Hôm nay,  
Việt Báo Online

Cẩm Nang Y Học: Ung Thư Da

29/04/200600:00:00(Xem: 1330)
Cẩm Nang Y Học: Ung Thư Da

Ung thư da (Basal Cell Carcinoma) thường thấy nhiều nhất ở mặt, chân tay, cổ hay bất phần nào trong cơ thể không che kín ánh sáng mặt trơì. Ung thư da basal cell carcinoma (ung thư da tế bào căn bản) còn gọi là basal cell epithelioma. <"xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" />

Ung thư da basal cell cancer dưới nhiều thể dạng khác nhau như: da đỏ hay vùng da kích thích, da bóng hay trồi lên, vùng da mầu trắng hay vàng giống như vết thẹo, có thể là một vùng da nhỏ, bóng, và tiếp tục tăng trưởng, hay nơi da bị đau, không lành, chảy máu. Đôi khi có mầu sắc đen hay nâu tương tự như ung thư da melanoma. Thử nghiệm sinh thiết để khẳng định có phải ung thư da hay không. Nguyên nhân chính ung thư da tế bào căn bản (basal cell carcinoma) là do ra nắng nhiều. Tia tử ngoại trong ánh sáng mặt trơì là nguyên nhân gây ung thư da basal cell cancer.

Thanh thiếu niên thích phơi nắng ngoài trơì thật lâu, sau này có nguy cơ bị ung thư da basal cell carcinoma. Ung thư da thường xuất hiện nơi da không khó xậm mầu khi phơi nắng. Ung thư da basal cell cancer có thể do di truyền hay rối loạn miễn dịch. Ung thư da thường xuất hiện nơi biểu bì. Biểu bì có 3 loại tế bào:

1) Tế bào da dẹp, có vẩy,

2) Loại tế bào tròn,

3) Ttế bào sinh sản sắc tố mầu đen. Ung thư 3 loại tế bào kể trên gây 3 loại ung thư da khác nhau: ung thư da tế bào có vẩy, ung thư da tế bào tròn, và ung thư da sác tố đen mà mọi người chúng ta đều biết tên là melanomas.

Ở đây chúng ta chỉ nói về ung thư da tế bào tròn, tế bào căn bản của da, tức là basal cell carcinomas. Điều trị ung thư da basal cell cancer tùy thuộc hình dáng, kích thước ung thư da, vị trí và thể loại bệnh lý ung thư da. Thường thì khi ung thư da nhỏ hơn một phân thường trị bằng cách nạo hay đốt bằng điện. Nhiều khi dùng giải phẫu hay đốt bằng khí trơ đông lạnh. Nếu kích thước ung thư da lớn hơn thì dùng phương pháp giải phẫu dưới kính hiển vi. Cũng có trường hợp phải chiếu phóng xạ hay ghép da. Rất nhiều phương pháp điều trị ung thư da basal cell cancer khác nhau nhưng tựu chung phương pháp giải phẫu Mohn dưới kính hiển vi hữu hiệu nhất và bệnh ít tái phát.

Khoảng 50% bệnh nhân ung thư da dễ bị trở lại trong vòng 5 năm. Bởi vậy bệnh nhân cần khám bệnh định kỳ, đôi khi mỗi tháng để rình ung thư da tái phát. Những ai đã từng bị ung thư da basal cell cancer thì nên tránh ra nắng, dùng nón rộng vành, mặc quần áo kín không phơi nắng và phải dùng kem chống nắng. (American Osteopathic <"xml:namespace prefix = st1 ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:smarttags" />Collegeof Dermatology, 2005).

(Chú thích: Ung thư da basal cell carcinoma là loại thông thường nhất. 90% ung thư da người sống ở Mỹ bị ung thư da loại này (thêm khoảng 800,000 người, mỗi năm) . Cũng may mắn là ung thư basal cell không nguy hiểm vì phát triển chậm và ít lan truyền. Chỉ khoảng 1/1000 bệnh nhân bị ung thư da loại này bị lây lan sang các cơ quan khác trong cơ thể. Ung thư da basal cell thường thấy nơi ngươì già, và những công nhân làm việc ngoài trời hay phơi nắng thường xuyên. Những người da không xậm, hay người Mỹ tóc hung, tóc bạch kim, tóc đỏ, mắt xanh, mắt nâu, dễ bị ung thư loại này. Nói như vậy không có nghĩa ngươì da xậm mầu như người Việt không bị ung thư da basal cell carcinoma. Trong việc hành nghề hàng ngày, lác đác vài bệnh nhân người Việt, có tuổi, thấy bị ung thư da basal cell cancer).

Basal cell carcinoma (BCC) chiếm 75% trong mọi ung thư da. Ung thư da BCC có thể ăn vào da và lan xâu dưới da, như xương và bắp thịt. Ung thư da BCC ít di căn, hiếm thấy ăn sang các cơ quan khác trong cơ thể.Các bác sĩ chuyên khoa về da thường dùng 2 loại kem chống ung thư da BCC. Loại thứ nhất tên là imiquimod thường để chữa mụn cơm, nay được FDA cho phép trị ung thư da BCC. Sau khi giải phẫu cắt bỏ ung thư da BCC, các bác sĩ dùng kem imiquimod thấy 2/3 ung thư da BCC không phát triển trở lại. Thuốc thứ 2 tên là fluorouracil cũng hiệu nghiêm trị ung thư da BCC sau khi giải phẫu cắt bỏ ung thư da).

Trần Mạnh Ngô, M.D., Ph.D., FA.A.F.P.; Điện Thoại: (714) 547-3915; E-mail: nmtran@hotmail.com

12/10/2018(Xem: 896)
Theo huyền thoại thì pho mát được một nhà kinh doanh tình cờ khám phá ra cách nay nhiều ngàn năm. Trong một chuyến đi buôn xa, ông mang theo nhiều lương thực, trong đó có sữa đựng trong một cái bao tử lạc đà khô.
28/09/2018(Xem: 1757)
Vào buổi sáng hôm đó, khi xuống chuồng vắt sữa bò như thường lệ, một trại chủ thấy bình sữa bỏ quên trong góc nhà. Cầm lên coi, ông ta thấy sữa hơi đông lại, ngửi không thấy hư, ông ta bèn nếm. Sữa có vị hơi chua chua, ngọt ngọt và thơm. Tiếc của Trời, ông ta mang về cho bà vợ và cả nhà cùng ăn. Ai cũng khen ngon và không bị phản ứng gì!
14/09/2018(Xem: 1535)
Ngoài giá trị dinh dưỡng, sữa bò còn có một số ích lợi về y học cũng như có thể gây ra một vài trở ngại cho người dùng sữa. Vì thế, khi dùng thì cũng cần phải có những hiểu biết nhất định.
31/08/2018(Xem: 2478)
Đi học mà được thầy cô phết cho hai “quả trứng” thì về nhà chắc chắn lại được thưởng thức thêm vài con lươn đỏ mông đít. Nhưng được ăn hai quả trứng gà ốp-la hoặc hai cái hột vịt lộn thì ta đã có một lượng dinh dưỡng đáng kể cho ngày hôm đó.
24/08/2018(Xem: 2559)
Con người có nguy cơ mang những cơn đau do bệnh hoạn kinh niên hoặc do thương tích, giải phẫu. Cơn đau sau có thể làm giảm đi bằng thuốc gây tê mê. Cơn đau trước như nhức đầu, đau xương khớp cần sự trị liệu bằng các thuốc giải đau, để người bệnh có thể tiếp tục sinh hoạt, sản xuất. Aspirin là một trong các thuốc giải đau lâu đời đó.
22/08/2018(Xem: 2847)
Mùa hè là mùa cao điểm của dưa hấu. Ít ai biết rằng nó không chỉ mang lại sự giải khát, mà còn là một "cú đá vitamin (Vitaminkick)" nữa. Bởi vì dưa hấu có chứa một loạt các vitamin và chất béo tốt.
17/08/2018(Xem: 2285)
Trái cây đã được hầu hết mọi người ưa thích vì mùi vị ngon ngọt và nhiều chất dinh dưỡng. Trái cây cũng giúp cơ thể giảm thiểu rối loạn các chức năng và một số bệnh hoạn.
03/08/2018(Xem: 1389)
Vị bác sĩ nổi danh nhất của thời cổ Hy Lạp là Hippocrates (400BC). Một y sĩ và giải phẫu gia (mặc dù chỉ thực hiện các tiểu giải phẫu như mổ trĩ và cắt thịt dư), ông trở thành hiệu trưởng của trường y và lãnh đạo ở đảo Aegean tại Cos.
27/07/2018(Xem: 2323)
Tháng 12 năm 1998, một cuộc hội thảo kéo dài hai ngày rưỡi đã được tổ chức tại Newport Beach, California, để thảo luận và trình bày kết quả nghiên cứu về công dụng của tỏi.
18/07/2018(Xem: 5887)
Lời phi lộ: Tình cờ đọc tin này cách đây 4 ngày nhưng nghĩ là mùa World Cup có lẽ độc giả ưu tiên giải trí với môn đá banh nên tôi dời lại vài ngày. Có thể quý ông bà, quý vị niên trưởng nhiều kinh nghiệm sống đã biết nhưng tôi cũng mạn phép phổ biến giới thiệu để quý độc giả nào chưa nghe đến những cách thức đơn giản "đuổi kiến đi" như tôi cùng tham khảo để từ đó áp dụng (LNC).
06/07/2018(Xem: 2702)
Trong mấy chục năm gần đây, dân chúng ở các quốc gia Âu Mỹ bắt đầu tiêu thụ một số lượng rất lớn đậu nành. Họ đã được các nhà nghiên cứu khoa học thông báo nhiều ích lợi về dinh dưỡng cũng như trị liệu của loại thực vật này. Đã có ít nhất là ba cuộc hội thảo quốc tế về vai trò của đậu nành trong việc phòng ngừa và trị các bệnh kinh niên. Giới truyền thông, báo chí cũng đăng tải nhiều nghiên cứu về công dụng của đậu nành.
22/06/2018(Xem: 1861)
Sức khỏe tốt phụ thuộc vào nhiều yếu tố như gen di truyền, tuổi tác, nếp sống cá nhân, môi trường chung quanh, sự chăm sóc sức khỏe, kiến thức tổng quát và cách thức ăn uống.
15/06/2018(Xem: 1595)
Nhiều nhà chuyên môn đề nghị chính xác hơn: sốt là khi nhiệt độ lên cao vì một bệnh nào đó chứ không phải vì các lý do thông thường như sự tiêu hóa thực phẩm, khi có cảm xúc mạnh, khi vận động cơ thể, có thai, có kinh nguyệt...
08/06/2018(Xem: 1395)
Thân thể chuyển hóa các chất dinh dưỡng thành năng lượng, có đơn vị cơ bản là calori (Cal) . Một calorie là số năng lượng cần có để nâng nhiệt độ của 1 gr nước lên 1ºC. Vì đơn vị calori quá nhỏ, nên khi tính toán năng lượng người ta thường dùng kilocalori (Kcal), tương đương với 1.000 calori. Mặc dù theo thói quen người ta vẫn gọi là calori, nhưng trong dinh dưỡng nên hiểu là được dùng để chỉ cho kilocalori (Kcal)
01/06/2018(Xem: 2457)
Kích thích tố mà tiếng Anh gọi là Hormone. Có nhiều loại khác nhau và đây là những chất rất cần cho cơ thể. Xin cùng tìm hiểu về chất này.
Tin công nghệ
Khoảng giữa tháng 10/2018, một số nguồn tin cho biết, Trung Quốc có kế hoạch táo bạo xây dựng một Mặt trăng nhân tạo sáng gấp 8 lần Mặt trăng thật.
Khoảng giữa tháng 10/2018, sàn đấu giá trực tuyến eBay đã đệ đơn kiện chống lại Amazon với cáo buộc cho rằng sàn thương mại điện tử đang lôi kéo bất hợp pháp những người bán hàng có giá trị cao bằng cách xâm nhập vào hệ thống nhắn tin nội bộ của eBay.
Khoảng giữa tháng 10/2018, IBM, hãng công nghệ khổng lồ của Mỹ, đã chính thức ra mắt mạng lưới theo dõi thực phẩm dựa trên blockchain, Food Trust, sau 18 tháng thử nghiệm.
Các tin vịt, tin định hướng sai là vấn đề khiến Facebook bị chỉ trích rất nhiều trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2016. Khoảng giữa tháng 10/2018, gần đến kì bầu cử giữa kì sắp tới, Facebook quyết định lập hẳn một phòng "war room" để theo dõi, giám sát và xử lý nhanh các loại tin giả, tin sai. Trong căn phòng chứa được khoảng 24 người tại trụ sở chính của hãng tại Menlo Park, Facebook cho gắn 17 màn hình, mỗi cái sẽ theo dõi một luồng thông tin khác nhau.
Mọi người thường sử dụng kính sát tròng như một phương pháp thay thế các gọng kính cồng kềnh hoặc sử dụng chúng trong nhu cầu làm đẹp là chính. Tuy nhiên, khoảng giữa tháng 10/2018, các nhà khoa học tại đại học Đông Nam và đại học Dược Trung Quốc tại Nam Ninh đã phát triển một hệ kính sát tròng không chỉ có khả năng phóng thích thuốc qua đường mắt, mà còn có thể thông báo tình trạng phóng thích đã hết thuốc hay chưa
Những màn hình máy tính với viền siêu mỏng đã trở thành xu hướng của các nhà sản xuất phần cứng máy tính vài năm trở lại đây. Khoảng giữa tháng 10/2018, AOC giới thiệu series màn hình mới mang tên V2, với ba phiên bản với kích thước màn hình 22, 24 và 27 inch.
Khoảng giữa tháng 10/2018, chuyên gia phân tích Ming-Chi Kuo cho biết Apple có thể sẽ chuyển từ chip Intel sang bộ vi xử lý dựa trên ARM cho máy tính Mac vào năm 2020 hoặc 2021. Hồi tháng 04/2018, trang Bloomberg cũng dự đoán đến năm 2020, mọi người sẽ bắt đầu thấy những chiếc MacBook sử dụng vi xử lí dựa trên nhân ARM của Apple.
Khoảng giữa tháng 10/2018, một số nguồn tin cho biết, Facebook đang bị cáo buộc cố ý làm sai lệch thời lượng xem video quảng cáo có trả phí được đăng tải trên mạng xã hội, từ đó khiến các nhà làm quảng cáo bị lừa rằng video của họ được nhiều người quan tâm, quảng cáo trên Facebook là hiệu quả và tiếp tục chi tiền, nhưng thực tế là không mấy ai coi quảng cáo video trên Facebook.
Trong năm 2018, những công ty công nghệ lớn như Facebook và Google đã phải đối mặt với hàng loạt scandal rò rỉ dữ liệu của người dùng hay sử dụng sử liệu để nhắm mục tiêu vào quảng cáo.
Vào ngày 10 tháng 10, một kính viễn vọng mới phản chiếu ánh sáng khi mặt trời lặn. Trong ảnh chụp nhanh từ Đài quan sát Roque del Los Muchachos, với đường chân trời tối màu ở phía trên và sắc màu hoàng hôn ở bên dưới, mặt gương phân đoạn của kính đảo ngược hình ảnh bầu trời đang vào đêm tuyệt đẹp trên Đảo Canary của La Palma. Các mảnh gương bao phủ đường kính 23 mét và được đặt trong cấu trúc mở của Kính viễn vọng Large Scale Telescope 1, được tạo ra là thành phần đầu tiên của Kính viễn vọng Cherenkov (CTA - Cherenkov Telescope Array).
Khoảng giữa tháng 10/2018, thẩm phán Alison Nathan của tòa án Quận phía Nam New York, đã chính thức phê duyệt đơn thỏa thuận giữa CEO Tesla Elon Musk và Ủy ban Chứng khoán Hoa Kỳ SEC về việc dàn xếp giữa 2 bên.
Trang CNBC cho biết, dữ liệu của khoảng 3 triệu người dùng Facebook ở Châu Âu đã bị ảnh hưởng trong vụ hacker tấn công mạng xã hội lớn nhất thế giới vào tháng 09/2018.
Khoảng giữa tháng 10/2018, Facebook đã ra mắt Portal, thiết bị gọi video có thể ra lệnh bằng giọng nói để cạnh tranh với Google Home Hub, Amazon Echo Show và Apple HomePod.
Khoảng giữa tháng 10/2018, các cửa hàng Apple Store đã bắt đầu bán ra một trong những chiếc drone 4 cánh quạt Quadcopters thú vị. Cụ thể, tại một số địa điểm nhất định, Apple sẽ mở bán sản phẩm drone cao cấp có tên là Skydio R1, có giá 1,999 USD, được thiết kế bởi một công ty do các cựu sinh viên MIT và cựu nhân viên Google thành lập.
Khoảng giữa tháng 10/2018, Toyota, nhà sản xuất xe Nhật Bản, đã hợp tác với công ty phân tích quảng cáo blockchain Lucidity, nhằm giảm bớt gian lận khi mua quảng cáo kỹ thuật số.