Hôm nay,  

Tin Mới Y Học: Ngừa Và Trị Các Bệnh Tim, Gan, Dị Ứng Da

10/12/200500:00:00(Xem: 7400)
- Quan Niệm Mới Về Chức Năng Tim

Bs Marek Belohlavek cùng các đồng nghiệp thuộc khu bệnh tim Trung Tâm Y Khoa Mayo Clinic, Arizona, nghiên cứu vai trò của tâm thất trái trong lúc tim đập. Kết quả cho thấy điện tử và tim co thắt hòa cùng nhịp điệu chuyển động từ đầu tim tới đáy tim giúp bơm máu từ tâm thất trái vào các mạch máu trong cơ thể. Cũng theo các khảo cứu viên thì giai đoạn tâm trương quan trọng hơn giai đoạn tâm thu. Trong giai đoạn tâm trương tim vừa chứa máu, vừa đẩy máu, tức là vừa ở thế thủ vừa ở thế động.

Kết quả nghiên cứu cho thấy lớp bắp thịt nằm ngoài mặt phòng tim đóng vai trò quan trọng trong việc tim bơm máu. Thực vậy, vai trò tâm trương của tim quan trọng hơn trước đây thường tưởng. Chính lớp cơ nằm trong tâm thất giúp tâm thất không xẹp lại sau mỗi tâm trương. Kết quả nghiên cứu khuyến cáo chức năng hoạt động của tim không chỉ giản dị như tim giống bộ máy bơm nước: khi tâm thất bóp lại nằm trong giai đoạn tâm thu tức là máu được đẩy đi từ tim vào những mạch máu nuôi cơ thể, và khi tim nghỉ ngơi nằm trong giai đoạn tâm trương tức là nhân máu từ ngoại biên dồn vào tim. (Mayo Clinic, December 2005).

(Bàn thêm: Tim là một bộ phận bắp thịt cân nặng chừng 1 pound. Tim nằm bên trái đàng sau lồng ngực. Tim bơm đẩy chừng 4.7 lít máu mỗi phút tức là khoảng 6786 lít máu mỗi ngày).

Gan Có Mỡ (Fatty Liver)

Gan có nhiều mỡ là do mỡ dần dần tích tụ trong gan. Bình thường thì không đến nỗi nào. Nhưng đôi khi mỡ trong gan có thể gây bệnh viêm gan. Từ đó sinh ra xơ gan, cứng gan.

Không phải vì ăn mỡ nhiều mà bị bênh gan có mỡ, nhưng phần lớn là do hiện tượng dinh dưỡng sai lạc làm mỡ tích tụ trong gan. Gan có mỡ có thể thấy trong vài trường hợp như: mập phì, tiểu đường, cao mỡ triglycerides trong máu, hay uống nhiều rượụ.

Gan có mỡ còn thấy trong vài chứng bệnh như: lao, kém dinh dưỡng, giải phẫu thông ruột chữa bệnh mập phì, quá nhiều sinh tố A trong cơ thể, hay dùng quá nhiều vài thứ thuốc như valproic acid, thuốc corticosteroids.

Trong trường hợp hiếm có như biến chứng khi đàn bà có bầu. Điều trị gan có mỡ là phải chữa nguyên nhân, thí dụ: giảm mỡ triglycerides trong máu, kiểm soát kỹ bệnh tiểu đường, hay không uống rượụ. Ngoài ra, phải chữa bệnh mập phì, giảm cân lượng.

Nổi Ban Viêm Da Tay (Skin Rashes)

Khi da chạm phải bất cứ vật gì kích thích da tay đều bị bệnh viêm da tay, "skin rashes". Phần lớn bệnh viêm da tay do đụng phải bất cứ hóa chất gì xung quanh còn gọi là contact dermatitis, dermatitis venenata. Những hóa chất kỹ nghệ như axít hay hóa chất lau chùi nhà cửa đều gây bệnh viêm da tay. Khi gần những hóa chất kích thích nhẹ sẽ làm khô da tay.

Trong vài trường hợp phải rửa tay bằng xà bông hay những hóa chất làm tay sạch, hay những sản phẩm dưỡng da, đều có thể gây viêm da tay. Viêm da làm da đỏ, ngứa và sưng. Khi da mất khả năng tự bảo vệ sẽ bị triệu chứng viêm da nặng hơn. Trong trường hợp này, cần loại bỏ những hóa chất kích thích làm viêm da tay. Khi da vẫn còn đỏ hay khô thì cho dù chạm phải nước hay những sản phẩm an toàn nào khác vẫn tiếp tục kích thích da.

Phản ứng da có thể liên hệ di truyền. Những ai thường bị suyễn hay dị ứng do phấn hoa dễ bị viêm tay do dị ứng gọi là "atopic dermatitis" hay "eczema". Da tay đỏ và ngứa. Bệnh viêm tay hiếm hơn do dị ứng khi đụng chạm lại phải cao-su, kim loại hay những hóa chất dự trữ.

Một thí dụ nữa về viêm da tay do dị ứng như khi đụng phải cây ivy. Một loại viêm tay hiếm có nhưng nặng như "dyshidrotic hand dermatitis", nổi những bọc nước dưới da ngón tay và bàn tay hay bàn chân. Căng thẳng thần kinh làm bệnh nặng thêm. Viêm da do dị ứng làm da dày và nẻ nứt, giống như bệnh vẩy nến. Thường cho thuốc thoa tay bằng kem hay thể keo. Trong 7-10 ngày nếu không khỏi, phải gặp bác sĩ. Nếu bị nhiễm trùng phải thêm kháng sinh. Nếu bệnh nặng phải dùng steroids. Tất nhiên phải do bác sĩ điều trị.

Phần khác bệnh nhân vẫn phải tiếp tục tránh không chạm vào những hóa chất kích thích uống hay chích. Tránh không rửa tay thường xuyên. Đôi khi phải dùng găng tay hay phải thoa kem để tránh đụng vào hóa chất. Bỏ cà rá ra ngoài khi rửa tay vì xà bông hay nước có thể bị kẹt ngoài da. Dùng nước ấm và xà bông nhẹ như Dove, Basis, Olay, Cetaphil hay những chất thay thế xà bông như Cetaphil lotion, Oilatum-AD. Có thể thoa chất làm da ẩm. Khi lột trái cây như trái chanh, cam, bưởi v.v.. phải dùng găng tay. Khi phải rửa chén hay giặt đồ cũng phải đeo găng tay.

Trong trường hợp bệnh nặng phải gặp bác sĩ. Bác sĩ có thể cho chất thoa tay PUVA phối hợp thuốc psoralen và tia cực tím. Có bác sĩ dùng phương pháp chiếu ánh sáng Grenz, giống như tia cực tím, quang tuyến, tia gamma, bao gồm tia photons. Tia Grenz không xuyên xâu dưới da (khoảng ½ millimét dưới da). Nếu bị nổi bọng nước thì có thể dùng miếng băng "compress" (gauze). Không dùng xà bông. Dùng kem thoa và kem làm da ẩm. Bệnh viêm da tay "dermatitis" có thể trở đi trở lại nhiều lần. (American Osteopathic College of Dermatology, 2005)

Trần Mạnh Ngô, M.D., Ph.D., F.A.A.F.P.; E-mail: [email protected];

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Việc thuốc trị béo phì Zepbound mới được thông qua đã bổ sung thêm lựa chọn cho các loại thuốc giúp giảm cân, nhưng nó cũng đi kèm với những thách thức về chi phí và khả năng tiếp cận, giống như các loại thuốc giảm cân khác trong cùng nhóm. Các loại thuốc trong nhóm này gồm chất chủ vận (agonists), hay chất bắt chước các hormone tự nhiên trong ruột có ảnh hưởng đến quá trình trao đổi chất của cơ thể và tín hiệu đói phát ra từ não. Nhưng các loại thuốc đã được chuẩn thuận, các phiên bản tổng hợp của các hormone này, là những phân tử có kích thước lớn nên quá trình sản xuất khá tốn kém và mất thời gian. Điều này khiến cho thuốc có giá cả đắt đỏ và ngày càng khan hiếm
Bên cạnh việc đi du lịch, thời gian quây quần bên gia đình và những lễ hội tưng bừng, mùa lễ cũng có liên quan đến việc tăng nguy cơ mắc bịnh tim, đột quỵ và nhịp tim không đều. Theo một nghiên cứu được trình bày tại British Cardiovascular Society đầu năm nay, kỳ nghỉ lễ năm nay có thể còn nguy hiểm hơn bình thường vì Giáng sinh rơi vào thứ Hai. Nghiên cứu mới phát hiện rằng nguy cơ lên cơn đau tim vào thứ Hai cao hơn so với các ngày khác trong tuần.
Mỗi năm, ở Hoa Kỳ có nửa triệu người chết vì các nguyên nhân liên quan đến hút thuốc, trong khi ước tính có khoảng 16 triệu người đang sống với các bệnh mãn tính liên quan đến hút thuốc lá, như bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính, các bệnh tim mạch, đột quỵ hoặc ung thư. Những rủi ro của việc hút thuốc thì chắc ai cũng đã biết rõ, nhưng cai thuốc vẫn là một việc rất khó khăn, khiến nhiều người bỏ cuộc giữa chừng; họ cho rằng dù gì thì sức khỏe cũng đã tổn thương rồi. Tuy nhiên, theo nhiều nghiên cứu, cai thuốc luôn có nhiều lợi ích.
Ngày 8 tháng 12, Cơ Quan Kiểm Soát Thực-Dược phẩm Hoa Kỳ đã phê duyệt liệu pháp chỉnh sửa gen CRISPR/Cas9 đầu tiên trên thế giới. Phương pháp điều trị này được gọi là Casgevy, nhắm vào bệnh hồng cầu hình lưỡi liềm (sickle cell), giúp cơ thể bệnh nhân tạo ra huyết sắc tố khỏe mạnh. Ở những người mắc bệnh hồng cầu hình lưỡi liềm, huyết sắc tố bất thường khiến cho các tế bào hồng cầu trở nên cứng và có hình lưỡi liềm, có thể gây tắc nghẽn mạch máu. Đến tháng 3 năm 2024, FDA sẽ ra quyết định liệu liệu pháp tương tự có thể được sử dụng để điều trị bệnh beta-thalassemia, một chứng rối loạn làm giảm sản xuất huyết sắc tố, hay không.
Mấy tháng nay chúng ta nghe nói nhiều đến bệnh phổi, “hội chứng phổi trắng” (White Lung Syndrome” và dịch sưng phổi hay “pneumonia” ở trẻ em bên Trung Quốc và ở Mỹ với tin đồn rằng có con vi khuẩn hay siêu vi mới gây ra bệnh này.
Số ca nhiễm vi rút hợp bào hô hấp (RSV) gia tăng, bệnh cúm đang lây lan rộng rãi và số lượng bệnh nhân phải vào bệnh viện cấp cứu ngày càng tăng. Tốt nhất là nên thực hiện các biện pháp phòng ngừa để bảo vệ bản thân, khách khứa và gia đình quý vị. Theo một cuộc khảo sát của tổ chức vô vụ lợi KFF (trước đây gọi là Kaiser Family Foundation), một nửa người dân Hoa Kỳ dự định thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khỏe trong mùa lễ này. Một số lo lắng về nguy cơ mắc bệnh của chính mình; những người khác muốn bảo vệ người thân vì các loại bệnh hô hấp rất dễ lây truyền.
11 năm trước, các khoa học gia Jennifer Doudna và Emmanuelle Charpentier lần đầu tiên mô tả một phương pháp mới để chỉnh sửa gen, được gọi là CRISPR, trong một bài báo khoa học. Phát hiện mới rất quan trọng và đã giúp cho hai khoa học gia đoạt giải Nobel Hóa học năm 2020: nó có thể thay đổi cách điều trị các căn bệnh di truyền. Vào ngày 8 tháng 12 năm 2023, Cơ Quan Kiểm Soát Thực-Dược Phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã chính thức chuẩn thuận phương pháp điều trị đầu tiên dựa trên công nghệ này ở Hoa Kỳ.
Dù lệnh cấm đã được công bố rộng rãi và có hiệu lực, người dân California – kể cả trẻ vị thành niên – vẫn có thể mua thuốc lá điện tử có hương vị trên mạng. Điều này được chỉ ra qua một nghiên cứu mới được xuất bản trên JAMA Network Open. Vào ngày 21 tháng 12 năm 2022, California ban hành Senate Bill 793 của Thượng viện, cấm bán hầu hết các sản phẩm thuốc lá có hương vị (flavored tobacco), bao gồm cả thuốc lá điện tử (e-cigarettes), cho mọi người ở mọi lứa tuổi. Shisha, các loại xì gà cao cấp và thuốc lá không khói (loose-leaf tobacco) được miễn khỏi luật này.
Theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature, tình trạng buồn nôn và nôn mửa thường xảy ra trong giai đoạn ba tháng đầu của thai kỳ chủ yếu do một loại hormone gây ra. Các nhà nghiên cứu cho biết phát hiện này có thể dẫn tới những phương pháp điều trị tốt hơn cho tình trạng ốm nghén, kể cả những trường hợp hiếm gặp, nguy hiểm đến tánh mạng.
Thời tiết thay đổi có thể khiến cho tâm trạng và cảm xúc thay đổi theo, mùa lễ cũng có thể gây ra những thay đổi trong tâm trạng và hành vi của mọi người. Vào khoảng thời gian này trong năm, sẽ có nhiều người trong chúng ta cảm thấy căng thẳng, lo lắng và bực bội hơn bình thường. Những nguyên nhân gây căng thẳng có thể dẫn tới nguy cơ cao về các bệnh tim mạch, ngộ độc rượu và cả tỷ lệ tử vong do đột quỵ.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.