Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Con Virus Có Tên Kỳ Thị Chủng Tộc

28/05/202017:27:00(Xem: 878)

C:\Users\t.van\Documents\nancy.png

Bà Nancy Arechiga đang đi dán tờ rơi trước cửa nhà cư dân Mỹ gốc Á ở thành phố San Leandro (San Francisco). Ảnh: KABC-TV


1. Chuyện thường ngày

Chuyện kỳ thị chủng tộc ở Mỹ không có gì mới. Nó đã tồn tại hàng nhiều thế kỷ và sẽ còn tồn tại bao lâu còn có sự sống chung giữa các màu da Trắng, Đen, Vàng, Nâu trong cùng một quốc gia có tên gọi Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ. Bất kể luật pháp nước Mỹ đã có và hiện có những biện pháp mạnh mẽ đối phó với vấn nạn kỳ thị. Bất kể các hệ thống truyền thông, các mạng lưới xã hội thường xuyên lên án các hành vi kỳ thị dù xuất hiện dưới bất cứ hình thức nào.

Kỳ thị như con virus tiềm ẩn ở trong mỗi cơ thể người Mỹ, bất kể Mỹ trắng, Mỹ đen (African-American), Mỹ vàng (Asian-American), Mỹ nâu (Hispanic-, Latinos-, Fillipino-Americans)*; không ai được miễn nhiễm, lại càng không có tính miễn nhiễm tập thể (herd immunity), một trong những đặc tính của con virus đáng sợ nhất hiện nay đang hoành hành thế giới Covid-19.

Thế nên, chẳng có gì mới để lại bàn về chuyện kỳ thị chủng tộc ở Mỹ. Nhưng, từ khi có đại dịch Covid-19, có vẻ như vấn đề này lại là một trong những điểm nóng của các mạng truyền thông xã hội. Gần đây nhất là vụ một người Mỹ đen 46 tuổi, tên George Floyd, bị một cảnh sát Mỹ trắng thuộc sở cảnh sát thành phố Minneapolis, tiểu bang Minnesota, trong lúc bắt giữ nghi can Floyd đã dùng đầu gối chẹn cổ anh cho đến ngạt thở và chết.

Sự việc xảy ra chiều 25/5, đã được một cô gái 17 tuổi chứng kiến và ghi lại bằng điện thọai rồi phổ biến trên mạng xã hội cho mọi người cùng xem. Qua hình ảnh video mà hầu như cả thế giới đã được xem, sự kỳ thị đã mang một bộ mặt hung ác, tàn nhẫn, bất nhân đến độ khó mà tin đó là cách đối xử của một con người đối với một con người nếu như không có gần 10 phút sự thật phơi bày trần trụi.

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2020/05/1-103.png
Viên cảnh sát Derek Chauvin đè đầu gối lên cổ nạn nhân George Floyd, gây ra cái chết của anh. Ảnh chụp từ clip 


Kết quả là liên tiếp hai ngày qua, những cuộc biểu tình phản đối hành vi dã man của cảnh sát thành phố Minneapolis đã bùng nổ ở nhiều nơi. Nhiều cửa tiệm, nhà cửa bị đập phá, đốt cháy và kể cả cảnh người hôi của từ chợ Target, một cửa hàng bán lẻ gần đó. Những cảnh tượng bạo lực khó mà tưởng tượng hiện đang xảy ra trên nước Mỹ.

Video: Cảnh nạn nhân người Mỹ đen George Floyd bị đè đến chết vì nghẹt thở

Một loạt phản ứng quen thuộc xảy ra như đã từng xảy ra với khá nhiều vụ việc tương tự trong quá khứ: Các chính khách, các viên chức dân cử, các tổ chức dân sự, báo chí, dư luận xã hội lên án hành vi của cảnh sát Minneapolis, đòi đem viên cảnh sát Derek Chauvin, thủ phạm chính ra xét xử v.v…

Rồi đây, khi những cuộc biểu tình lắng xuống, nỗi đau của gia đình người chết đã nguôi ngoai, những người trong cuộc liên can hoặc ngồi trong tù nghiền ngẫm cuộc đời, hoặc vẫn tiếp tục công việc hàng ngày của mình không một chút ân hận. Như thể không có gì xảy ra. Như thể đó là một phần của cuộc sống, kẻ chết (nạn nhân) và người sống (cảnh sát) chẳng may bị dính líu vào vì đã có mặt không đúng nơi, đúng lúc (wrong time, wrong place).

Còn kẻ bàng quan, người ngoài cuộc (có chắc là ngoài cuộc?) vẫn cần phải sống tiếp cuộc đời của mình, cho đến khi có một vụ kế tiếp xảy ra, cho một ai đó (người Mỹ đen hay Mỹ vàng, Mỹ nâu…), ở một nơi nào đó (California, Texas, hay Virginia…). Khi ấy mọi người sẽ chợt nhớ đến con virus kỳ thị còn tiềm ẩn đâu đó, chờ dịp ngóc đầu dậy hoành hành. Và lại lên án, biểu tình, đòi hỏi. Và lại tiếp tục quên lãng, như đã bao lần quên lãng.

Cho đến khi, sự việc xảy ra ngay trước cửa nhà mình. Và chính mình, trở thành người trong cuộc, trở thành nạn nhân của con virus kỳ thị chủng tộc. Và có thể, chẳng may không còn sống sót để lên án, biểu tình, đòi hỏi và … quên lãng.

2. Vụ người châu Á bị kỳ thị

Tin tức cho biết, tại thành phố San Leandro, một thành phố nằm phía đông của thành phố San Francisco, tiểu bang California, nơi có khá nhiều người gốc Á như Tàu, Việt, Ấn Độ sinh sống. Số người gốc Á ở đây chiếm khoảng 30% trong tổng số 85,000 dân số của thành phố.

Hôm 23/5/2020 vừa qua, cảnh sát đã bắt giữ một phụ nữ da trắng 52 tuổi, tên là Nancy Arechiga. Tội danh của bà Arechiga là bị bắt quả tang khi đang đi dán những tờ rơi viết tay lên cửa nhà các cư dân châu Á của thành phố. Xét trong túi xách của bà, cảnh sát còn tìm thấy rất nhiều những bản sao tờ rơi khác. Nội dung của tờ rơi có những lời lẽ mang tính kỳ thị chủng tộc.

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2020/05/2-95.jpgNancy Arechiga, cư dân South Berkely, đang đi dán tờ rơi mang nội dung kỳ thị lên cửa nhà người châu Á. Bên phải là một bản sao của tờ rơi. Ảnh: NY Dailynews 


Nội dung của tờ rơi có các đoạn: “Này các người, với đất nước này các người là những kẻ xa lạ, những kẻ xấu, vậy hãy rời khỏi nơi đây, hãy đi thật xa, hãy quay về xứ sở của các người, nơi các người sinh ra. Hãy rời khỏi chỗ này ngay…”

Trong một bản sao khác, viết: “… Nếu các người là đàn bà, hay đàn ông, và được sinh ra ở một xứ sở khác, hãy về đi, về lại nơi của mình ngay lập tức, nhanh lên, khẩn cấp lên…

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2020/05/1-104.png
Một phần nội dung tờ rơi dán ở cửa nhà các cư dân châu Á ở thành phố San Leandro (San Francisco). Ảnh: KABC-TV 


Chúng tôi, nhân dân nước Mỹ: ra lệnh cho các người phải ra khỏi căn nhà này. Một người Mỹ khác, da trắng, can đảm, đang phục vụ nước Mỹ sẽ vào ở trong căn nhà này. Thời hạn chót cho các người rời khỏi nơi này là 10:30 sáng thứ Bảy 23-5-2020. Không một kẻ châu Á nào được phép sinh sống nơi đây”.

Cư dân châu Á ở đó đang bị rúng động vì chưa bao giờ chính họ phải đối phó với một tình cảnh tệ hại đến như vậy. Không chỉ một người trong gia đình, mà là cả gia đình già trẻ lớn bé, ở ngay trước cửa nhà mình, lan vào trong tận nhà mình và để lại một cảm giác mà một phụ nữ trẻ có tên là Trinh (người Việt?) mô tả là “lạnh toát cả xương sống”.

Sự thù hận bộc lộ rõ trong nội dung bức thư, được viết với câu cú lủng củng, nhiều lỗi văn phạm, chứng tỏ trình độ của người viết không được học cao. Nhưng sự thật là nó xuất phát từ sự ghét bỏ, ganh tị (?) (Được biết, một căn nhà ở thành phố San Leandro trị giá từ nửa triệu đô la trở lên).

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2020/05/2-96.jpg

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2020/05/1-105.png

(Trên)Người phụ nữ tên Trinh đang trả lời phỏng vấn của đài truyền hình KABC-TV (Dưới) quang cảnh một căn nhà bị dán tờ rơi cùng bản sao một tờ rơi. Ảnh: KABC-TV 


“Một người Mỹ, da trắng, can đảm, đang phục vụ nước Mỹ sẽ vào ở trong căn nhà này”.
Căn nhà này, đất nước này, là của người Mỹ trắng?! Liệu tâm thức này chỉ của một người Mỹ ít học hay của nhiều người Mỹ khác, kể cả có trình độ cao hơn? Liệu chúng ta còn có thể tự đánh lừa mình, tự ru ngủ mình thêm bao lâu nữa?

Nội trong tuần lễ thứ ba của tháng 5, đã có gần 700 vụ việc liên quan đến người Mỹ gốc châu Á bị đối xử bằng những hành vi kỳ thị xảy ra khắp nơi trên nước Mỹ. Từ những lời lẽ mạt sát, vu khống người châu Á xuất hiện trong các giao lưu trên mạng xã hội, đến thực tế những cảnh người Mỹ gốc Á bị nhổ nước miếng vào mặt, bị la ó “cút khỏi đất nước của tao”, thậm chí bị đuổi đánh, trên đường phố, trong các cửa tiệm, trên xe bus giao thông công cộng.

Nguyên nhân của sự bùng phát khác thường này có thể là do những căng thẳng, sợ hãi do đại dịch Covid-19 mang lại, mà nguồn gốc của nó được cho là đến từ thành phố Vũ Hán thuộc nước Tàu, một sắc dân có mặt khá đông đảo (có thể nói là đông nhất) trên nước Mỹ. Và các sắc dân châu Á khác, Việt, Đại Hàn, vốn có những nét hao hao với người Tàu, chẳng may bị “văng miểng”?

Nhưng trước hết, không thể phủ nhận sự tồn tại của virus kỳ thị chủng tộc trên nước Mỹ, có trước con virus Covid-19 hàng thế kỷ. Bao lâu nay, con virus kỳ thị chủng tộc tạm nằm yên đó là vì luật pháp nước Mỹ đủ mạnh để trấn áp nó. Đến thời điểm hiện nay, trước và cùng lúc với đại dịch Covid-19, chính quyền của tổng thống Donald Trump có khuynh hướng giảm bớt di dân (cả bất hợp pháp lẫn hợp pháp).

Để cổ vũ cho chính sách di dân của mình, tổng thống Trump và các cộng sự của ông ta thường có những luận điệu, những lời nói mị dân (Mỹ trắng), thậm chí mang tính kỳ thị rõ nét, tạo điều kiện thuận lợi cho con virus kỳ thị ngóc đầu dậy, nghe ngóng và có những “động tác trở mình”, như một cách “thăm dò dư luận” trước khi trở thành “đại dịch”.

Cũng chẳng sao, chúng ta đang căng đầu đối phó với virus Corona Covid-19. Để sống sót cũng đã đủ bở hơi tai. Lo lắng về con virus kỳ thị làm chi cho thêm rách việc.

Nước Mỹ đã giữ kỷ lục trên thế giới lâu nay về con số tử vong do Covid-19, hiện có hơn 103,000 người chết, tính đến thời điểm này. Con số sẽ còn tăng hơn nữa, theo các giới chức y tế, con số có thể là nửa triệu trước khi Covid-19 bị chặn đứng. Hãy cứ làm sao không nằm trong con số nửa triệu ấy cũng đủ để ăn mừng rồi. Còn con virus kỳ thị thì cứ … kệ mẹ nó! Chừng nào nó đến trước cửa nhà mình thì hẵng hay!

____

(*) Sẽ có người cho rằng, chỉ có dân Mỹ trắng là có thể bị mắc con virus kỳ thị chủng tộc còn những sắc dân khác (non-white) thì không bị. Thực tế đã cho thấy ngược lại: Mỹ vàng cũng kỳ thị Mỹ đen, Mỹ nâu (Hispanic); Mỹ đen cũng kỳ thị Mỹ vàng, Mỹ nâu; và Mỹ nâu cũng không hẳn là không kỳ thị Mỹ đen hay Mỹ vàng. Có khác nhau chăng chỉ là ở mức độ trầm trọng của con virus mà thôi.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Học về Việt Sử trong chương trình của Trung Học Đệ Nhất Cấp, không học sinh nào không biết đến giai thoại Nguyễn Trãi tiễn biệt phụ thân là Nguyễn Phi Khanh tại Ải Nam Quan. Đó là tháng 6, năm Đinh Hợi 1407 Sau khi nhà Minh xua quân sang xâm chiếm nước Nam thì Trương Phụ sai Liễu Thăng lùng bắt thành phần trí thức, để ngăn ngừa sự kêu gọi dân chúng nổi dậy đòi lại quyền tự trị. Trong số những người bị bắt để giải về Tầu, có Nguyễn Phi Khanh.
Trung Tâm quan sát, nghiên cứu Sóng Hấp Lực (gravitational waves) bằng tia Laser “Laser Interferometer Gravitational-Wave Observatory” (viết tắt LIGO) xây dựng cách đây hơn 30 năm, tốn 600 triệu. Hoạt động từ ngày ấy, tốn thêm khoảng năm trăm triệu nữa, không phát giác được cái gì. Nhưng lúc sắp sập tiệm, LIGO thình lình công bố đã bắt được “Sóng Hấp Lực” lan tỏa ra khi hai Hố Đen sát nhập thành một. Chuyện “nhập một” này, cũng theo LIGO, xảy ra cách Trái Đất hơn một tỉ năm ánh sáng. Thế giới khoa học chấn động. LIGO thắng lớn, lãnh nhiều giải cao quý, và cuối cùng đoạt luôn Nobel 2017.
Sách "The Room Where It Happened” của Bolton viết về thời gian ông làm việc tại Tòa Bạch Ốc, điều đó khiến cho TT Trump lo ngại. Sách này ra mắt trước ngày bầu cử Hoa Kỳ, ngày bầu cử là ngày 3 tháng 11 năm 2020. Sách ra mắt vào cận ngày bầu cử, Bolton mới có hy vọng “Nhất tiễn song điêu” hay “Nhất tiễn hạ song điêu” là một mũi tên bắn được 2 con chim. - Thứ nhất sách ra mắt cận vào ngày bầu cử sẽ có nhiều người háo hức mua để xem, từ đấy Bolton sẽ thu về vài triệu Mỹ kim. - Thứ hai, Tổng thống Trump “đã yêu cầu John Bolton từ chức." Do đấy, ra mắt sách trước ngày bầu cử, với những chỉ trích TT Trump rất nặng nề trong sách, sẽ khiến cho TT Trump khó khăn trong việc vận động tranh cử tổng thống hay TT Trump có thể sẽ thất cử.
Với ít nhiều lạc quan, và chủ quan, tôi tin rằng dịch Vũ Hán rồi sẽ qua trong tương lai gần. Quả đất vẫn cứ quay đấy thôi. Kinh tế rồi sẽ hồi phục dần dần. Nhân loại lại tiếp tục sinh hoạt y như cũ, với ý thức vệ sinh (và cộng sinh) lành mạnh hơn xưa. Quan hệ toàn cầu sẽ trở lại bình thường, trừ mỗi cái nước Cộng Hoà Nhân Dân Trung Quốc (People’s Republic of China) thì tôi … không hoàn toàn bảo đảm. Tôi (dám) có chút máu Tầu nên chả hà cớ chi mà lại đi kỳ thị gần một phần năm dân số toàn cầu. Vấn đề là cái tôi của những vỹ lãnh đạo ở xứ sở này quá lớn, nhất là ông Tập Cận Bình – Tổng Bí Thư kiêm Chủ Tịch Nước và Chủ Tịch Quân Ủy Trung Ương – người đã đẩy cả nước đi trật đường rầy quá xa (tới mấp mé hố thẳm luôn) nên hiện tình Trung Hoa – xem ra – không còn thuốc chữa. Phen này (e) sẽ lôi thôi lớn, lôi thôi lâu, và lôi thôi lắm!
Những bằng chứng mua bán chức quyền vừa được báo The Age và Chương trình 60 Minutes của đài ABC phanh phui, khiến Thủ hiến Victoria Daniel Andrews phải sa thải một bộ trưởng, 2 bộ trưởng xin từ chức và nhiều chính trị gia đảng Lao Động tại Victoria đang bị cảnh sát và Ủy Ban chống tham nhũng điều tra. Ban điều hành đảng Lao Động toàn quốc phải đề cử 2 cựu chính trị gia có uy tín lãnh đạo một cuộc điều tra nội bộ, đồng thời trong vòng 3 năm tới các chi bộ tại Victoria mất quyền đưa người ra tranh cử. Chính phủ tiểu bang Victoria (với 6,3 triệu dân) đã ký kết các biên bản nghi nhớ và hợp đồng riêng tham gia dự án "Vành đai và Con đường" với Bắc Kinh, và đang bị chính phủ Liên bang phản đối. Điều này khiến dư luận, gồm nhiều cử tri Úc gốc Việt đặt câu hỏi rằng việc xảy ra tại tiểu bang Victoria có ảnh hưởng gì đến các ký kết với Trung cộng hay là không?
Hiệp hội các Nhà sách Đức thông báo là Giải thưởng Hòa bình của Đức năm 2020 (Friedenspreis des Deutschen Buchhandels) sẽ trao cho Amartya Sen, 86 tuổi, nhà triết học Ấn Độ, Giáo sư Kinh tế Đại học Harvard và là người đoạt giải Nobel Kinh tế năm 1998. Giải thưởng cao quý này được thành lập từ năm 1950 tại Đức. Theo truyền thống, lễ trao giải diễn ra trong ngày cuối Hội chợ sách Frankfurt 18 tháng 10 tại Paulskirche, Frankfurt và sẽ được các đài Đức truyền hình trực tiếp. Trong dịp vinh danh này, Amartya Sen được trao tặng 25.000 euro.
Bạn tôi, tất cả, phần lớn đều là lính ráo. Chúng tôi không chỉ có chung những năm cầm súng, và một quãng đời tù mà còn chia chung rất nhiều … cố tật!. Hễ gặp nhau là uống, và câu chuyện trên bàn rượu trước sau gì rồi cũng xoay quanh kỷ niệm về đám chiến hữu hồi còn chinh chiến: những thằng đã chết, những đứa đang vất vưởng ở quê nhà, hay lưu lạc (đâu đó) nơi đất lạ xứ người.
"Tôi nhìn ông ta (George Floyd) và tôi thật sự nghĩ người đó đã có thể là tôi." Đó là điểu mà vị Surgeon General (Y sĩ trưởng) Jerome Adams nói về Floyd. Tại sao vi bác sĩ đứng đầu ngành Y chính phủ liên bang Hoa Kỳ, một nhân vật cấp cao từng đứng chung sân khấu với TT Trump trong những buổi họp báo về coronavirus, lại tự so sánh mình với Floyd, một người tiền án tiền sự đầy một danh sách?
Mấy hôm nay, cái chết của người da đen George Floyd ở Minneapolis, Huê kỳ, đã bổng chốc làm bùng lên phong trào dân chúng, da đen và cả da không đen, ủng hộ nạn nhơn đen, nổi lên, xuống đường ở nhiều thành phố lớn của Pháp, chống bạo hành và kỳ thị của cảnh sát. Omar Sy, da đen, sanh ở Trappes, ngoại ô Tây-Nam Paris (78), nghệ sĩ hài hước, diển viên điện ảnh, lên tiếng tuyên bố «Bạo hành cảnh sát là vấn đề của mọi người»! Là cơ hội bằng vàng để báo chí nhập cuộc. Báo chí Pháp hết 80% là khuynh tả, được chánh phủ tài trợ, (tùy theo số ấn phẩm bán được, từ 500 000 €/năm cho tới 6 000 000 €/năm), loan tin, bình luận, khai thác thị hiếu độc/thính giả để có đông độc giả, được tăng trợ cấp. Phong trào dân chúng nổi lên chống bạo hành và kỳ thị do cảnh sát gây ra, trên thực tế, đã không còn biên giới. Trước phản ứng của những người biểu tình trên thế giới, cảnh sát không còn là «bạn dân» nữa, mà đã trở thành hung thần! Chỉ có cảnh sát ở Tàu và Việt nam là không bị chỉ mặt vì họ là cảnh sát
Cuộc khủng hoảng do virút corona đang tạo ra một môi trường toàn cầu nhiều cạnh tranh hơn, với sự "đối đầu" phát triển nhanh hơn là "hợp tác". Liên Minh Âu Châu chúng ta phải đối mặt với những vùng biển khắc nghiệt hơn và có nguy cơ bị cuốn vào những dòng chảy chéo chiều của các cường quốc đang đòi chúng ta chọn phe rõ rệt. Những thứ được coi là kỹ thuật và không phải là "chính trị cao", chẳng hạn như đầu tư và thương mại, công nghệ và tiền tệ, nay là thành phần của một cuộc cạnh tranh công khai, hoặc thậm chí là đối đầu. Những thứ mà người ta có thể dựa vào một cách vững chắc, như dữ kiện và khoa học, hiện đang bị thách thức và cuốn vào trận chiến của những bài tường thuật, khuếch đại thêm qua những phương tiện truyền thông xã hội.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.