Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Gheorghe Zamfir Và Bài Ai Ca ‘Mục Tử Cô Đơn’

16/07/201900:00:00(Xem: 1328)
Trước tiên xin được có vài lời giới thiệu về nhạc sư được tôn làm bậc sư về sáo Pan Flute – xin được nói về loại sáo này ở phần sau – thường được biết qua tên Zamfir.  Ông sinh năm 1941 tại ở xứ Romania, Đông  u.  Khởi đầu ông muốn trở thành nhạc sĩ đàn xếp accordion. Năm 14 tuổi ông bắt đầu học chơi sáo pan flute tại Trường  m nhạc Đặc biệt ở Bucharest.  Sau đó ông theo học tại nhạc viện Ciprtan Porun bescu.  Hiện nay ông sống và dạy pan flute tại Bucharest, thủ đô của Rumania.  

Zamfir đến với khán thíng giả khi được nhà nghiên cứu về nhạc dân tộc người Thụy sĩ tên M. Cellier tìm gặp.  Celler nghiên cứu rất sâu và rộng về dân nhạc Romania trong những năm của 1960.  Nhà soạn nhạc V. Cosma giới thiệu Zamfir đến các quốc gia Tây phương lần đầu tiên năm 1972,  như là một tay sáo sô-lô cho nhạc của mình soạn  trong phim Le grand blonde avec une chaussure noire và Zamfir thành công cho đến nổi từ đó, ông chơi sô-lô trong các nhạc phim soạn bởi những soạn nhạc gia danh tiếng như Francis Lai, Ennio Morricone và nhiều ngừơi khác.  Trong các mục quảng cáo thương mại trên TV , ông được giới thiệu là “ Zamfir, Bậc thầy của sáo Pan Flute”.  Ông là người giới thiệu nhạc cụ dân tộc đến khán thính giả hiện tại và có công làm loại sáo cổ này sống lại từ quá khứ.

Năm 1966, Zamfir đựơc chỉ định làm nhạc trưởng cho dàn nhạc danh tiếng nhất của Romnania nhằm đi lưu diển ở ngoại quốc.  Sau đó ông rời dàn nhạc này để lập ban nhạc nhỏ cho mình gồm năm nhạc sĩ có đẳng cấp hàng đầu.  Ông thực hiện một tham vọng lớn khi nhóm nhạc của ông kết hợp vợi ban đồng ca và dàn nhạc giao hưởng .  Ông làm ‘cách mạng’ trong các thính phòng hoà nhạc với những trình diển mạnh dạn.  Có người nhận xét là giai đoạn này uyi ngắn nhưng là đỉnh cao của nghề âm nhạc của ông. Năm 1977  ông thu âm bản “ Mục tử cô đơn” với nhạc trưởng James Last và đã đưa danh tiếng ông lên hàng thế giới và chuyển thể âm nhạc của ông trở thành đa dạng, khi thì có tính cách cổ điển thính phòng, lúc khác thì là nhạc êm dịu và nhạc pop phổ thông.

Zam fir tiến vào thế giứi của Tây phương khi chương trình về nhạc tôn giáo của đài BBC tên : “ The Light of Experience” -  Ánh sáng của Kinh nghiệm – thu nhận bàì “ Doina De Jale”  , một bài ai điếu cổ truyền của Romania làm chủ đề.  Sau đó nhờ sự ưa chuông của công chúng mà bài này leo lên được hạng tư Ở Anh quốc.  Sau đó là thành công của ông ở Nam Phi và nhiều bài nhạc khác  ở Canada.  Sau gần một thập niên vắng mặt, Zamfir trở lại Canada năm 2006 để làm một tua trình diển ở bảy thành phố với ban ngủ cầm Traffic Strings với nhạc phẩm Four Seasons của nhạc sĩ Vivaldi bằng PanFlute  cùng hoà tấu với ban ngủ cầm, được soạn bởi Jucian Moraru theo thể loại nhạc jazz.

Năm 2012, Zamfir biểu diển tại buổi lể khai mạc của Cuộc Đại Hội Ramsar thứ 11 tại Cung điện Quốc hội tại Bucharest, Romania.  

Một trong những trình tấu nổi danh nhất của ông là bài “ Mục tử cô đơn” do nhạc trưởng James Last viết và Zamfir cùng trình tấu.  Xin được nói qua về nhạc phẩm nổi tiếng này.

Bài nhạc “Mục tử cô đơn” hay The Lonely Shepherd” do James Last viết lần đầu tiên ra mắt do nhạc sĩ sáo PanFlute người Romania diển tả. Lúc đầu, tựa bài nhạc cho một dĩa nhựa không bao giờ được ra mắt của James Last cho đến năm 1977 mới đựơc xuất hiện trong dĩa Russland Enrinnerungen cuả J. Last.  Cùng trong năm này, bài nhạc được thu vào dĩa đơn và đựơc xắp hạng thứ 22 tại Đức.  Với lần thu âm này, Zamfir thành công và nổi danh trên quốc tế.  Bài nhạc này được thịnh hành mãi cho đến ngày hôm nay và được nhiều nhạc sĩ trình bày, trong đó có tay sáo điêu luyện PanFlute người Nam Mỹ, tên Leo Rojas trình tấu và được trúng giải Thi Tài Năng trên TV năm 2011 – đọc qua lời ca cuả bài ta thấy tiếng kêu than của người mục tử trong cảnh cô đơn, khi thời tiết và môi trường lại khắc nghiệt không biết kêu gọi, tâm tình với  ai ngoài với Thượng đế. Nhưng có lẽ khi nghe bài nhạc được trình tấu qua tiếng saó Pan Flute , nhất là của Zamfir, ta mới cảm nhận được hết niềm thống khổ trong cô đơn này của người mục tử.  Các bạn có thể vào YouTube, bấm : Zamfir, the lonley shepherd để thưởng thức trọn bài nhạc qua tài diển tả xuất thần của Zamfir.

Giờ xin nói qua về lọai sáo tên Pan Flute.

PanFlute – còn được gọi là panpipes hay syrinx -  là một trong những nhạc cụ dưạ trên nguyên tắc  ống bịt kín ở một đầu, gồm nhiêù ống sáo, từ dài tới ngắn,  nhỏ kết dính lại bởi dây đan lại.  Nhiều dạng sáo lọai này đã từ lâu là nhạc khí dân gian.  Ống sáo thường đựơc làm bằng tre, cỏ ống điạ phương.  Hiện nay người ta còn dùng cây, nhựa , kim loại hay ngà để làm.

Pan flute được đặt tên theo theo tên vị thần Hy lạp là Pan -  đầu người mình ngưạ - thần của thiên nhiên và các mục tử .  Theo thần thọai Hy lạp thì Syrinx, một Nữ Thần mộc lâm.  Để tránh sự đeo đuổi say mê mình của thần Pan, nàng tự biến thành cỏ ống . Thần Pan bèn cắt một vài cọng cỏ ống, kết chúng lại song song với nhau tạo thành một nhạc khí có âm thanh du dương.  Ngừơi Hy lạp thời cổ gọi nhạc khí này là Syrinx để tôn xưng Nữ thần Syrinx và tên Pandean hay Panflute cho thần Pan.  Nhạc khí này đựơc dành chự bởi ngưừi Etruscans đa số ở nơi đồng nội  va sau đó là người La mã trong dịp lễ lộc, quan, hôn và tang tế.

Panflute được bịt kín một đầu và âm vực có thêm bát độ thấp hơn  loại sáo thường.  Theo cách thông thừơng,  loại sao này ở vùng Nam Mỹ thì khi chỉnh âm, người ta cho một viên sỏi nhỏ hay một hột bắp vào lỗ sáo.  Còn loại sáo hiện nay thì dùng sáp ong vo tròn để chỉnh âm.  Người ta còn dùng cao su hay nút chai để chỉnh âm.

Khi chơi panflute, ta thổi hơi dọc xuống  ống sáo  và thổi lướt vào mép ống sáo.  Lọai panft của người Romanians có hình cong, dán dính vào nhauu rất dễ cho ngừơi chơi đổi nốt nhạc.  Panflut còn chơi được nốt thăng và nốt giáng bắng cách thay đổi vị thế của sáo và cử động của xương hàm khi thổi.  Một nhạc sĩ điêu luyện có thể chơi bất cứ bản nhạc nào và ở bất cứ âm giai nào.

Ở Lào và Thái có loại sáo gọi là wot dùng trong dân nhạc.  

Nếu có dịp, xin bạn vào youtube để xem màn trình diễn panflute của nhạc sư  G. Zamfir bài “ Mục tử cô đơn” với dàn đại hoà tấu lộng lẫy của nhạc trưởng lừng danh thế giới André Rieu để cùng rung động đến rới lệ với hàng ngàn thính giả. Rất mong.  

Nguồn:
wikipedia.or/Gheorghe _Zamfir

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Là một học sinh từng say mê môn sử, tôi không thể tưởng tượng được, có một ngày môn học đó bị khai tử!
Đảng Cộng Sản Việt Nam vừa cướp đất của người dân, vừa dâng đất cho Tàu Cộng. Việc cướp đất của người dân xảy ra một thời gian rất dài trên toàn lãnh thổ Việt Nam, tạo ra một khối dân oan khổng lồ đầy căm hận. Đã có nhiều trường hợp người dân bị giết trong hành vi cướp đất. Về việc bán đất cho Tàu Cộng, hiện nay có 149 doanh nghiệp Trung Quốc sở hữu đất trọng yếu về chiến lược quốc gia, ở biên giới Việt Trung và vùng ven biển thuộc 22 tỉnh và thành phố.
Người viết vốn dị ứng với xã hội chủ nghĩa và cảnh nhà nước lạm dụng quyền lực cho nên nghe đòi mở rộng vai trò của chính quyền để phục vụ xã hội là dán nhãn Mác-Xít theo cách nhìn nhà nước chẳng những không giải quyết mà còn tạo thêm vấn nạn (Government is not the solution to our problem, government is the problem – như Tổng Thống Ronald Reagan phát biểu). Tuy nhiên nghĩ lại thì oan uổng cho thành phần cấp tiến (progressive) khi một số đông trong đó vừa chống tư bản bất công lại chống độc tài cộng sản. Cho nên thiết tưởng cần phân biệt giữa hai mô hình Dân Chủ Xã Hội và Xã Hội Chủ Nghĩa, cọng thêm một khuông mẫu mới là Xã Hội Chủ Nghĩa theo màu sắc Trung Quốc.
Lạ nhỉ! Sao một công dân của một quốc gia Độc Lập – Tự Do – Hạnh Phúc mà lại làm đơn xin “vào lại trại cải tạo”, hả Giời? Mà hạnh phúc ở Việt Nam đâu có quá xa vời hay quá tầm tay với của bất cứ ai. Nó tràn lan khắp hang cùng ngõ hẹp và tràn ngập khắp mọi nhà mà. Nơi đất nước này, đã có lúc, hễ ra ngõ là gặp anh hùng. Còn bây giờ, cứ mở mắt ra là thấy ngay hạnh phúc:
Lễ 14-7 hay Quốc khánh hằng năm cử hành trọng thể vì nó tượng trưng sự thống nhứt dân tộc, lịch sử và những giá trị lớn của đất nước. Lễ được cử hành theo truyền thống bằng một cuộc diễn binh lớn trên đại lộ Champs-Élysée, trước Tổng thống, trước nhiều quan khách và đông đảo dân chúng đầy hào hứng. Vì ảnh hưởng đại dịch vũ hán, lễ 14-7 năm nay thay đổi, nhẹ về hình thức, tập trung vào ý nghĩa vinh danh đội ngũ y tế, dân sự và quân sự, đã tận tình vì thiên chức, quên mình trước nguy hiểm chết người, lao mình vào việc chữa bịnh dịch Covid-19 cực kỳ nguy hiểm để cúu mạng người..
Theo kết quả do hãng Gallup khảo sát được công bố vào tháng 8/2018, có tới 51% số người trẻ ở Mỹ và 57% số người theo đảng Dân Chủ thích chủ nghĩa xã hội. Bài viết trước “Vì sao giới trẻ Mỹ nay thích Chủ nghĩa Xã hội?” (Vì sao giới trẻ Mỹ nay thích Chủ nghĩa Xã hội? - BBC News Tiếng Việt) đã giải thích hiện tượng nói trên. Đồng tiền còn có 2 mặt, nói chi một xã hội tự do và đa nguyên nhất thế giới như nước Mỹ, hôm nay xin tiếp tục giải thích về thành phần bảo thủ tại Mỹ.
Ngoại trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo đã quyết liệt bác bỏ yêu sách của Trung Quốc dành làm chủ các nguồn tài nguyên ở hầu hết Biển Đông, cũng như việc nước này mở chiến dịch đe dọa để kiểm soát. Ông nói hành động của Bắc Kinh là hoàn toàn phi pháp. Tuy nhiên ông Pompeo đã không đưa ra bất kỳ biện pháp nào để trừng phạt Trung Quốc, nếu Bắc Kinh không thay đổi. Dù vậy, tuyên bố phổ biến chiều ngày 13/07 (2020) của Bộ Ngoại giao Mỹ được coi là cứng rắn nhất từ trước đến nay nhằm chống chính sách lấn chiếm Biển Đông của Trung Quốc.
-AFP ngày 1/7/2020: Trung Quốc ra lệnh cho chi nhánh của các hãng thông tấn như AP, UPI, CBS và NPR phải khai báo số lượng nhân viên, hoạt động tài chính cũng như tài sản mà họ có ở Trung Hoa. Đây là hảnh động trả đũa vì Hoa Thịnh Đốn đã ngăn cấm bốn cơ sở thông tin của họ tại Hoa Kỳ. -AP ngày 1/7/2020: Pháp loan báo họ sẽ không tham dự vào một chiến dịch hải quân của Liên Minh Bắc Đại Tây Dương (NATO) tại Địa Trung Hải sau khi có sự căng thẳng về quân sự với Thổ Nhĩ Kỳ vì cuộc xung đột tại Libya. Tổng Thống Pháp tuyên bố sẽ không tha thứ hành động can thiệp quân sự của Thổ vào đây và gọi sự can thiệp của Thổ là “tội phạm” còn Nga là mâu thuẫn. Hiện nay Thổ trợ giúp phe Tripoli không quân, vũ khí và đồng minh tham chiến đến từ Syria. Theo AFP ngày 8/7/2020, Tổng Thư Ký LHQ Antonio Guterres nói rằng sự tham gia của quân ngoại bang với lính đánh thuê và vũ khí phức tạp là điều chưa từng thấy ở Libya.
Phần lớn nhân loại đều chưa đến Rome, và chắc cũng chả mấy ai rành rẽ về phong tục tập quán của xứ sở này. Tuy thế, nếu có dịp bước chân tới đây thì chắc tất cả chúng ta đều sẽ nhớ đến lời dậy của cổ nhân (“nhập gia tùy tục/đáo giang tùy khúc”) để ứng xử thích nghi, và hoà nhã với dân bản xứ.
Quốc gia nào cũng có nhà nước nên vai trò của chính quyền không thể tránh. Nhưng quả lắc khi nghiêng về nhà nước quá xa thì bóp nghẹt thị trường tự do còn khi chuyển sang tư nhân quá mức lại tạo ra bất ổn (khủng hoảng kinh tế) và hố sâu giàu nghèo. Một nghịch lý khác là khi xã hội xáo trộn, kinh tế suy trầm thì một bên là Mác Xít trỗi dậy, bên kia là Phát Xít nổi lên như xảy ra vào các thập niên 1930 hay 2010.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Không còn nghi ngờ gì nữa, khẩu trang đã đóng một vai trò trung tâm trong các chiến lược đối đầu với dịch bệnh COVID-19 của chúng ta. Nó không chỉ giúp ngăn ngừa SARS-CoV-2 mà còn nhiều loại virus và vi khuẩn khác.
Hôm thứ Hai (06/07/2020), chính quyền Mỹ thông báo sinh viên quốc tế sẽ không được phép ở lại nếu trường chỉ tổ chức học online vào học kỳ mùa thu.
Đeo khẩu trang đã trở thành một vấn đề đặc biệt nóng bỏng ở Mỹ, nơi mà cuộc khủng hoảng Covid-19 dường như đã vượt khỏi tầm kiểm soát.
Trong khi thế giới đang đổ dồn tập trung vào những căng thẳng giữa Mỹ với Trung Quốc, thì căng thẳng tại khu vực biên giới Himalaya giữa Trung Quốc và Ấn Độ vào tháng 05/2020 đã gây ra nhiều thương vong nhất trong hơn 50 năm.
Ủy ban Tư pháp Hạ viện Mỹ cho biết các CEO của 4 tập đoàn công nghệ lớn Amazon, Apple, Facebook và Google đã đồng ý trả lời chất vấn từ các nghị sĩ Quốc hội về vấn đề cạnh tranh trong ngành công nghệ.