Hôm nay,  
Việt Báo Online

Putin & Ukraine - Các Chuyển Động Đáng Sợ

21/02/201400:00:00(Xem: 7611)
Putin & Ukraine - Các Chuyển Động Đáng Sợ
Vì Sao Khủng Hoảng Tại Ukraine Lại Làm Putin Bủn Rủn?

Tình hình tại Cộng hòa Ukraine đã bước qua một khúc quanh mới, có thể là điểm lật vì dẫn tới nhiều thay đổi lớn, với hậu quả lan rộng vào tận Liên bang Nga...

Có ba yếu tố mới rất đáng chú ý ở đây, nếu ta để ý tới địa dư và lịch sử.

Sau nhiều tuần lễ biến động tập trung tại thủ đô Kiev, phong trào đấu tranh chống việc Chính quyền của Tổng thống Viktor Yanukovich ngả theo Liên bang Nga đã lan tới nhiều nơi khác, ở miền Tây. Dân chúng đã biểu tình bạo động tại năm thành phố và khu vực hành chánh ở phía Tây là (từ Tây qua Đông) Uzhhorod - thành phố giáp giới với nước Hung và Slovakia - rồi Liviv, Ivano-Frankivsk, Ternopil và Khmetnytskyi.

Từ Kiev đến các trung tâm này, từ hôm Thứ Tư 19, dân biểu tình chiếm nhiều công thự, thậm chí bắt giữ cảnh sát và trưng thu được nhiều võ khí cá nhân. Mấy chục người đã thiệt mạng trong các cuộc đụng độ tại quảng trường Độc Lập (Maidan, có tên thật là "Quảng trường Âu châu") của thủ đô và ở cả Khmetnytskyi. Tình hình tại chỗ thay đổi hàng giờ bất chấp thỏa thuận hưu chiến giữa Tổng thống Yanukovich với các lãnh tụ đối lập.

Bài này được viết trong khung cảnh đột biến nóng hổi ấy.

* * *

Yếu tố đáng chú ý trước nhất là việc dân biểu tình tại Lviv đã ra tuyên ngôn độc lập. Họ muốn Lviv khỏi ra xứ Ukraine.

Đáng chú ý vì Lviv là thành phố Âu Châu nhất của Cộng hoà Ukraine mà cũng là nơi xuất phát tinh thần quốc gia của dân Ukraine. Chuyện hơi lạ mà ít được truyền thông Mỹ nhìn ra vì mắc tật dốt nát kinh niên về lịch sử thế giới.

Từ thế kỷ 16 đến 18, khu vực Lviv này có tên là Lwow, thuộc Cộng đồng Thịnh vượng Ba Lan và Lithuania (Polish-Lithuanian Commonwealth) cho tới khi bị Đế quốc Habsburg của Áo cai trị và cải danh ra Lemberg khi Cộng đồng Thịnh vượng kia bị xẻ ra nhiều mảnh. Sau Thế chiến I (1914-1918), Lemberg trở về với Ba Lan nhưng rồi bị Liên bang Xô viết thôn tính và được đổi tên là Lvov trong lãnh thổ Ukraine. Khi Liên Xô tan rã năm 1991, Cộng hòa Ukraine tuyên bố độc lập cũng từ những vận động phát sinh từ Lvov, khi ấy được đổi tên thành Liviv.

Trải bốn thế kỷ, qua các thời kỳ có tên là Lwow, Lemberg, Lvov rồi Liviv, khu vực này có một định mệnh riêng.

Lviv là trung tâm văn hóa, nghệ thuật, kiến trúc, ngôn ngữ, thi ca và nhất là ý thức quốc gia của dân Ukraine. Phong trào đấu tranh của dân Ukraine để biệt lập với Đế quốc Nga và Xô viết xuất phát từ đây, không phải từ miền Đông và khu vực Donbass, hậu cứ của Viktor Yanukovich thân Nga.

Người dân nơi đây nói tiếng Ukraine và từ chối tiếng Nga. Họ hãnh diện với xuất xứ Âu Châu và dân Âu Châu gọi thành phố này là "Tiểu Paris của Ukraine" (Little Paris!). Danh nhân và anh hùng của họ là văn hào và nhà thơ Taras Shevchenko, người đã phát huy ngôn ngữ và tinh thần dân tộc của Ukraine. Hoàng Diệu và Phan Khôi hay Nguyễn Du và Phan Bội Châu dồn làm một!

Vì những yếu tố sâu xa đó, Lviv ít bị ảnh hưởng của Nga, thậm chí rất kỵ dân Nga La Tư Slav, và thiên về Âu Châu cùng lý tưởng dân chủ sau khi Liên Xô tan rã.

Bây giờ, phong trào chống đối tại Lviv đòi ly khai để trở thành một nước độc lập và không còn lệ thuộc gì vào chế độ Yanukovich thân Nga. Khi đó, người dân Ukraine ở nơi khác sẽ tính sao? Ngả về Tây hay về Đông?

Và lãnh tụ Vladimir Putin của Nga sẽ tính sao khi các nước Âu Châu như Ba Lan, Áo, và cả Liên hiệp Âu châu cùng Hoa Kỳ đều ngỏ ý can gián Yanukovich - để can thiệp?

* * *

Yếu tố mới thứ hai cũng đáng chú ý là trong Chính quyền Yanukovich đã có nhiều dấu hiệu rạn nứt.

Hôm Thứ Tư 19, Tổng thống Yanukovich cách chức Tổng Tư lệnh và Tham mưu trưởng của Tướng Volodymyr Zaman và chỉ định người thay thế là Tư lệnh Hải quân, Đế đốc Yuriy Ilyin. Quyết định ấy cho thấy Yanikovich đang tính tới một giải pháp khác: cho quân đội đi dẹp loạn.

Cho tới nay, chế độ mới chỉ sử dụng công an và cảnh sát với kết quả tạm gọi là "bất phân thắng bại".

Cảnh sát kiểm soát được trung tâm Maidan tại thủ đô mà chưa dẹp nổi các khu vực biến động. Yanukovich có thể trông cậy vào phản ứng bạo động của những thành phần quá khích nhất để tranh thủ hậu thuẫn của quần chúng và cô lập đám biểu tình. Nhưng bạo động lại lan khỏi thủ đô qua các tỉnh miền Tây. Mà trong số này, Lviv thì không đòi lật đổ hoặc thay thế chế độ thân Nga ở Kiev. Họ muốn ly khai và lập ra một nước mới, một nước khác!

Giải pháp của Yanukovich có thể là đưa quân đội ra khỏi trại lính để vãn hồi trật tự.

Nhưng việc ông ta thay thế người cầm đầu quân đội cho thấy là lực lượng này thiếu thống nhất. Nhiều tướng lãnh không muốn ủng hộ quyết định ấy. Sau những do dự, thậm chí hòa giải của nhiều đơn vị an ninh và cảnh sát tới độ giao nộp vũ khí cho dân biểu tình, Yanukovich đã nói tới nhu cầu "chống nổi dậy" và đề cao sức mạnh của quân đội Ukraine.

Chưa chắc là quân đội đã muốn vậy. Ba chân kiềng bảo vệ chế độ là cảnh sát, an ninh và quân đội, đều có vẻ lung lay. Và không cùng nằm trên một mặt phẳng.

Đấy là mối lo của kẻ xa lửa mà vẫn rát mặt là Vladimir Putin.

* * *

Tuần qua, Tổng thống Nga đã nêu một sáng kiến có tính chất hòa giải cho Ukraine, đó là thiết lập thế chế liên bang. Sáng kiến đó không gây tiếng vang mà bị chìm trong tiếng súng.

Là người có trí nhớ, Putin không quên được những gì đã xảy ra tại Ukraine 10 năm về trước và nghĩ tới.... Moscow.

Năm 2004, dân Ukraine cũng đã biểu tình tại quảng trường Maidan của Kiev để phản đối cuộc bầu cử mà họ cho là có gian lận. Kết quả là Viktor Yanukovich bị lật đổ, cuộc Cách mạng Da cam đưa lên một Chính quyền thân Tây phương tại Kiev, với hai lãnh tụ phong trào chống đối là Viktor Yushchenko lên làm Tổng thống và bà Yulia Timoshenko làm Thủ tướng.

Vào thời đó, các cuộc cách mạng muôn màu dân chủ tại Georgia, Kyrgyzstan và Serbia đã gây khó chịu cho Putin. Nhưng Cách mạng Da cam tại Kiev mới gây lo sợ! Lại xin một bài học chớp nhoáng khác về lịch sử.

Đã nói về Lviv với sức hút của Âu châu thì phải nói về Kiev. Ukraine là vùng đất sinh sống của dân Nga La Tư Slav, với đa số vẫn nói tiếng Nga hơn là tiếng Ukraine (vì vậy chuyện Lviv mới đáng chú ý). Tại Ukraine, Kiev là một trung tâm văn hóa và chính trị của Nga, một bậc thềm cho tiến trình Tây phương hóa và hiện đại hóa nước Nga từ Thế kỷ 19.

Với một lãnh tụ có tinh thần đề cao Đế quốc Nga muôn thuở như Putin thì Ukraine chỉ là một thành phần, một tỉnh, một địa phận của nước Nga bát ngát. Và Kiev là nơi tỏa sáng tinh hoa Nga La Tư về hướng Tây.

Thời ấy, 10 năm về trước, Putin đang củng cố lại chế độ chính trị Nga, với khái niệm quái lạ là nền "dân chủ có chủ quyền", để dưới nhãn dân chủ tập trung lại quyền lực vào khu vực trung ương, vào Moscow và điện Kremlin. Tức là vào trong bàn tay sắt của mình, dù có bọc nhung thì vẫn là bàn tay sắt.

Vậy mà, thời ấy Kiev lại có loạn và phong trào dân chủ dẫn tới phong trào Âu châu hóa, Tây phương hóa. Dưới con mắt của Putin, những gì xảy ra tại Kiev đều có thể xảy ra tại Moscow!

Tại Moscow, Putin đã xây dựng được chế độ tập quyền rất kiên cố và dẹp tan mọi mầm chống đối của trí thức hay nghệ sĩ. Dưới tuyết lạnh căm căm thì mọi tay chống đối đều phải co vòi. Hay vào tù. Những kẻ khác thì có thể mua chuộc bằng quyền lợi kinh tế.

Nhưng dưới tuyết lạnh căm căm, dân chúng Kiev vẫn biểu tình mà Yanukovich lại dẹp không nổi! Gói quà mua chuộc trị giá 15 tỷ đô la được Putin hứa tặng chế độ chư hầu tại Kiev cũng chẳng có vẻ gì là công hiệu!

Ngày nay, dân chúng Moscow theo dõi sự biến tại Ukraie với nhiều cảm nghĩ linh tinh! Vừa khâm phục dân chúng ở thủ đô Kiev vừa hãi sợ kịch bản độc lập của Liviv.

* * *

Ngẫm lại thì phong trào cách mạng dân quyền và dân chủ tại Âu Châu vào thế kỷ 19 đã khiến Vladimir Illich Lenin hãi sợ mà dựng lên lý luận về Đế quốc. Chủ yếu là để gây phân hóa tại Âu Châu và củng cố chế độ cộng sản của mình ở tại Nga.

Lần này, hình như lịch sử tại tái diễn ngược, và ở ngay Ukraine.

Đã từng chứng kiến sự sụp đổ của chế độ Cộng sản tại Nga vào một mùa Đông 1991, Putin thấy rét căm căm mà không vì tuyết lạnh tại Thế vận Sochi....

Đúng là lời nguyền rủa của Thế vận hội!

18/10/2018(Xem: 119)
vào Thứ Bẩy, ngày 3 tháng 11/2018 tại hội trường Việt Báo, Westminster, từ 7.00pm-10.30pm... viết cho tình yêu tuổi trẻ, tình bạn xa xưa, tình yêu của mẹ và nỗi nhớ quê hương vùng trời cũ Saigon xưa.
17/10/2018(Xem: 132)
Điều này sẽ làm cho đất nước ngày càng tụt hậu, xoi mòn khả năng phát triển Kinh tế, Tự do, Dân chủ…90 triệu đồng bào ta tiếp tục sẽ là nạn nhân của Chuyên chính Vô sản, họ sẽ bị gạt sang một bên, đứng bên lề
17/10/2018(Xem: 1094)
Trong suốt thời gian bị giam cầm một cách bất công, Mẹ Nấm cho thấy sự can đảm và tiếp tục đấu tranh cho quyền tự do phát biểu. Mẹ Nấm là một niềm khích lệ cho tất cả chúng ta, và tôi sung sướng được biết
17/10/2018(Xem: 1862)
Trưa thứ Tư, ngày 17.10.2018 Nguyễn Ngọc Như Quỳnh và gia đình đã đáp chuyến máy bay EVA 398 rời Hà Nội, quá cảnh tại Taipei và sẽ đến Houston trên chuyến bay EVA 52 vào lúc 11 khuya cùng ngày
17/10/2018(Xem: 908)
Nhạc sĩ SONG NGỌC vừa qua đời tại Houston - Texas tối chủ nhật, 14/10/2018. Ông là tác giả của nhiều nhạc phẩm nổi tiếng trong đó có HÀ NỘI NGÀY THÁNG CŨ, một nhạc phẩm bất hủ về Hà Nội.
17/10/2018(Xem: 903)
Sự hả hê (và hể hả) lan toả khắp nước sau cái chết của nhị vị lương đống quốc gia là điều hoàn toàn sai trái, đi ngược với chủ trương và đường lối của Đảng và Nhà Nước, cần phải chấn chỉnh ngay.
16/10/2018(Xem: 1538)
Chính trị nước Mỹ luôn ảnh hưởng đến chính trị thế giới và luôn ảnh hưởng mạnh đến chính trị Việt Nam.
16/10/2018(Xem: 496)
Năm thứ 477 CE, Kasyapa là con trai không phối ngẫu của Vua cha Dhatusana. Lúc vua cha còn sống Kasyapa xây tường chung quanh để giết hại vua cha rồi chiếm đọat ngai vàng mà ngai vàng đó thuộc về Moggallana - Mục Kiền Liên người con trai chánh thức của Vua Dhatusena và Hoàng Hậu. Mục Kiền Liên sợ bị Kasyapa ám sát nên chạy qua Ấn Độ ẩn nấu.
16/10/2018(Xem: 377)
Đoàn hành hương đã đi quá nửa cuộc hành trình. Sau một ngày vui chơi trên hồ Inle chiếc xe buýt chở chúng tôi đến khách sạn Hu-Bin bên bờ hồ thơ mộng thôn Myaung Shwe. Tôi và anh bạn đồng hành híu kỳ đi dạo phố nhỏ. bất ngờ thấy một đám cháy thiêu rui năm căn phố bên hong chợ. Nhìn chủ nhà với gương mặt buồn hiu, đang bơi xới đóng tro tàn tìm lại những mảnh vụn của cuộc đời khiến cả hai chúng tôi đều buồn lây. Chúng tôi trở về khách sạn chuẩn bị cho ngày mai.
16/10/2018(Xem: 275)
Sinh ngày 6, tháng Tám, 1928, tại Pittsburgh, Pennsylvania, Andy Warhol là một nhà minh họa cho tạp chí và ngành vẽ quảng cáo và trở nên một nghệ sĩ hàng đầu vào thập niên 1960 của phong trào nghệ thuật Pop – Pop art. Anh mạnh dạn bước vào nhiều hình thức đa dạng của nghệ thuật, kể cả nghệ thuật trình diễn, làm phim và video cũnhg như viết văn và đã làm mờ đi lằn ranh giữa mỹ thuật và mỹ học dòng của dòng chính. Warhol chết ngày 22, tháng Hai năm 1987, tại New York City.
15/10/2018(Xem: 566)
BPSOS cùng 5 tổ chức xã hội dân sự Việt Nam nộp bản báo cáo chung cho Uỷ Ban Chống Tra Tấn của Liên Hiệp Quốc để chuẩn bị cho cuộc kiểm điểm đối với Việt Nam về thực thi Công Ước LHQ về Chống Tra Tấn
15/10/2018(Xem: 828)
tôi nhận được vài hình ảnh người Việt Nam tại Hà Nội đem hoa đến viếng bức tượng của ông McCain tại hồ Trúc Bạch. Tôi xúc động nhiều trước hình ảnh đầy lòng nhân ái này
15/10/2018(Xem: 967)
Điều may mắn là Mỹ đã chịu lùi bước. Nhưng việc này đã đảm bảo một điều khoản ít nghiêm ngặt hơn: Hiệp định USMCA phải được tái tục, gia hạn 16 năm một lần. Người ta hy vọng rằng các việc tái duyệt xét trong tương lai sẽ diễn ra
15/10/2018(Xem: 735)
diễn đàn độc lập chủ yếu bàn về những vấn đề thời sự -- đóng góp giữ gìn tiếng Việt, blog có phần học tiếng Việt (Youtube) mỗi tuần một bài cho con em hoặc qúy vị nào chỉ biết tiếng Anh và muốn học tiếng Việt
Tin công nghệ
Khoảng giữa tháng 10/2018, thẩm phán Alison Nathan của tòa án Quận phía Nam New York, đã chính thức phê duyệt đơn thỏa thuận giữa CEO Tesla Elon Musk và Ủy ban Chứng khoán Hoa Kỳ SEC về việc dàn xếp giữa 2 bên.
Trang CNBC cho biết, dữ liệu của khoảng 3 triệu người dùng Facebook ở Châu Âu đã bị ảnh hưởng trong vụ hacker tấn công mạng xã hội lớn nhất thế giới vào tháng 09/2018.
Khoảng giữa tháng 10/2018, Facebook đã ra mắt Portal, thiết bị gọi video có thể ra lệnh bằng giọng nói để cạnh tranh với Google Home Hub, Amazon Echo Show và Apple HomePod.
Khoảng giữa tháng 10/2018, các cửa hàng Apple Store đã bắt đầu bán ra một trong những chiếc drone 4 cánh quạt Quadcopters thú vị. Cụ thể, tại một số địa điểm nhất định, Apple sẽ mở bán sản phẩm drone cao cấp có tên là Skydio R1, có giá 1,999 USD, được thiết kế bởi một công ty do các cựu sinh viên MIT và cựu nhân viên Google thành lập.
Khoảng giữa tháng 10/2018, Toyota, nhà sản xuất xe Nhật Bản, đã hợp tác với công ty phân tích quảng cáo blockchain Lucidity, nhằm giảm bớt gian lận khi mua quảng cáo kỹ thuật số.
Khoảng giữa tháng 10/2018, Google đã lặng lẽ ra mắt chương trình beta cho YouTube. Những người dùng tham gia chương trình sẽ có cơ hội được thử nghiệm các tính năng mới của YouTube. Và nếu quá trình thử nghiệm diễn ra suôn sẻ, tính năng đó sẽ được phát hành cho mọi người.
Khoảng giữa tháng 10/2018, trả lời độc quyền TechCrunch, Facebook cho biết sẽ hiển thị ít liên kết trên bảng tin News Feed nếu có dấu hiệu về tính nguyên bản của nguồn tin hoặc dẫn đến các bài báo “giật tít câu view” hay những trang tràn ngập quảng cáo kém chất lượng. Quyết định được Facebook đưa ra sau khi khảo sát và phỏng vấn trực tiếp người dùng cho thấy họ ghét các nội dung ăn cắp.
Khoảng giữa tháng 10/2018, một số nguồn tin cho biết, Google đang thay đổi cách thức cấp phép bộ ứng dụng Android của hãng ở Châu Âu, sẽ lần đầu tiên tính phí cấp phép cho Google Play Store và các ứng dụng khác của công ty.
Khoảng giữa tháng 10/2018, Apple đã chính thức lên tiếng xin lỗi người dùng ở Trung Quốc khi một số tài khoản Apple ID bị tấn công để lấy cắp tiền.
Khoảng giữa tháng 10/2018, theo trang CNBC, Đại học North Carolina cho biết Apple sẽ tài trợ 1,000 chiếc Watch Series 4 để phục vụ một công trình nghiên cứu sắp tới về chứng rối loạn ăn uống.
Chính phủ Úc đã từng đề xuất dự luật “Tiếp cận và hỗ trợ Bill” yêu cầu các công ty khổng lồ như Facebook, Apple cung cấp các thông tin mã hóa để đề phòng đối tượng khủng bố và tội phạm. Nhưng Apple đã gửi lá thư dài 7 trang để phản đối dự luật.
Messier 15 là một cụm sao khổng lồ chứa hơn 100,000 ngôi sao. Cụm sao hình cầu 13 tỷ năm tuổi, được hình thành từ những năm đầu đời của thiên hà, là một trong những cụm sao cầu già cỗi nhất từng được biết đến.
Trong những năm qua, nhiều quốc gia trên thế giới như Anh, Pháp, Mỹ... đã bắt đầu xây dựng các trạm sạc EV dành riêng cho xe điện 2 bánh và 4 bánh, nhưng người dùng thường gặp khó khăn khi tìm kiếm các điểm sạc qua các công cụ thông tin.
Khoảng giữa tháng 10/2018, giới truyền thông Hàn Quốc cho biết, LG Display và Lenovo đã ký thoả thuận hợp tác phát triển máy tính bảng màn hình gập. Sản phẩm đầu tay của liên minh dự kiến sẽ được trang bị màn hình OLED 13 inch, và có thể sẽ ra mắt trong năm 2019.
Khoảng giữa tháng 10/2018, 4 tháng kể từ lần đầu tiên tiết lộ những thông tin về mẫu xe điện Taycan, Porsche cho biết đã đầu tư 6 tỷ Euro (khoảng 6.95 tỷ USD) và tuyển dụng khoảng 1,200 người để phục vụ cho dây chuyền sản xuất hàng loạt tại nhà máy ở Zuffenhausen, Đức.