Hôm nay,  
Việt Báo Online

Lợi Thế Lãnh Đạo Của Mỹ Ở Châu Á Không Suy Giảm

16/04/201810:19:00(Xem: 632)
Lợi Thế Lãnh Đạo Của Mỹ Ở Châu Á Không Suy Giảm

Joseph S. Nye

Đỗ Kim Thêm dịch


Khi Ủy ban Ba bên - gồm có một nhóm các nhà lãnh đạo chính trị và kinh doanh, các nhà báo và các học giả - đã gặp nhau gần đây, nhiều người bày tỏ mối quan ngại về vai trò lãnh đạo của Mỹ suy giảm ở châu Á. Hiện nay, mỗi quốc gia châu Á giao thương với Trung Quốc nhiều hơn là với Hoa Kỳ, thường bằng mức từ hai đến một. Mối lo ngại đó càng trầm trọng hơn do việc áp đặt thuế quan gần đây và những biểu hiện khinh thường các thể chế đa phương của Tổng thống Donald Trump. Một câu hỏi thường được đề ra ở Singapore là liệu sự lãnh đạo Hoa Kỳ ở châu Á còn sống sót trong nhiệm kỳ của Trump không.

Lịch sử cung cấp một số quan điểm. Năm 1972, Tổng thống Richard Nixon đơn phương áp đặt thuế cho các đồng minh của Mỹ mà không cảnh báo, ông đã vi phạm khuôn khổ của Quỹ Tiền tệ Quốc tế và theo đuổi một cuộc chiến không được ủng hộ ở Việt Nam. Nỗi lo sợ khủng bố đã lan rộng, và các chuyên gia bày tỏ mối quan ngại về tương lai của nền dân chủ.

Năm sau đó, David Rockefeller và Zbigniew Brzezinski đã thành lập Ủy ban Ba bên, họp một năm một lần để thảo luận về những vấn đề như vậy. Trái với các lý thuyết về âm mưu, Ủy ban có ít quyền lực; nhưng cũng giống như các kênh không chính thức khác của một nền ngoại giao hai phiá, nó cho phép cá nhân dân chúng khám phá cách quản lý các vấn đề gai góc. Các kết quả có thể được tìm thấy trong các ấn phẩm và trên trang mạng của họ.

Ở Singapore, không ai có sự đồng thuận nào về vấn đề châu Á sau thời của Trump. Ví dụ như các thành viên Ấn Độ và Trung Quốc có các quan điểm khác nhau về vai trò của Trung Quốc trong các dự án về cơ sở hạ tầng "Vành đai và Con đường". Một số người châu Á và Mỹ nhìn khác biệt về triển vọng giải quyết thành công của cuộc khủng hoảng vê vũ khí hạch tâm của Hàn Quốc, cũng như vấn đề lớn hơn là liệu một cuộc chiến giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ có thể tránh được không. Một số người châu Âu tự hỏi liệu tình trạng bất trắc trên toàn cầu hiện nay phản ánh sự trổi dậy của Trung Quốc hay sự trỗi dậy của Trump.

Suy đoán của riêng tôi có thể sai khi tôi đã cảnh báo nhóm này là Hoa Kỳ có thể phục hồi vị trí lãnh đạo sau nhiệm kỳ cuả Trump, nếu Hoa Kỳ học lại các bài học về việc sử dụng quyền lực với nước khác cũng như qua những nước khác. Nói một cách khác, Hoa Kỳ sẽ phải sử dụng quyền lực mềm để tạo ra các mạng lưới và thể chế cho phép Hoa Kỳ hợp tác với Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản, Châu Âu và các nước khác để giải quyết các vấn đề xuyên quốc gia - ví dụ như ổn định tiền tệ, thay đổi khí hậu, khủng bố và tội phạm trên mạng - và không một quốc gia nào có thể giải quyết một cách đơn phương. Điều đó sẽ đòi hỏi vượt qua các chính sách đơn phương và các thái độ gắn liền với sự trỗi dậy của Trump.

Đối với sự trỗi dậy của Trung Quốc, trái ngược với thái độ bi quan hiện tại, Hoa Kỳ sẽ giữ được những lợi thế quan trọng về quyền lực mà nó sẽ kéo dài hơn cả một nhiệm kỳ tám năm nữa, nếu như Trump được tái đắc cử.

Thứ nhất là vấn đề dân số. Theo số liệu của Cơ quan Liên Hiệp Quốc, Mỹ là nước phát triển duy nhất dự kiến sẽ đóng góp vào tăng trưởng dân số toàn cầu vào năm 2050. Trung Quốc có dân số đông nhất hiện nay, dự kiến sẽ mất vị trí hàng đầu so với Ấn Độ.

Lợi thế thứ hai là năng lượng. Một thập kỷ trước, Hoa Kỳ dường như phụ thuộc một cách vô vọng về năng lượng nhập khẩu. Hiện nay, cuộc cách mạng đá phiến đã chuyển hoá Hoa Kỳ từ một nước nhập khẩu năng lượng sang xuất khẩu, và Bắc Mỹ có thể tự túc trong thập kỷ tới cùng một lúc mà Trung Quốc đang phụ thuộc nhiều hơn vào nhập khẩu năng lượng.

Công nghệ là một lợi thế thứ ba đối với Hoa Kỳ. Trong số những công nghệ sẽ mang lại quyền lực trong thế kỷ này là công nghệ sinh học, công nghệ nano và thế hệ tiếp theo của công nghệ thông tin như trí thông minh nhân tạo và dữ liệu quy mô. Theo hầu hết các chuyên gia, trong khi năng lực của Trung Quốc đang được cải thiện, Mỹ vẫn là nước dẫn đầu thế giới về nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa các ngành công nghệ này.

Hơn nữa, nếu xét về cơ sở nghiên cứu, Mỹ có lợi thế thứ tư trong hệ thống giáo dục đại học. Theo một bảng xếp hạng của Đại học Giao thông Thượng hải, trong số 20 trường đại học hàng đầu trên thế giới, 16 trường ở Mỹ, trong khi đó không có trường nào là ở Trung Quốc.

Lợi thế thứ năm của Mỹ có thể vượt qua thời của kỷ nguyên Trump là vai trò của đồng Đô la. Trong số các dự trữ ngoại tệ của các chính phủ trên thế giới, chỉ có 1,1% là đồng Nhân dân tệ, so với mức 64% của đồng Đô la. Khi Quỹ Tiền tệ Quốc tế thu nhận đồng Nhân dân tệ thành đơn vị thanh toán trong cơ sở tài khoản Quyền Trích xuất Đặc biệt, nhiều người tin rằng ngày tàn của đồng Đô la đến gần kề. Nhưng tỷ lệ của đồng Nhân dân tệ trong thanh toán quốc tế đã giảm kể từ đó. Tiền tệ dự trữ khả tín phụ thuộc vào các thị trường tư bản vững chắc, một chính phủ thành tín và tinh thần trọng pháp. Trong tương lai gần, các khía cạnh này không có khả năng xảy ra ở Trung Quốc.

Thứ sáu, Hoa Kỳ có những lợi thế về địa lý mà Trung Quốc thiếu. Hoa Kỳ bao quanh bởi các đại dương, Canada và Mexico vẫn thân thiện, bất chấp chính sách sai lầm của Trump về việc cắt đứt Hợp đồng Thương mại Tự do Bắc Mỹ. Mặt khác, Trung Quốc có biên giới với 14 quốc gia và các tranh chấp lãnh thổ với một số quốc gia quan trọng nhất, như Ấn Độ, Nhật Bản và Việt Nam. Điều này hạn chế quyền lực mềm của Trung Quốc. Mặc dù địa lý cho phép phóng chiếu một quyền lực dựa trên lãnh thổ của Trung Quốc trên Biển Đông, Hoa Kỳ không có yêu sách lãnh thổ ở đó và có thẩm quyền tối thượng về hải quân đối với 95% đại dương còn lại của thế giới.

Nhưng quan trọng nhất là chiến tranh giửa Hoa Kỳ và Trung Quốc không phải là chuyện định mệnh an bài. Không có nuớc nào đe doạ sinh tồn cho nước nào. Khi Thế chiến thứ Nhất bắt đầu, Đức đã vượt qua Anh vào năm 1900, và sự sợ hãi của Anh về ý định của Đức đã góp phần vào thiên tai. Ngược lại, Hoa Kỳ và Trung Quốc có thời gian để xử lý nhiều cuộc xung đột và không cần phải chịu đựng nỗi kinh hoàng hay sợ hãi.

Hoa Kỳ giữ lại không chỉ những lợi thế về quyền lực được mô tả ở trên mà còn liên minh với Nhật Bản và Hàn Quốc. Trong cuộc đàm phán sắp tới với Kim Chính Ân, nhà lãnh đạo Triều Tiên, Trump sẽ phải lo ngăn chặn chế độ Kim trong việc đạt được mục tiêu lâu dài là làm suy yếu các liên minh.

Tại Singapore, tôi đã trích dẫn câu trả lời của Lý Quang Diệu về một câu hỏi mà tôi từng hỏi ông về việc Trung Quốc có vượt qua mặt Mỹ hay không. Ông nói "Không", bởi vì trong khi Trung Quốc có tài năng với số 1,4 tỷ người tham gia, tinh thần cởi mở của Hoa Kỳ cho phép họ khai thác và kết hợp tài năng 7,5 tỷ người với sự sáng tạo lớn hơn là Trung Quốc có thể đạt được. Nếu tinh thần cởi mở đó vẫn còn tồn tại, thì vai trò lãnh đạo của Mỹ ở châu Á, và ở nơi khác, cũng có thể sẽ tồn tại.

***

Joseph S. Nye, Jr. Cựu Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ và Chủ tịch Hội đồng Tình báo Quốc gia Hoa Kỳ, Giáo sư Đại học Harvard. Ông là tác giả của Is the American Century Over?

Nguyên tác: Asia After Trump

Tựa đề bản dịch là của người dịch

https://www.project-syndicate.org/commentary/asia-after-trump-american-leadership-survives-by-joseph-s--nye-2018-04



22/07/2018(Xem: 288)
với khoảng 600 khán giả đến tham dự chật kín hội trường để nghe ca sĩ Thu Sương và ca nhạc sĩ Đình Đại đến từ Pháp Quốc
22/07/2018(Xem: 1204)
Khuya hôm 29 tháng 6, Lê Minh Trọng, 29 tuổi, nhảy xuống cầu Mỹ Thuận ở Vĩnh Long tự tử (hai hôm sau xác nổi lên) để lại lá thư tuyệt mạng: Vì thua độ bóng đá.
22/07/2018(Xem: 172)
đã tổ chức thành công khóa huấn luyện Dự trưởng Nghĩa sinh Công giáo tiên khởi tại Giáo phận Vinh trong ba ngày 17, 18 và 19 tháng 7 năm 2018 tại Tòa Giám mục Xã Đoài.
22/07/2018(Xem: 1179)
Điều gì mà một chính quyền tự do dân chủ làm được trong 2 năm mà chính quyền cộng sản không làm được trong 60 năm? - Chứng minh thuyết cộng sản là tồi tệ, lường gạt, sát nhân tập thể.
22/07/2018(Xem: 1334)
Nguyễn Phú Trọng ngủ nằm mơ thấy mình chết xuống âm phủ, được quỷ sứ dắt đến trình diện Diêm Vương.. Diêm Vương ngắm Trọng từ đầu tới chân rồi hỏi
22/07/2018(Xem: 635)
Tiết lộ về tiểu sử & sự kiện liên quan - Cách nay đúng 28 năm, Giáo sư Nguyễn Ngọc Huy qua đời vào ngày 28-7-1990 tại Paris trên bước đường hoạt động
21/07/2018(Xem: 844)
Mẹ Nấm, đồng sáng lập Mạng Lưới Bloggers Việt Nam, hiện đang bị tù giam 10 năm, và bà đang tuyệt thực kể từ ngày 6, Tháng Bảy
21/07/2018(Xem: 402)
(Trải nghiệm của một người trong cuộc) - tham dự vào việc hình thành xã hội dân sự ở Việt Nam thông qua truyền thông mạng trong vòng 15 năm lại đây.
21/07/2018(Xem: 466)
Tuần này, Cỏ May tôi xin trở về với Paris vì Thủ đô Ánh sáng đang tưng bừng niềm vui thắng Cúp Thế giới 2018. Từ trưa thứ hai 16/07, gần nửa triệu người đổ xô tới đại lộ Champs-Élysée, lối Khải Hoàn môn, để cùng biểu lộ niềm vui, hoan nghênh đội banh Xanh đã đem vinh quang về cho nước Pháp.
20/07/2018(Xem: 2041)
Janet Nguyễn đưa ra tuyên bố: Trả lại tự do cho anh Will Nguyễn là việc Cộng Sản Việt Nam phải thực thi, và Tôi rất hài lòng khi được được tin này
20/07/2018(Xem: 1092)
Tôi xin được gửi lời cảm ơn đến với những ai đã cùng chúng tôi ủng hộ và giúp ông William Nguyễn được trả tự do trong thời gian vừa qua. Còn với tôi, tôi rất hãnh diện được đóng góp vào np64 lực này.
20/07/2018(Xem: 1113)
Sáng hôm đó tôi xem trực tuyến (trực tiếp truyền hình) trận đấu qua màn hình lớn, cùng với nhiều nghìn khán giả tại sân cỏ trước toà thị chính San Francisco.
20/07/2018(Xem: 507)
có khoảng 300 cựu nhân viên và gia đình, và quan khách tham dự. Có những gia đình đến từ Vermont, Boston MA, Pennsylvania, Georgia, Texas, Colorado, N. Carolina, Nevada, Nam CA…
20/07/2018(Xem: 860)
tại World Cup 2018, Nhựt Bổn có mặt, Đại Hàn có mặt... Còn Việt Nam? Đâu? ... tự xưng đỉnh cao trí tuệ loài người nầy, chẳng những không tạo được một thành thích nào để có tiếng, có tăm trên quốc tế!
20/07/2018(Xem: 2367)
Xét vì Nguyễn Phú Trọng và đồng đảng: Nguyễn Xuân Phúc, Trần Đại Quang, Tô Lâm, Nông Đức Mạnh, Nguyễn Tấn Dũng, Nguyễn Thiện Nhân, phạm tội phản quốc và nhiều trọng tội khác, bị kết án tử
Tin công nghệ
Khoảng giữa tháng 07/2018, dữ liệu iCloud của khoảng 130 triệu người dùng ở Trung Quốc đã được chuyển hoàn tất qua máy chủ của Guizhou-Cloud Big Data, một công ty viễn thông thuộc sở hữu của nhà nước. Điều này cũng có nghĩa là các dịch vụ đám mây của Trung Quốc đang nắm quyền quản lý nguồn dữ liệu iCloud của hàng trăm triệu người dùng iPhone ở trong nước.
Khoảng giữa tháng 07/2018, Comcast đã chính thức rút đề nghị mua lại đối với 21st Century Fox, trị giá 65 tỷ USD. Điều cũng có nghĩa là Disney đã giành chiến thắng và các siêu anh hùng Marvel sắp được đoàn tụ về cùng một mái nhà. Mức giá đề nghị mua lại Fox của Disney là 71.3 tỷ USD.
Khoảng giữa tháng 07/2018, Apple đang vấp phải làn sóng phản đối dữ dội sau khi nhiều người dùng nhận ra những chiếc laptop MacBook Pro 2018 mới trang bị chip Intel Core i9 không như quảng cáo.
Công nghệ chỉnh sửa gen CRISPR được đánh giá là một trong những đột phá quan trọng nhất của khoa học hiện đại. Dù đã được một số quốc gia cho phép thử nghiệm trên người, sự an toàn của CRISPR vẫn còn là chủ đề gây tranh cãi
Các nhà khoa học đã tìm ra nguyên nhân khiến cho các tế bào già đi. Những thứ như tổn thương DNA, sự rút ngắn nhiễm sắc thể và thiếu khả năng tăng sinh có thể làm cho các tế bào đóng cửa – chúng không chết, nhưng ngừng phân chia và chỉ ở yên một chỗ. Tuy nhiên, sự thật là chưa có một ý tưởng thuyết phục nào giải thích sự già đi của một sinh vật. Nó có thể là hiệu ứng tích lũy của rất nhiều tế bào đã già đi, hoặc có thêm một thứ gì đó tham gia vào quá trình đếm ngược tuổi tác.
Facebook là nền tảng mạng xã hội lớn nhất, nên khi có những thông tin sai lệch được đăng tải, hậu quả sẽ rất nghiêm trọng. Trong quá khứ, nhiều ý kiến từng cho rằng Facebook đã góp phần làm ảnh hưởng đến kết quả bầu cử tổng thống Mỹ. Để chống lại tình trạng tiêu cực, khoảng giữa tháng 07/2018, Facebook cho biết đã bắt đầu gỡ bỏ những thông tin sai lệch, những thông tin có thể làm hại đến xã hội, đến những người dùng ngoài đời.
Nokia X6 được ra mắt từ tháng 05/2018, và nhận được sự quan tâm từ khá nhiều người dùng vì có cấu hình ổn với mức giá khá tốt nhưng đáng tiếc là chỉ dành cho thị trường Trung Quốc. Tuy nhiên, khoảng giữa tháng 07/2018, cuối cùng HMD Global cũng chính thức xác nhận sẽ ra mắt X6 cho thị trường quốc tế dưới tên gọi là Nokia 6.1 Plus.
Động cơ phản lực là thành phần có chi phí bảo trì cao nhất và mất nhiều thời gian để sửa chửa nhất trên máy bay vì có nhiều ngóc ngách nhỏ khó tiếp cận. Khoảng giữa tháng 07/2018, Rolls-Royce đã phát triển những con robot có thể kiểm tra bên trong động cơ máy bay, từ đó nhanh chóng phát hiện hỏng hóc và giúp rút ngắn thời gian bảo trì.
Theo các quan chức của Liên minh Châu Âu EU, Google đang nắm giữ quá nhiều quyền lực trong tay với hệ sinh thái Android. Quyền lực được cho là để ép buộc các nhà sản xuất phải tích hợp phần mềm và dịch vụ của Google vào hệ điều hành Android mà họ sử dụng
Nhà phát triển 11k Studio đã ra mắt nhiều ứng dụng hỗ trợ người dùng Windows 10 PC/Mobile sử dụng các dịch vụ của Google như Photos, Drive, Maps... Tuy nhiên, chúng không phải là chính chủ và còn đi kèm quảng cáo gây khó chịu khi sử dụng và không đảm bảo chất lượng, tính an toàn. Do đó, khoảng giữa tháng 07/2018, Microsoft đã xóa các ứng dụng Google không chính chủ ra khỏi Windows Store
Khoảng giữa tháng 07/2018, Corning đã đăng tải một clip thử nghiệm độ bền về mẫu kính cường lực Gorilla Glass 6 mới nhất. Theo đó, mẫu kính cường lực mới sẽ có thể chịu được lực thả rơi ở độ cao 1m sau 15 lần thả rơi.
Khoảng giữa tháng 07/2018, một số nguồn tin cho biết, nhà mạng Verizon tuyên bố sẽ ngưng kích hoạt những điện thoại nào không hỗ trợ mạng 4G LTE. Điều này có nghĩa là nếu muốn kích hoạt và sử dụng điện thoại với mạng của Verizon, điện thoại của người dùng phải hỗ trợ mạng 4G, mạng 3G trở xuống sẽ không còn được hỗ trợ.
Khoảng giữa tháng 07/2018, một số nguồn tin cho biết, BWM sẽ trở thành đối thủ cạnh tranh trực tiếp với Lyft và Uber khi triển khai chương trình đi chung xe của hãng
Khoảng giữa tháng 07/2018, những chuyên gia hàng đầu về công nghệ, trong đó có Elon Musk và 3 nhà đồng sáng lập Deepmind của Google, đã ký vào bản cam kết, khẳng định sẽ không phát triển "vũ khí hủy diệt tự động", một thứ máy móc có khả năng giết chóc chạy tự động.
Khoảng giữa tháng 07/2018, sau khi CEO Mark Zuckerberg tỏ ra nhiệt huyết với tình hình đột phá về trí thông minh nhân tạo của công ty, Facebook đã nhanh chóng mở phòng lab trải rộng toàn cầu cũng như thuê hàng loạt kỹ sư đầu ngành về trí tuệ nhân tạo để giúp công ty xúc tiến tốc độ nghiên cứu công nghệ tương lai.