Lukashenko (Belarus) và Putin (Nga)
Vladimir Putin tuyên bố Nga sẽ gửi vũ khí hạt nhân tới Belarus như một nỗ lực mới nhằm dọa Mỹ và phương Tây để bắt thế giới nhượng bộ trong cuộc xâm lược Ukraine của mình. Liệu hành động này của Putin có mang lại kết quả như ông mong muốn?
Người ta nên nghiêm túc xem xét lời tuyên bố của Putin rằng ông ta đang gửi bom hạt nhân đến nước láng giềng Belarus như thế nào? Liệu thế giới đang tiến đến chiến tranh hạt nhân?
Vào ngày Chủ nhật, chính phủ Ukraine đã yêu cầu một cuộc họp khẩn cấp với Hội đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc do mối đe dọa hạt nhân của Nga. Nato nhận xét “Nguy hiểm và vô trách nhiệm”. Đại diện Bộ Ngoại giao Mỹ thì bình luận rằng không có lý do gì để tin rằng Nga đang chuẩn bị sử dụng vũ khí hạt nhân ở Ukraine.
Nhà độc tài Belarus chắc chắn đã yêu cầu vũ khí hạt nhân của Nga, nhưng không ai tin rằng Lukashenko nói điều đó mà không có lệnh từ Moscow.
Lukashenko thật ra đã chuẩn bị để nhận vũ khí hạt nhân. Từ những năm 1990, hiến pháp của Belarus quy định rằng quốc gia này không có vũ khí hạt nhân. Nhưng vào ngày 27 tháng 2 năm 2022, chỉ ba ngày sau cuộc tấn công của Nga vào Ukraine, một hiến pháp mới đã được thông qua trong một cuộc trưng cầu dân ý ở Belarus, tình trạng phi hạt nhân hóa đã bị xóa bỏ.
Bản thân Putin cũng đã mở đường cho quyết định này khi ba tháng trước cho biết 10 máy bay chiến đấu của Belarus đã được chuyển đổi để có thể mang vũ khí hạt nhân. Belarus cũng đã nhận được hệ thống tên lửa Iskander của Nga, có tầm bắn 500 km, cũng có thể mang đầu đạn hạt nhân.
Vũ khí hạt nhân được cho là phản ứng của Putin trước quyết định của Anh gửi đạn xuyên giáp chứa uranium tới xe tăng Challenger 2. Nhưng thật ra tên lửa Iskander đã được gửi tới Belarus trước thông báo của Anh. Ngoài ra, Nga cũng có loại đạn riêng được trang bị uranium.
Một câu hỏi khác là làm thế nào nó phù hợp với tuyên bố chung mà Putin đã ký với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào tuần trước: "Tất cả các quốc gia có vũ khí hạt nhân phải kiềm chế triển khai vũ khí hạt nhân ở nước ngoài và phải rút vũ khí hạt nhân được đặt ở nước ngoài".
Chỉ mất năm ngày để Putin tuyên bố rằng Nga sẽ đặt vũ khí hạt nhân ở Belarus. Dù Lukashenko đã biến đất nước của mình thành một nước bảo hộ của Nga và cho phép Nga tấn công Ukraine từ đất Belarus, nhưng Belarus vẫn là “nước ngoài”.
Thông điệp này phải chăng nên coi là một cái tát tai cho Bắc Kinh. Nhưng chắc ông Tập cũng quan tâm đến những việc này như khi ông nồng nhiệt nói về “tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ”, mà không hề hé răng về việc Nga vừa gây chiến tranh xâm lược vừa xâm phạm toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine.
Kiev coi sự bộc phát của Putin là bằng chứng nữa cho thấy Nga có vấn đề lớn với cuộc chiến ở Ukraine và do đó đã bắt Belarus làm "con tin hạt nhân".
Mychajlo Podoljak, cố vấn của Tổng thống Zelenskyi, bác bỏ mối đe dọa hạt nhân:
“Với tuyên bố về vũ khí hạt nhân chiến thuật ở Belarus, Putin thừa nhận rằng mình sợ thua cuộc và tất cả những gì ông có thể làm là dùng đến chiến thuật hù dọa.”
Việc triển khai vũ khí ở Belarus có lẽ không có mục đích quân sự. Nếu Putin muốn xử dụng vũ khí hạt nhân chống lại Ukraine, ông cũng có thể làm điều đó từ Nga. Lời hù dọa này chủ yếu hướng về phía Tây, về phía Ba Lan, nhưng về mặt đó đúng ra đã có vũ khí hạt nhân của Nga ở Kaliningrad.
Phải chăng đây là một nỗ lực gây áp lực chính trị - chống lại phương Tây. Bằng cách làm gia tăng căng thẳng và leo thang đối đầu, Putin hy vọng sẽ gây sức ép buộc Hoa Kỳ đàm phán theo cách cho phép Nga giữ lại một phần lãnh thổ mà nước này đã chiếm giữ của Ukraine.
Gửi ý kiến của bạn
