Những cơn shock từ vụ khủng bố hôm thứ ba tại New York và thủ đô Hoa Thịnh Đốn đã lan đến những cơ xưởng, các bến đổ hàng, và những văn phòng tại California, làm gián đoạn thương vụ hằng ngày trên toàn tiểu bang.
Vụ khủng bố đã làm tê liệt hệ thống chuyên chở hàng bằng đường hàng không, gián đoạn việc chuyển nhận hàng từ những kho hàng và đã khiến nhân viên ngồi hằng giờ trước máy truyền hình để theo dõi những tin tức mới nhất.
Sự kiện hôm thứ ba có thể làm thiệt hại các công ty tại năm quận chung quanh Los Angeles một số tiền từ 200 triệu đến 300 triệu Mỹ kim, tính theo căn bản sản lượng hằng ngày, theo Jack Kyser, một kinh tế gia của Los Angeles County Economics Development Corp. Nếu tính cả tiểu bang, Jack nói thiệt hại có thể từ 450 triệu đến 600 triệu Mỹ kim.
Ngay cả với một cái nhìn thật hẹp, điều đáng lo lắng là vụ khủng bố hôm thứ ba có thể là manh mối cho những thiệt hại cho các thương vụ và lòng tin của giới tiêu thụ mà dường như tuỳ thuộc vào những tin buồn của tiểu bang. Rất nhiều phân tích gia đã tiên đoán rằng sự kiện này đủ để đẩy Hoa kỳ nói chung, và California nói riêng, ít ra cũng tại vùng Vịnh, vào cơn suy thoái.
Sự thiệt hại tức thời đã lan tràn khắp mọi nơi. Hải cảng Los Angeles và hải cảng Long Beach tính chung, đảm trách 35% của tất cả hàng hoá nhập khẩu vào Hoa Kỳ, đã được đặt vào tình trạng báo động đỏ trong vòng vài giờ sau vụ khủng bố. Hơn một chục tàu chở hàng đến đã phải neo ngoài khơi, và bị khám xét kỹ càng bởi lực lượng tuần cảnh trước khi họ được phép rỡ hàng, những viên chức tại hai hải cảng này cho biết. Những tàu rời hải cảng được phép ra khơi nhưng những nơi họ đến cũng được gia tăng việc kiểm soát an ninh khiến những thương vụ bị chậm lại rất nhiều.
Các viên chức tại những hải cảng nói rằng còn quá sớm để biết được sự thiệt hại nhưng họ nói rằng chỉ một vài giờ ngưng trệ cũng có thể thiệt hại đến hằng trăm ngàn Mỹ kim. Những chủ tàu ước lượng một ngày chậm trễ có thể thiệt hại 50 ngàn Mỹ kim cho một tàu, Julia Nagano, phát ngôn nhân của hải cảng Los Angeles nói thế. Bà ta cho biết là 10 tàu sẽ cặp bến Los Angeles trong ngày thứ ba.
Fausto Capobianco, phát ngôn nhân của hải cảng Long Beach cho biết nhiều nhân viên cảnh sát đã được gọi đến để giúp giữ gìn an ninh. Những thương vụ không được đăng ký trước đã bị từ chối. Bất cứ ai có hành động khả nghi đều bị chận giữ và khám xét.
"Điều mà chúng tôi muốn làm là giữ mọi sự bình thường, càng bình thường càng tốt, không những cho những thương vụ mà đối với bọn khủng bố, mục đích của họ thực sự chỉ muốn phá hoại và làm đảo lộn mọi sự, chúng tôi không thể là một phần của mục đích đó" Capobianco nói thế.
Tất cả phương tiện vận chuyển bằng đường hàng không đã bị ngưng hoạt động khi cơ quan FAA cấm các phi cơ chở hành khách và phi cơ hàng hoá cất cánh. Miền nam Cali là tụ điểm chính của những chuyến bay chuyên chở hàng hoá, hơn hai triệu tấn hàng đã được chuyển vận tại phi trường Los Angeles năm ngoái.
Nếu các phi trường được phép hoạt động ngày hôm nay, sự thiệt hại có thể tối thiểu. Nhưng ngay cả sự đình trệ chỉ một thời gian ngắn cũng ảnh hưởng rất nhiều đến những hãng xưởng địa phương, những khách hàng tuỳ thuộc vào đường hàng không để vận chuyển hàng hoá.
Những nhà sản xuất từng áp dụng phương pháp Just-in-time (đúng lúc) để giao và nhận hàng bị thiệt hại nặng nề. Phát ngôn nhân của Ford Motor Co. tại Los Angeles cho biết sự chậm trễ của việc gửi đồ phụ tùng sẽ làm ảnh hưởng đến các dealer xe và các cơ xưởng sửa xe trong những ngày sắp tới.
Công ty BAX Global Inc., một trong những công ty chuyển vận lớn nhất quốc gia cho biết là họ sẽ phải gởi hàng bằng đường bộ, Mitch Wilson, giám đốc Nam Cali cho biết. Nhưng ông cũng cho biết hầu hết hàng gởi đi quốc tế sẽ bị đình trệ ít nhất là vài ngày nữa, và hiện thời công ty không thể giao hàng qua đêm. "Rất nhiều khách hàng của chúng tôi bị shock", Wilson nói.
Ở nơi làm việc, tất cả mọi người đều bàng hoàng và sững sờ. "Tất cả các thương vụ hầu như đứng lại vì tất cả mọi người đang trong tình trạng bàng hoàng, tê liệt", Ian Mitroff, giáo sư University of Southern California nói thế.
Không tới 20% công ty có kế hoạch để đối phó với những đe doạ giống như vậy.
Nhiều phân tích gia, mặc dù không phủ nhận sự khủng hoảng của vụ khủng bố, nói rằng nó không ảnh hưởng nặng lắm đến nền kinh tế. Họ viện dẫn sự ảnh hưởng trung bình của nền kinh tế sau cơn động đất Northridge năm 1994.
"Chúng ta thường hay phóng đại sự ảnh hưởng về mặt kinh tế của những sự kiện lớn như vậy. Những vụ này không xuất hiện trong những dữ kiện về kinh tế, nhưng chúng ta viết về chúng như là những điều thật tàn khốc có thể huỷ hoại nền kinh tế. Hệ thống kinh tế của chúng ta có một sức chịu đựng rất dẻo dai.", Edward E. Leamer, giám đốc của UCLA Anderson Forcast nói thế.
Tuy vậy, ngay cả trước vụ khủng bố hôm thứ ba, Leamer và nhóm nghiên cứu của ông cũng đã tiên đoán là Hoa Kỳ và California sẽ lâm vào tình trạng suy thoái nhẹ trong năm nay.
(theo Los Angeles Times)
Send comment
