thoát khỏi Jeffrey Epstein và Ghislaine Maxwell. Khi Virginia viết cuốn tự truyện này là lúc cô đã được hưởng 22 năm tự do. Tự do khỏi Epstein, Maxwell, đường dây mua bán tình dục trẻ em mà cô là một trong những nô lệ tình dục của Epstein. Hai mươi hai năm đó, cô tự thú, “không dễ dàng chút nào.” Không bao giờ có vết thương nào không để lại vết sẹo. Không bao giờ có sự hồi phục nào không để lại trầm tích.
Trump tắt CNN lúc ba giờ sáng. Không phải vì tức giận, mà vì ông vừa nảy ra ý tưởng điên rồ nhất đời mình. “Alexa, triệu tập Washington.” Câu lệnh vang lên trong bóng tối Phòng Bầu Dục như tiếng thần chú của một pháp sư già gọi linh hồn của quá khứ về để chứng minh rằng mình vẫn còn đúng. Thanksgiving năm nay, ông sẽ không ăn gà tây thật. Ông sẽ ăn ký ức. Phòng Bầu Dục rực ánh xanh lam – thứ ánh sáng lạnh của công nghệ và tự mãn. Trên bàn, con gà tây hologram vàng óng, chín hoàn hảo, không mùi, không khói, không có thịt thật. Một con gà tây ảo cho thời đại ai cũng sợ máu thật. Mọi thứ được lập trình để hoàn hảo: bàn tiệc dài, ly rượu đầy, bốn vị lập quốc hiện ra – George Washington, Benjamin Franklin, Thomas Jefferson, James Madison – được tái tạo bằng toàn bộ diễn văn, thư từ, và những câu họ chưa bao giờ nói. Bốn AI hoàn hảo.
Hội nghị khí hậu Liên Hiệp Quốc lần thứ ba mươi COP30 ở Belém, diễn ra trong bầu khí quyển nặng trĩu: trái đất nóng dần, còn các cường quốc vẫn cãi nhau về “mục tiêu” và “cam kết”. Biểu mức phát thải, phần trăm, hạn kỳ — tất cả lặp lại như những mùa họp cũ. Nhưng đằng sau lớp từ ngữ ấy, trật tự năng lượng của thế giới đã chuyển hướng. Cái trục quyền lực của thời đại đã dời khỏi phương Tây. Từ Tô Châu đến Quảng Đông, những nhà máy nối dài đã âm thầm định giá tương lai của mặt trời và gió. Trung Quốc không nói nhiều. Họ làm. Đến cuối năm 2024, Bắc Kinh vượt sớm mục tiêu 2030, đạt hơn một ngàn bốn trăm gigawatt gió và mặt trời — gấp bốn lần toàn Liên hiệp Âu châu. Tám phần mười chuỗi cung ứng quang điện nằm trong lãnh thổ của họ. Pin và xa điện xuất khẩu hàng chục tỉ Mỹ kim, kéo giá năng lượng sạch xuống một mức không còn cần trợ cấp.
Việc đình trệ gọi thầu dầu hỏa hai năm từ 1971 phải chờ qua 1973 rút cục đã giết chết chương trình tìm dầu của Việt Nam Cộng Hòa (VNCH) và theo đó đã đốt cháy một cơ may lớn lao có nhiều triển vọng cứu vãn, duy trì và phát triển miền Nam. VNCH đã tìm được dầu hỏa ở Mỏ Bạch Hổ trong tháng Hai năm 1975. Thật nhiều dầu mà lại thật quá trễ.
“Tôi từ chức để có thể lên tiếng, ủng hộ các vụ kiện tụng và hợp tác với các cá nhân và tổ chức khác tận tâm bảo vệ pháp quyền và nền dân chủ Mỹ. Tôi cũng dự định sẽ bảo vệ những thẩm phán không thể công khai lên tiếng bảo vệ chính mình. Tôi không thể chắc chắn rằng mình sẽ tạo ra sự khác biệt. Tuy nhiên, tôi nhớ lại những gì Thượng nghị sĩ Robert F. Kennedy đã nói vào năm 1966 về việc chấm dứt chế độ phân biệt chủng tộc ở Nam Phi: “Mỗi khi một người đứng lên vì một lý tưởng, hoặc hành động để cải thiện cuộc sống của người khác, hoặc chống lại sự bất công, người đó sẽ tạo ra một đợt sóng hy vọng nhỏ bé.” Khi những đợt sóng nhỏ bé này hội tụ đủ, lúc đó có thể trở thành một cơn sóng thần.
Khi lịch sử bị xem nhẹ, nó không ngủ yên mà trở lại, nghiêm khắc hơn. Và mỗi khi nước Mỹ bước vào thời kỳ chia rẽ sâu sắc, tiếng vọng ấy lại dội về – nhắc rằng ta từng đi qua những năm tháng hỗn loạn, và vẫn tìm được lối ra. Robert A. Strong, học giả tại Đại học Virginia, cho rằng để hiểu nước Mỹ hiện nay, ta nên nhìn lại giai đoạn giữa hai đời tổng thống Ulysses S. Grant và William McKinley – từ năm 1876 đến 1896. Hai mươi năm ấy là một bài học sống động về cách một nền dân chủ có thể trượt dài trong chia rẽ, rồi chậm chạp tự điều chỉnh để tồn tại.
Khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương (Indo-Pacific) đang nổi lên như trung tâm chiến lược của thế kỷ XXI, nơi giao thoa lợi ích của các cường quốc hàng đầu thế giới. Với 60% dân số toàn cầu, hơn một nửa GDP thế giới, và các tuyến hàng hải trọng yếu nhất hành tinh, khu vực này giữ vai trò quyết định trong ổn định an ninh, thương mại và năng lượng quốc tế...
Washington vừa bật sáng lại sau bốn mươi ngày tê liệt. Nhưng cái cảm giác “ổn rồi” chỉ là ảo giác. Đằng sau cái khoảnh khắc “chính phủ mở cửa trở lại” là câu chuyện nhiều tính toán, mà trung tâm của cuộc mặc cả chính là Obamacare – chương trình từng giúp hàng chục triệu người có bảo hiểm y tế – nay trở thành bệnh nhân bị đặt lên bàn mổ của chính quyền Trump, với con dao ngân sách trong tay Quốc hội.
Đã là người Việt Nam, nếu không trải qua, thì ít nhất cũng đã từng nghe hai chữ “nạn đói.” Cùng với lịch sử chiến tranh triền miên của dân tộc, hai chữ “nạn đói” như cơn ác mộng trong ký ức những người đã sống qua hai chế độ. Sử sách vẫn còn lưu truyền “Nạn đói năm Ất Dậu” với hình ảnh đau thương và những câu chuyện sống động. Có nhiều người cho rằng cũng vì những thăng trầm chính trị, kinh tế, mà người Việt tỵ nạn là một trong những dân tộc chịu thương chịu khó nhất để sinh tồn và vươn lên. Thế giới nhìn chung cho đến nay cũng chẳng phải là vẹn toàn. Dù các quốc gia bước sang thế kỷ 21 đã sản xuất đủ lương thực để nuôi sống tất cả mọi người, nạn đói vẫn tồn tại, bởi nhiều nguyên nhân. Có thể kể như chiến tranh, biến đổi khí hậu, thiên tai, bất bình đẳng, bất ổn kinh tế, và hệ thống lãnh đạo yếu kém.



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.