Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Thề Theo Nghề Tổ Tiên

24/04/200200:00:00(Xem: 3643)
Bạn,
Theo báo Tuổi Trẻ, VN có nhiều làng gốm truyền thống, hình thành từ trước thế kỷ 20, trong đó làng gốm Hương Canh ở tỉnh Vĩnh Phúc từng vào hàng đại gia các làng nghề VN. Năm tháng qua đi, thế hệ các bậc thầy đồ gốm mai một dần, người bỏ nghề, người chuyển sang làm gạch nung, ngói nung. Thế nhưng, tại làng này vẫn còn một nghệ nhân đã khấn vái trước bàn thờ tổ tiên, thề nguyền quyết đeo đuổi nghề của cha ông, dù phải đối mặt với bao khó khăn. Chuyện về nghệ nhân này được phóng viên báo TT ghi lại như sau.

Khi phóng viên báo TT về thăm Hương Canh, những người sở tại cho biết: "Cả làng chỉ có mỗi ông Thanh là còn bám nghề chế tác đồ gốm, người cuối cùng của làng nghề đây." Làng nghề Hương Canh có hai xóm lò nổi tiếng là Lò Cang và Lò Ngói, đường vào Lò Cang hun hút, hai bên là những lò bỏ hoang, vắng lạnh, nghề mai một, đến làm gạch ngói nung cũng không sống được, trai làng bỏ về Hà Nội, lên Phú Thọ đi buôn, chạy hàng. Chỉ riêng lò nung nhà ông Thanh là còn ánh lửa bập bùng, năm bảy chú thợ trẻ đang quần quật với bãi đất sét to đùng trước sân nhà. Ông Thanh vội đính chính ngay khi phóng viên gọi ông là người cuối cùng của làng nghề Hương Canh như bà con trong làng gọi. Ông nói: "Đâu có, cả Lò Cang có đến 4 gia đình bám trụ lò nung mà, nhưng hai nhà chỉ làm theo thời vụ, mỗi năm đốt lò một tháng, để nung tiểu (quách), còn tôi và nhà kế bên là đứa cháu tôi."

Ông Thanh rất khó chịu khi có ông gọi làng nghề của ông là mai một, đi đâu ông cũng đem "hai nhà làm gồm" là ông và cháu ông để chứng minh làng nghề của ông vẫn còn tồn tại trên cõi đời này, đi đâu ông cũng hát nghêu ngao: "Ai về mua vại Hương Canh/Ai lên mình gửi cho anh với nàng. Chiếu Nga Sơn, gạch Bát Tràng/ Vải tơ Nam Định, lụa làng Hà Đông" như để mọi người hiểu được làng gốm của ông vẫn còn là đại gia làng nghề phía Bắc. Ông lục tung cả tủ lên, lấy ra một tập giấy viết tay và bảo: "Anh thấy đó, tôi đi thuê người về dịch các bản chữ Nho, chữ Hán từ những chiếc chuông, khánh, trướng cổ khắp làng, làng nghề này đã từng phồn thịnh từ đời Lê đấy, ai bảo làng nghề chúng tôi là xoàng. Nhưng rồi giọng ông cũng chùng xuống: "Thú thật vì quá yêu nghề nên tôi khổ lắm, nhà này đã suýt phá sản bốn, năm lần để tôi giữ được cái nghề cho làng. Ngày trước ai cũng bảo tôi hâm, tôi lỗi thời, người ta phá lò lấy vốn đi buôn, còn tôi đi vay để dựng thêm lò. Mẻ lò vừa được xếp ra là tôi đi lùng người mua, nhưng ai cũng ngờ ngợ "gốm chỉ có ở Bát Tràng thôi, Bình Xuyên làm gì có gốm tốt" Thế là đi đứt cả mẻ lò 4-5 triệu đồng, vợ con khóc lóc than vãn, tôi thì vò đầu suy nghĩ xem ai có thể cho mình vay để tiếp tục nung mẻ khác, bỏ làm sao được. Tôi sưu tầm gia phả mới biết nhà này từ thời ông sơ tôi đã là bậc thầy về chế tác gốm, ông cụ tôi còn được đặt tên là Lò, Nguyễn Hữu Lò, để con cháu nhớ mãi cái nghề cao quí mà.." Ngay từ nhỏ, ông đã biết cách theo dõi nhiệt độ trong lò để điều chỉnh lửa, chỉ bằng ánh mắt và tiếng réo của lửa nơi cửa lò hay chỉ nhìn vào màu sắc trắng, đỏ, hoa hồng mà biết non hay già.

Bạn,
Một thời gian dài do thời cuộc ông không làm nghề, đến năm 1992 ông mới về làng. Làng nghề lúc đó đã mai một, ít nhà nào còn nung gốm, ngay cả vợ con ông cũng đã chuyển sang nung gạch ngói, Ông ức lắm, thuê người ra tận đầm Mát chở về đất sét, rồi vào khấn vái trước bàn thờ và thề độc một câu: "Từ nay nhà này chỉ làm gốm như tổ tiên."

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Lời Tòa Soạn: Họa sĩ Duy Thanh vừa từ trần vào giờ 9:30 PM, đêm Chủ Nhật 24/11/2019 tại bệnh viện General Hospital San Francisco, tại thành phố San Francisco, California.
Cuộc chiến thương mại vẫn xảy ra chung quanh hàng Việt Nam xuất cảng…Báo Diễn Đàn Doanh Nghiệp ghi nhận: Sau khi áp thuế chống trợ cấp 12% với ống thép không gỉ từ Việt Nam, Ấn Độ lại tiếp tục điều tra chống trợ cấp đối với ván sợi bằng gỗ.
Trộm kỹ thuật của Hoa Kỳ, Nhật Bản, Anh quốc, Pháp quốc… Lấn chiếm Biển Đông của VN, Philippines… Bây giờ TQ cũng chôm cả văn hóa VN, nói rằng áo dài VN là truyền thống thời trang Trung Hoa…
Xây cầu, rủ nhau xây cầu… Nhà nước xây không nổi, cạn tiền, nên vay tiền quốc tế để xây cầu…
Thiếu thịt heo, đặc biệt là dịp Tết sắp tới… Báo Vietnam Finance ghi nhận: Từ đây đến Tết, mỗi tháng sẽ thiếu khoảng 70.000 tấn thịt heo.
Vậy là huề… Trận bóng đá mọi người hồi hộp chờ, vậy là huề. Bản in TTXVN kể: Tuyển Việt Nam và tuyển Thái Lan đã cầm hòa nhau 0 - 0 ở lượt trận thứ 5 bảng G vòng loại World Cup 2022 diễn ra trên sân Mỹ Đình tối 19/11.
Nhức nhối vẫn là chuyện mua hàng ngoại về rồi dán thương hiệu hàng Việt… Infonet ghi lời một quan chức về tình hình “Nhập hàng nước ngoài về cắt mác dán nhãn Made in VN: Chúng ta đang tự giết chúng ta!”
Có nên hợp pháp hóa mại dâm để câu du khách? Các quan chức Hà Nội đã “bức xúc” nêu câu hỏi như thế.
Tình hình ung thư của dân mình có những con số đáng ngại: 70% biết có bệnh ung thư khi đã vào giai đoạn cuối… nghĩa là tới lúc khó chữa trị.
Bán nước với giá cắt cổ, hay giá rẻ mạt? Đó là chuyện Hà Nội mua “hớ” có phải không? Báo Tiền Phong kể chuyện nước sông Đuống bán giá khủng: Hà Nội 'hớ' khi chọn nhà đầu tư?
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.