Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Mcnamara Vs. Rumsfeld, Thành Công Và Thất Bại

18/12/200600:00:00(Xem: 3916)

McNamara vs. Rumsfeld, thành công và thất bại

Cựu Bộ Trưởng Quốc Phòng Mỹ McNamara sau khi từ chức đã tỏ ra hối tiếc về kế sách chiến tranh Việt Nam mà ông là một kiến trúc gia trụ cột. Rumsfeld, cựu Bộ Trưởng Quốc Phòng Mỹ trong chính quyền Bush thì không vậy, ngược lại ông còn tự hào về chiến lược của Mỹ ở Iraq mà ông là một sọan giả. Cả hai đều thăng tiến trong công danh sự nghiệp như những ngôi sao.

Robert McNamara, sinh trưởng ở San Francisco năm 1916, thành phố khét tiếng tự do và cấp tiến. Ông tốt nghiệp cử nhân kinh tế Đại Học Berkeley năm 1937, thạc sỹ quản lý kinh doanh Đại Học Havard năm 1939 và trở thành giảng viên ở đây sau đó một năm. Ông tham gia quân đội năm 1943, khi đại chiến thế giiới lần thứ 2 đang diễn ra khốc liệt, và năm 1945 ông giải ngũ với quân hàm Trung Tá. Một năm sau, ông cộng tác làm việc với hãng Ford, và năm 1960 ông trở thành giám đốc đầu tiên của hãng xe hơi Ford không phải là người thuộc dòng họ Ford. Đếc đầu năm 1961, sau khi J.F. Kenedy đắc cử Tổng Thống, ông được mời giữ ghế Bộ Trưởng Quốc Phòng, và trở thành vị Bộ Trưởng Quốc Phòng lâu nhất trong lịch sử cho đến khi ông chính thức từ nhiệm vào đầu năm 1968.

 Tiểu sử của Donald Rumsfeld trước khi trở thành Bộ Trưởng Quốc Phòng so với McNamara tuy có nhẹ về bằng cấp nhưng nặng ký về chính trị. Ông Rumsfeld sinh ra và lớn lên ở tiểu bang Illinois, thuộc miền Trung Tây (midwest) bảo thủ. Ông học Luật trường Princeton nhưng chưa  tốt nghiệp. Ông đăng ký vào quân chủng Thủy Quân năm 1954 khi ông 22 tuổi và tham gia vào lực lượng dự bị năm 1957. Sau một thời gian làm phụ tá Dân Biểu, năm 1962 ông đắc cử vào Hạ Viện và liên tục tác đắc cử thêm ba lần sau đó. Năm 1970, ông tham gia nội các Nixon với các chức vụ dưới hàng Bộ Trưởng. Năm 1975, ông được Tổng Thống Ford mời nhậm chức Bộ Trưởng Quốc Phòng cho đến hết nhiệm kỳ vào đầu năm 1977. Năm 2001, ông một lần nữa nhậm chức Bộ Trưởng Quốc Phòng trong chính quyền Bush, trở thành vị Bộ Trưởng Quốc Phòng trẻ nhất và già nhất và duy nhất hai lần!

 Cả hai vị Bộ Trưởng, công thành danh tọai là thế nhưng cuối cùng bởi hai cuộc chiến mà các ông là những kiến trúc gia quan trọng đã phải ngã ngựa. Ông McNamara ra đi trong lúc cuộc chiến Việt Nam đang đến giai đọan khốc liệt và các cuộc biểu tình phản chiến cũng đang leo thang. Ông Rumsfeld rời lầu Năm góc trong khi chiến sự Iraq còn hỗn mang và lòng dân đã không còn ủng hộ cuộc chiến nữa. Hai cuộc chiến lớn nhất, kéo dài nhất và tốn kém nhất trong lịch sử siêu cường Mỹ kể từ sau chiến tranh Cao Ly đã đi đến chỗ từ thất bại đến bế tắc và hậu quả là người lãnh đạo bộ máy quân sự khổng lồ nhất trong lịch sử nhân lọai phải mất chức.

 Ông McNamara từ chức sau khi nhận ra sai lầm trong chiến lược của Mỹ ở Việt Nam. Ông hối hận và tìm cách thuyết phục chính phủ Johnson đừng nghe những gì ông đã nói và kết quả không bất ngờ là không ai nghe ông. Ông khuyến cáo Tổng Thống Johnson đàm phán với Bắc Việt, không gia tăng quân số, và tiến hành Việt Nam hóa chiến tranh. Thất vọng vì không ai nghe, ông tuyên bố từ chức vào cuối năm 1967. Bốn thập niên sau, cuộc chiến Iraq cũng lâm vào ngõ cụt giống chiến tranh Việt Nam vì chính quyền Mỹ đã không tạo được sự đồng thuận trong dân chúng, các chính Đảng và tầng lớp trí thức, đánh mất lòng tin của xã hội trong việc thực hành chiến tranh và thiếu một lộ trình cụ thể, rõ ràng và khả thi trong việc giải quyết chiến trường hay hậu chiến.  Trong một đất nước dân chủ, tự do thì một khi dân chúng đã phản đối và mất niềm tin vào một chính sách nào đó mạnh mẽ thì chính quyền phải sớm muộn bỏ cuộc hoặc thay đổi cho dù chính phủ đó có tin là mình đúng đi nữa. Ngay từ khi hai cuộc chiến được bắt đầu, đã có những nghi vấn chính đáng. Sự cố vịnh Bắc Bộ tháng 8 năm1964 khởi đầu cho việc Mỹ tham chiến ở Việt Nam có nhiều điều hòai nghi giống như những lý do chính quyền Bush đưa ra trước khi tiến đánh Iraq tháng 3 năm 2003 như việc Saddam Hussein có những chương trình chế tạo vũ khí giết người hàng lọat và có liên hệ với Al-Quaeda. Tuy vậy, hai cuộc chiến còn có những lý do khách quan va chủ quan khác nhau đã dẫn đến sự sa lầy.

 Để tránh vết xe đổ của các chính quyền tiền nhiệm trong chiến tranh Việt Nam, chính quyền Bush đã có những chính sách khác đi. Trong cuộc chiến Iraq, truyền thông, báo chí bị giới hạn ngặt nghèo. Số quân đưa vào Iraq cũng thấp hơn nhiều so với Việt Nam, chỉ hơn một phần tư một ít, nhằm tránh sự chống đối của dân chúng khi thấy các quan tài phủ cờ Mỹ chở về nước. Nhưng những cải cách trong sách lược chiến tranh này của Tổng Thống Bush lại dẫn đến thất bại khác. Nếu như quân số Mỹ tham chiến ở Việt Nam là thái quá thì ở Iraq lại là bất cập. Số quân dưới 150 ngàn không đủ để bình định một đất nước Iraq rộng gấp hai lần miền nam Việt Nam.

 Đến khi làn sóng phản đối chiến tranh Iraq được cụ thể hóa qua cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11 vừa qua, thay vì các cuộc biểu tình rầm rộ phản chiến những năm 69, 70, thì ông Bush cuối cùng cũng phải nhượng bộ. Nếu như Tổng Thống Bush đổi ngựa giữa dòng thì Tổng Thống Johnson lại gặp phải tính bất kham của con ngựa mà ông cưỡi suốt bốn năm.

 Chiến tranh Việt Nam, bắt đầu từ chính phủ Dân Chủ và kết thúc bởi một chính phủ Cộng Hòa. Chiến tranh Iraq thì ngược lại, cuộc chiến bắt đầu với một chính phủ Cộng Hòa và bây giờ đang có những động thái thay đổi sau khi phe Dân Chủ nắm đa số Lưỡng Viện. Rõ ràng, không phải chỉ có đảng Cộng Hòa mới có chiến tranh. Khi quyền lợi và an ninh của nước Mỹ bị đe dọa thì không chỉ có đảng Cộng Hòa mới tỏ ra cương quyết, mạnh mẽ. Dầu vậy, vẫn có những sắc thái, khuynh hướng khác nhau giữa hai đảng trong việc tiến hành chiến tranh. Đảng Cộng Hòa, với nhóm tân bảo thủ (neoconservative) gần như nắm trọn chính sách ngọai giao của chính quyền Bush trong nhiệm kỳ đầu, có khuynh hướng chia thế giới ra hai phe, thiện và ác, chánh và tà, mà thiện và chánh tất phải tiêu diệt ác và tà, dù có khi phải đi ra ngòai phạm vi quyền hạn Hiến Pháp quy định. Còn đảng Dân Chủ vốn nghiêng về giải pháp ngọai giao, tìm sự đồng thuận và nghĩ người cũng giống như mình; nếu mình không thể trừ bỏ được những thói hư xấu trong chính mình thì mình không thể đòi hỏi sự tiêu diệt những cái không tốt của kẻ khác.

 Chiến tranh Việt Nam tuy hao tổn về nhân mạng và kinh tế Mỹ nặng nề, nhưng nó lại có thể được xem như sự thóai trào của chủ nghĩa Cộng Sản trên thế giới. Chiến tranh lạnh bắt đầu khỏang mười lăm năm trước chiến tranh Việt Nam thì nó cũng kết thúc khỏang mười lăn năm sau cuộc chiến. Nó báo hiệu trước nước Mỹ sẽ trở thành siêu cường duy nhất trên thế giới. Chiến tranh Iraq ngược lại có thể báo hiệu sự đi xuống trong vị thế siêu cường độc nhất của Mỹ. Trong khỏang mười lăm năm kể từ khi chiến tranh lạnh kết thúc, Mỹ là siêu cường độc nhất trên hành tinh, chiến tranh Iraq diễn ra và nó có thể đóng vai trò bãi lầy làm suy nhược quân sự, chính trị và tinh thần Mỹ và mua thời gian cho một đại cường quốc khác đang đi lên, để rồi khỏang mười lăm năm sau khi cuộc chiến Iraq kết thúc, mà điều đó thì chưa ai đóan được, Mỹ sẽ phải chia sẻ vị thế siêu cường độc nhất của mình.

 Xin mượn lời của Đức Giáo Hòang Benedict XVI để kết thúc bài viết. Trong thông điệp hòa bình thường niên, ngài nói: "Các quốc gia không thể vượt qua những giới hạn đạo đức trong cuộc chiến chống khủng bố." Cuộc chiến chống khủng bố, hay chống du kích luôn luôn là cuộc chiến giữa kẻ mạnh và kẻ yếu. Kẻ yếu thì phải dùng những phương pháp dã man, phi pháp để đe dọa, khủng bố các nước văn minh, giàu có, no ấm. Nhưng để chiến thắng, kẻ mạnh không thể dùng những phương pháp tương tự. Đó là hạ sách. Thượng sách chính là nhìn cuộc chiến trong tầm nhìn dài hạn. Nói như Ức Trai trong Bình Ngô Đại Cáo đó là: "Đem đại nghĩa để thắng hung tàn, lấy chí nhân để thay cường bạo." Một ngày nào đó, Trung Quốc có thẻ trở thành một siêu cường thứ hai cùng với Mỹ, nhưng nếu người Mỹ quyết tâm chọn binh pháp thượng sách không đánh thành lũy mà đánh vào nhân tâm thì Trung Quốc với chế độ hiện thời chỉ có thể là Sparta, một cường quốc quân sự thời cổ Hy Lạp, còn Mỹ sẽ luôn là Athens, một cường quốc đương thời luôn giữ gìn giá trị tự do, dân chủ làm nền tảng.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Juneteenth, rơi vào ngày 19 tháng 6, đánh dấu ngày cuối cùng những người Mỹ gốc Phi Châu bị nô lệ được cho tự do. Vào này đó trong năm 1865, các binh sĩ Liên Minh được lãnh đạo bởi Tướng Gordon Granger đã tới thành phố ven biển Galvaston, Texas, để tuyên đọc Lệnh Số 3 chính thức chấm dứt chế độ nô lệ trong tiểu bang.
Các nhà lập pháp Dân Chủ đã ấn định thời gian hôm Thứ Tư để tiến tới dự luật hạ tầng cơ sở và việc làm mà sẽ không đòi hỏi sự ủng hộ của Cộng Hòa, làm rõ rằng họ tin việc thương lượng lưỡng đảng sẽ không đáp ứng đủ các ưu tiên lập pháp hàng đầu của Tổng Thống Joe Biden, theo NBC News tường thuật hôm Thứ Ba, 15 tháng 6 năm 2921.
Đợt nóng nguy hiểm đang tràn khắp Miền Tây từ California tới Utah, theo bản tin của Yahoo News tường thuật hôm Thứ Hai, 14 tháng 6 năm 2021. Nhiệt độ được dự đoán lên tới 105 độ F tại Thành Phố Salt Lake, 118 độ tại Phoenix và 123 độ tại Needles, California vào Thứ Ba.
Một cuốn sách mới được viết bởi một trong những cố vấn về vi khuẩn corona hàng đầu của Tổng Thống Joe Biden cho thấy rằng Bác Sĩ Deborah Birx đã hy vọng cựu Tổng Thống Donald Trump sẽ bị thất cử trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2020, theo CNN tường thuật hôm Thứ Bảy, 12 tháng 6 năm 2021.
Tổng thanh tra Bộ Tư Pháp, Michael Horowitz, đang thực hiện cuộc điều tra riêng. Bộ này hôm Thứ Sáu cho biết rằng việc xem xét của Horowitz sẽ tập trung vào “việc sử dụng các trác đòi của Cộng Hòa và các viên chức pháp lý thẩm quyền khác” để có được các hồ sơ của những nhà lập pháp, các ký giả, và những người khác liên quan với những cuộc điều tra liên tục trong những vụ rò rỉ trái phép.
Thống Đốc Gavin Newsom đã đặt 41 trong số 58 quận của tiểu bang trong tình trạng khẩn cấp tiểu bang vì hạn hán, chiếm khoảng 30% dân số California, theo một thông cáo báo chí được công bố từ văn phòng thống đốc cho biết. Vào đầu tuần này, các viên chức địa phương tại Quận Santa Clara đã tuyên bố tình trạng thiếu nước khẩn cấp, công bố các hạn chế nước đối với 2 triệu cư dân của quận.
Một nhóm 10 Thượng Nghị Sĩ Dân Chủ và Cộng Hòa đã thỏa thuận điều họ gọi là “khung sườn thỏa hiệp thực tế để hiện đại hóa hạ tầng cơ sở và các kỹ thuật năng lượng của quốc gia,” theo một tuyên bố chung được công bố hôm Thứ Năm bởi TNS Kyrsten Sinema, Dân Chủ-Arizona, cho biết. Kế hoạch “sẽ chi trả toàn bộ cho và không gồm việc tăng thuế,” theo các thượng nghị sĩ cho biết thêm.
Phó Tổng Thống Hoa Kỳ Kamala Harris đã đối diện với áp lực phải đi thăm biên giới Hoa Kỳ-Mexico, khi bà giải quyết sự gia tăng di dân kỷ lục trong chuyến công du hải ngoại chính thức đầu tiên của bà, theo bản tin của BBC tiếng Anh tường thuật hôm Thứ Ba, 8 tháng 6 năm 2021. Bà Harris đã có một cuộc trao đổi đầy thử thách với một nhà báo là người đã hỏi bà tại sao không đến biên giới phía nam của Hoa Kỳ.
Thượng Viện Hoa Kỳ đã thông qua dự luật lưỡng đảng hiếm có hôm Thứ Ba, 8 tháng 6 năm 2021, nhằm mục đích chống lại sự ảnh hưởng đang gia tăng của Trung Quốc bằng cách đầu tư hơn 200 tỉ đô la vào kỹ thuật, khoa học và nghiên cứu của Mỹ, theo CNN tường thuật hôm Thứ Ba. Cuộc bỏ phiếu cuối cùng với tỉ số phiếu 68-32. Thượng Nghị Sĩ Độc Lập Bernie Sanders của Vermont là lá phiếu duy nhất của nhóm Dân Chủ chống lại dự luật. 9 Thượng Nghị Sĩ Cộng Hòa đã tham gia với Dân chủ để bỏ phiếu thông qua.
Băng thu âm chưa bao giờ được nghe trước đây, mà CNN độc quyền có được, cho thấy cách cố vấn trong thời gian dài của cựu Tổng Thống Donald Trump là Rudy Giuliani đã liên tục áp lực và dụ dỗ chính quyền Ukraine trong năm 2019 để điều tra những âm mưu không có chứng cứ về ứng cử viên Joe Biden, theo CNN tường thuật hôm Thứ Hai, 7 tháng 6 năm 2021.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.