Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Sử Việt: Lý Trần Quán

10/07/201500:00:00(Xem: 4509)

LÝ TRẦN QUÁN (1735 - 1786)

Lý Trần Quán quê huyện Hoài Đức, tỉnh Hà Tây, nay là thành phố Hà Nội. Lý Trần Quán vốn họ Đặng, sau đổi ra họ Lý. Năm 1766, ông đỗ Tiến sĩ thời Lê Hiển Tông.

Sau khi đỗ Tiến sĩ, ông giữ chức Đại học sĩ đông các kiêm Tư nghiệp Quốc Tử giám; có tiếng là hiếu thảo trung nghĩa. Sau ra làm tri phủ ở Tam Đái (Vĩnh Phúc) dinh phủ ở Hạ Lôi.

Năm 1786, Đoan Nam vương Trịnh Tông, bị quân Tây Sơn truy kích chạy đến Hạ Lôi. Lý Trần Quán đón tiếp, bảo học trò là Nguyễn Trang bảo vệ chúa lánh nạn. Nguyễn Trang đã không bảo vệ mà còn mật báo với quân Tây Sơn tới bắt Trịnh Tông. Tông tự tử trên đường áp giải.

Ông hối hận, mắng học trò: “phản nghịch”, Trang trả lời: “Sợ thầy không bằng sợ giặc, quí chúa không bằng quí thân mình”. Lý Trần Quán than: “Ta là bầy tôi mà làm nguy hại chúa, tội chỉ có chết mới giải tỏ được với thiên hạ”, ông đào một cái huyệt, xong chun xuống huyệt nằm, rồi bảo người ta lấp đất chôn sống, người ta khuyên ông đừng chết như vậy oan uổng, nhưng ông cương quyết bảo làm theo ý ông, để tỏ sự ăn năn và hối lỗi của mình, ông mất ngày 29 tháng 6 Quí Mùi (năm 1786), ông quyên sinh sau hai ngày khi chúa Trịnh Tông chết.

Ông có ứng khẩu 2 câu thơ trước khi mất:

Tam niên chi hiếu dĩ hoàn
Thập phần chi trung vị tận

Nghĩa là:

Hiếu đạo ba năm lo trọn vẹn
Mười phần trung nghĩa lại không tròn.

*- Cái chết của Lý Trần Quán, đừng luận bàn việc trung với chúa Trịnh đúng sai, nhưng “sự biết hối lỗi của ông là việc đáng cho người đời ngẫm nghĩ, khi chính mình bị sai trái”.

Cảm Niệm: Lý Trần Quán

Lý Trần Quán hiếu trung gìn lòng!
Son sắt phận tôi với Trịnh Tông
Hối hận học trò, sao phản phúc?!
Ăn năn, chôn sống ngậm ngùi trông!

Nguyễn Lộc Yên

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Từ năm 75 đến thập niên 80 có hằng trăm ngàn người Việt Nam liều chết vượt biển để tìm tự do và cuối cùng một số người may mắn đã đến được bến bờ tự do. Theo ước đoán, hiện nay có khoảng trên 25.000 người Việt Nam đang sinh sống tại thành phố Montréal. Họ được gọi là Les Vietnamiens de Montréal hay Les Viéto-Montréalais.
Đại dịch Covid-19 không chỉ gây ra cuộc khủng hoảng y tế cộng đồng mà còn gây ra cả khủng hoảng kinh tế. Nhiệm vụ của tân Phó Tổng thống Kamala Harris và tôi là sẽ đối đầu trực tiếp với cuộc khủng hoảng kinh tế này và trợ giúp người dân ngay khi nhậm chức.
Chỉ còn 30 ngày nữa đến kỳ Đại hội XIII của đảng Cộng sản Việt Nam, diễn ra trong tháng 01 năm 2021, nhưng từ Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng xuống tới Lãnh đạo cấp Ủy cơ sở lại đang hô hào phải bảo vệ Tư tưởng Đảng bằng mọi giá.
Ngày thứ ba 17 tháng 3 năm 2020 nghe tin cô Thái Thanh ra đi, dẫu biết cô đã 86 tuổi, cái tuổi của Sinh, Lão, Bệnh và bây giờ là Tử. Giữa lúc bệnh dịch Covid_19 lây lan hoành hành khắp nơi, mọi người đều bị cách ly ở nhà, chẳng ai gặp ai, tôi thật ngậm ngùi thương cảm Cô mất trong hoàn cảnh éo le, không có bạn bè thăm viếng, đưa tiễn...
Năm 2012, 8 quốc gia trong khu vực châu Á Thái Bình Dương đang cùng Hoa Kỳ thương lượng Hiệp Định Đối Tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) thì cũng bắt đầu thương thuyết Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) với Trung cộng.
Bà chị đi lấy chồng vào đúng lúc tôi chia tay với cá, chim, dế, diều, bông vụ, nút phéng, giây thung, ná cao su, bong bóng … Giã từ tuổi thơ (adieu, những đứa bạn của thưở ấu thời) cùng những buổi chiều sôi nổi: tạt lon, dích hình, bắn bi, rượt bắt cứu tù, rồng rắn lên mây, và những đêm chơi năm mười bịt mắt mãi trốn tìm.
Trung Quốc tuy theo mô hình Tư Bản Nhà Nước nhưng ngân sách chính thức của nhà cầm quyền tính theo GDP lại thấp hơn nhiều so với các nước Âu-Mỹ [1] Bài viết này nhằm tìm hiểu nguyên nhân của mâu thuẩn đó.
Trong những trang sổ tay trước, chúng tôi đã có dịp đề cập đến vài mảnh đời lưu lạc của đồng bào H’mong đến từ Mường Nhé. Những dòng chữ còn lại của S.T.T.D hôm nay xin được dành riêng cho những đồng bào Thượng đi từ Tây Nguyên mà chúng tôi đã có dịp tiếp chuyện – nhiều lần – ở ven đô Bangkok.
Hôm nay 24/11/20, theo tin AFP, ông TT.Trump bật đèn xanh cho ông Joe Biden đắc cử Tổng thống trong cuộc bầu cử hôm 3/11 tiếp cận chương trình chuyển giao quyền lực tuy ông Trump vẫn chưa thừa nhận sự thắng cử của ông Biden.
Trước hết chúng ta hãy biết ơn chính nền dân chủ. Trong mùa bầu cử này, chúng ta đã thấy những con số kỷ lục về số người Mỹ thực hiện quyền thiêng liêng nhất của họ, đó là quyền bỏ phiếu để bày tỏ ý nguyện của họ qua lá phiếu. Hơn 150 triệu người đã đi bỏ phiếu. Đó là điều phi thường. Nếu quý vị muốn biết điều gì đang đập tận trong trái tim nước Mỹ thì đó là nền dân chủ.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
"Nước Mỹ trở lại", Joe Biden nói tại buổi họp báo ở Delaware hôm 24/11/2020 khi giới thiệu đội ngũ quan chức ngoại giao trong chính quyền tương lai: "Sẵn sàng lãnh đạo thế giới và không rút lui".
Các chuyên gia bảo mật tại IBM cho biết, một chiến dịch tấn công lừa đảo của các hacker đã nhắm vào các tổ chức liên quan đến việc phân phối vaccine Covid-19 kể từ tháng 09/2020
Hôm thứ Năm (03/12/2020), Apple thông báo với các nhà cung cấp dịch vụ được ủy quyền của hãng rằng một thiết bị phần cứng mới sẽ ra mắt vào ngày 08/12/2020.
Tòa án Tối cao Wisconsin từ chối thụ lý vụ kiện "gian lận bầu cử" của Donald Trump trong nỗ lực lật ngược thế cờ trước ôg Biden, và yêu cầu đơn kiện phải được giải quyết đúng trình tự
Tổng thống đắc cử Joe Biden cho haysẽ yêu cầu dân Mỹ đeo khẩu trang trong 100 ngày đầu ông nhậm chức tổng thống.