Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Sử Việt: Phạm Ngũ Lão

20/05/201400:00:00(Xem: 2816)

Nguyễn Lộc Yên
(Lời tâm tình: Bài viết về “Sử Việt-Đất Việt” chỉ khái quát, không đi sâu từng chi tiết của đề tài. Cuối mỗi bài viết, phần “Thiết nghĩ” nếu có chỉ là góp ý của tác giả, không ngoài mục đích làm sáng tỏ thêm về nội dung đã biên soạn. Trang “Sử Việt-Đất Việt” được đăng hằng tuần, luôn mong mỏi nhúm nhen tình tự dân tộc, niềm yêu thương quê hương và giữ gìn Việt ngữ cùng văn hóa Việt.)
________________

PHẠM NGŨ LÃO
(1255 - 1320)

Phạm Ngũ Lão quê làng Phù Ủng, huyện Đường Hào, Hải Dương (nay huyện Ân Thi, Hưng Yên). Lúc còn hàn vi, ông thường ngồi đan sọt (giỏ tre) ở ven đường, để mưu sinh. Chuyện kể rằng: Một hôm có một vị quan lớn đi ngang qua; ông lại mải mê suy nghĩ, làm sao quân ta đánh tan tác quân Nguyên đang xâm lăng Đại Việt, nên quên đi ngoại cảnh. Quân lính dẹp đường quát bảo tránh, ông lại mải mê suy nghĩ nên không nghe, lính đâm thủng đùi mà ông không hay. Sau đấy, Trần Hưng Đạo cho đưa ông về dinh, làm môn khách và gả quận chúa Anh Nguyên (con gái nuôi của Trần Hưng Đạo) cho ông.

Khi ông được làm tướng nhà Trần, thể hiện cái tâm ái quốc ấy. Năm 1285, Ông cùng Trần Quang Khải đánh quân Nguyên tan tác ở bến Chương Dương, rồi phá giặc ở Vạn Kiếp. Sau đó, Ông được lệnh, mang 3 vạn quân phục kích đánh địch ở Vạn Kiếp, chặn đường địch rút chạy lên biên giới phía bắc và giết 2 phó tướng giặc là Lý Quán và Lý Hằng. Yên giặc, vua Trần phong ông Quản Thánh Dực Quân.

Chống Nguyên xâm lược lần thứ ba, Phạm Ngũ Lão cùng các tướng, phục kích đường rút lui của giặc, bắt sống các tướng nhà Nguyên là Phàn Tiếp, Áo Lỗ Xích, Ô Mã Nhi. Phạm Ngũ Lão tiếp tục truy kích quân của Thoát Hoan trên đường bộ. Ông được vua Trần Anh Tông thăng chức Điện súy Thượng tướng quân, tước Quan nội hầu. Một người con gái của ông là Tĩnh Huệ là thứ phi của vua Anh Tông. Dưới đời Trần Anh Tông và Trần Minh Tông. Phạm Ngũ Lão đã ba lần cất quân đi trừng phạt sự xâm chiếm, quấy nhiễu của quân Ai Lao vào các năm 1294, 1297 và 1301. Và hai lần Nam chinh đánh thắng quân Chiêm Thành vào các năm 1312 và 1318, vua Chiêm là Chế Chí xin hàng.

Ông thông thạo văn thơ và binh thư đồ trận. Ông đối xử với binh sĩ kỷ luật nghiêm minh, nhưng thương họ như anh em, cùng đồng cam cộng khổ với binh sĩ, nên quân ngũ của Phạm Ngũ Lão được gọi là “phụ tử chi binh”. Vì vậy nơi chiến trường, ông đoạt được nhiều chiến thắng vẻ vang.

Ngày 1 tháng 11 năm 1320 (Canh Thân), ông mất, hưởng thọ 65 tuổi. Ông chẳng những là một tướng lãnh tài ba, mà còn là một nhà văn thơ có tên tuổi thời bấy giờ. Thơ văn của ông thất lạc, chỉ còn: Bài thơ Thuật Hoài và bài văn Hưng Đạo Vương.

*- Thiết nghĩ: Phạm Ngũ Lão ngồi đan sọt ngoài đường để bán kiếm sống, nhà nghèo thế đấy, mà tâm thì giàu lòng yêu nước, thiết tha lo lắng dân tộc đang trong cơn tang tóc bởi quân Nguyên xâm lược. Trầm tư nghĩ ngợi thế nào, mà lính dẹp đường quát tránh không nghe, mới dùng giáo đâm thủng đùi, máu ra đầm đìa vẫn không biết?!. Cái tâm ái quốc ấy, cái khí tiết sáng ngời ấy, đã xông tận chốn trời cao, đã làm động tâm đến vị chủ tướng chống quân Nguyên là Hưng Đạo Vương. Có lẽ Hoàng thiên không phụ người nhiệt huyết, nên sau đấy Phạm Ngũ Lão được Hưng Đạo Vương xem trọng như môn khách và được xem như người trong vương phủ.

Nhà Trần có được những chiến thắng vẻ vang, phải kể tới sự đãi ngộ của triều Trần với bất cứ ai là người có tài, có lòng yêu nước lo dân, dù ở tầng lớp nào trong xã hội. Từ đấy, Phạm Ngũ Lão mới có điều kiện thi thố tài năng và lòng son sắt của ông với quốc gia dân tộc.

Phạm Ngũ Lão là vị tướng yêu lính như con nên có câu “phụ tử chi binh”, luôn đồng cam cộng khổ với quân sĩ của mình, khi rèn quân luyện lính rất nghiêm minh. Khi ra trận, ông luôn dũng cảm xông xáo đi đầu làm gương quân sĩ. Ông thông thạo binh pháp, xem xét kỹ tình hình và địa hình trước khi quyết chiến, nên luôn đem về chiến thắng vẻ vang.

Cảm mộ: Phạm Ngũ Lão

Ngẫm nghĩ lo quê, dẫu giữa đường
Lẫy lừng diệt giặc bến Chương Dương
Luyện binh nhuần nhuyễn, thông binh pháp
Xông trận hăng say, thạo chiến trường
Nam phạt Chiêm, lo lường giới tuyến
Tây bình Lào, định đoạt biên cương
Quốc gia rạng rỡ, nhờ rường cột
Nòi giống muôn đời, luôn vấn vương

Nguyễn Lộc Yên

Ý kiến bạn đọc
20/05/201412:33:58
Khách
Anh hùng thời Trần chống quân xâm lược Nguyên Mông nhiều, có tâm với nước nên vó ngựa Mông Cổ tàn phá từ Á sang Âu phải 3 lần thua trận trước quân dân Việt. Khi ấy nhân dân đồng lòng với triều đình, cha bảo con nghe nên đánh đâu thắng đó dù giặc phương Bắc hung dữ, tàn bạo và mạnh hơn ta gấp nhiều lần. Có thể người Việt xưa đoàn kết và thương yêu nhau hơn bây giờ chứ mầm mống chia rẻ dân ta đã có từ thời Trịnh Nguyễn phân tranh lấy sông Gianh làm biên giới đàn bà con gái trong Nam không được mặc váy, ngôn ngữ cũng phân biệt Nam Bắc mãi tới giờ, tới thời Quốc Cộng thì sông Bến Hải là vỹ tuyến tạm thời chia đất nước thành 2 miền Nam Bắc, sau tháng 4/1975 thì cái sự chia rẽ đó chưa thể và không biết bao giờ mới hàn gắn được. Khi đó thì may ra nước ta mới tránh được họa phương Bắc xâm lược 1 lần nữa?!
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Quốc gia nào cũng có nhà nước nên vai trò của chính quyền không thể tránh. Nhưng quả lắc khi nghiêng về nhà nước quá xa thì bóp nghẹt thị trường tự do còn khi chuyển sang tư nhân quá mức lại tạo ra bất ổn (khủng hoảng kinh tế) và hố sâu giàu nghèo. Một nghịch lý khác là khi xã hội xáo trộn, kinh tế suy trầm thì một bên là Mác Xít trỗi dậy, bên kia là Phát Xít nổi lên như xảy ra vào các thập niên 1930 hay 2010.
Trong cú sốc ban đầu do COVID-19 gây ra, các chính phủ và ngân hàng trung ương ứng phó bằng những đợt bơm tiền mặt khổng lồ là chuyện có thể dễ hiểu. Nhưng hiện nay, các nhà hoạch định chính sách cần lùi một bước và xem lại các hình thức kích hoạt nào thật sự cần thiết và nguy cơ nào gây nhiều hại hơn lợi. Các chính phủ trên khắp thế giới đang phản ứng mạnh mẽ với cuộc khủng hoảng COVID-19 bằng cách ứng phó kết hợp về tài chính và tiền tệ, nó đã đạt tới 10% GDP toàn cầu. Tuy nhiên, theo Cơ quan Kinh tế và Xã hội thuộc Liên Hiệp Quốc đánh giá tổng quát mới nhất, các biện pháp vực dậy này có thể không thúc đẩy cho tiêu dùng và đầu tư nhiều như các nhà hoạch định chính sách hy vọng.
Bạch Thái Bưởi, theo Wikipedia: “Là một doanh nhân người Việt đầu thế kỷ 20. Lúc sinh thời, ông được xếp vào danh sách bốn người giàu có nhất Việt Nam vào những năm đầu của thế kỷ 20 (nhất Sĩ, nhì Phương, tam Xường, tứ Bưởi)… Xuất thân từ tầng lớp nghèo, ông luôn quan tâm đến đời sống của giới thợ thuyền. Ông dành chế độ an sinh cho các nhân viên của mình. Ông trợ cấp cho học sinh nghèo có chí du học… Năm 1921, Bạch Thái Bưởi cho ra đời tờ báo hàng ngày mang tên Khai hóa nhật báo với tôn chỉ: ‘Một là giúp đồng bào ta tự khai hoá, dạy bảo lẫn nhau... mở mang con đường thực nghiệp. Hai là giãi bày cùng Chính phủ bảo hộ những yêu cầu thiết thực, chính đáng của quốc dân. Ba là diễn giải những ý kiến, những lợi ích, tác hại của các công việc Chính phủ đang làm...’
Sự căng thẳng thẳng giữa nước Mỹ và Trung cộng mỗi ngày mỗi gia tăng. Thật vậy, kể từ ngày 25-9-2018, tổng thống Donald Trump đọc trước Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc, kêu gọi các nước trên Thế giới: “Chống lại xã hội chủ nghĩa và những đau khổ do nó đã gây ra cho nhân loại.” Mời xem link: https://youtu.be/q6XXNWC5Koc?t=95. Từ đấy, khiến cho Trung cộng lo âu phập phồng vì cả Thế giới phê phán chủ nghĩa cộng sản gay gắt.
Kết quả bầu cử Thị xã vòng nhì hôm 28/6 vừa qua khoát cho nước Pháp bộ áo mới màu xanh. Bộ áo Pháp lần đầu tiên được mặc. Các Thị xã xưa nay do Thị trưởng xã hội, phe Hữu hay thuộc xu hướng khác nay phần lớn lọt vào tay đảng Xanh. Cả những Thị xã cho tới nay vẫn nằm trong tay cộng sản cũng bị đảng Xanh cướp mất. Giới chánh trị đều ngẩn ngơ trước thực tế hoàn toàn bất ngờ này. Nhiều nhà chánh trị học, nhà báo chánh trị bắt tay ngay vào việc tìm hiểu tại sao bổng nhiên xuất hiện làn sóng xanh chiếm gần hết các thành phố lớn nhỏ của Pháp? Tại sao chỉ có 4/10 người đi bầu? Vậy người được bầu thắng cử hay làn sóng cử tri vắng mặt mới thật sự thắng cử?
Những năm gần đây sự việc Trung Quốc chiếm đảo, vét cát dưới đáy biển xây dựng căn cứ quân sự, xây phi trường, đặt tên lửa tại biển Đông khiến người ta vô tâm quên mất rằng cánh tay dài của Đại Hán đã vươn qua biển thò đến tận Phnom Penh tự thuở nào. Dưới mắt nhiều quan sát viên quốc tế thì Campuchia ngày nay là một tỉnh của Trung Quốc, và Thủ tướng Hun Sen là một bí thư tỉnh ủy của Đảng Cộng sản Trung Quốc, không hơn không kém.Trung Quốc thiết lập căn cứ quân sự trên đất Campuchia là mối đe dọa nghiêm trọng cho các quốc gia khác trong vùng Đông Nam Á, và Hoa Kỳ chắc chắn không thể không nhận ra hiểm họa to lớn đó. Trong buổi tường trình lên Ủy ban Tình báo Thượng viện Hoa Kỳ hôm tháng Giêng năm 2019, Giám đốc Sở Tình báo Quốc gia, lúc đó là ông Dan Coats, đã cảnh báo rằng “Campuchia đang có nguy cơ biến thành một quốc gia độc tài, và điều đó sẽ mở đường cho Trung Quốc thiết lập các căn cứ quân sự trên miền đất ấy.”
Ngày 22 tháng 6 năm 2020, dự luật An Ninh Quốc Gia về Hồng Kông được đưa ra tại quốc hội của Đảng Cộng Sản Trung Hoa để thông qua, và đêm 30 tháng 6 rạng sáng ngày 1 tháng 7, 2020, sau một phiên họp kín của Ủy Ban Thường Vụ Đại Biểu Nhân Dân (mà thế giới gọi là quốc hội bù nhìn tại Bắc Kinh) dự luật này đã trở thành luật. Ngày mà Luật An Ninh Quốc Gia về Hồng Kông này ra đời cũng trùng ngày mà Hồng Kông được trao trả lại cho China 23 năm trước 01-07-1997 theo thể chế “một nước hai chế độ” (one country two systems). Theo đó Hồng Kông vẫn còn quyền tự trị trong 50 năm từ 1997 đến 2047, và trên lý thuyết Hồng Kông chỉ lệ thuộc vào Bắc Kinh về quân sự và ngoại giao mà thôi.
“Ngày 11/07/1995: Tổng thống Hoa Kỳ Bill Clinton và Thủ tướng Việt Nam Võ Văn Kiệt thông báo quyết định bình thường hóa quan hệ ngoại giao giữa 2 nước.” Với quyết định lịch sử này, Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng sản đã ghi dấu “gác lại qúa khứ, hướng tới tương lai” được 25 năm vào ngày 11/07/2020. Nhưng thời gian ¼ Thế kỷ bang giao Mỹ-Việt đã đem lại những bài học nào cho hai nước cựu thù, hay Mỹ và Việt Nam Cộng sản vẫn còn những cách biệt không hàn gắn được ?
Trước 1975, ở bùng binh ngã Sáu (kế góc đường Gia Long và Lê Văn Duyệt) có cái biển nhỏ xíu xiu: Sài Gòn – Nam Vang 280 KM. Mỗi lần đi ngang qua đây, tôi đều nhớ đến cái câu ca dao mà mình được nghe từ thưở ấu thơ: Nam Vang đi dễ khó về… Bây giờ thì đi hay về từ Cambodia đều dễ ợt nhưng gần như không còn ma nào muốn hẻo lánh tới cái Xứ Chùa Tháp nghèo nàn này nữa. Cũng nhếch nhác ngột ngạt thấy bà luôn, ai mà tới đó làm chi… cho má nó khi. Thời buổi này phải đi Sing mới đã, dù qua đây rất khó và về thì cũng vậy – cũng chả dễ dàng gì.
Càng gần ngày tranh cử, càng nhiều người biểu lộ yêu mến Tổng thống Donald Trump và ngược lại cũng lắm người bày tỏ chán ghét ông Trump. Có những người ghét ông chỉ vì họ yêu chủ nghĩa xã hội, yêu chủ nghĩa vô chính phủ, lợi dụng cơ hội ông George Floyd bị cảnh sát đè cổ chết đã chiếm khu Capitol Hill, nội đô Seattle, tiểu bang Washington, trong suốt ba tuần trước khi bị giải tán. Nhân 244 năm người Mỹ giành được độc lập từ Anh Quốc, và sau biến cố George Floyd, thử xem nền dân chủ và chính trị Hoa Kỳ sẽ chuyển đổi ra sao?
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.