Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Trang Sử Việt: Tôn Thất Đạm

15/07/201600:01:00(Xem: 3703)
TÔN THẤT ĐẠM
(1866 - 1888)
.
     Tôn Thất Đạm là con của phụ chính đại thần Tôn Thất Thuyết, ông là anh ruột Tôn Thất Thiệp, sinh quán tại thành phố Huế, Thừa Thiên. Năm 1885, kinh thành Huế thất thủ, hai anh em ông cùng phụ thân phò vua Hàm Nghi ra khu kháng chiến Tân Sở ở Quảng Trị (chiến khu chuẩn bị sẵn).
.
     Năm 1886, ông nhận chức Khâm sai tán lý quân vụ, đóng quân ở miền rừng núi Hà Tĩnh, lo việc bảo vệ vua và thành lập vòng đai phòng thủ, đánh trả mọi sự tấn công của giặc. 
     Sau đó, phụ thân ông qua Tàu cầu viện, nhiệm vụ anh em ông bảo vệ vua cẩn trọng hơn, nên luôn đôn đốc, kiểm tra các chiến tuyến thuộc sơn phòng Quảng Bình, Hà Tĩnh. 
.
     Trong lúc ông và Nghĩa quân đang ở ngoài chiến tuyến, thì nghe tin tên nội phản Trương Quang Ngọc cùng đồng bọn bắt vua Hàm Nghi vào đêm 1-11-1888, tại Tá Bào, huyện Tuyên Hóa (nay Minh Hóa) tỉnh Quảng Bình, chúng đưa vua Hàm Nghi đến đồn Thuận Bài vào chiều ngày 14-11-1888, nạp vua cho Pháp. Em ông là Tôn Thất Thiệp đã hy sinh trong lúc bảo vệ vua.
.
     Ông đau đớn, phẫn uất trong cô thế, ông họp binh sĩ khuyên họ về nhà làm ăn. Riêng ông viết 2 lá thư, một lá thư gởi cho vua Hàm Nghi, nhận tội bất lực việc bảo vệ vua. Một lá thư gởi cho thiếu tá Pháp là Dabat đang chỉ huy đồn Thuận Bài, yêu cầu Pháp giữ lễ nghi với nhà vua và không làm khó binh sĩ của ông, cho họ được về quê làm ăn yên ổn.
 .
     Cuối thư ông viết: “các ngươi muốn bắt ta, thì hãy vào tìm mả ta ở trong rừng sâu”. Ông vào rừng tuẫn tiết ngày 12 tháng 10 năm Mậu Tý (15-11-1888). 
     Tôn Thất Đạm người anh hùng trẻ trung đã chọn cái chết lẫm liệt tỏ lòng trung trinh với vua, với nước khi mới 22 tuổi, ông đã điểm tô trang sử Việt rạng rỡ, muôn đời lưu luyến khó quên!
.
Cảm bội: Tôn Thất Đạm
 .
Tôn Thất Đạm, phò vua tận tâm!
Chống Tây lo lắng, miệt mài thân
Nào ngờ nội phản, lòng đau đớn?! 
Tử tiết hào hùng, vẹn nghĩa nhân!
.
Nguyễn Lộc Yên

.
.

Ý kiến bạn đọc
15/07/201621:26:04
Khách
Hổ phụ sanh hổ tử . Đau đớn thay, đất nước nay đến hồi mạt vận !
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Cụ Nguyễn đã rời Rạch Giá nhưng đêm qua tôi vẫn nằm mơ thấy ánh mắt thê thiết của ông, đứng nhìn từ nóc chợ Nhà Lồng, dù theo Lý Minh Hào – tác giả của công trình biên khảo thượng dẫn – nơi đặt pho tượng Nguyễn Trung Trực đã được thay thế bằng tấm hình bác Hồ (nhìn thẳng) tự lâu rồi.
Nhiều người Hoa cho biết trước năm 2008 một số đông cán bộ, đảng viên và dân chúng Trung Hoa có cùng chung nhận xét là tăng trưởng kinh tế sẽ dẫn đến dân chủ hóa – điểm khác biệt nơi người dân muốn thấy tiến trình này xảy đến nhanh còn đảng Cộng Sản cố tình trì hoãn.
Khi Washington bắt đầu hình thành chủ trương xoay trục sang châu Á, việc phô diễn cá nhân xuất hiện và bắt đầu đàm phán sẽ là những yếu tố quyết định cho các thỏa thuận. Tình cho đến nay, ngoại trừ Ấn Độ, mối dây liên kết chung của Hoa Kỳ về Ấn Độ-Thái Bình Dương và chiến lược rộng lớn đối với Trung Quốc đã tập hợp được các đồng minh lâu đời của Hoa Kỳ. Các cuộc họp thượng đỉnh đầu tiên của Tổng thống Moon Jae-in với cựu Thủ tướng Yoshihide Suga đang bắt đầu có kết quả. Hàn Quốc đang bắt đầu tăng cường việc can dự vào khu vực. Nhật Bản ngày càng nghiêm túc hơn trong việc bảo vệ Đài Loan. Dự đoán của Trung Quốc rằng thỏa thuận trong Bộ tứ (Quad) giữa Úc, Ấn Độ, Nhật Bản và Hoa Kỳ sẽ "tan biến như bọt biển" chỉ là ước vọng. Ngay cả hiện nay, khi khía cạnh quân sự của Bộ tứ (Quad) bị hạn chế, nó sẽ làm phức tạp đáng kể cho kế hoạch phòng thủ của Quân đội Giải phóng Nhân dân Trung Quốc. Lời tái cam kết quyên tặng một tỷ liều vắc xin Covid-19 cho Đông Nam Á của Bộ tứ (Quad)
Có lẽ, chả ai mong đợi hay hy vọng là “chính quyền” này “được lâu dài” cả – kể luôn những ông lãnh đạo: Trọng, Chính, Huệ, Phúc … Được lúc nào hay lúc đó thôi. Tuy thế, bao giờ mà cái nhà nước (thổ tả) hiện hành vẫn còn tồn tại ở Việt Nam thì nó vẫn còn là lực cản đáng kể cho mọi diễn biến tâm lý hướng thượng ở đất nước này.
Sự trổi dậy của Trung Quốc đang buộc Mỹ phải tập trung vào Đông Nam Á, khiến Mỹ không còn dồi dào nguồn lực để đầu tư vào nền an ninh Âu châu. Với Mỹ, kịch bản tồi tệ nhất là một cuộc chiến tranh với hai mặt trận cùng lúc với Trung Quốc và Nga, trong khi đó, nền an ninh của Âu châu thì cũng sẽ bị ảnh hưởng nặng nề khi hai cường quốc này xích lại với nhau.
Điều làm tôi khâm phục và ngưỡng mộ anh hơn hết là ý chí và niềm đam mê văn chương của anh rất mạnh mẽ. Stroke thì mặc stroke, anh ráng tự tập luyện bàn tay và trí óc bằng cách gõ những bài văn thơ trên phím chữ của máy vi tính thay vì những cách tập therapy thông thường mà các bác sĩ và y tá ở bệnh viện yêu cầu.
Nguyễn Công Trứ không chỉ là một con người có tài văn và võ mà ông còn là một người có tài kinh bang tế thế (trị nước cứu đời). Được vua cử làm Dinh điền sứ (1828), ông đã có sáng kiến chiêu mộ dân nghèo, di dân lập ấp, khai khẩn đất hoang, đắp đê lấn biển, lập lên hai huyện mới Tiền Hải (thuộc tỉnh Thái Bình) và Kim Sơn (thuộc tỉnh Ninh Bình).
Một số chuyên gia lập luận rằng chúng ta đang "hiện diện trong việc thành lập" một kiến trúc an ninh mới cho Ấn Độ -Thái Bình Dương, bằng cách dựa vào tên cuốn hồi ký của Dean Acheson, một trong những kiến trúc sư chiến lược của Hoa Kỳ nhằm ngăn chặn vào những năm của thập niên 1940. Có lẽ chúng ta cũng như cả khối AUKUS và hội nghị thượng đỉnh của bộ Tứ (Quad) cũng đều không giúp chúng ta tiến rất xa trên con đường đó. Trong khi cả hai đều báo hiệu sự phản kháng ngày càng tăng đối với lập trường ngày càng quyết đoán của Bắc Kinh, nhưng vẫn còn những khoảng trống đáng kể trong nỗ lực nhằm khai thông các tham vọng của Trung Quốc.
Thông tin chống đảng trên Không gian mạng (KGM) đang làm điên đầu Lãnh đạo Việt Nam. Tuy điều này không mới, nhưng thất bại chống “tự diễn biến” và “tự chuyển hóa” trong Quân đội, Công an và trong đảng của Lực lượng bảo vệ đảng mới là điều đáng bàn.
Có anh bạn đồng hương và đồng nghiệp trẻ, sau khi tình cờ biết rằng tôi là dân thuộc bộ lạc Tà Ru (tù ra) bèn nhỏ nhẹ khen: Không thấy ai đi “cải tạo” về mà vẫn lành mạnh, bình thường như chú! Chưa chắc đó đã là lời chân thật, và dù thật thì e cũng chỉ là câu khen trật (lất) thôi! Nói tình ngay, tôi không được “bình thường” hay “lành mạnh” gì lắm. Tôi ít khi đề cập đến những năm tháng lao tù của mình, giản dị chỉ vì nó rất ngắn ngủi và vô cùng nhạt nhẽo.
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.