Hôm nay,  

Tháng Ba Ở San Jose

4/30/201300:00:00(View: 7201)

Giao Chỉ

Cựu chiến sĩ Hoa Kỳ hồi hương
Nếu cựu chiến sĩ Việt Nam cộng hòa còn nhớ mãi tháng 4- 1975 thì cựu chiến sĩ Hoa Kỳ cũng còn ghi nhớ tháng 3- 1973.
Trên toàn quốc nước Mỹ, các phân hội Viet Vet ghi dấu 29 tháng 3-1973 là ngày những người lính Mỹ bắt đầu rút quân khỏi Việt Nam. Thời kỳ đó, 40 năm về trước hiệp định Paris k?ý ngày 27 tháng 1-1973. Tiếp theo là 2 bên trao trả tù binh và những đơn vị Mỹ đầu tiên hồi hương.
Trên chuyến bay qua Thái bình Dương, những anh lính trẻ đã nhận được sự khuyến cáo đau thương nhất của đời lính là thay quần áo để mặc đồ dân sự khi phi cơ đáp xuống San Francisco.
Phe phản chiến có thể biểu tình nhục mạ. Trên đường về nhà hay chuyển tiếp các chuyến bay vào nội địa sẽ phải tiếp nhận những ánh mắt khinh rẻ của đồng hương. Đừng bao giờ mơ tưởng đến những vòng hoa chiến thắng choàng lên vai người anh hùng trở về trong vinh quang.
Chiến tranh Việt Nam là một sự thất bại của Hoa Kỳ ngay cả trong ngày trở về tháng 3 -1973. Hai năm sau vào tháng 3-1975 trở thành tháng 3 gẫy súng của anh chàng sĩ quan thủy quân lục chiến Cao xuân Huy. Ông Huy sau khi gẫy súng, tù đầy sau cùng được tự do để kể lại câu chuyện bi thảm tháng ba 75, nay cũng trở thành người thiên cổ.
Người cựu chiến binh Hoa kỳ và người cựu chiến binh VNCH mỗi anh đều có những niềm đau riêng.
Bức tường tưởng niệm tại San Jose.
Bốn thập niên về trước, miền bắc California là cửa ngõ của con đường đến với chiến tranh Việt Nam. Phi trường quân sự Travis và cả phi trường dân sự San Francisco hoạt động ngày đêm đưa những người lính trẻ đi vào chiến tranh.
Quân cảng Oakland hoạt động 7 ngày 24 giờ để tiếp vận quân dụng. Vịnh Cựu kim Sơn cũng là cái nôi của phản chiến. Những chàng trai 20 tuổi không có nhiều lựa chọn. Hoặc là đốt thẻ trưng binh trốn qua Canada hay là lên đường không kèn không trống.
Thành phố San Jose tuy không phải là địa bàn trực tiếp của phản chiến nhưng cũng là phần đất của Bay Area nên đã bị ảnh hưởng.
Trong chiến cuộc Việt Nam, San Jose ngày xưa là một thị trấn quê mùa nhưng cũng đã có hàng ngàn người ra đi và 142 chàng trai trẻ trở về trên hòm gỗ cài hoa. Vào thời đó các gia đình tử sĩ âm thầm nhận di hài của người thân và ôm niềm đau thương khôn nguôi.

Và niềm đau mất mát đó lại được ghi nhận sâu đậm thêm 2 năm sau khi miền Nam thất thủ 1975 để chứng tỏ dường như cái chết của con em họ chẳng đem lại điều gì chứng minh nước Mỹ thành công trong công cuộc bảo vệ tự do ở Đông Nam Á.
Sau khi chịu đựng niềm khắc khoải 40 năm, cuối tuần qua tại San Jose một bức tường tưởng niệm lần đầu tiên tại vùng Vịnh được khánh thành. Bức tường đá đen đặt cạnh vận động trường Arina mang tên hãng HP. Trên bức tường khắc tên 142 chiến binh, những đứa con trai của San Jose đã hy sinh tại Việt Nam. Tên, ngày sanh, ngày chết. Tựa đề của bức tường này là Sons of San Jose. Hơn 500 người đã đến dự lễ tưởng niệm cho một công trình hết sức ý nghĩa của 1 nhóm 5 người Mỹ làm việc suốt 5 năm qua. Khởi sự vận động quyên góp từ tháng 02-2008 và hoàn tất tháng 2-2013. Đứng đầu tổ chức xây dựng là một cựu chiến binh cùng với vợ đã có sáng kiến. Ông cũng là người tích cực thực hiện niềm ước mong làm điều gì cho chiến hữu chết tại Việt Nam. Ba thành viên còn lại cũng đều là cựu chiến binh. Không anh nào có chức tước quan trọng. Tất cả chỉ là binh sĩ và hạ sĩ quan. Sau khi ở VN về, những người lính này cùng trở lại đại học và hiện đã thành đạt, có công việc, có gia đình. Rất may mắn là họ không phải đứng đường với bảng Việt Vet homeless.
Buổi trưa thứ bảy 30 tháng 3-2013 các cựu chiến binh Hoa Kỳ tại Việt Nam có cơ hội nhỏ lệ muộn màng để khóc cho 142 đứa con của San Jose đã hy sinh. Trong danh sách yểm trợ cho bức tường có tên một hội đoàn và một cá nhân. Cả hai tên đều nhân danh trường võ khoa Thủ Đức. Có thể quá ít ỏi nhưng có còn hơn không. Vào buổi lễ tưởng niệm, chỉ có hơn 10 cựu sinh viên sỹ quan Thủ Đức tham dự và một vài người Việt Nam. So với hơn 100 ngàn dân Việt tại vùng San Jose, sự hưởng ứng của cộng đồng chúng ta xem chừng quá ít. Rõ ràng là chưa xứng đáng với nước Mỹ chấp nhận 1,700,000 dân Việt, chưa xứng đáng với 58,000 lính Mỹ hy sinh, và chưa xứng đáng với 142 đứa con của San Jose đã chết trong chiến tranh Việt Nam.
Có lẽ cũng cần xem lại mối duyên tình của cựu chiến binh Mỹ và đồng hương và cựu quân nhân Việt Nam tại phần đất tự do và đầy triển vọng này. Nhưng muộn còn hơn không. Xin hãy đến thăm viếng và đặt một bông hoa vàng Việt Nam dưới chân bức tường vào mỗi sáng chủ nhật.

Print
Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
First PagePrev Page1234567Next PageLast Page

Ở đời dường như chúng ta hay nghe nói người đi buôn chiến tranh, tức là những người trục lợi chiến tranh như buôn bán vũ khí, xâm chiếm đất đai, lãnh thổ của nước khác, thỏa mãn tham vọng bá quyền cá nhân, v.v… Nhưng lại không mấy khi chúng ta nghe nói có người đi buôn hòa bình. Vậy mà ở thời đại này lại có người đi buôn hòa bình. Thế mới lạ chứ! Các bạn đừng tưởng tôi nói chuyện vui đùa cuối năm. Không đâu! Đó là chuyện thật, người thật đấy. Nếu các bạn không tin thì hãy nghe tôi kể hết câu chuyện dưới đây rồi phán xét cũng không muộn. Vậy thì trước hết hãy nói cho rõ ý nghĩa của việc đi buôn hòa bình là thế nào để các bạn khỏi phải thắc mắc rồi sau đó sẽ kể chi tiết câu chuyện. Đi buôn thì ai cũng biết rồi. Đó là đem bán món hàng này để mua món hàng khác, hoặc đi mua món hàng này để bán lại cho ai đó hầu kiếm lời. Như vậy, đi buôn thì phải có lời...

Hồi đầu năm nay, một người bạn quen gọi đến, chỉ sau một tháng quốc gia chuyển giao quyền lực. Giọng chị mệt mỏi, pha chút bất cần, “Giờ sao? Đi đâu bây giờ nữa?” Chị không hỏi về kế hoạch chuyến đi du lịch, cũng không phải địa chỉ một quán ăn ngon nào đó. Câu hỏi của chị đúng ra là, “Giờ đi tỵ nạn ở đâu nữa?” “Nữa!” Cái chữ “nữa” kéo dài, rồi buông thỏng. Chữ “nữa” của chị dài như nửa thế kỷ từ ngày làm người tỵ nạn. Vài tháng trước, cuộc điện thoại gọi đến người bạn từng bị giam giữ trong nhà tù California vì một sai phạm thời trẻ, chỉ để biết chắc họ bình an. “Mỗi sáng tôi chạy bộ cũng mang theo giấy quốc tịch, giấy chứng minh tôi sinh ở Mỹ,” câu trả lời trấn an người thăm hỏi.

Chỉ trong vài ngày cuối tuần qua, bạo lực như nổi cơn lốc. Sinh viên bị bắn trong lớp ở Đại học Brown. Người Do Thái gục ngã trên bãi biển Bondi, Úc châu, ngay ngày đầu lễ Hanukkah. Một đạo diễn tài danh cùng vợ bị sát hại — nghi do chính con trai. Quá nhiều thảm kịch trong một thời khắc ngắn, quá nhiều bóng tối dồn dập khiến người ta lạc mất hướng nhìn. Nhưng giữa lúc chưa thể giải được gốc rễ, ta vẫn còn một điều có thể làm: học cho được cách ứng xử và phản ứng, sao cho không tiếp tay cho lửa hận thù. Giữ đầu óc tỉnh táo giữa khủng hoảng giúp ta nhìn vào ngọn cháy thật, thay vì mải dập tàn lửa do người khác thổi lên.

Trong những thời khắc nguy kịch nhất, thảm họa nhất, tổng thống Hoa Kỳ là người duy nhất có tiếng nói quyền lực với toàn dân để đưa họ vượt qua nghịch cảnh. Tổng thống sẽ trấn an dân bằng luật pháp, bằng ý chí kiên cường, bằng bản lĩnh lãnh đạo, bao dung nhưng dứt khoát. Thậm chí, có khi phải bằng mệnh lệnh sắc bén để khống chế những tư tưởng bốc đồng sẽ gây hỗn loạn. Mấy trăm năm lập quốc của Mỹ đã chứng minh rất nhiều lần như thế.

(Sydney – 14 tháng 12, 2025) - Hàng trăm người có mặt tại bãi biển Bondi, Sydney, để dự lễ Hanukkah đã chứng kiến một trong những vụ khủng bố đẫm máu nhất kể từ sau thảm sát Port Arthur năm 1996. Vào lúc 6 giờ 45 chiều Chủ Nhật, hai tay súng mặc đồ đen xuất hiện trên cây cầu bộ hành nối Campbell Parade với Bondi Pavilion, bắt đầu nổ súng xuống đám đông đang dự lễ. Hai kẻ này dùng súng trường, bắn liên tục trong khoảng 10 phút, khiến hàng trăm người hoảng loạn bỏ chạy, nhiều người ngã gục ngay trên bãi cát và công viên ven biển. Ít nhất 12 người thiệt mạng, trong đó có 9 nạn nhân thường dân, 1 cảnh sát và 2 tay súng (một bị bắn chết tại chỗ, một bị bắt nhưng sau đó tử vong do vết thương). Ngoài ra, có ít nhất 38 người bị thương, trong đó có 2 cảnh sát và nhiều nạn nhân ở tình trạng nguy kịch.

Năm 2024, con người trung bình dành hai giờ rưỡi mỗi ngày trên mạng xã hội. Nhân lên, đó là hơn một tháng mỗi năm nhìn vào màn hình, lướt ‘feed’ (dòng tin), đợi ‘notification’ (báo tin), đếm ‘like’ (lược thích). Bạn dành nhiều thới giờ cho Facebook, Instagram, TikTok. Và câu hỏi không phải "có nhiều không?", mà là "chúng ta nhận được gì?" Câu trả lời, theo một nhóm triết gia, nhà tâm lý học, nhà xã hội học đương đại, không phải kết nối, không phải hạnh phúc, không phải sự thật. Mà là cô đơn có tổ chức, lo âu có hệ thống, và sự thật bị thao túng. Mạng xã hội—đặc biệt Facebook, nền tảng với ba tỷ người dùng, lớn hơn bất kỳ quốc gia nào trên hành tinh—không phải công cụ trung lập. Nó là kiến trúc quyền lực đang định hình lại não bộ, xã hội, và chính trị theo cách mà chúng ta chưa kịp nhận ra. Và đây là điều đáng sợ nhất: chúng ta không bị ép. Chúng ta tự nguyện. Chúng ta mở Facebook vì muốn "kết nối." Nhưng sau ba mươi phút lướt, chúng ta cảm thấy trống rỗng hơn. Chúng ta vào để "cập nhật

Trong sân khấu chính trị đồ sộ từ cổ chí kim của nước Mỹ, hiếm có nhân vật nào diễn xuất giỏi như Donald J. Trump. Những cuộc vận động tranh cử từ hơn mười năm trước của Trump vốn đã tràn ngập những lời hứa, giáo huấn, sự tức giận vì “nước Mỹ quá tệ hại”, những lời phỉ báng đối thủ. Tất cả hòa hợp thành những bản giao hưởng ký tên DJT. Mỗi lần Trump bước lên sân khấu, điệu nhảy YCMA vô tư, không theo chuẩn mực, thay cho tiếng kèn hiệu triệu “hoàng đế giá lâm.”

Năm 2025 được xem là giai đoạn khó khăn cho ngành khoa học khi ngân sách nghiên cứu bị thu hẹp và nhiều nhóm chuyên môn phải giải thể. Tuy vậy, những thành tựu y học nổi bật lại chứng minh rằng sức sáng tạo của con người chưa bao giờ dừng lại. Hàng loạt phát hiện mới đã mở rộng hiểu biết của chúng ta về sức khỏe, đồng thời thay đổi cách chăm sóc bệnh nhân hiện nay. Dưới đây là chín trong số những khám phá ấn tượng nhất trong năm 2025.

Năm 2025 khởi đầu bằng nỗi lo dấy lên từ các sàn tài chính quốc tế. Tháng Tư, Tổng thống Donald Trump khơi lại cuộc chiến thương mại, khiến nhiều người e sợ suy thái toàn cầu. Thế nhưng, sau mười hai tháng, kinh tế thế giới vẫn đứng vững: tổng sản lượng tăng khoảng 3%, bằng năm trước; thất nghiệp thấp và chứng khoán nhiều nơi tiếp tục lên giá. Chỉ riêng lạm phát vẫn còn là bóng mây bao phủ, vì phần lớn các nước trong khối công nghiệp OECD chưa đưa được vật giá về mức ổn định như mong muốn.

Sự phát triển nhanh chóng của Artificial Intelligence/ AI và robot đặt ra nhiều thách thức về đạo đức xã hội và cá nhân, đặc biệt là trong việc thu thập dữ liệu cá nhân làm ảnh hưởng đến các quyết định quan trọng như tuyển dụng, trị liệu và xét xử. Mặc dù AI có thể mô phỏng cảm xúc, nhưng không có ý thức thực sự, dẫn đến nguy cơ làm cho con người phụ thuộc vào AI và robot và suy giảm kỹ năng giao tiếp xã hội...
First PagePrev Page1234567Next PageLast Page
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.