LIÊN HIỆP QUỐC (TH) - Đại hội Thiên niên kỷ LHQ đã khai mạc sáng thứ tư 6-9 ở New York. Đây là một cuộc tập họp các nhà lãnh đạo thế giới lớn nhất trong lịch sử, có tới khoảng 160 Tổng Thống, Chủ tịch, Quốc vương, Thủ tướng và tướng lãnh đến dự. Buổi lễ khai mạc mở đầu cho 3 ngày ngoại giao rất nhộn nhịp giữa các lãnh tụ.
Vì có quá nhiều diễn giả nên mỗi nhà lãnh đạo chỉ được phép nói 5 phút trên diễn đàn. Riêng Tổng Thống Clinton với tư cách nói lời giã từ với LHQ vì ông sắp hết nhiệm kỳ, đã nói trong 8 phút, kêu gọi các lãnh tụ thế giới gia tăng nỗ lực chiến đầu chống nạn nghèo khổ và chiến tranh, đưa nhiều trẻ em đến trường học hơn và tranh đấu chống sự lan tràn của các loại dịch tễ.
Clinton nói: “Tất cả những cái đó đến với cái giá phải trả và mọi nước kể cả nước Mỹ phải sẵn sàng để trả.
“Những người nào ở nước tôi hay ở bất cứ nơi nào khác tin rằng chúng ta có thể làm những việc đó mà không cần đến LHQ hay áp đặt ý chí riêng vào đó đều là những người đã đọc sai lịch sử và hiểu lầm tương lai”.
Tổng Thống Clinton sẽ rời chức vụ 8 tháng tới, ghi nhận đây là dịp chót để ông lên tiếng trước Đại hội đồng. Ông nói nếu ông đã học được gì trong lúc ông làm Tổng Thống Mỹ, đó là điều “bất luận chúng ta muốn hay không muốn, chúng ta đang sống ngày càng liên lập với nhau hơn. Chúng ta phải tìm kiếm thêm nhiều giải pháp mà trong đó tất cả các phe đều có thể nói đã thắng lợi phần nào và từ bỏ những sự lựa chọn mà trong đó có người bị bắt buộc phải chấp nhận hoàn toàn thua.
“Điều đó sẽ đòi hỏi chúng ta phải phát triển một sự nhậy cảm niều hơn đối với những đòi hỏi rất đa dạng của chúng ta về chính trị, văn hóa và tôn giáo, nhưng đồng thời cũng đòi hỏi chúng ta phải có sự tôn trọng còn lớn lao hơn nữa về tình nhân đạo chung của chúng ta”.
Clinton nói LHQ ngày càng bị lôi cuốn vào những tình trạng khó khăn, chẳng hạn như nạn bạo động lan tràn ở Đông Timor và Siera Lione. Ông nói: “Trong hai trường hợp này, LHQ không có đủ lợi khí trong tay để hoàn thành sứ mạng. Chúng ta phải cung cấp những lợi khí đó, với những lực lượng gìn giữ hòa bình được bố trí mau lẹ, có sự huấn luyện và trang bị thích ứng, sứ mạng được xác định thật rõ rệt, với những lực lượng cảnh sát dân sự cần thiết.
“Và chúng ta cũng phải làm việc để ngăn ngừa xung đột, cũng như cho thên nhiều trẻ em đến trường, làm nhẹ bớt nợ hơn cho những nước đang phát triển, làm nhiều hơn nữa để chóng bệnh sốt rét, ho lao và AIDS gây cái chết đến 1/4 tổng số tử trên thế giới, làm nhiều hơn nữa để phòng bệnh và khích lệ sư phát triển thuộc men và thuốc phòng bệnh để mọi người có khả năng được hưởng”.
Sau lễ khai mạc, Clinton dã có chương trình hội kiến với Tổng Thống Nga Vladimir Putin. Đây là lần đầu tiên Putin đến Mỹ với tư cách Tổng Thống. Putin trước đây đã phản đối kích liệt kế hoạch của Mỹ nhằm dựng một lá chắn quốc gia chống phi đạn, cho rằng làm như vậy sẽ mất ổn định thế giới và châm ngòi cho một cuộc chạy đua vũ khí hạt nhân. Trung Quốc cũng chống lại kế hoạch của Mỹ. Tổng Thống Clinton có hẹn gập với Chủ tịch Giang Trạch Dân vào ngày thứ sáu.
Quyết định của Clinton trong tuần này nhường cho người kế vị ông ở Bạch Cung có lời nói sau cùng về chương trình phi đạn chống phi đạn của Mỹ đã dọn đường cho sự cải tiến mối quan hệ với Moscow và Bắc Kinh. Putin nói quyết định của Clinton đã “nâng cao quyền lực của Mỹ”.
Sau đó Clinton cũng có hẹn gập với Thủ tướng Do Thái Ehud Barak và Chủ tịch Palestine Yasser Arafat với hy vọng làm sống lại cuộc hòa đàm Trung Đông. Clinton đã nhắc nhở cơ hội hòa bình “chỉ thoáng qua và sắp hết. Không nên bỏ lỡ lúc này”.
Send comment
