Hôm nay,  

Sự Hình Thành Cộng Đồng Việt Nam Tại Orange County: Lịch Sử Danh Xưng Little Sàigon

26/02/200800:00:00(Xem: 12015)

Thời Báo & Du Miên

Tiếp tục loạt bài tìm hiểu về sự hình thành cộng đồng Việt Nam tại Orange County từ những ngày đầu đã được đăng tải trên nhiều cơ quan truyền thông thời gian qua, bài này xin đề cập đến danh xưng Little Sàigòn, dựa vào các tài liệu và dữ kiện cũ.

Trong số những số báo cũ của nhật báo The Orange County Register vào đầu thập niên 1980, mỗi lần người Việt tị nạn đón Tết nguyên đán, nhật báo này thường có những bài tường trình đặc biệt về các sinh hoạt của cộng đồng Việt Nam tại Orange County.

Nhật báo Register, trong số báo Sunday February 1, 1981 hiện còn tồn trữ tại Orange Country Central Library, có một số tài liệu quan trọng. Trong đó, ngoài những bài tường trình về sinh hoạt của cộng đồng người Việt, nhật báo Register có đăng lại 1 tấm bản đồ về khu phố thương mại của người Việt Nam tại các thành phố Santa Ana, Garden Grove, Westminster, Huntington Beach do ký giả Du Miên, bấy giờ là chủ nhiệm tuần báo Sàigòn, vẽ và đăng báo với chú thích "Phố Sàigòn".  Sau khi phỏng vấn ký giả Du Miên, ký giả nhật báo Register Rosa Kwong đã dịch "Phố Sàigòn" thành "Little bit of Sàigòn" và đăng lại tấm bản đồ của ký giả Du Miên. Bắt đầu từ đó, danh xưng Little Sàigòn đã được báo chí Hoa Kỳ dùng để gọi khu thương mại Việt Nam trên đại lộ Bolsa. Từ năm 1985 đến 1988, qua nhiều vận động của cộng đồng, danh xưng Little Sàigòn được chính thức công nhận bởi thành phố Westminster và tiểu bang California (ngày 17 tháng 6 năm 1988).

Bìa: Bản đồ "Phố Sàigòn" nguyên thủy trên tuần báo Sàigòn. Giữa: Bản đồ "Phố Sàigòn" được đăng lại trên nhật báo Register số ngày 1 tháng 2 năm 1981. Ảnh cuối: Danh xưng "Little Sàigòn" lần đầu tiên xuất hiện trong bài viết của nữ ký giả Rosa Kwong.

Đính kèm bài viết này là phóng ảnh của bản đồ Little Sàigòn lúc khởi thủy và báo Register nhân dịp Tết nguyên đán 1981 nói trên.

Để tìm hiểu thêm về danh xưng này, tôi đã trực tiếp phỏng vấn ký giả Du Miên, hiện nay là chủ nhiệm, chủ bút tuần báo Thời Báo, xuất bản tại Little Sàigòn.

HỎI: Ông có thể sơ lược về giai đoạn hình thành tấm bản đồ Little Sàigòn này"

ĐÁP: Năm 1980, sau khi hỏi ý tất cả mọi chủ tiệm (khoảng vài ba chục tiệm), ai nấy cũng muốn hình thành một cái gì đó để nương tựa, bênh vực nhau, tôi bàn với các anh chị trong tòa soạn báo Sàigòn gồm các anh Vũ Tài Lục, Tống Hoằng, Lê Khắc Thuận, Trần Đức Tuấn  và cô Dạ Yến, mở chiến dịch vận động hình thành khu phố Việt Nam. Tôi khởi sự vẽ bản đồ khu phố và gọi đó là "Phố Sàigòn". Bản đồ này đăng nhiều lần trên tuần báo Sàigòn vào cuối năm 1980.

HỎI: Tại sao mọi người muốn hình thành phố Việt Nam mà ông lại đặt tên là phố Sàigòn"

ĐÁP: Về chính trị, thời gian ấy dư luận rất dị ứng với danh xưng Việt Nam. Về mặt dân tình, đồng bào tị nạn rất đau xót trước cảnh nước mất nhà tan, Cộng quân chiếm hết miền Nam và xóa tên thủ đô Sàigòn. Đối với tất cả mọi người tị nạn Việt Nam, không thể nào để Sàigòn mất được...

HỎI: Tại sao không là Sàigòn mà là "Little Sàigòn""

ĐÁP: Tiếng Việt gọi là phố Sàigòn vì hồi ấy (1980 - 1981) mình chỉ có mấy chục tiệm làm sao mà dám gọi là Sàigòn" Ngay như bây giờ đã có trên dưới 10 ngàn tiệm nhưng cũng chưa thể so được với Sàigòn trước 1975. Cô Rosa Kwong hỏi tôi về lý do chọn "phố Sàigòn", tôi nói đại khái "Ý nguyện là muốn tái sinh thủ đô Sàigòn yêu dấu của tất cả người dân Việt Nam nhưng vì qua đây chân ướt chân ráo, khởi đầu nhỏ bé, giống như một khu phố của Sàigòn thân thương đã mất của chúng tôi."

Tác giả đang phỏng vấn ký giả Du Miên.

HỎI: Danh xưng Little Sàigòn có bị ai chống đối hay không"

ĐÁP: Nhật báo Los Angeles Times từng có bài viết về việc người Tàu muốn biến khu phố Bolsa thành Chinatown hay Asiantown nhưng may quá, bà con mình đã khéo léo vận động mà giữ được danh xưng Little Sàigòn.

HỎI: Ông nói là "may", có thiệt là "may" không"

ĐÁP: Cô thử tưởng tượng hồi ấy, vào đầu thập niên 1980, trên đường Bolsa chỉ vài chục tiệm rải rác, đồng bào mình chưa nhiều. Sự may mắn và khéo léo của người mình là yếu tố chính, theo tôi nghĩ, mới có thể có được kết cuộc như bây giờ.

HỎI: Xin ông nói rõ thêm được không"

ĐÁP: Tôi tóm gọn vào hai chữ "khiêm" và "nhẫn". Biết người biết ta. Hồi ấy thế lực của tài phiệt Tàu rất mạnh, họ biết cách vận động chính quyền, chính trị gia, báo chí. Còn mình lâm cảnh nước mất nhà tan, tâm hồn bấn loạn, tương lai bấp bênh, buồn chán...

HỎI: Ông nghĩ sao về sự bành trướng của danh xưng Little Sàigòn tại các nơi"

ĐÁP: Cầu được như vậy. Người Tàu có Chinatown. Ta có Little Sàigòn. Little Sàigòn đã trở thành niềm hãnh diện của người Việt tị nạn, người Mỹ gốc Việt. Về phương diện văn hóa, Little Sàigòn là nơi bảo tồn và phát huy văn hóa Việt Nam. Về phương diện kinh tế, Little Sàigòn là cửa ngõ quan trọng, là bàn đạp để kinh tế Việt Nam trong tương lai, hậu Cộng Sản, đến với thị trường Hoa Kỳ.

HỎI: Tôi thấy trên bảng "Welcome to Little Sàigòn" tại cả 3 thành phố Westminster, Garden Grove và Santa Ana đều có logo của Little Sàigòn trong đó có cờ vàng ba sọc đỏ, ông có thể cho biết cảm nghĩ của ông về logo này"

ĐÁP: Dễ hiểu thôi. Little Sàigòn được hình thành bởi người Việt tị nạn Cộng sản. Cộng đồng người Mỹ gốc Việt tại nước Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ được hình thành như thế ấy. Lá cờ vàng ba sọc đỏ bây giờ đã được hơn 10 tiểu bang và hơn 100 thành phố khắp Hoa Kỳ công nhận. Nhìn vào logo của Little Sàigòn mọi người Mỹ gốc Việt đều biết rõ "căn cước" của mình...

Xin cám ơn ông và hi vọng trong tương lai sẽ có dịp phỏng vấn ông thêm.

VŨ QUỲNH TRÂM

Tháng 2 năm 2008

In Trang
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Trang đầuTrang trước1234567Trang sauTrang cuối

Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên số, nơi mọi thứ đều được đo bằng thuật toán: nhịp tim, bước chân, năng suất, thậm chí cả tình yêu. Thuật toán không có tình cảm, nhưng khôi hài vì chúng ta điều khiển thuật toán bằng cảm xúc.Máy móc có thể xử lý hàng tỷ dữ liệu mỗi giây, còn con người — chỉ cần một tưởng tượng — mọi thứ biến hoá. Cảm xúc lan truyền nhanh hơn tin tức, giận dữ được tối ưu hóa bằng công nghệ, và hạnh phúc được đong đếm bằng lượt thả tim. Chúng ta tưởng mình tiến hóa thành sinh vật lý trí, nhưng thật ra chỉ là sinh vật cảm xúc có Wi-Fi. Trong khi AI đang thao túng mọi lãnh vực, chúng ta loay hoay với cảm xúc, thao túng mọi ý nghĩ, hành vi.

Năm 2025 sắp khép lại, và theo thông lệ hàng năm, các nhà từ điển trên thế giới lại đi tìm từ ngữ để chọn đặt tên cho cái mớ hỗn độn mà nhân loại vừa bơi qua trong năm. Oxford chọn cụm từ “mồi giận dữ” (rage bait). Theo các nhà ngôn ngữ học của Oxford, đây là cách tiếng Anh vẫn thường vận hành: hai chữ quen thuộc — “giận dữ” và “mồi nhử” — ghép lại trong bối cảnh trực tuyến để tạo nên một ý niệm mới: thứ nội dung bày ra để cố tình khêu gợi bản tính nóng nảy của người xem, người đọc, khiến thiên hạ phải lao vào vòng tranh cãi chỉ để cuối cùng bấm thêm một cú “tức” nữa.

Tài năng như ông vua tiểu thuyết kiếm hiệp Kim Dung cũng chỉ có thể tạo ra những vị tướng phản diện nhưng có võ công cao cường và chí lớn, chứ không thể giả mạo làm tướng. Mộ Dung Phục, tức Nam Yến Quốc, là một trong nhiều ví dụ. Mộ Dung Phục là kẻ háo danh, không từ thủ đoạn để đạt mục đích. Hắn sẵn sàng bỏ quên nhân nghĩa, thậm chí phản bội anh em, bạn bè, để leo lên nấc thang quyền lực, khôi phục nước Yên. Nhưng vẫn là một kẻ võ công cái thế. Đối thủ của Mộ Dung Phục là anh hùng chính nghĩa Kiều Phong. Bởi vậy, mới có câu "Bắc Kiều Phong, Nam Mộ Dung" để chỉ hai cao thủ võ lâm mạnh nhất thời bấy giờ. Vậy mà nước Mỹ hôm nay lại có bộ phim kỳ quái về một kẻ giả danh tướng, khoác lên mình chiếc áo quyền lực để công kích một anh hùng, một đại tá Hải Quân, một phi hành gia của NASA, một người yêu nước đích thực.

Trong lúc hàng triệu người không đủ thực phẩm để ăn, chính quyền của Tổng thống Donald Trump lại để mặc cho nông sản thối rữa hàng loạt ngoài đồng, trong kho bãi, và thậm chí còn trực tiếp tiêu hủy hàng ngàn tấn thực phẩm viện trợ. Tất cả đều nhân danh mục tiêu “nâng cao hiệu quả” của bộ máy chính phủ. Những thay đổi quyết liệt trong chính sách thuế quan, các cuộc bố ráp di dân gắt gao và cắt giảm các chương trình hỗ trợ người dân như tem phiếu thực phẩm đã khiến nông dân kiệt quệ vì thiếu nhân lực và vốn liếng. Nông sản thì bị bỏ mặc cho mốc meo trong kho và thối rữa ngoài đồng, trong khi hàng triệu người dân rơi vào cảnh đói kém. Đó là chưa kể đến những trường hợp chính quyền trực tiếp tiêu hủy nguồn thực phẩm hoàn toàn có thể sử dụng được.

Quan hệ Trung Quốc-Ấn Độ-Hoa Kỳ phản ánh sự dịch chuyển mạnh của trật tự quyền lực toàn cầu. Trung Quốc và Ấn Độ có tiềm năng hợp tác lớn nhờ quy mô dân số và kinh tế, nhưng nghi kỵ chiến lược, cạnh tranh ảnh hưởng và tranh chấp biên giới khiến hợp tác bị hạn chế. Với Mỹ, việc Ấn Độ nghiêng về Trung Quốc có thể làm suy yếu chiến lược kiềm chế Bắc Kinh, trong khi tranh chấp thương mại như thuế 50% của Mỹ càng làm quan hệ thêm bất ổn...

Nếu có ai nói, nhạc của Trịnh Công Soạn giống như nhạc Trịnh Công Sơn, đôi bài nghe còn ác liệt hơn. Chắc bạn sẽ không tin. Tôi cũng không tin, cho đến khi tôi nghe được một số ca khúc của Trịnh Công Soạn, quả thật là như vậy. Tôi nghĩ, nếu anh này dứt bỏ dòng nhạc Trịnh cũ mà khai phá dòng nhạc Trịnh mới, thì chắc anh sẽ thành công. Người viết lách thì tính hay tò mò và mến mộ tài năng, tôi dọ hỏi người quen và nhất là những ca sĩ trẻ mong được nổi bật, đã tranh nhau khởi sự hát nhạc của Soạn. Cuối cùng, tôi cũng tìm đến được nhà anh. Gõ cửa. Mở.

Vào một buổi sáng Tháng Sáu năm 2025, dân biểu, cựu chủ tịch Hạ Viện đảng Dân Chủ tiểu bang Minnesota, Melissa Hortman, một trong những nhà lập pháp được kính trọng nhất của tiểu bang, và chồng của bà bị bắn chết tại nhà riêng. Chú chó cảnh sát lông vàng của họ, Gilbert, cũng ra đi với chủ. Vụ giết người này không phải là ngẫu nhiên. Thượng nghị sĩ John Hoffman và vợ cũng bị tấn công cùng ngày, nhưng may mắn sống sót. Chính quyền sớm tiết lộ thủ phạm, Vance Boelter, 57 tuổi, người theo chủ nghĩa cực hữu, đã viết bà Hortman vào “danh sách mục tiêu” bao gồm các nhà lập pháp Đảng Dân Chủ khác.

Ngày đi phỏng vấn thẻ xanh để trở thành thường trú nhân Hoa Kỳ thường là một ngày tràn đầy hy vọng và đáng nhớ, đặc biệt đối với những đôi vợ chồng, hoặc những hôn phu, hôn thê. Lễ Tạ Ơn tưởng đâu là ngày họ sum vầy, nói câu “Tạ ơn nước Mỹ” với những hy vọng về một tương lai tốt đẹp. Nhưng điều đó không xảy ra trong thời này, ở Hoa Kỳ. Khi bước cuối cùng trong quá trình xin thường trú nhân Hoa Kỳ, là cuộc phỏng vấn với viên chức di trú kết thúc, các đặc vụ liên bang lại ập đến, còng tay người vợ/chồng người ngoại quốc và đưa họ đi. Hy vọng trở thành ác mộng.

Dự thảo Hòa ước Ukraine do Hoa Kỳ và Nga đề ra gồm có 28 điểm đã được công bố gần đây. Kết quả của diễn biến này khá bất thường vì không có sự tham gia đàm phán của Ukraine và Liên minh châu Âu (EU)...

Trong một nghiên cứu phối hợp giữa đại học Hồng Kông và đại học Rutgers tại Mỹ cùng một số khoa học gia trong khu vực hồi tháng 8 năm 2024, báo cáo này chỉ ra rằng vị trí của Việt nam sẽ là một "điểm nóng" của những cơn bão nhiệt đới với cường độ dữ dội và thường xuyên hơn trước sự biến đổi khí hậu toàn cầu, với rủi ro cao là ngay Hải Phòng.
Trang đầuTrang trước1234567Trang sauTrang cuối
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.