Hôm nay,  

Bài Học Trách Nhiệm Đầu Đời

12/01/201300:00:00(Xem: 8744)
Suốt năm, cậu bé đã nài nỉ xin mẹ một chiếc điện thoại di động.

Và sáng sớm ngày Chúa Giáng Sinh, cậu được toại nguyện. Một chiếc iPhone “cáu cạnh” kèm theo một hợp đồng đợi sẵn dưới cây Noel trong nhà. Hợp đồng không phải là từ công ty điện thoại mà là từ mẹ cậu bé, bà Janet Hoffman. Bà có 5 con và là cư dân tiểu bang Massachusetts. Cậu con trai Greg Hoffman vừa 13 tuổi.

Hợp đồng có 18 điều với lời mở đầu như sau:

“Chúc mừng Giáng sinh!

Bây giờ con đã tự hào được làm chủ một iPhone. Thật tuyệt vời! Con đã 13 tuổi và xứng đáng với quà tặng này. Nhưng với một vài quy luật ràng buộc. Con hãy đọc cho kỹ. Mẹ hy vọng con hiểu cho rằng trách nhiệm của mẹ là nuôi con thành một người trẻ khỏe mạnh trưởng thành có thể hòa mình với thế gian và sống chung với kỹ thuật tân tiến mà không bị lệ thuộc. Không tuân theo các điều này, con sẽ mất chủ quyền của iPhone.

Mẹ yêu con nồng nàn và hy vọng sẽ chia xẻ với con cả triệu nhắn tin trong những ngày sắp tới.

1.Đây là điện thoại của mẹ. Mẹ bỏ tiền túi ra mua. Mẹ cho con mượn. Chắc mẹ là người rộng lượng nhất con nhỉ?

2.Con luôn luôn phải cho mẹ biết mật mã của điện thoại.

3.Nếu chuông reo, hãy trả lời ngay. Đó là dụng cụ để giao dịch. Hãy lịch sự nói tiếng hello. Đừng bao giờ cố tình tảng lờ khi trên máy hiện ra hàng chữ “Bố” hoặc “Mẹ”. Không bao giờ, con nhớ nhé.

4.Trao điện thoại cho bố mẹ đúng 7g30 chiều vào những ngày đi học và 9g30 tối ngày cuối tuần. Tắt điện thoại suốt đêm và chỉ mở lại vào 7g30 sáng hôm sau. Nếu con e ngại gọi cho bạn vì sợ cha mẹ chúng trả lời điện thoại nhà thì hãy đừng gọi hoặc gửi tin nhắn. Hảy để ý tới điểm này và tôn trọng gia đình khác như mình muốn họ tôn trọng mình.

5.Đừng mang điện thoại tới trường. Nếu có ý định nhắn tin thì hãy nói trực tiếp với họ. Đối thoại là kỹ thuật sống của cuộc đời. Nếu cần điện thoại vào dịp đặc biệt như học thêm, đi khảo sát, bố mẹ sẽ cứu xét.

6.Nếu điện thoại hư hoặc mất, con phảỉ tự bỏ tiền sửa hoặc mua máy khác. Hãy cắt cỏ, giữ trẻ hoặc cắt tiền mừng sinh nhật để có tiền. Chuyện này sẽ xảy ra và con hãy sẵn sàng đối phó.

7.Đừng dùng kỹ thuật tân tiến này để lừa dối, đùa dỡn. Đừng dính vào những cuộc tranh luận có thể làm đau lòng người khác. Hãy là người bạn tốt và lánh xa các cuộc đối đầu vô bổ.

8.Đừng dùng điện thoại để nhắn tin, gửi điện thư hoặc nói những điều mà con cảm thấy không nói trực tiếp được.

9.Cũng đừng hành động như vậy với một người nào đó có mặt trong phòng mà con sẽ không nói trước mặt cha mẹ y. Hãy tự kiềm chế con ạ.


10.Không coi phim khiêu dâm. Tìm kiếm các thông tin mà con có thể công khai chia sẻ với bố mẹ. Hãy hỏi người khác nếu có thắc mắc nhưng hỏi cha mẹ là đáng tin cậy hơn cả.

11.Ra trước công chúng, tắt, vặn nhỏ hoặc cất điện thoại, nhất là ở nhà hàng, rạp hát hoặc khi đang trò chuyện với người khác. Con vốn không phải là người thô tục, hãy đừng để Iphone thay đồi đức tính của con.

12.Đừng gửi đừng nhận hình ảnh bộ phận riêng tư của con cũng như của người khác. Đừng cười con ạ, Một ngày nào đó con sẽ bị lôi cuốn làm công việc đó dù con rất thông minh. Điều đó rất nguy hiểm, có thể hủy hoại tuổi trẻ, học vấn và đời con. Thế giới truyền thông điện tử bao la và mạnh hơn con tưởng. Rất khó làm chúng biến đi kể cả ô danh.

13.Đừng chụp cả tỉ hình ảnh hoặc video. Đâu có cần lưu giữ mọi sực việc để làm tài liệu. Hãy sống bằng kinh nghiêm của mình. Kinh nghiệm sẽ tích trữ trong ký ức của con mãi mãi.

14.Lâu lâu hãy quyết định để điện thoại ở nhà với tâm trạng bình an. Điện thoại không là một phần đời sống của con. Hãy tập sống không cần tới nó. Đừng sợ sự vắng mặt của nó.

15. Hãy chuyển tải những điệu nhạc mới hoặc cổ điển hoặc cả triệu điệu khác nhau thay vì nghe đi nghe lại cùng một điệu. Thế hệ các con có may mắn tiếp thu cả một kho tàng âm nhạc trước đây không bao giờ có. Hãy lợi dụng quà tặng này và mở rộng chân trời thưởng thức.

16.Lâu lâu hãy chơi những trò chơi để mở rộng kiến thức cũng như kích thích não bộ.

17.Hãy mở rộng cặp mắt. Nhìn thế giới thay đổi ở xung quanh. Nhìn qua cửa sổ nhà mình. Nghe tiếng chim líu lo. Dạo quanh vài vòng. Nói với người chưa quen. Hãy tự tìm ra lý lẽ cuộc sống, không phụ thuộc vào internet.

18. Cam đoan là con sẽ vi phạm giao ước này. Và Mẹ sẽ thu lại Iphone. Mẹ con ta sẽ ngồi xuống nói chuyện. Và bắt đầu trờ lại. Chúng mình cùng tìm hiểu. Mẹ về phe với con. Mẹ con ta luôn luôn sát cánh cùng nhau.

Mẹ mong mỏi là con đồng ý với các điều khoản này. Đa số bài học ở đây không chỉ áp dụng cho Iphone mà còn áp dụng trong đời sống. Con trưởng thành trong một thế giới đầy năng động đổi thay. Một thế giới đầy hứng thú và hấp dẫn. Nhưng hãy giữ lòng mình đơn giản. Hãy tin tưởng ở tinh thần vững mạnh và trái tim mở rộng của con hơn là bất cứ dụng cụ máy móc nào. Mẹ hy vong con tận hưởng chiếc Iphone mới đáng kính sợ này. Một lần nữa, mẹ gửi lời chúc mừng Giáng Sinh tới con.

Mẹ…”
Chuyển ngữ gửi tới các bậc làm mẹ làm cha đồng hương.

Bác sĩ Nguyễn Ý Đức

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Chủ quyền tại Biển Đông là một vấn đề tranh chấp lâu đời và phức tạp nhất giữa Việt Nam và Trung Quốc. Đây sẽ còn là một thách thức trọng yếu trong chính sách đối ngoại của Việt Nam trong nhiều thập niên tới. Hiện nay, dù tình hình Biển Đông vẫn âm ỉ căng thẳng nhưng chưa bùng phát thành xung đột nghiêm trọng, song tình trạng cạnh tranh chiến lược giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương đang ngày càng gia tăng...
Ngay chính cái tên “Tôi, Không Là Của Ai” đã là một tiếng kêu vừa thẳng thắn, vừa đau đớn. Tôi không là của ai trong cuộc đời này. Tôi không là con của cha tôi. Nhà văn, ký giả Amy Wallace từng lên tiếng, Virginia cũng từng bị chính cha mình ức hiếp khi cô 7 tuổi. Cô khước từ cái quyền sở hữu của những kẻ đã lạm dụng mình. Cô bị khước từ quyền được sống và được làm người, dù đó là những ngày hạnh phúc muộn màng của hơn 20 năm sau ngày cô thoát khỏi Jeffrey Epstein và Ghislaine Maxwell. Khi Virginia viết cuốn tự truyện này là lúc cô đã được hưởng 22 năm tự do. Tự do khỏi Epstein, Maxwell, đường dây mua bán tình dục trẻ em mà cô là một trong những nô lệ tình dục của Epstein. Hai mươi hai năm đó, cô tự thú, “không dễ dàng chút nào.” Không bao giờ có vết thương nào không để lại vết sẹo. Không bao giờ có sự hồi phục nào không để lại trầm tích.
Trump tắt CNN lúc ba giờ sáng. Không phải vì tức giận, mà vì ông vừa nảy ra ý tưởng điên rồ nhất đời mình. “Alexa, triệu tập Washington.” Câu lệnh vang lên trong bóng tối Phòng Bầu Dục như tiếng thần chú của một pháp sư già gọi linh hồn của quá khứ về để chứng minh rằng mình vẫn còn đúng. Thanksgiving năm nay, ông sẽ không ăn gà tây thật. Ông sẽ ăn ký ức. Phòng Bầu Dục rực ánh xanh lam – thứ ánh sáng lạnh của công nghệ và tự mãn. Trên bàn, con gà tây hologram vàng óng, chín hoàn hảo, không mùi, không khói, không có thịt thật. Một con gà tây ảo cho thời đại ai cũng sợ máu thật. Mọi thứ được lập trình để hoàn hảo: bàn tiệc dài, ly rượu đầy, bốn vị lập quốc hiện ra – George Washington, Benjamin Franklin, Thomas Jefferson, James Madison – được tái tạo bằng toàn bộ diễn văn, thư từ, và những câu họ chưa bao giờ nói. Bốn AI hoàn hảo.
Hội nghị khí hậu Liên Hiệp Quốc lần thứ ba mươi COP30 ở Belém, diễn ra trong bầu khí quyển nặng trĩu: trái đất nóng dần, còn các cường quốc vẫn cãi nhau về “mục tiêu” và “cam kết”. Biểu mức phát thải, phần trăm, hạn kỳ — tất cả lặp lại như những mùa họp cũ. Nhưng đằng sau lớp từ ngữ ấy, trật tự năng lượng của thế giới đã chuyển hướng. Cái trục quyền lực của thời đại đã dời khỏi phương Tây. Từ Tô Châu đến Quảng Đông, những nhà máy nối dài đã âm thầm định giá tương lai của mặt trời và gió. Trung Quốc không nói nhiều. Họ làm. Đến cuối năm 2024, Bắc Kinh vượt sớm mục tiêu 2030, đạt hơn một ngàn bốn trăm gigawatt gió và mặt trời — gấp bốn lần toàn Liên hiệp Âu châu. Tám phần mười chuỗi cung ứng quang điện nằm trong lãnh thổ của họ. Pin và xa điện xuất khẩu hàng chục tỉ Mỹ kim, kéo giá năng lượng sạch xuống một mức không còn cần trợ cấp.
Việc đình trệ gọi thầu dầu hỏa hai năm từ 1971 phải chờ qua 1973 rút cục đã giết chết chương trình tìm dầu của Việt Nam Cộng Hòa (VNCH) và theo đó đã đốt cháy một cơ may lớn lao có nhiều triển vọng cứu vãn, duy trì và phát triển miền Nam. VNCH đã tìm được dầu hỏa ở Mỏ Bạch Hổ trong tháng Hai năm 1975. Thật nhiều dầu mà lại thật quá trễ.
“Tôi từ chức để có thể lên tiếng, ủng hộ các vụ kiện tụng và hợp tác với các cá nhân và tổ chức khác tận tâm bảo vệ pháp quyền và nền dân chủ Mỹ. Tôi cũng dự định sẽ bảo vệ những thẩm phán không thể công khai lên tiếng bảo vệ chính mình. Tôi không thể chắc chắn rằng mình sẽ tạo ra sự khác biệt. Tuy nhiên, tôi nhớ lại những gì Thượng nghị sĩ Robert F. Kennedy đã nói vào năm 1966 về việc chấm dứt chế độ phân biệt chủng tộc ở Nam Phi: “Mỗi khi một người đứng lên vì một lý tưởng, hoặc hành động để cải thiện cuộc sống của người khác, hoặc chống lại sự bất công, người đó sẽ tạo ra một đợt sóng hy vọng nhỏ bé.” Khi những đợt sóng nhỏ bé này hội tụ đủ, lúc đó có thể trở thành một cơn sóng thần.
Khi lịch sử bị xem nhẹ, nó không ngủ yên mà trở lại, nghiêm khắc hơn. Và mỗi khi nước Mỹ bước vào thời kỳ chia rẽ sâu sắc, tiếng vọng ấy lại dội về – nhắc rằng ta từng đi qua những năm tháng hỗn loạn, và vẫn tìm được lối ra. Robert A. Strong, học giả tại Đại học Virginia, cho rằng để hiểu nước Mỹ hiện nay, ta nên nhìn lại giai đoạn giữa hai đời tổng thống Ulysses S. Grant và William McKinley – từ năm 1876 đến 1896. Hai mươi năm ấy là một bài học sống động về cách một nền dân chủ có thể trượt dài trong chia rẽ, rồi chậm chạp tự điều chỉnh để tồn tại.
Khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương (Indo-Pacific) đang nổi lên như trung tâm chiến lược của thế kỷ XXI, nơi giao thoa lợi ích của các cường quốc hàng đầu thế giới. Với 60% dân số toàn cầu, hơn một nửa GDP thế giới, và các tuyến hàng hải trọng yếu nhất hành tinh, khu vực này giữ vai trò quyết định trong ổn định an ninh, thương mại và năng lượng quốc tế...
Washington vừa bật sáng lại sau bốn mươi ngày tê liệt. Nhưng cái cảm giác “ổn rồi” chỉ là ảo giác. Đằng sau cái khoảnh khắc “chính phủ mở cửa trở lại” là câu chuyện nhiều tính toán, mà trung tâm của cuộc mặc cả chính là Obamacare – chương trình từng giúp hàng chục triệu người có bảo hiểm y tế – nay trở thành bệnh nhân bị đặt lên bàn mổ của chính quyền Trump, với con dao ngân sách trong tay Quốc hội.
Đã là người Việt Nam, nếu không trải qua, thì ít nhất cũng đã từng nghe hai chữ “nạn đói.” Cùng với lịch sử chiến tranh triền miên của dân tộc, hai chữ “nạn đói” như cơn ác mộng trong ký ức những người đã sống qua hai chế độ. Sử sách vẫn còn lưu truyền “Nạn đói năm Ất Dậu” với hình ảnh đau thương và những câu chuyện sống động. Có nhiều người cho rằng cũng vì những thăng trầm chính trị, kinh tế, mà người Việt tỵ nạn là một trong những dân tộc chịu thương chịu khó nhất để sinh tồn và vươn lên. Thế giới nhìn chung cho đến nay cũng chẳng phải là vẹn toàn. Dù các quốc gia bước sang thế kỷ 21 đã sản xuất đủ lương thực để nuôi sống tất cả mọi người, nạn đói vẫn tồn tại, bởi nhiều nguyên nhân. Có thể kể như chiến tranh, biến đổi khí hậu, thiên tai, bất bình đẳng, bất ổn kinh tế, và hệ thống lãnh đạo yếu kém.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.