Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Ngày Của Mẹ: Hình Anh Mẹ Trong Thi Ca Việt Nam

10/05/200700:00:00(Xem: 7671)

Mẹ là dòng suối tắm mát.

Mẹ là dòng sông êm đềm.

Mẹ là vòng tay ấm áp che chở cuộc đời con…

Có không biết bao nhiêu thơ, nhạc, ca dao ca ngợi tình mẹ thương con bao la như trời cao biển rộng. Trên đời này có lắm kỳ quan, nhưng không có kỳ quan nào uy nghi và rực rỡ  bằng “Trái Tim Của Mẹ”. Tình Mẹ thương con là một thứ Tình Thu Bất Diệt.

Trong ngôn ngữ của loài người khắp thế giới, tiếng gọi “mẹ” là tiếng nói đầu tiên của trẻ thơ. Không phải có một sự ngẫu nhiên trùng hợp mà theo quy luật ngữ âm tiếng M là tiếng đầu đời của trẻ thơ,  bật ra từ vành môi mới tập nói, để đáp trả lại tình mênh mông như trời biển mẹ dành cho con. Người Việt Nam, ở miền Bắc gọi mẹ là “mẹ”, người Trung gọi là “mạ”, người Nam gọi là “má”. Người Pháp gọi là “Maman”, người Đức (Mutter), Người Bồ Đào Nha (Maê), Ba Lan (Matka) Tiệp Khắc (Mamicka), Người Nga gọi là (Mamb). Người anh là “mother” ..

Trong ký ức  của con, hình ảnh mẹ đơn sơ như hương lúa, mỏng mảnh như hoa cà, Nhà Thơ Lưu Trọng Lư  đã để lại một bài thơ bất hủ về mẹ:

“Mỗi lần nắng mới hắt bên song.

Xao xác gà trưa gáy não nùng;

Lòng rượi buồn theo thời dĩ vãng,

Chập chờ sống lại những ngày không

Tôi nhớ mẹ tôi thuở thiếu thời

 Lúc người còn sống tôi lên mười

Mỗi lần nắng mới reo ngoài nộiÁo đỏ Người đưa trước giậu  phơi

Hình dáng mẹ tôi chửa xóa nhòa

Hãy còn mường tượng lúc vào ra

Nét cười đen nhánh sau tay áo

Trong ánh trưa Hè, trước giậu  thưa”

(Nắng Mới)

Huy Cận thương mẹ một đời vất vả hy sinh cho chồng con,  nhưng không một phút nào buồn lòng, chán nản cuộc đời nhiều  cay đắng:

“Quanh năm có nghỉ ngày nào!

Sớm khuya làm lụng người hao mặt gầy

Rét Đông đi cấy đi cày

Nóng Hè bãi cát, đường lầy đội khoai

Bấu chân khỏi ngã dốc nhoài

Những chiều gánh nước gặp trời đổ mưa”.

(Mẹ ơi! Đời Mẹ)

Nhà Thơ Hồ Dzếnh, Cha là người Trung hoa, Mẹ là người Việt, Ông đã viết lời thơ ca ngợi người phụ nữ Việt Nam!

“Cô gái Việt Nam ơi!

Từ thuở sơ sinh lận đận rồi

Tôi biết tình cô u uất lắm

Xa nhau đành chỉ nhớ nhau thôi.

Cô gái Việt Nam ơi!

Nếu chữ Hy Sinh có ở đời

Tôi muốn nạm vàng muôn khổ cực

Cho lòng cô gái Việt Nam tươi”

(Cảm Xúc).

Trong những nhà thơ nổi tiếng thời tiền chiến không mầy người viết về tình mẹ, phần nhiều viết về tình yêu  như Tản Đà, Nguyễn Khuyến, Xuân Diệu, Vũ Hoàng Chương, Nguyễn Bính, Hàn Mạc Tử… Nhưng phần nhiều những tập thơ xuất bản  ở hải ngoại  sau năm 1975, thì đề tài quê hương và mẹ rất phổ thông.  Có lẽ là vì những  kẻ tha hương, ai ra đi cũng mang theo trong lòng một mảnh vườn hoài niệm. Trong mảnh vườn hoài niệm đó có dòng

sông kỷ niệm, có những đêm trăng sáng,  những con đường ngập nắng, đưa tuổi thơ ngọt ngào về mọi nẽo say mơ…lòng của ai mà chẳng có một quê hương  với hình ảnh một bà mẹ già  lưng còng tóc bạc"

Nhà thơ Nguyễn Vô Cùng đã nhớ về mẹ:

“Mênh mông biển lớn sóng dâng trào

Lòng mẹ ngàn năm vẫn dạt dào

Chua xót thân già đời lận đận

Ngậm ngùi phận trẻ kiếp lao đao

Non buồn chạnh nhớ dường tê tái

Cửa vắng vời trông luống nghẹn  ngào

Nhớ mẹ tháng năm mòn mỏi đợi

Nỗi lòng canh cánh núi ngàn cao”

Quê hương Việt Nam với chiến tranh lâu dài, có những người chồng phải đi chinh chiến miền xa, có người hy sinh ngoài chiến trận, bà mẹ Việt Nam  vừa làm cha, vừa làm mẹ  dạy dỗ, tần tảo nuôi con. Rồi khi chiến tranh chấm dứt bà mẹ Việt Nam chưa hết nỗi mừng vui  hòa bình thì chồng con chịu cảnh lao tù học tập . Người đàn bà Việt Nam  lại phải lặn lội rừng sâu núi thẳm để  thăm nuôi chồng, con. Có lẽ người đàn bà Việt Nam là người chịu nhiều khổ đau nhất thế giới. Viết về nổi khổ của bà mẹ Việt Nam trong chiến tranh , Nhà thơ Phan Khâm có mấy vần thơ:

“Lặn lội thân cò khóc nỉ non

Mùa Hè đỏ lửa tháng sinh con

Mẹ ở đầu ghềnh cha  cuối thác

Chiều ơi, quê ngoại nắng chon von.

Ai về ngoài ngoại con theo với

Quê Mẹ Đông Hà thuở chiến chinh

Mẹ lấy chồng gian nan chới với

Giống như đời mẹ cũng đao binh”.

(Chiều Ơi Quê Ngoại)

Hình ảnh của Mẹ sau cuộc chiến:

“Ngày Đông mưa nhỏ hàng hiên

Mẹ mang thùng hứng cho quên nỗi sầu

Mẹ làm mọi việc – Cha đâu" –

Cha con tù ngục rừng sâu mịt mù!”.

(Ngày Đông ) Hoàng Minh Hùng

Những khổ cực nghiệt ngã  đã làm oằn lưng mẹ, làm  khô héo  đôi tay gầy guộc, tô đậm trên trán, trên đôi  gò má của mẹ nhiều vết nhăn nheo. Những tàn phai của thời gian được ghi dấu trên mái tóc bạc  phơ.  Nhà Thơ Vương Đức Lệ xót xa  thương mẹ:

“Thương cái cò lặn lội bờ sông

Mẹ về chợ cái tôm, cái tép

Ấm mái tranh xưa chiều hôm khói bếp

Bữa cơm nào, cơm gạo mới đưa hương…

Ánh lửa hồng reo vui nồi cám lợn

Vười sau xanh, lấm tấm dấu chân gà

Trên cành trĩu, trái na vừa mở mắt

Lời ca dao mẹ hát buổi trưa xa…

(Nhớ Mẹ Ta Xưa)

Những ngày các con còn nhỏ dại, mẹ một đời tần tảo, chịu khổ nhọc, hy sinh  nuôi con nên người . Đến khi các con khôn lớn thì mỗi đứa một nơi, như núm ruột của mẹ bị cắt ra, bỏ đi mỗi nơi một khúc, còn nỗi đau nào hơn. Mẹ già chiều chiều ngồi tựa cửa mong con ở phương trời:

“Chắt chiu cùng năm tháng

Mẹ tần tảo ngược xuôi

Nuôi con ngày  khôn lớn

Mỗi đứa một phương trời

Nay tuổi già vóc hạc

Thui thủi bóng vào ra

Muộn phiền vai mẹ gánh

Liêu  xiêu buổi chiều tà”

(Thuơng mẹ khổ một đời) Vương Đức Lệ

Dù bao nhiêu tuổi già đi nữa, mất mẹ con cũng bơ vơ như đứa trẻ mồ côi, cả đời mình không lớn khôn thêm. Nhà thơ Phan thị Ngôn Ngữ rất lo “Xa mẹ rồi con biết sẽ về đâu"”

“Dáng mẹ gầy-thấp thoáng buổi hoàng hôn

Tóc mẹ trắng-chia đường trăm lối rẽ

Con đứng một mình-trước sau quạnh quẽ

Một giòng sông mất hút cuối chân trời

Con mất mẹ rồi con sẽ mồ côi

Trong góc tối-con âm thầm khóc mẹ

Trong góc tối-một mình con lặng lẽ

Chỉ mình con-tiếng gỗ nẻ đêm sầu

Xa mẹ rồi con biết sẽ về đâu!”

Hình ảnh mẹ luôn đơn sơ thân thiết như vườn xanh bóng mát, như hoa cao rụng trắng thềm nhà, như sáo diều vương thanh trúc…Mẹ  là dáng dấp quê hương, nghìn trùng yêu dấu, là tiếng võng lời ru..Nghiêu Minh làm thơ ca tụng Mẹ:

“Mẹ là con đường đưa con đến Chân Trời

Mẹ là chiếc cầu đưa con qua bờ sông rộng

Ôi bờ sông rộng Nhân Gian”.

Hình ảnh Mẹ luôn sống trong lòng những đứa con lưu vong,  hy vọng một ngày được trở  về với Mẹ:

“Mùa Xuân nào con sẽ về thăm Má

Không bằng chim sâu con vẽ trong mơ

Mà bằng dạt dào gieo nhân gặt quả

Má giữ gìn con trong suốt nguồn thơ”

(Xuân Nào Con Sẽ Vế Thăm Má) Nghiêu Minh

Chẳng có gì đổi được tình mẹ, đổi được nụ cười mộc mạc, đơn sơ trên môi Mẹ hiền, nhà thơ Trần Trung Đạo đã hoài niệm về nụ cười của mẹ:

“Nhắc chiến phone lên bổng lặng người

Giọng buồn hơn cả tiếng mưa rơi

Ví mà tôi đổi thời gian được

Đổi cả thiên thu  tiếng mẹ cười…”

Ngày đi  con hẹn sẽ trở về, nhưng con vẫn biền biệt hương trời cho mẹ mỏi mắt chờ mong. Hoàng Trùng Dương nhớ buổi chia tay:

“Thu sang lá vẫn cứ rơi

Xuân về Mẹ vẫn cuối đời trông con

Tháng năm mẹ vẫn mỏi mòn

Hao gầy thân xác chon von đỉnh đầu

 Nhớ con lệ nhỏ canh thâu

Ngày đêm Mẹ vẫn nguyện cầu bình an”

Rồi ngày con về  thì mẹ đã ra đi…

“Con về trong nỗi cô liêu

Nghĩa trang vắng lạnh một chiều cuối Đông

Còn đâu ngày tháng đợi trông

Đứa con viễn xứ phiêu bồng ngàn khơi”

(Khóc Mẹ) Hoàng Trùng Dương.

Nói sao cho hết tình mẹ thương con. Mẹ là bóng mát của lủy tre làng, là khói lam chiều hoàng hôn nơi thôn giả,  là những kỷ niệm thật êm đềm thuở ấu thơ . Tất cả sẽ trở nên nghẹn ngào chua xót trong tâm tư của những người con đã mất mẹ. Vậy những ai may mắn còn mẹ hãy ý thức mình là người có phước,  hãy  hân hoan, trân quý  niềm vui còn có mẹ,  vì:

“Con có mẹ con còn tất cả

Mẹ đi rồi, tất cả cùng đi

Trong huyệt lạnh mẹ có nghe con khóc

Khóc bây giờ và mãi mãi ngàn sau”

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Câu nói phổ biến với dân Mỹ được trích từ ý của Benjamin Franklin thường được nhiều người nhắc là, "thế giới này chẳng có gì chắc chắn, ngoại trừ cái chết và thuế". Dù nói thật hay đùa thì quả là vậy.
Theo như công bố từ Tổng Thống Donald Trump vào cuối tuần qua, nữ thẩm phán Amy Coney Barrett đã chính thức được đề cử vào Tối Cao Pháp Viện và sẽ đệ trình lên Thượng Viện Hoa Kỳ để bắt đầu quá trình chuẩn thuận
Nhà văn Võ Hồng ví von: “Bụng to như bụng xe đò.” Nhận xét của ông, rõ ràng (và hoàn toàn) không… trật! Xe đò thường đầy khách mới chịu rời bến nhưng trên đường đi tài xế vẫn luôn dừng bánh “hốt” thêm mấy con nhạn là đà để kiếm thêm chút đỉnh. Khách lên sau thì ngồi ghế súp.
Cuộc Họp Thường Niên lần thứ 75 của Liên Hiêp Quốc năm nay diễn ra trong hoàn cảnh chưa từng thấy trong lich sử do tác động của đại dịch Covid-19. Các hội trường, các cơ sở của LHQ ở New York vắng hoe ngay trong thời điểm diễn ra buổi họp khoáng đại thường niên kể từ ngày 21-9-đến ngày 02-10-2020.
Chủ Nhật, 27 tháng 9, năm 2020 – Gần 200 người Mỹ gốc Việt và đồng minh đủ mọi lứa tuổi đã tổ chức trên mạng một buổi họp rầm rộ để vận động cho cuộc bầu cử có khả năng quyết định đường hướng tương lai của Hoa Kỳ.
Việc qua đời của Thẩm Phán Ruth Ginsberg và Tổng Thống Donald Trump đề cử Tân Thẩm Phán Amy Coney để được Thượng Nghị Viện (với đa số thuộc đảng Cộng Hòa) gấp rút thông qua không đầy 40 ngày trước bầu cử đã khiến báo chí và dư luận nổi lên làn sóng tranh luận gay gắt gọi đây là cuộc chiến văn hóa sống còn trong nước Mỹ. CNN hôm 09/26/2020 chạy hàng đầu bài bình luận rằng đây là cuộc đão chánh do phe bảo thủ chuẩn bị từ nửa thế kỷ nay [1]. Bài viết này sẽ tìm hiểu giữa Tòa Án Tối Cao lại có liên hệ gì đến cuộc chiến văn hóa vốn âm ỷ trong suốt 50 năm nhưng nay bùng nổ làm rạn nứt xã hội Hoa Kỳ, không kém gì cuộc Cách Mạng Văn Hóa tại Trung Quốc vào thập niên 70. Nhưng trước cả cuộc chiến văn hóa của thập niên 60 còn có cuộc chiến kinh tế từ thập niên 30. Sau Đại Khủng Hoảng 1929 Tổng Thống Franklin Roosevelt đưa ra chương New Deal bảo vệ công đoàn và quyền lợi người lao động theo mô hình Dân Chủ Xã Hội do John M. Keynes đề xướng. Ngược lại không ít dân Mỹ chủ trương tiếp tục tư bản
Ở Việt Nam, một tờ báo được cung cấp 3 thẻ phóng viên quân đội. Cục An Ninh Quân Đội điều tra rất cẩn thận, từ cá nhân ký giả, cha mẹ, ông nội bà nội, có ai vào theo Việt Cộng không? Có ông bà, cha mẹ đi vào rừng với Mặt Trận giải phóng miền Nam hay không?
Hơn hai phần ba thế kỷ qua, chế độ toàn trị và bạo ngược hiện hành ở Việt Nam chưa hề mang lại an bình hay phúc lợi cho bất cứ ai (ngoài đám lãnh đạo) nên cứ “yên tâm đi” và “đừng lo lắng quá” e không phải là thái độ tương thích để có thể sống với cái nhà nước tráo trở này.
Năm nay, 2020, cháy rừng không những tại California mà còn bùng phát tại cả chục tiểu bang ở Miền Tây nước Mỹ làm hàng triệu mẫu tây đất rừng bị thiêu rụi. Tình trạng cháy rừng ngày càng trầm trọng. Trong cuộc họp với Tổng Thống Donald Trump hôm 14 tháng 9 năm 2020, Thống Đốc California Gavin Newsom và nhiều lãnh đạo Miền Tây khác đều nói rằng cháy rừng sở dĩ ngày càng dữ dội là do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu. Trong khi đó TT Trump cho rằng các tiểu bang Miền Tây đã không dọn sạch bụi cây và gỗ mục để cho cây cỏ dễ cháy chất đống trong rừng. “Khi cây ngã xuống sau một thời gian ngắn, khoảng 18 tháng, chúng sẽ biến thành cây rất khô. Chúng trở thành những que diêm… các bạn biết đó, không có nước đổ xuống và chúng trở nên rất, rất – chúng dễ bị cháy,” theo Trump phát biểu tại California hôm 14 tháng 9. Phụ Tá Giáo Sư dạy về Lịch Sử tại Đại Học Oregon là Steven C. Beda, cũng là sử gia về môi trường đã nghiên cứu về các khu rừng tại Bở Biển Thái Bình Dương cho biết
Trước tình trạng dịch Vũ Hán lây lan mạnh trở lại, riêng ở Pháp trong vài ngày qua, cứ mỗi 24 giờ, có tới trên dưới 10000 trường hợp bị nhiễm, tuy chánh quyền chưa chánh thức thừa nhận đợt 2 dẫng tới, bổng xuất hiện «phong trào chống mang mặt-nạ» phòng bịnh, chống đóng cửa.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.