Hôm nay,  

Triển Vọng Bang Giao Mỹ-Nga Sau Hội Nghị Thượng Đỉnh Geneva*

7/14/202111:45:00(View: 3369)

 

Project-Syndicate

Joseph S. Nye, Jr.
Đỗ Kim Thêm dịch

Datei:Joe Biden and Vladimir Putin in Geneva, 16 June 2021 (05).jpg – Wikipedia

Ngay cả khi các hiệp ước chính thức về an ninh trên không gian mạng không thể được tiến hành, giới hạn đối với một số loại mục tiêu dân sự nhất định và đàm phán các quy tắc sơ bộ của lộ trình là vấn đề khả thi.
 

Liệu Tổng thống Mỹ Joe Biden có thành công khi khởi động một tiến trình như vậy trong cuộc gặp vào tháng trước với Tổng thống Nga Vladimir Putin không, vấn đề sẽ sớm được sáng tỏ.

Khi Tổng thống Mỹ Joe Biden và Tổng thống Nga Vladimir Putin tổ chức hội nghị thượng đỉnh đầu tiên tại Geneva vào tháng trước, vũ khí mạng đóng vai trò lớn hơn trong chương trình nghị sự so với loại vũ khí hạt nhân. Rõ ràng thế giới đã thay đổi kể từ Chiến tranh Lạnh, nhưng Biden đã hoàn thành điều gì, nếu có?

Trong hơn hai thập kỷ, Nga đã đề xuất một Hiệp ước của Liên Hiệp Quốc (LHQ) về không gian mạng. Nhưng Hoa Kỳ xem một hiệp ước như vậy là không thể kiểm chứng. Không giống như vũ khí hạt nhân, sự khác biệt giữa vũ khí mạng và mã số của máy vi tính khác có thể phụ thuộc đơn giản vào ý định của lập trình viên.

Thay vì một hiệp ước, Nga, Mỹ và 13 quốc gia khác đã đồng ý với các tiêu chuẩn tự nguyện, được vạch ra bởi các nhóm chuyên gia chính phủ do LHQ tài trợ, cấm các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự của nhau và không ngăn chặn các hành vi sai trái được dàn dựng từ lãnh thổ của họ. Mặc dù các tiêu chuẩn này đã được tái khẳng định tại LHQ vào mùa xuân vừa qua, giới hoài nghi ghi nhận là ngay sau khi đồng ý với một báo cáo năm 2015, Nga đã tấn công hệ thống điện của Ukraine và can thiệp vào cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2016.

Không giống như Hoa Kỳ, nơi thành lập Bộ Tư lệnh Không gian mạng (USCYBERCOM) vào năm 2010, Nga chưa bao giờ chính thức thừa nhận có khả năng tấn công trên không gian mạng. Cả hai quốc gia thâm nhập vào mạng lưới của nhau để thu thập thông tin tình báo, nhưng đôi khi rất khó để vạch ra ranh giới giữa gián điệp và chuẩn bị chiến trường. Đó là lý do tại sao vào đầu năm nay, Mỹ đã phàn nàn về cuộc tấn công của Nga vào SolarWinds, doanh nghiệp của Mỹ, được cho là đã lây nhiễm cho ít nhất là chín cơ quan chủ yếu của chính phủ và hơn một trăm tập đoàn quan trọng.

Ngay cả khi các hiệp ước chính thức về kiểm soát vũ khí không thể tiến hành được,  vẫn có thể đặt ra các giới hạn đối với một số loại mục tiêu dân sự nhất định và đàm phán các quy tắc sơ bộ của lộ trình. Ví dụ, bất chấp sự khác biệt về ý thức hệ sâu xa, năm 1972 Hoa Kỳ và Liên Xô đã đàm phán một Thỏa thuận về sự cố trên biển để hạn chế hành vi hải quân có thể dẫn đến leo thang nguy hiểm.

Gián điệp không trái với luật pháp quốc tế, và một thỏa thuận cấm hoạt động sẽ không đáng tin cậy. Tuy nhiên, Mỹ và Nga có thể đàm phán các giới hạn đối với hành vi của họ về mức độ (không phải sự tồn tại) của hoạt động gián điệp trên mạng của họ. Hoặc họ có thể đồng ý đặt ra các giới hạn về sự can thiệp của họ vào các tiến trình  chính trị quốc nội của nhau. Ngay cả khi không có thỏa thuận về các định nghĩa chính xác, họ có thể trao đổi các tuyên bố đơn phương về các lĩnh vực tự kiềm chế và thiết lập một tiến trình tư vấn thường xuyên để ngăn chặn xung đột.

Dường như đây là phương cách được Biden khám phá ở Geneva. Theo các tường thuật của báo chí, Biden đã trao cho Putin một danh sách gồm có 16 lĩnh vực cơ sở hạ tầng quan trọng - bao gồm năng lượng, y tế, công nghệ thông tin, dịch vụ tài chính, hóa chất và truyền thông - mà ông nói "nên đặt ra ngoài các giới hạn để tấn công trong thời kỳ".

Theo một nghĩa nào đó, điều này không phải là mới. Danh sách những gì mà người Mỹ coi là cơ sở hạ tầng quan trọng từ lâu đã được đăng trên trang mạng của Cơ quan An ninh Mạng và Cơ sở hạ tầng Hoa Kỳ. (US Cybersecurity and Infrastructure Security Agency). Nhưng ý nghĩa nó là khác đi khi một vị nguyên thủ quốc gia trao tay một danh sách cho người đồng nhiệm.

Sau cuộc họp, Biden tiết lộ rằng đã hỏi Putin rằng ông sẽ cảm thấy thế nào nếu  bọn chuyên tống tiền loại bỏ các đường ống của Nga, khi doanh nghiêp US Colonial Pipeline vào tháng 5 bị những tên tội phạm hoạt động từ Nga. Điều này sẽ rất tốn kém cho nền kinh tế Nga, phụ thuộc nặng nề vào các đường ống để xuất khẩu khí đốt tự nhiên của Nga. Người Mỹ không cho rằng cuộc tấn công của bọn tống tiền doanh nghiệp Colonial là thuộc về chính phủ Nga, nhưng các chuyên gia Mỹ đã ghi nhận là các băng đảng tội phạm ở Nga dường như hoạt động mà không bị trừng phạt, miễn là họ không tấn công các mục tiêu của Nga.

Trong cuộc họp báo sau cuộc họp thượng đỉnh, Biden nói: "Tôi đã chỉ ra cho Putin biết rằng chúng tôi có khả năng đáng kể trên không gian mạng. Và Putin biết điều đó. Putin không biết chính xác khả năng đó là gì, nhưng nó rất là quan trọng. Và trên thực tế, nếu vi phạm các tiêu chuẩn cơ bản này, chúng tôi sẽ đáp ứng bằng không gian mạng. Putin biết." 

Nói một cách khác, Biden đang ngụ ý một mối đe dọa nếu Nga tiếp tục vi phạm các quy tắc tự nguyện cấm các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dân sự và sử dụng lãnh thổ của mình cho các mục đích có hại. Putin rất thông minh và chắc chắn đã nghe thông điệp này, nhưng liệu thái độ của Nga có được cải thiện hay không, nó phụ thuộc vào uy tín của Biden.

Vẽ ra các đường báo động đỏ có thể là đòi hỏi tinh tế. Giới phê bình lo rằng bằng cách liệt kê những gì cần được bảo vệ, Biden có thể đã ngụ ý rằng các lĩnh vực khác là trò chơi công bằng. Hơn nữa, các đường báo động đỏ phải được thực thi để có hiệu quả. Giới phê bình cho rằng trọng tâm của lời cảnh báo nên tập trung vào số lượng thiệt hại đã gây ra, không phải là thiệt hại ở đâu hoặc là như thế nào.

Bằng cách suy luận tương tự, người ta không yêu cầu chủ buổi tiệc tắt tất cả âm nhạc của họ; cảnh báo cho họ, nếu tiếng ồn trở nên lớn quá không thể chịu đựng được,  sẽ gọi cảnh sát. Cách mà Putin giải thích về thông điệp của Biden như thế nào, vẫn còn được nhìn thấy trong những tháng tới, nhưng hai tổng thống đã đồng ý thành lập một nhóm làm việc trên mạng có thể cố gắng xác định giới hạn "có thể chấp nhận được".

Hoa Kỳ sẽ cần minh định đơn phương các tiêu chuẩn mà họ cam kết sẽ tuân thủ. Khi Nga vượt qua lằn ranh như vậy, Mỹ sẽ phải chuẩn bị với các biện pháp trả đũa có mục tiêu, chẳng hạn như xoá trống các tài khoản ngân hàng của một số đầu sỏ đặc quyền, tiết lộ thông tin gây lo âu hoặc phá vỡ mạng lưới của Nga. Chiến lược tiên thủ  và tham gia liên tục của USCYBERCOM có thể hữu ích cho việc răn đe, nhưng nó phải đi kèm với một tiến trình liên lạc trong thầm lặng.

Các nhóm tội phạm thường đóng vai trò là  do nhà nước ủy nhiệm ở các mức độ khác nhau, và Hoa Kỳ sẽ phải làm rõ rằng các nhóm tội phạm trên mạng hành động xem như là chốn không người sẽ dẫn đến việc trả đũa. Và bởi vì các quy tắc của lộ trình sẽ không bao giờ hoàn hảo, chúng phải đi kèm với một tiến trình tư vấn thường xuyên để thiết lập một khuôn khổ cảnh báo và đàm phán. Liệu Biden đã thành công khi khởi động một tiến trình như vậy ở Geneva, hoặc liệu các mối quan hệ về không gian mạng của Nga và Mỹ sẽ vẫn duy trì mức bình thường tồi tệ của họ, nó cũng có thể trở nên minh bạch hơn trong những tháng tới. 

***

Joseph S. Nye, Jr., Giáo sư Đại học Harvard và là tác giả sách Do Morals Matter? Presidents and Foreign Policy from FDR to Trump.

Bài liên quan: 

Triển vọng bang giao Nga-Hoa với Hiệp ước Hữu nghị mới

Trung Quốc và Hoa Kỳ nên cạnh tranh như thế nào*

*Tựa đề bản dịch là của người dịch 



Print
Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
First PagePrev Page1234567Next PageLast Page

Ở đời dường như chúng ta hay nghe nói người đi buôn chiến tranh, tức là những người trục lợi chiến tranh như buôn bán vũ khí, xâm chiếm đất đai, lãnh thổ của nước khác, thỏa mãn tham vọng bá quyền cá nhân, v.v… Nhưng lại không mấy khi chúng ta nghe nói có người đi buôn hòa bình. Vậy mà ở thời đại này lại có người đi buôn hòa bình. Thế mới lạ chứ! Các bạn đừng tưởng tôi nói chuyện vui đùa cuối năm. Không đâu! Đó là chuyện thật, người thật đấy. Nếu các bạn không tin thì hãy nghe tôi kể hết câu chuyện dưới đây rồi phán xét cũng không muộn. Vậy thì trước hết hãy nói cho rõ ý nghĩa của việc đi buôn hòa bình là thế nào để các bạn khỏi phải thắc mắc rồi sau đó sẽ kể chi tiết câu chuyện. Đi buôn thì ai cũng biết rồi. Đó là đem bán món hàng này để mua món hàng khác, hoặc đi mua món hàng này để bán lại cho ai đó hầu kiếm lời. Như vậy, đi buôn thì phải có lời...

Hồi đầu năm nay, một người bạn quen gọi đến, chỉ sau một tháng quốc gia chuyển giao quyền lực. Giọng chị mệt mỏi, pha chút bất cần, “Giờ sao? Đi đâu bây giờ nữa?” Chị không hỏi về kế hoạch chuyến đi du lịch, cũng không phải địa chỉ một quán ăn ngon nào đó. Câu hỏi của chị đúng ra là, “Giờ đi tỵ nạn ở đâu nữa?” “Nữa!” Cái chữ “nữa” kéo dài, rồi buông thỏng. Chữ “nữa” của chị dài như nửa thế kỷ từ ngày làm người tỵ nạn. Vài tháng trước, cuộc điện thoại gọi đến người bạn từng bị giam giữ trong nhà tù California vì một sai phạm thời trẻ, chỉ để biết chắc họ bình an. “Mỗi sáng tôi chạy bộ cũng mang theo giấy quốc tịch, giấy chứng minh tôi sinh ở Mỹ,” câu trả lời trấn an người thăm hỏi.

Chỉ trong vài ngày cuối tuần qua, bạo lực như nổi cơn lốc. Sinh viên bị bắn trong lớp ở Đại học Brown. Người Do Thái gục ngã trên bãi biển Bondi, Úc châu, ngay ngày đầu lễ Hanukkah. Một đạo diễn tài danh cùng vợ bị sát hại — nghi do chính con trai. Quá nhiều thảm kịch trong một thời khắc ngắn, quá nhiều bóng tối dồn dập khiến người ta lạc mất hướng nhìn. Nhưng giữa lúc chưa thể giải được gốc rễ, ta vẫn còn một điều có thể làm: học cho được cách ứng xử và phản ứng, sao cho không tiếp tay cho lửa hận thù. Giữ đầu óc tỉnh táo giữa khủng hoảng giúp ta nhìn vào ngọn cháy thật, thay vì mải dập tàn lửa do người khác thổi lên.

Trong những thời khắc nguy kịch nhất, thảm họa nhất, tổng thống Hoa Kỳ là người duy nhất có tiếng nói quyền lực với toàn dân để đưa họ vượt qua nghịch cảnh. Tổng thống sẽ trấn an dân bằng luật pháp, bằng ý chí kiên cường, bằng bản lĩnh lãnh đạo, bao dung nhưng dứt khoát. Thậm chí, có khi phải bằng mệnh lệnh sắc bén để khống chế những tư tưởng bốc đồng sẽ gây hỗn loạn. Mấy trăm năm lập quốc của Mỹ đã chứng minh rất nhiều lần như thế.

(Sydney – 14 tháng 12, 2025) - Hàng trăm người có mặt tại bãi biển Bondi, Sydney, để dự lễ Hanukkah đã chứng kiến một trong những vụ khủng bố đẫm máu nhất kể từ sau thảm sát Port Arthur năm 1996. Vào lúc 6 giờ 45 chiều Chủ Nhật, hai tay súng mặc đồ đen xuất hiện trên cây cầu bộ hành nối Campbell Parade với Bondi Pavilion, bắt đầu nổ súng xuống đám đông đang dự lễ. Hai kẻ này dùng súng trường, bắn liên tục trong khoảng 10 phút, khiến hàng trăm người hoảng loạn bỏ chạy, nhiều người ngã gục ngay trên bãi cát và công viên ven biển. Ít nhất 12 người thiệt mạng, trong đó có 9 nạn nhân thường dân, 1 cảnh sát và 2 tay súng (một bị bắn chết tại chỗ, một bị bắt nhưng sau đó tử vong do vết thương). Ngoài ra, có ít nhất 38 người bị thương, trong đó có 2 cảnh sát và nhiều nạn nhân ở tình trạng nguy kịch.

Năm 2024, con người trung bình dành hai giờ rưỡi mỗi ngày trên mạng xã hội. Nhân lên, đó là hơn một tháng mỗi năm nhìn vào màn hình, lướt ‘feed’ (dòng tin), đợi ‘notification’ (báo tin), đếm ‘like’ (lược thích). Bạn dành nhiều thới giờ cho Facebook, Instagram, TikTok. Và câu hỏi không phải "có nhiều không?", mà là "chúng ta nhận được gì?" Câu trả lời, theo một nhóm triết gia, nhà tâm lý học, nhà xã hội học đương đại, không phải kết nối, không phải hạnh phúc, không phải sự thật. Mà là cô đơn có tổ chức, lo âu có hệ thống, và sự thật bị thao túng. Mạng xã hội—đặc biệt Facebook, nền tảng với ba tỷ người dùng, lớn hơn bất kỳ quốc gia nào trên hành tinh—không phải công cụ trung lập. Nó là kiến trúc quyền lực đang định hình lại não bộ, xã hội, và chính trị theo cách mà chúng ta chưa kịp nhận ra. Và đây là điều đáng sợ nhất: chúng ta không bị ép. Chúng ta tự nguyện. Chúng ta mở Facebook vì muốn "kết nối." Nhưng sau ba mươi phút lướt, chúng ta cảm thấy trống rỗng hơn. Chúng ta vào để "cập nhật

Trong sân khấu chính trị đồ sộ từ cổ chí kim của nước Mỹ, hiếm có nhân vật nào diễn xuất giỏi như Donald J. Trump. Những cuộc vận động tranh cử từ hơn mười năm trước của Trump vốn đã tràn ngập những lời hứa, giáo huấn, sự tức giận vì “nước Mỹ quá tệ hại”, những lời phỉ báng đối thủ. Tất cả hòa hợp thành những bản giao hưởng ký tên DJT. Mỗi lần Trump bước lên sân khấu, điệu nhảy YCMA vô tư, không theo chuẩn mực, thay cho tiếng kèn hiệu triệu “hoàng đế giá lâm.”

Năm 2025 được xem là giai đoạn khó khăn cho ngành khoa học khi ngân sách nghiên cứu bị thu hẹp và nhiều nhóm chuyên môn phải giải thể. Tuy vậy, những thành tựu y học nổi bật lại chứng minh rằng sức sáng tạo của con người chưa bao giờ dừng lại. Hàng loạt phát hiện mới đã mở rộng hiểu biết của chúng ta về sức khỏe, đồng thời thay đổi cách chăm sóc bệnh nhân hiện nay. Dưới đây là chín trong số những khám phá ấn tượng nhất trong năm 2025.

Năm 2025 khởi đầu bằng nỗi lo dấy lên từ các sàn tài chính quốc tế. Tháng Tư, Tổng thống Donald Trump khơi lại cuộc chiến thương mại, khiến nhiều người e sợ suy thái toàn cầu. Thế nhưng, sau mười hai tháng, kinh tế thế giới vẫn đứng vững: tổng sản lượng tăng khoảng 3%, bằng năm trước; thất nghiệp thấp và chứng khoán nhiều nơi tiếp tục lên giá. Chỉ riêng lạm phát vẫn còn là bóng mây bao phủ, vì phần lớn các nước trong khối công nghiệp OECD chưa đưa được vật giá về mức ổn định như mong muốn.

Sự phát triển nhanh chóng của Artificial Intelligence/ AI và robot đặt ra nhiều thách thức về đạo đức xã hội và cá nhân, đặc biệt là trong việc thu thập dữ liệu cá nhân làm ảnh hưởng đến các quyết định quan trọng như tuyển dụng, trị liệu và xét xử. Mặc dù AI có thể mô phỏng cảm xúc, nhưng không có ý thức thực sự, dẫn đến nguy cơ làm cho con người phụ thuộc vào AI và robot và suy giảm kỹ năng giao tiếp xã hội...
First PagePrev Page1234567Next PageLast Page
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.