Hôm nay,  

Thơ Cung Trầm Tưởng Qua Từng Giai Đoạn Cuộc Đời

9/9/201700:00:00(View: 10404)

 

Võ Ý

 Nhân dịp nhà thơ Cung Trầm Tưởng qua Cali để rải tro của hiền nội mình xuống biển Thái Bình, ông dành chút thì giờ để gặp gở các đồng đội KQ tại Trung Cali vào Chủ nhật, ngày 3 tháng 9/2017.tại Club House 10200 Bolsa Ave, Thành Phố Westminster, CA 92683

Buổi gặp gở mang tính gia đình, nhưng được nhiều chiến hữu và thân hữu đánh giá la …độc đáo bởi chương trình văn nghệ linh hoạt và ý nghĩa.

 KQ Nguyễn Việt Hùng (K72&73KQ) mở đầu chương trình bằng ca khúc “Tiễn Em” qua giọng ca thật nồng nàn làm tê tái cả hội trường. Khi lời ca vừa dứt, MC Lương Thế Hùng (K72&73KQ) khẳng định rằng, lời ca trong hoàn cảnh nầy không phải để  tiễn em tóc vàng sợi nhỏ (chữ của CTT) về xứ Mẹ của Paris ngày xưa mà BTC muốn gởi lời chia buồn cùng niên trưởng và tiễn biệt hương linh cụ bà Nguyễn Thị Tịnh, hiền nội của nhà thơ về với cõi Vĩnh Hằng.

 Cái chuyển ý tình nghĩa và bất ngờ đã không cầm được giọt lệ nghĩa tình của nhà thơ.

Cũng nhân dịp nầy, Niên trưởng Cầu Dupont, đại diện BTC Họp Mặt Bô Lão KQ hằng năm, kính tặng Lão trượng CTT một tấm plaque kỷ niêm sinh nhật 85 tuổi, Phúc như Đông hải, Thọ tỉ Nam sơn mà nhà thơ không về kịp nhân trong ngày Không Lực 1/07/2017 vừa qua. CTT được mời cắt bánh sinh nhật (do anh chị Cầu Dupont thực hiện) và cả hội trường cùng hát Happy Birth Day. Dù lão trượng đã 85 niên kỷ nhưng trông trẻ trung như thuở 58, tóc sương tuyết nhưng hồn xanh lá mạ. Búng một giây dao động cả đàn trời! (thơ CTT).

KQ Nguyễn Hữu Toản 528 (thủ diễn keyboard) trình diễn Miên Khúc (Ngô Thụy Miên), KQ Lâm Vĩnh Hiên (thủ diễn guitar) trình diễn Mãi Mãi Bên Em (Từ Công Phụng), Quỳnh Trâm, nàng dâu KQ, trình diễn Mùa Thu Paris, KQ Tôn Thất Kim PĐ 215, trình diễn nhạc Pháp Hey (Il Faut Toujour Un Perdant)…Các ca sĩ trong BTC đã trình diễn với tất cả rung cảm của mình để chào mừng và kính tặng niên trưởng CTT.

Một số nàng dâu KQ khác cùng các thân hữu vui vẻ tham gia đóng góp, giúp chương trình văn nghệ thêm phong phú và đầm ấm trong tình gia đình….

Sau cùng là chương trình diễn đọc thơ CTT qua các giai đoạn của cuộc đời, (gắn liền với vận mệnh của dân tộc, đất nước), được các anh chị trong BTC trình bày trang trọng, nhiệt tình và sáng tạo, đã cuốn hút cả hội trường lắng nghe.

Nhiều chiến hữu và thân hữu cho rằng, họ đã hiểu thêm phần nào thơ của CTT, chứ không phải chỉ bó rọ trong lên xe tiễn em đi, qua tiết mục mới lạ nầy!

Từ một thanh niên du học Pháp đến một “quan văn” tại Bộ Tư Lệnh KQ, từ một tù nhân chính trị sau 30/04/75, đến một người Việt lưu vong, tính chất thơ của Cung Trầm Tưởng  (CTT) cũng biến thiên theo năm tháng.

Trước 1975 và ngày nay hầu như ai ai cũng thuộc mấy câu “lên xe tiễn em đi chưa bao giờ buồn thế,” qua đó, nét tiêu biểu của thơ CTT trước 1975 là tính lãng mạn trữ tình và tính cách tân, hòa quyện với nhau:

Mùa thu Paris/ Trời buốt ra đi/ Hẹn em quán nhỏ/ Rưng rưng rượu đỏ tràn ly. Hoặc:

Thôi em xanh mắt bồ câu/ Vàng tơ sợi nhỏ xin hầu kiếp sau.

 Nét tiêu biểu “cách tân” được CTT mang về sau khi ông tốt nghiệp kỹ sư trường KQ Pháp. Dù vậy, CTT vẫn không quên những thành ngữ chữ Hán của người xưa như: “tam thập nhi lập, tứ thập nhi bất hoặc, ngũ thập di nhĩ  thuận, lục thập tri thiên mệnh, thất thập cổ lai hy”.

 Chúng ta thử điểm thơ của CTT sáng tác trong 6 thập niên, từ tuổi 30 đến tuổi 80, trong giai đoạn tù đày cho đến kiếp tha hương:

 Tuổi 30, tam thập nhi lâp, là sĩ quan không quân, đẹp trai, tây học lại là thi sĩ, nếu mỹ nữ không liếc mắt đưa tình thì cũng được chàng thi sĩ mê đắm tôn vinh:

 Từ ấy tôn vinh thần Vệ nữ/ Tóc vàng màu rạ, dáng mình dây.

Xin quỳ bốn vái và ba lạy/ Trả trọn mây mưa xuống vẹn đầy.



Cứ thế ngày đi và tháng tới/ Yêu người yêu đến cả tình yêu.

Sông sâu, nước rộng, dài nhung nhớ/ Em choán hồn anh đủ bốn chiều.


 .

Tuổi 40, tứ thập nhi bất hoặc, nghĩa là đã đầy đủ phù phép nên làm gì cũng chín chắn, kể cả khi mời “cháu gái” vào vũ trường:

 .

Tuổi dắt mây đi, dìu nắng tới/ Cái nhi bất hoặc quấn lên đầu,

Tôi đi thu nghiệm thêm màu phép/ Níu giữ mặt trờ đứng ngọ lâu.



Hãy giữ tình đi cho đúng bước/ Như hồng má phớt chút mưa qua

Như môi pha thoáng màu sầu lự/ Phảng phất hương ngâu trước thềm nhà.

 .

Tuổi 50, ngũ thập di nhĩ thuận, mọi việc bỏ ngoài tai, nhẫn nhịn cho yên chuyện. Nhưng với nhà thơ thì ở tuổi nầy, ông đâm nghiện, nghiện rượu vang và nghiện tình, 50 tuổi dấy lên tàn lửa, nhắp chút men tình, chuốc lấy say:

.

Cái tuổi ba giờ trưa vẫn nắng/ Có lời tâm sự gửi thời gian



Em có nghe rơi thầm dạ khúc/ Vui giờ mà rớm lệ ngày sau

Yêu nay nhớ để dành lưu luyến/ Chờ hứng cho hay cái kết sầu.



Đến nắm tay nhau truyền ấm áp/ Tôi làm chiếc ghế lót trăng đêm

Mời cô ngồi xuống nồng hơi lụa/ Để đá như da cũng biết mềm.

 .

Tháng 4 đen, nhà thơ và phần lớn đồng đội của ông bị đẩy vào nhà tù cộng sản. CTT bị tù khổ sai 10 năm, ra tù năm 53 tuổi.

Từ một quan văn làm việc tại văn phòng, nay nếm mùi tù đày và chính sách trả thù của cộng sản, CTT thấy rõ sự bạo tàn của chế độ đối với người dân miền Nam như bóc lột đổi tiền, phân biệt lý lịch, hà hiếp vợ con của Quân Cán Chính VNCH, thơ ông bắt đầu nhả đạn vào bè lũ vô đạo nầy:

 .

Có sông nhưng mà người không nước/ Nước bán son rồi, bán lấy chi?

Một núi hư vô lầm chủ thuyết/ Bốn bên mây phủ kín màu chì.



Nó cõng vua Lê và chúa Mác/ Về quê cha giết mẹ hiền lành

Tang sô bạc xóa đầu con trẻ/ Cỏ ngút sân trường, chợ vắng tanh.



Một bầy táng tận lương tâm/ Ăn hồ, ăn giẻ, ăn vần ngày công

Ăn tranh trẻ đói lọt lòng/ Ăn lường tiếng khóc khép vòng tử sinh



Ngón đòn lý lịch ly kỳ/ Cha là “ngụy”, phạm trường quy con rồi.

 .

Nộ Thi- Với 10 năm tôi luyện trong ngục tù của quỷ đã biến CTT thành một lão tướng trên trận địa quan điểm và chữ nghĩa. Giai đoạn nầy, thơ ông biểu hiện nỗi uất hận chế độ bạo ngược (Lời Viết Hai Tay, được đồng đội gọi là Nộ Thi), bằng cách vạch mặt sự tuyên truyền bịp bợm của cộng sản và Nộ Thi quyết một mất một còn với cái ác qua  lập trường quốc gia dân tộc:

 .

Bài học rút ra thật dứt khoát/ Nó, tôi chẳng thể đội chung trời.

Nó còn tôi mất, đơn sơ vậy/ Nó mất tôi còn, chỉ thế thôi.



Hãy chặt chặt sâu, tông phắt phắt/ Hãy phang phang gắt, quắm ào ào.

Mai về đạn nhảy ngay nòng súng/ Trực chỉ đầu thù nổ thật mau!



Mai sau thịt thắm da liền/ Cái yêu khác trước, cái nhìn khác xưa,

Cái tin vô cớ xin chừa/ Sống sao cho xứng lũy thừa thương đau.

 .

Lưu Vong-  CTT và gia đình định cư ở Mỹ năm 1993, năm ông 61 tuổi. Khi bước vào tuổi thất thập và bát tuần, lòng ông vẫn nồng nàn yêu thương và mong muốn trải rông yêu thương  khắp địa cầu:

 .

Nghe châu Mỹ, ngóng châu Âu/ Dưỡng nuôi nhân bản, đỡ đầu hành tinh.

…Khẳng khiu một nhánh xương rồng/ Giữa sa mạc cát vẫn nồng nhựa say.

 Ông trân trọng suốt đời một “luyến ái quan không tuổi”:

 Mỗi lần nói thương nhau/ Là cách tân ngôn ngữ.

Anh trẻ ra trăm tuổi/ Khi em nói yêu anh”.

 .

Kết Luận: Ở rừng núi Hoàng Liên Sơn có cây “Vầu”, cùng họ với tre, nứa và trúc, nhưng cao và to lớn uy nghi hơn tre nứa trúc cả chục lần. Hàng ngàn năm qua, Vầu sống âm thầm trong rừng già Việt Bắc, bỗng sau ngày 30/04/1975, Vầu đi vào thơ của CTT qua bài Biểu Tượng mà tôi vẫn thuộc lòng sau hơn 30 năm:



Cực hình thú ác gây nên/ May bằng nứa tép đứng bên Vầu già

Mỗi ngày Vầu mỗi cứng ra/ Đổi thay lá mới, đậm đà lóng tươi

Vầu đanh như thép sáng ngời/ Nắng mưa thì cũng chọn đời đứng ngay.

 Và đó là một trong những bóng dáng và nhân cách của thi nhân cũng là quân nhân Quân lực VNCH Cung Trầm Tưởng, trong giai đoạn lịch sử hiện đại của Việt Nam.

 Westminster 09/03/2017

Võ Ý

 

 

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Năm 1895, Alfred Nobel – nhà khoa học bị ám ảnh bởi cái giá mà nhân loại phải trả từ phát minh của mình – đã để lại di chúc năm 1895 rằng tài sản của ông sẽ dùng để tài trợ các giải thưởng “mang lại lợi ích lớn nhất cho nhân loại.” Đối với Nobel Hòa Bình, ông có phần đặc biệt: giải thưởng này sẽ được trao cho người đã “có nhiều hành động hoặc nỗ lực mang đến sự đoàn kết, hòa bình giữa các quốc gia, bãi bỏ hoặc giảm bớt quân đội thường trực, tổ chức và thúc đẩy các hội nghị hòa bình.” Sứ mệnh chọn lựa được giao cho Quốc Hội Na Uy, có lẽ vì ông tin rằng Na Uy – khi đó còn nhỏ bé và trung lập – sẽ ít bị cám dỗ bởi chính trị quyền lực.
Trung Hoa ngày nay như kinh thành giữa sa mạc, vẻ yên ổn bên ngoài chỉ là lớp sơn son thếp vàng phủ lên nền đá đã rạn. Thế giới đứng ngoài quan sát, vừa lo nó sụp, vừa biết nó trụ lại nhờ ảo ảnh quyền lực và niềm tin vay mượn. Dưới lớp hào nhoáng của “Giấc mộng Trung Hoa” là một cơ đồ quyền lực đang già nua trong chính tuổi trẻ của mình. Bởi sức mạnh của nó không khởi từ niềm tin, mà từ nỗi sợ — và nỗi sợ, tự thuở khai triều lập quốc, chưa bao giờ là nền tảng lâu bền.
Ngày 8 tháng 10 năm 2025, tại tòa án liên bang ở Alexandria, bang Virginia, cựu Giám đốc Cơ quan Điều tra Liên bang (FBI) James Comey không nhận tội đối với hai cáo buộc hình sự. Cáo trạng nêu rằng vào tháng 9 năm 2020, Comey đã nói dối Quốc Hội khi vẫn giữ nguyên lời khai trong buổi điều trần trước đó rằng ông không hề cho phép để lộ thông tin về cuộc điều tra của FBI liên quan đến Hillary Clinton. Theo nhiều bình luận gia pháp lý, từ cánh tả đến cánh hữu, việc truy tố Comey chủ yếu chỉ là do chính phủ liên bang đang cố tình nhắm vào kẻ mà Tổng thống “thấy không vừa mắt.” Comey là người đứng đầu cuộc điều tra nghi án Nga can thiệp bầu cử tổng thống 2016 và bị Trump lột chức vào năm 2017.
Sau sáu ngày đột ngột “bặt tiếng,” chương trình Jimmy Kimmel Live, của MC kiêm diễn viên hài và nhà biên kịch nổi tiếng, đã trở lại với khán thính giả vào tối 23/9/2025. Sự trở lại này, chỉ vỏn vẹn sau gần một tuần bị đình chỉ, không chỉ là tin vui với những người yêu tiếng cười đêm khuya của truyền hình Mỹ, mà còn là một hồi chuông cảnh tỉnh, kéo theo những bàn luận trái chiều, chạm đến cốt lõi của tự do ngôn luận, một trong những quyền thiêng liêng nhất trong thể chế dân chủ.
Texas, mùa thu 2025 – trên khuôn viên đại học giữa vùng đất vốn tự hào là “trái tim bảo thủ của nước Mỹ”, thay vì nghe tiếng lá thu rơi, người ta lại nghe tiếng giày đinh vang vọng, bước chân của bóng ma McCarthyism quay về - phiên bản thế kỷ 21 - trở lại giảng đường với tốc độ và sự kinh dị của thời đại kỹ thuật số. Ngày 9 tháng 9, trên bục giảng của trường Texas A&M University, giáo sư Melissa McCoul trong giờ văn học thiếu nhi, dùng hình một con kỳ lân tím để nói với sinh viên rằng bản sắc con người không chỉ có hai nửa nam–nữ. Một sinh viên giơ tay hỏi: “Điều này có hợp pháp không?” và viện dẫn sắc lệnh mà Tổng thống Donald Trump ký hồi tháng Giêng, tuyên bố chỉ có hai giới tính sinh học. Bà McCoul đáp bằng lý lẽ, không viện dẫn chính trị. Nhưng một chiếc điện thoại trong lớp đã ngầm quay lại hình ảnh. Và chỉ ít lâu sau, cả nước đều xem đoạn clip ấy – không phải để học, mà để phán xét.
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi thể chế, phương Tây và Việt Nam đang phải đối diện trước những thách thức nghiêm trọng về cải cách chính sách để cho phù hợp với nhu cầu của thời đại mới, nhất là vai trò của pháp luật. Pháp luật là nền tảng thiết yếu cho sự vận hành ổn định và công bằng của xã hội. Là hệ thống quy phạm điều chỉnh hành vi con người, pháp luật không chỉ bảo vệ quyền lợi cá nhân và tập thể mà còn thúc đẩy sự phát triển bền vững. Trong xã hội hiện đại, vai trò của pháp luật được thể hiện rõ nét qua các lĩnh vực như bảo vệ an ninh quốc phòng, duy trì trật tự xã hội, bảo đảm quyền tự do cá nhân, phát triển phúc lợi xã hội, và thúc đẩy tinh thần hợp tác cũng như hội nhập.
Ngày 30 tháng 9 năm 2025, tại căn cứ Thủy Quân Lục Chiến ở Quantico, Virginia, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth bước lên sân khấu trước hàng trăm tướng và đô đốc được triệu tập từ khắp nơi trên thế giới. Ông tuyên bố sẽ “cải tổ văn hóa quân đội” bằng mười chỉ thị mới, nhằm quét sạch cái mà ông gọi là “rác rưởi thức tỉnh” và khôi phục “tinh thần chiến binh”. Cụm từ ấy – nửa ca tụng bạo lực, nửa tán dương cơ bắp – nay đã trở thành thương hiệu chính trị của Hegseth. Trong cuốn Cuộc Chiến Chống Lại Những Chiến Binh (2024), ông cho rằng việc phụ nữ được đưa vào các vai trò chiến đấu đã “làm cạn kiệt” tinh thần này, khiến quân đội Hoa Kỳ “ít sát thương hơn.” Nghe qua, người ta tưởng quân đội chỉ tồn tại để đong máu đếm xác.
Ông bà xưa đã nói, nắm thì “nắm kẻ có tóc ai nắm kẻ trọc đầu.” Cách nói dân gian này rất cụ thể và dễ hình dung, người có tóc thì dễ bị nắm, bị túm, còn người trọc đầu thì không thể nắm được. Mang câu nói này vào chính trường Mỹ hiện tại, quả là khôi hài, nhưng không kém màu bi kịch. Nó phản ánh một sự thật trần trụi và không thể tránh khỏi: Quyền lực, chính sách, sắc lệnh hành pháp, các cuộc chiến pháp lý và ‘tuổi thọ’ chính trị của người đứng đầu nhánh hành pháp đang phụ thuộc vào sự phục tùng của các nhà lãnh đạo và những tài phiệt. Họ là ai? Họ là một mạng lưới của các quan chức, nhà lập pháp, giám đốc điều hành truyền thông, nhà tài trợ…, những người đã chọn chọ họ một thế đứng, xuôi theo những gì tổng thống muốn.
Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đang đánh một đòn nguy hiểm: huy động các văn phòng công tố đi điều tra mạng lưới từ thiện Open Society Foundations của gia đình Soros, một quỹ từ thiện quốc tế, nổi tiếng với việc tài trợ cho các dự án dân chủ, giáo dục và nhân quyền trên khắp thế giới. Danh sách cáo buộc nghe cứ như “vật lạ”: từ đốt phá đến tài trợ khủng bố. Open Society Foundations lập tức phản đối, khẳng định mình hoạt động hợp pháp, và nhắc lại điều mà bất cứ người tỉnh táo nào cũng hiểu: khi chính quyền có thể tùy tiện lấy một nhóm dân sự làm vật tế, thì quyền của mọi nhóm khác cũng chẳng còn gì bảo đảm.
Trong nhiều thập niên qua, giải pháp hai nhà nước luôn được xem là phương án khả thi nhằm mang lại hòa bình cho khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn chưa đạt được kết quả cụ thể. Gần đây, cuộc tranh luận về việc công nhận nhà nước Palestine đang có những chuyển biến mới khi Pháp và Ả Rập Xê Út tổ chức một hội nghị quốc tế tại New York, ngay trước thềm Đại hội thường niên của Liên Hiệp Quốc.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.