Hôm nay,  

Nghĩa Vợ Chồng – Tình Đất Nước

23/05/201100:00:00(Xem: 11050)

Nghĩa Vợ Chồng – Tình Đất Nước

Gregory Rodriguez 
Cung Nhật Thành lược dịch
(Nguồn: Dallas Morning News 02 tháng 1, 2011)
Nếu hỏi bất kỳ người Mỹ nào về mối quan hệ tình nghĩa vợ chồng của những chính khách Hoa Kỳ thì họ sẽ nhớ ngay đến hình ảnh tan nát của bà Elizabeth Edwards (khi Thượng Nghị Sĩ Edward thú nhận đã ngoại tình lừa dối vợ), nhớ những nhục nhã sượng sùng của các chàng sở khanh khi phải đương đầu với báo chí và đối mặt với cô gái bị mình lường gạt; và họ cũng nhớ đến sự chịu đựng đau khổ nhẫn nhục của biết bao nhiêu vợ các chính khách, nói theo đúng như chữ của phu nhân Tổng Thống Hillary Rodham Clinton, khi “đứng bên người đàn ông của họ. ”
Thật sự chúng ta đã biết mối tương quan của các chính khách với hạnh phúc trong tình vợ chồng hay lãng mạng trong tình yêu thường đã ít oi, nói gì đến chuyện chung thủy sắt son…Mới đây với phát hiện liên tiếp về những bê bối nhơ nhuốc trong các lâu đài quyền lực có thể đã làm chúng ta quen đi với cách cư xử tồi tệ của những người, phần lớn là nam giới, mà chúng ta đã bầu, đã chọn họ là lãnh đạo để bảo vệ quyền lợi của chúng ta và quyền lợi của xã hội của xã hội. Không hiểu bắt đầu từ lúc nào mà dân chúng Hoa Kỳ đã quen đi và cho là đời sống riêng tư, nhất là chuyện tình ái lăng nhăng của các chính khách dân cử, không ảnh hưởng nhiều đến các nỗ lực phục vụ dân chúng của họ.
Vài chính khách khi phản bội gia đình của họ, đã bị tẩy chay, không được tái cử hay phải từ nhiệm, và không còn được xuất hiện trên chính trường (Gary Hart, Larry Craig)…Nhưng còn rất nhiều dân cử khác có gốc gác từ những gia đình giầu có quyền thế, vẫn được không phải là hai mà là ba lần để sửa chữa lỗi lầm như Ted Kennedy với vụ cô thư ký chết đuối ở Chappaquiddick; Rudy Giuliani bị vợ tố cáo trắng trợn công khai ngoại tình và Newt Gingrich cưới vợ đến ba lần…
Mới đây sau khi đọc bản tin về Lễ Trao Giải Nobel Hoà Bình trong tháng 10 năm 2010, tôi đã bâng khuâng tự hỏi không biết chúng ta đã quá nhanh chóng xem nhẹ mối liên quan mật thiết giữa người chồng chung thủy và các nhà lãnh đạo can đảm hay không… Giải Nobel Hoà Bình năm nay đã được trao cho một người Trung Hoa, ông Lưu Hiểu Ba, và ông không thể đến Olso để nhận Giải thưởng vì đang bị nhốt tù với lý do phản kháng giới cầm quyền Trung Cộng. Thay mặt ông Lưu Hiểu Ba, nữ diễn viên Liv Ullmann đã đọc vang vang trong sảnh đường bản văn ông viết vào tháng 12 năm ngoái, khi ông bị nhốt tù chờ phiên toà cáo buộc tội “ khuyến khích , xúi dục lật đổ nhà cầm quyền Trung Cộng ” . Phần đầu văn bản đề cập đến luân lý, đạo đức, chống lại sự thù hận, ganh ghét…vì “ hận thù và ganh ghét chỉ có thể làm cả đất nuớc trở nên mù quáng tối tăm…” nhưng đoạn chót của bài văn lại là một lá thư tuyệt đối tha thiết yêu thương với vợ, bà Lưu Sinh.

“ ….Anh đang ở trong nhà tù, và em cũng đang đợi anh trong một nhà tù khác, vô hình. Như ánh sáng mặt trời, lòng thương yêu của em vượt lên trên các song sắt, xuyên qua những bức tường tù ngục để vuốt ve đến từng gang tấc trên da thịt, sưởi ấm đến từng ngõ ngách trong con người khiến anh trở nên bình thản, và cảm thấy được an ủi, vỗ về yên ấm…Như thế, thời gian trong tù của anh đã sáng lên và đầy ý nghĩa với tình yêu của em. Còn tình của anh với em chỉ toàn những ăn năn, hối tiếc, lắm khi nặng đến nỗi làm bước chân anh loạng choạng mỗi khi nghĩ đến. Anh như hòn đá tảng hoang dã, giá lạnh như băng tuyết, chịu đựng gió mưa, vùi dập của bão tố; vậy nên tình anh yêu em mạnh mẽ và sắc bén đủ để qua được bất kỳ trở ngại nào trong cuộc sống. Và nếu dù anh có bị đời nghiền nát như cát bụi thì tro than của anh vẫn sẽ luôn tìm đến để ấp ủ và thương yêu em…..”
Thật là cảm động. Tôi không hy vọng chúng ta có thể tìm thấy những lời lẽ tha thiết và đằm thắm như thế trong bất cứ tự truyện hay lược sử của các nhà lãnh đạo Hoa Kỳ.
(Ngay cả nụ hôn giữa Al và Tipper Gore trên khán đài trong đêm Đại Hội khi ông Gore được chọn là Ứng Cử Viên Tổng Thống của Đảng Dân chủ năm 2000 cũng chỉ là hình thức hơn là thật sự yêu thương, và đó là những năm mặn nồng nhất trong cuộc tình của họ truớc khi ly dị). Thương yêu khi đến với chính trị, thường là tình anh em, chị em, nhân bản… như Mục Sư Martin Luther King đã nói trong bài diễn văn nhận giải Nobel Hoà Bình : “Tình bằng hữu, nhân bản không điều kiện cho tất cả người đàn ông sẽ là chìa khoá để giải quyết các bất hoà trên trái đất…”
Giờ đây, đọc xong lá thư thiết tha của ông Lưu Hiểu Ba viết cho vợ, tôi nghĩ rằng nếu chấp nhận không nói đến những người chồng tồi tệ thì từ đó chúng ta sẽ hạ thấp dần, và đi xa hơn trong việc xem nhẹ những liên hệ tình cảm trong cuộc sống. Lòng chung thủy và thương yêu với vợ của ông Lưu Hiểu Ba đã làm đậm nét thêm sự cương quyết cam kết tranh đấu cho Trung Hoa tự do của ông, dù đang phải ở tù, chịu đựng trong hoàn cảnh khốn cùng .…
Nhiệt tình của ông Hiểu Ba với vợ và đất nước đều bằng nhau, nhưng tôi e rằng hành vi các chính khách dân cử của chúng ta sẽ khác hẳn vì họ cho rằng lòng thương yêu vợ không dính dáng gì đến khả năng phục vụ đất nước cả.
Sau cùng, ai trong chúng ta cũng muốn bầu lên những người xứng đáng để giúp xã hội, giúp đất nước, và nếu như thế thì ngay cả với những người khó khăn và cực đoan nhất cũng không thể nào mà không đồng ý rằng lòng thương yêu nào cũng phải bắt đầu từ mái ấm gia đình.
Cung Nhật Thành lược dịch
Tháng 5, 2011

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Hôm Thứ Sáu 26/9, Tổng Biên Tập JEFFREY GOLDBERG của tạp chí The Atlantic gửi ra tuyên bố phản đối lệnh của Ngũ Giác Đài về việc áp đặt, kiểm duyệt báo chí. Tuyên bố ghi rõ: “Về cơ bản, The Atlantic phản đối những hạn chế mà Ngũ Giác Đài đang cố gắng áp đặt đối với các nhà báo đưa tin về vấn đề quốc phòng và an ninh quốc gia. Những yêu cầu này vi phạm quyền Tu Chính Án Thứ Nhất của chúng ta, và quyền của người Mỹ muốn biết hình thức khai triển nguồn lực và nhân sự vốn do tiền thuế của người dân tài trợ. Những quy định này cũng phá vỡ các thông lệ lâu đời - dưới thời tổng thống của cả hai đảng, trong suốt thời kỳ chiến tranh và khủng hoảng quốc gia - vốn cho phép các phóng viên Ngũ Giác Đài thực hiện công việc của mình mà không bị can thiệp chính trị.” The Atlantic đăng tuyên bố này trên trang mạng xã hội chính thức của tạp chí.
Chuyện phải, trái ở đây không hẳn là chuyện đúng, sai mà đúng ra là chuyện bên phải (khuynh hữu hay thiên hữu) và bên trái (khuynh tả hay thiên tả) trong chính trị Mỹ. Tất nhiên, trên đời này mọi chuyện đều có hai mặt của nó. Trong chính trị cũng thế, đã có cánh phải thì ắt có cánh trái, vì đó không những là bản chất tương đối của mọi sự mọi vật mà còn là hiện tượng phải có trong một nền dân chủ. Tuy nhiên, nền chính trị Mỹ trong những năm gần đây đã bị phân cực và phân hóa trầm trọng. Thể chế dân chủ kiểu mẫu của Mỹ xưa nay đương nhiên chấp nhận sự khác biệt vì đó là một trong những yếu tính ắt có của một nền dân chủ thật sự. Nhưng đẩy sự khác biệt của mình đến mức cực đoan và biến sự khác biệt của người khác thành kẻ thù bất dung thì là hiện tượng biến dạng nguy hiểm báo hiệu sự sụp đổ của nền dân chủ. Nước Mỹ trong những năm gần đây đã chứng kiến nhiều hiện tượng cực đoan như thế.
Với sự tham gia của khoảng 100.000 binh sĩ, cuộc diễn tập quân sự Nga-Belarus mang tên “Zapad 2025” đang được khối NATO theo dõi chặt chẽ và các quốc gia phía đông của liên minh cực kỳ lo ngại, đặc biệt nhất là sau khi các máy bay không người lái của Nga xuất hiện trên bầu trời Ba Lan. Cuộc tập trận này vẫn diễn ra theo chu kỳ bốn năm một lần, nhưng lần này, chính giới và công luận xem đây là phép thử đối với khả năng phản ứng của NATO trong bối cảnh địa chính trị mới. Để đối phó, NATO và Ukraine đang tăng cường các biện pháp an ninh, khi nguy cơ chiến tranh được đánh giá là ngày càng leo thang. Kinh nghiệm từ năm 2022 cho thấy Nga đã tiến hành các cuộc tập trận trước khi mở cuộc tấn công vào Ukraine. Câu hỏi đặt ra là liệu lịch sử có lặp lại không và tình hình hiện nay nghiêm trọng đến mức nào?
Khi chính phủ liên bang đe dọa cắt hàng tỷ đô la tài trợ nghiên cứu cho Harvard, đó không chỉ là một quyết định ngân sách. Đó là một phép thử cho chính nền tảng dân chủ: liệu chính quyền có thể dùng sức mạnh tài chính để định đoạt tư tưởng hay không. Tòa án liên bang vừa trả lời dứt khoát: không.
Ở với cộng sản, tuy còn trẻ con, chúng tôi đã hiểu thấu bài học: không nói theo là có tội, mà nói khác đi lại càng là trọng tội. Bước sang Mỹ, cứ tưởng rằng mọi chuyện sẽ khác vì đây là đất tự nhận là xứ sở tự do, nơi hiến pháp bảo đảm quyền được nói. Nhưng tuần qua, sau mấy chục năm ở Mỹ, tôi bỗng bắt gặp chính mình ngập ngừng muốn nói điều thật: tôi không thích Charlie Kirk, và tôi không muốn “celebrate his life” (tôn vinh cuộc đời ông).
Không rõ ABC có lường trước được phản ứng của cộng đồng, khán giả đối với hành động cúi đầu trước áp lực và quyền lợi, dẫn đến dừng ngay lập tức Jimmy Kimmel Live! hay không, nhưng thực tế đã cho thấy một làn sóng tức giận đã bùng nổ. Viên đạn dường như quay ngược lại, xé gió, đâm thẳng vào ba ký tự khổng lồ của đế chế truyền thông. Các cuộc tẩy chay Hulu và Disney+ bắt đầu. Trang mạng Disney+ bị sụp đổ vì lượng khán giả đăng nhập để “cancel subcription” trong đêm họ ra lệnh tắt đèn sân khấu; Disney mất gần $4 tỷ trên thị trường. Hàng loạt cuộc biểu tình phản đối trước trụ sở của ABC và Disney. Về phía các nhà báo, nghệ sĩ giải trí, các nhà lãnh đạo chính trị – từ Stephen Colbert đến David Letterman đến cựu Tổng thống Barack Obama – cùng lên án việc làm của ABC, coi đó là sự đầu hàng nguy hiểm trước áp lực chính trị và là phép thử đối với quyền tự do ngôn luận.
Nhìn vào những gì đang diễn ra tại nước Mỹ hiện nay, người ta không thể không liên tưởng đến cuộc cách mạng văn hóa tại Trung Quốc như vậy. Cũng là cuộc tấn công vào những gì bị cho là khuynh tả, là sự tập trung quyền lực vào một cá nhân qua phong trào cuồng lãnh tụ với những vệ binh trung thành chưa từng thấy tại Hoa Kỳ.
Người ta thường có nhiều cách định nghĩa về hy vọng. Hy vọng là một cảm xúc lạc quan, một niềm tin tươi sáng rằng mọi thứ chắc chắn sẽ được cải thiện. Hy vọng có thể đến từ một tiếng nói cá nhân xa lạ nào đó trong triệu triệu người trên thế giới này. Hy vọng có thể đến từ một bản tuyên bố chung của hai phong trào đối lập. Hy vọng là phải nhận ra rằng cái ác và sự bất công có thể chiếm ưu thế ngay cả khi chúng ta đang đối đầu với nó. Hy vọng là khi nhìn thấy rõ một bên sáng và một bên tối, thấu hiểu rằng vòng cung của vũ trụ đạo đức có thể không uốn cong về phía công lý – nhưng chúng ta không tuyệt vọng. Hy vọng, là khi một đêm vinh danh nghệ thuật trở thành nơi hàng trăm người giơ cao ngọn đuốc tôn vinh sự kiên cường, tiếng nói dũng cảm, như một lời nhắc nhở với thế giới rằng nghệ thuật và nhân văn là không thể tách rời.
Donald Trump từng bóng gió rằng mình xứng đáng được khắc tượng trên núi Rushmore, sánh vai cùng những bậc khai quốc công thần nước Mỹ. Bên kia Thái Bình Dương, Tập Cận Bình chẳng màng đá núi, nhưng ôm mộng lọt vào sử xanh, đặt mình ngang hàng những “đại thánh đế vương” của đảng và đất nước. Bởi thế, cuộc duyệt binh rùm beng ở Thiên An Môn vừa rồi không chỉ là phô trương cờ trống rình rang, mà là lời tuyên cáo giữa chiến địa, là tiếng trống thúc quân của một kẻ đang gấp gáp thúc ngựa đuổi theo bá mộng thiên cổ.
Bạn, tôi, chúng ta, không ai an toàn trước bạo lực súng đạn ở Mỹ. Chắc người Mỹ chưa kịp quên hình ảnh người mẹ tất tả chạy trên đôi chân trần, tìm con trong vụ xả súng mới nhất ở Annunciation Catholic School in Minneapolis tháng vừa qua. Những đứa trẻ xứng đáng có đời sống an toàn để đến trường mỗi ngày và trở về an toàn trong vòng tay cha mẹ. “Thay vì kích động thêm bạo lực, các nhà lãnh đạo chính trị nên tận dụng thời điểm này để đoàn kết chúng ta hướng tới những thay đổi hợp lý về súng đạn mà đa số người Mỹ ủng hộ,” Giáo sư Robert Reich đã nói như thế.



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.