Hôm nay,  

Bông Hồng Cô Đơn

2/23/202511:23:00(View: 3450)
Bong Hong Co Don
Ảnh của tác giả Trần Mộng Tú.

                                   

 

Mùa đông Tây Bắc về lấy hết đi những bông hoa trên mặt đất, cây cỏ mất hết cả màu xanh. Trời lúc nào cũng mưa được, không mưa sáng thì mưa trưa, không mưa trưa, thì mưa đêm, mưa nhỏ hạt thôi, nhưng đủ ướt đẫm vai ai, nếu đi bộ một quãng đường. Ban ngày đôi khi nắng chợt về sau cơn mưa nhỏ hạt kéo dài ba, bốn tiếng, nắng thoáng lên một hai tiếng rồi lại bỏ theo mưa. Người dân Tây Bắc Mỹ đã quen rồi, không thấy phiền muộn gì với mưa nắng chợt đến, chợt đi theo ngày.

 

Vườn trước vườn sau nhà tôi những bụi hoa nhỏ, chỉ còn lại những đám lá xám bạc nằm trên mặt đất. Duy nhất, cây hồng trước cửa nhà, một cây hồng màu cá salmon với những bông hoa to bằng chiếc chén, thường nở từ xuân sang thu, vào mùa đông hoa nhỏ và ít đi và dần dần rụng hết. Nhưng không biết bằng cách nào mà sáng nay, trời đã vào cuối đông mà một bông hoa nhỏ vẫn còn sót lại, nở nguyên vẹn. Nhìn cái cây đầy gai, cành vươn ra khô khốc, ngay cả chiếc lá nhỏ nhất cũng không còn, ta mới thấy cái kỳ diệu của mấy cánh hồng mong manh, đầy kiêu hãnh đó.

 

Bông hồng nhỏ duy nhất còn lại làm tôi liên tưởng đến những em bé sống còn trong chiến tranh, dưới bom đạn. Thỉnh thoảng sau một cuộc chiến, người ta chợt tìm thấy một sinh vật động đậy dưới những đống gạch của một thành phố đổ vỡ, của những trái bom đánh xập cả ngôi làng. Có cả em bé sơ sinh sống sót nằm bên cạnh xác Mẹ. Thật là kỳ diệu!

 

Bông hồng có biết nó là đóa hoa duy nhất còn sót lại trên những cành khô đầy gai nhọn, liệu hoa có sống hết mùa đông này không, khi sương và tuyết sẽ phủ hết cánh hoa? Em thơ có biết mình là người sống sót duy nhất trong gia đình, dưới tàn phá của chiến tranh? Em sẽ tiếp tục sống trong một đất nước đạn bom nhiều hơn bánh kẹo. Thật sự, điều này chỉ có Thượng Đế biết.

Đóa hoa sẽ nở hết vẻ mỹ miều của nó cho đến khi tàn tạ, em bé sẽ sống hết đời mình sau chiến tranh, nếu chiến tranh chấm dứt trên quê hương em. Đóa hồng sót lại và em bé sống sót. Cả hai đều cô đơn cả hai trong tay Thượng Đế.

 

Chiến tranh vẫn bốc khói ở nơi nào đó trên thế giới, vẫn làm rung động đến mặt đất yên lành của những nước đang được hưởng hòa bình, và phép lạ vẫn xảy ra dưới những thành phố đổ nát, trên những con đường di tản.

 

Con trai út của tôi dạy ở Montessori, cậu rất yêu và có kinh nghiệm với trẻ nên đã dạy hơn 20 năm rồi, cậu luôn có một người phụ dạy và bao giờ cũng là một phụ nữ, mới đây người phụ dạy nghỉ, thay vào một một phụ nữ khác, ngoài 40 tuổi. Gia đình bà mới định cư ở Mỹ dưới 2 năm, bà là người Ukraine di tản. (Khi ở Ukraine bà là giáo sư trung học.) Một hôm bà nói với con tôi là bà có một cậu con trai đang theo học ở College và rất cần được kèm thêm về Toán. Con trai tôi liền volunteer bố mình (Bố cậu về hưu cả 7 năm rồi, và hay kèm Toán miễn phí cho học sinh, sinh viên kém toán) Cậu thanh niên Ukraine sau một thời gian được kèm toán đã lấy được điểm A.

 

Christmas vừa qua, cậu mang cha mẹ tới nhà tôi cám ơn thầy giáo. Một cậu bé 20 tuổi, cao lớn, ngồi nói về chiến tranh và di tản. Cậu nói tiếng Anh giỏi hơn cha mẹ nên cậu làm thông ngôn cho hai người, khi họ gặp chữ khó… Gia đình họ có 4 người. Người Cha, ông Pavlo, lúc chiến tranh xẩy ra, ông đang làm việc ở bên Đức, ông làm về xây cất. Cô con gái lớn thì đang du học ở Ba Lan, bà Natalia là giáo sư của một trường Trung Học ở Ukraine. Họ chạy từ Ukraine đến Ba Lan rồi sang Mỹ định cư (trên giấy tờ họ chỉ có quyền ở lại cho đến khi Ukraine hết chiến tranh họ phải quay về.) Là một gia đình thuộc thành phần có học và khá giả nên họ mới chạy được ra khỏi bom đạn từ Ukraine tới Ba Lan và vào được Mỹ (Một học trò của bà Natalia ở Mỹ lâu năm, bảo lãnh gia đình bà vào Mỹ).

 

Với chính phủ Trump sắp tới, chiến tranh còn hay hết, họ có thể bị trục xuất sớm hơn, có thể cả ngay khi Ukraine vẫn còn bom rơi đạn nổ…Cầu mong cho chuyện đó không sẩy ra. Gia đình Ukraine này là một trong những gia đình may mắn. Bà Natalia ngồi kể về cuộc chiến ở Ukrain với tất cả nỗi kinh hoàng, khi binh lính Nga bắt được người Ukraine, họ tàn sát tất cả người già và trẻ em, ngay cả phụ nữ đang mang thai.

 

Tôi nhìn chàng thanh niên 20 tuổi, mặt còn lấm tấm mấy cái mụn trứng cá của tuổi đang lớn, nét hân hoan hiện rõ trên mặt khi câu báo đã lấy được điểm A về toán. Nếu bị trục xuất ra khỏi Mỹ và phải trở lại Ukraine hay Ba Lan, điều gì sẽ xảy ra cho cậu và gia đình…

 

Họ cho biết dù Ukraine có hết chiến tranh họ cũng muốn được ở lại Mỹ.

 

Chiến tranh Ukraine bắt đầu từ ngày 24 tháng 2 năm 2022, đến nay đã được 3 năm. Chiến tranh cũng đang diễn ra ở nhiều nơi trên thế giới. Ngoài những người lính của bất cứ phe nào, nước nào, phải hy sinh thì trẻ em và người già là nạn nhân có con số cao nhất.

 

Tôi đọc trên một bản tin câu nói đau thương này: «bên nào có thể cung cấp nhiều đạn dược cũng như là nhiều "bia người đỡ đạn", thì bên đó có nhiều cơ may thắng thế » (RFI-Thế giới 1 năm hỗn loạn)

 

Càng kéo dài chiến tranh càng nhiều người chết, cả hai phía cùng chết và chắc chắn Ukraine sẽ chết nhiều hơn nếu tính theo phần trăm dân số… và mặc dù Ukraine không nhiều lính nhiều đạn bằng Nga.

 

Chiến tranh bao giờ cũng đi đôi với nỗi chết. Chết vì bom đạn, chết vì chạy loạn, đói khát, dẫm đạp lên nhau… nhưng trong những bức ảnh chiến tranh đau thương đó, như một phép màu, ta thỉnh thoảng lại bắt gặp một sự sống còn ngoài sức tưởng tượng của con người: Như em bé sơ sinh được lôi ra dưới đóng gạch còn sống khi một đầu cuống rốn vẫn dính vào cuống nhau của người mẹ đã chết, và em đươc đặt tên là Aya (tiếng A Rập có nghĩa là may mắn). Như một gia đình 8 người, không ai sống sót trừ bé gái lên 5 tuổi, được lôi ra dưới đống gạch ngói vụn vỡ… và còn bao nhiêu phép màu nữa chỉ có Thượng Đế mới giải thích được.

 

Một em bé sống sót trong chiến tranh khi cả nhà chết hết, có khác gì một bông hồng duy nhất còn sót lại trên một thân cây khô khốc không còn một chiếc lá chỉ còn toàn những gai tua tủa đâm vào mùa đông.

 

Em sẽ sống tiếp thế nào… trong tình thương không phải của từ cha mẹ, mà của bà con, dòng họ, hay những tấm lòng từ thiện của những đồng hương, của hội Bác Ái… Giống như đóa hoa sẽ tồn tại bao lâu giữa khắc nghiệt của mưa, tuyết mùa đông... Chỉ có Thượng Đế mới trả lời được những câu hỏi này.

 

Từ ngày 24 tháng 10 năm 2023 khi chiến tranh xảy ra ở Gaza đến nay, đã có 41,800 người thiệt mạng, trong số đó trẻ em đếm được là 17,600 em. Các em không chỉ chết vì bom đạn mà còn chết vì đói, lạnh. Có em bé nào được may mắn sống còn trong cuộc chiến Gaza như bông hồng sót lại trong mùa đông này?

 

Chiến tranh sẽ chấm dứt ở đâu đó hay sẽ tiếp tục và xuất hiện thêm ở một vài nơi khác. Thượng Đế có còn đang cúi nhìn xuống mặt đất này nữa không?

 

Tết âm lịch Ất Tỵ 2025 đang gõ trên cánh cửa thời gian. Ngoảnh mặt lại Việt Nam Cộng Hòa đã năm mươi (50) năm lịch sử sang trang. Bao nhiêu mái tóc xanh đã nhuộm đi nhuộm lại mà vẫn bạc màu, bao nhiêu người thân trong gia đình, người thân trong cộng đồng, người chỉ nghe tên nhưng chưa gặp mặt đã từ từ bỏ đi… Đi đâu nào ai biết chắc, chỉ đoán là họ đi về một nơi êm ả hơn,một nơi như có như không… một nơi mà người còn tỉnh thức đoán là… nơi cuối.

 

Trong 50 năm đất trời đảo ngược đó, đã có bao nhiêu bông hoa còn sót lại, sống còn với rung động của mưa nắng, giông bão đất trời.

 

Những bà mẹ trẻ 50 năm trước một thân gày, ôm con chạy dưới đạn bom, rồi một thân nuôi con, sống còn như bông hoa cô đơn tồn tại trên cành đầy gai và nắng lửa, mưa tuyết… Những bà mẹ đó bây giờ đã già lắm rồi và có người đã nằm yên trong đất.

 

Những người lính Quốc Gia còn sót lại của 50 năm đó, sau hơn 5,10 năm bị vùi dập trong những trại Cải Tạo, bị nhốt bỏ đói trong những thùng sắt (Conex) bây giờ ra sao? Bao nhiêu người đã thành cát bụi, đã tro than trôi ra biển, bao nhiêu người vẫn tồn tại, gậm nhấm nỗi đau trong nhà già.

 

Dù họ là ai, họ sống ra sao bây giờ… họ vẫn là những bông hoa cô đơn nhưng đầy nhân cách, sống còn với những chiếc gai và mùa đông khắc nghiệt của đời người.

 

Bông hoa hồng còn sót lại trên cái cây đầy gai, có qua được mùa đông này không? Sao mà khó thế! Nhưng tôi biết, bằng cách nào đó nó cũng tỏa hương cho đến cánh cuối cùng khi mùa đông tới.

 

Tôi đang nghĩ tới những người lính già trong những “Nhà Già” những bông hoa đơn độc giữa những cành đầy gai, vẫn kiên cường đếm từng mùa đông đi qua.

 

tmt

  • Đánh dấu: 50 năm VNCH di tản (4-30-1975) và 3 năm chiến tranh Nga và Ukraine. (2-24-2022-2025)
  • Bé Aya - có nghĩa là phép màu trong tiếng Ả Rập - được tìm thấy còn sống, bé bị chôn vùi dưới đám bê tông đổ nát sau hơn 10 giờ. Dây rốn của bé vẫn còn nối với cuống nhau của người mẹ đã chết.

 

  • Tin mới nhất trong tháng 2-2025 của NBC cho biết:  Chính phủ Donald Trump đang muốn dùng quyền lực của mình giúp đỡ Ukraine bằng cách trao đổi: Nếu Mỹ giúp Ukraine chấm dứt chiến tranh thì Ukraine phải để Mỹ có quyền khai thác khoáng sản đất hiếm của Ukrain để trả ơn. Đề nghị này Tổng Thống Zelenki đã không chấp nhận. (Kinh nghiệm của các nước nhược tiểu: Mỹ chẳng cho không ai cái gì bao giờ)

 

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Khoảng thời gian bắt đầu vào đại học, ngoài những lúc phải học những bài sinh hóa khô khan, tôi tìm đến văn chương tiếng Việt qua các tạp chí như Văn Học, Văn, và Hợp Lưu. Khác với Văn và Văn Học vốn mang không khí “cổ điển”, Hợp Lưu, với chủ biên sáng lập là nhà văn Khánh Trường, bung mở một cánh cửa đón nhiều cây bút mang phong cách táo bạo, thể nghiệm, trong cả hai lãnh vực thơ và văn, đến từ trong và ngoài Việt Nam. Gặp nhiều chống đối vào những năm đầu vì có sự góp mặt của những nhà văn trong nước, nhưng Khánh Trường vẫn bất chấp, tiếp tục xây dựng Hợp Lưu thành một diễn đàn văn chương mở rộng vì “các thể chế chính trị rồi sẽ qua đi, nhưng văn học nghệ thuật sẽ còn tồn tại dài lâu, nhiệm vụ của chúng ta hôm nay là phải tìm cách bảo tồn, xiển dương những giá trị kia, không phân biệt phe phái, chính kiến.” (trả lời phỏng vấn của Đỗ Lê Anh Đào trên damau.org, ngày 22 tháng 9, 2006).
Khu Nursing Home gồm bốn dãy nhà quây thành hình vuông. Mỗi dãy có tám phòng, cửa mở ra chái hiên rộng, lát gạch hoa có tam cấp dẫn vào mảnh vườn trồng nhiều cây trái nhiệt đới: mít, xoài, nhãn lồng, xen kẽ những loại cây và hoa đậm chất đông phương: tùng, liễu, mẫu đơn, phật quả, thiết mộc lan và hồ rộng, thiết kế mỹ thuật. Những con thác từ các mỏm đá cao đổ xuống tung bọt trắng xóa, đàn cá koi nhởn nhơ quanh các bụi thủy trúc, rải rác nhiều khóm liễu vươn ra từ bờ, sà thấp chạm mặt nước. Mùa hè, sáng, chiều, luôn có các lão niên ngồi trên những băng ghế đá, dưới các gốc cây phủ kín bóng mát bởi những tàn lá rộng, hóng gió, tán gẫu hoặc bày trò vui.
Năm 1988, tại Nam Cali có cuộc bầu cử ban chấp hành lâm thời của Văn bút Việt nam Hải ngoại, nhà văn Nhật Tiến làm chủ tịch. Sau đó có các ban ngành này kia truyền thông, báo chí gì đó và tôi được chỉ định làm việc với Khánh Trường. Đó là lần đầu tôi gặp anh, 1 người điệu đà, mặc đồ trắng và quần có giây lưng, tuy dáng dấp khoan thai nhưng có cái gì đó dục giã giấu bên trong và nét bất bình loáng thoáng ở hàng râu mép.
Gần đây tôi tới thăm Khánh Trường (KT) nhiều lần ở trong mấy căn nhà đầu đường rất dễ kiếm trong khu mobile home trên đường Bolsa, nhiều lần tới nỗi mỗi khi xe chạy ngang đây thì Ngọc Ánh nhắc: ‘Hay ta vào thăm KT.’ Không được tiếp xúc với KT khi tôi còn ở bên Texas, chỉ liên lạc nhiều khi đã chuyển về Nam CA thôi, lúc KT đã bị lọc thận hàng chục năm rồi. Lần nào tới cũng thấy KT lọc cọc đẩy xe lăn ra mở cửa, với nụ cười hiền trên môi và cái bắt tay rất thân thiết, chí tình. Trong những lần đó, tôi cố ý nắm tay KT thiệt lâu, lâu hơn thời gian cần thiết của những cái bắt tay bằng hữu.
Tôi chạy tới nhà thương như một quán tính, tìm chỗ đậu xe một cách dễ dàng, nơi đây tôi đã ra vào quen thuộc, nơi đây tôi sắp sống với một cuộc chia ly mới. Tôi quen lắm hành lang phòng ICU, quen lắm với hình ảnh Bác Mai Thảo, Bác Đỗ Ngọc Yến, với Bố, với Mẹ... Và nay hình ảnh một thân quen quá đỗi hiện ra trước mắt - chú Khánh Trường! đang nhắm nghiền mắt, đang thoi thóp thở... Chị Hoà Bình ôm vai tôi, siết thật chặt. Hai chị em chẳng nói với nhau một lời, nhưng tôi hiểu, cả hai chị em, đang lục tìm trong quá khứ, để sống lại những ngày thật đằm thắm bên chú.
Bây giờ thì tôi biết rồi: từ nguồn hợp lưu, những dòng chảy lại tìm về chính mình, đơn hành vào một cõi khác. Như anh Khánh Trường...
Trận đấu giữa Khánh Trường và anh Thần Chết đã qua tới phút 89. Phần thắng nghiêng hẳn về anh thần trang bị bằng chiếc lưỡi hái. Cô cháu Hòa Bình nhắn tin cho tôi vào lúc 3 giờ 45 phút chiều ngày 24/12/2024, giờ Montreal: “Chú vẫn không tỉnh. Chắc gia đình sẽ rút ống soon”. Vậy là tên thần vênh váo chuyên bắt người đang ở thế thượng phong.
Tôi bắt đầu nghe tên anh khi đọc bài viết “Khánh Trường, Sức Mạnh Của Im Lặng” của họa sĩ Đinh Cường vào tháng 1/2012 nhân dịp anh bày 30 bức tranh Thiền...
(Orange County, CA) Sau đúng hai tuần hôn mê, họa sĩ/nhà văn Khánh Trường cuối cùng đã bỏ cuộc thế gian vào chiều Chủ Nhật, ngày 29 tháng 12, 2004, lúc 4:33PM giờ California tại bệnh viện UCI Health, thành phố Fountain Valley trong niềm thương tiếc của gia đình và bằng hữu. Hoạ sĩ Khánh Trường tên thật là Nguyễn Khánh Trường, sinh năm 1948, ở Quảng Nam, gia nhập quân đội Việt Nam Cộng Hòa năm 1968, giải ngũ năm 1972 vì bị thương. Khánh Trường vượt biên đến Thái Lan năm 1987, định cư tại Hoa Kỳ năm 1988. Sự đóng góp của anh vào văn học Việt Nam hải ngoại không nhỏ vì ngoài vẽ tranh, triển lãm tranh, anh cũng là một nhà văn tên tuổi, viết với vài bút hiệu khác như Kim Thi, Nguyễn Thị Giáng Châu. Khánh Trường đã xuất bản nhiều tác phẩm và từng là chủ biên của tạp chí Hợp Lưu, Hoa Kỳ, từ 1990 đến 2005.
Một mùa bầu cử tổng thống đã đến và đi ở Hoa Kỳ. Trong khi mọi cuộc đua chính trị đều có ý nghĩa nào đó đối với công dân, thì cuộc bầu cử đặc biệt này có thể tác động đến mọi người theo những cách mới, chưa từng có trong lịch sử Mỹ. Cho dù, đó là các cuộc trục xuất hàng loạt, hay tảng băng chìm thuế quan, hay từng nhân vật “kỳ lạ” trong nội các mới do Tổng Thống đắc cử Donald Trump lựa chọn, thì đều là một ảnh hưởng đến cảm xúc và không khí của mùa lễ hội lớn nhất trong năm. Khi tác giả người Mỹ Washington Irving từ Anh trở về Mỹ, ông ghi lại những truyền thống lễ Giáng Sinh mà ông đã thấy ở các quốc gia khác trong cuốn The Sketch Book. Trong chương có tên “Christmas Eve,” ông viết: “Cây tầm gửi vẫn được treo trong các trang trại và nhà bếp vào dịp Giáng sinh, và những chàng trai trẻ có đặc quyền hôn các cô gái bên dưới nó, mỗi lần hái một quả mọng từ bụi cây. Khi tất cả các quả mọng được hái hết, đặc quyền đó sẽ chấm dứt.”


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.