Hôm nay,  

Elizabeth Eckford: Cuộc Đời Sau Little Rock

2/28/202500:00:00(View: 2558)
 
GettyImages-517322800
Cuộc khủng hoảng ở ittle Rock - Elizabeth Eckford phớt lờ những tiếng la hét và ánh nhìn thù địch của các bạn học vào ngày đầu tiên đi học, ngày khai trường 6 tháng 9 năm 1957. Cô là một trong chín học sinh người Mỹ gốc Phi nhận lệnh Tòa án Liên bang hòa nhập vào Trường Trung Học Central của Little Rock sau vụ kiện pháp lý của Hiệp hội Quốc gia vì sự tiến bộ của Người da màu (NAACP).
LTS: Elizabeth Eckford, một trong chín học sinh da đen tiên phong bước vào trường Trung học Little Rock Central năm 1957, đã trở thành biểu tượng của lòng dũng cảm trong cuộc đấu tranh chống phân biệt chủng tộc tại Hoa Kỳ. Kể từ ngày khai trường lịch sử ấy đến nay, cuộc đấu tranh chống kỳ thị chủng tộc ở Hoa Kỳ đã đạt nhiều tiến bộ đáng kể, cho đến gần đây, Donald Trump lên nắm quyền và ra lệnh xóa bỏ toàn bộ chính sách Đa dạng, Công bằng và Hòa nhập (DEI) trên khắp đất nước thúc đẩy sự gia tăng của các hành vi thù ghét trên toàn quốc, câu chuyện của Eckford càng trở nên cấp thiết.
Việt Báo đăng lại câu chuyện lịch sử này như lời nhắc nhở quyền bình đẳng không thể bị xem là điều hiển nhiên, và cuộc đấu tranh cho công lý, bình đẳng vào lúc này thực sự cần thiết.

***

Năm 1954, Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ tuyên bố việc duy trì chính sách phân biệt chủng tộc trong trường học là vi phạm pháp luật. Tuy nhiên, phải mất ba năm sau, thủ phủ Little Rock của tiểu bang Arkansas mới chính thức thực hiện phán quyết này.

THe Little Rock Nine on the set of a musical

Chín Học Sinh Little Rock trong vở nhạc kịch Jamaica, New York, NY, 1958

Dưới áp lực mạnh mẽ từ Hiệp hội Quốc gia vì Sự Tiến bộ của Người Da màu (NAACP) tại Little Rock, chính quyền địa phương đã đồng ý rằng vào tháng 9 năm 1957, chín học sinh da đen sẽ được phép ghi danh vào Trường Trung học Little Rock Central, vốn trước đó chỉ dành riêng cho học sinh da trắng.

Những học sinh này về sau được gọi là Little Rock Nine – chín thanh thiếu niên được chọn lựa cẩn thận vì trí tuệ và khát vọng học tập. Họ sắp sửa làm nên lịch sử, nhưng cũng phải chịu đựng những tổn thương khủng khiếp trong quá trình đó.

Trong số họ, có một người đã trở thành biểu tượng tức thời của phong trào dân quyền Hoa Kỳ.

Elizabeth Eckford – Biểu tượng bất đắc dĩ

Nếu bạn không biết tên Elizabeth Eckford, thì chắc chắn bạn đã từng nhìn thấy hình ảnh của cô:

Bức ảnh nổi tiếng năm 1957 ghi lại khoảnh khắc cô gái 15 tuổi Elizabeth Eckford đi vào trường Trung học Little Rock Central, đơn độc giữa một đám đông thù địch.

Sáng ngày 4 tháng 9 năm 1957, Elizabeth không hề biết rằng cuộc đời cô sắp rẽ sang một hướng đầy chông gai. Mối bận tâm lớn nhất của cô khi ấy chỉ là chọn trang phục cho ngày đầu tiên đến trường.

Cha của Elizabeth đi đi lại lại trong nhà, trong khi mẹ cô chăm chút tỉ mỉ mái tóc của con gái, sao cho thật phù hợp với chiếc váy trắng viền xanh navy mà Elizabeth đã chuẩn bị riêng cho dịp này.

Vì gia đình không có điện thoại, Elizabeth không nhận được thông báo rằng để đảm bảo an toàn, nhóm Little Rock Nine sẽ được hộ tống vào trường.

Do đó, khi những bạn cùng nhóm tập trung và di chuyển dưới sự bảo vệ của đoàn xe hộ tống, Elizabeth đơn giản chỉ cầm tiền ăn trưa, tạm biệt cha mẹ và lên xe buýt như bao học sinh trung học khác.

Chính vì vậy, cô bé 15 tuổi hoàn toàn không được chuẩn bị để đối mặt với những gì sắp xảy ra.

Đơn độc trước cơn cuồng nộ

Ngay khi đặt chân xuống trường, Elizabeth bị vây quanh bởi một đám đông cuồng nộ, những kẻ hét lên những lời miệt thị chủng tộc đầy căm ghét.

Từ giây phút đó, Elizabeth không còn chỉ là một trong Little Rock Nine, mà đã trở thành biểu tượng cho sự kinh hoàng của thời kỳ luật Jim Crow. Hình ảnh cô bé da đen cô độc, cương nghị giữa một biển người trắng đang sôi sục giận dữ đã khắc sâu vào lịch sử nước Mỹ.

Nhưng điều đó không có nghĩa là cô được bảo vệ khỏi những hành vi bạo lực tại trường.

Một năm chịu đựng khủng bố tinh thần và thể xác

Tài liệu từ trường Trung học Central ghi nhận rằng Elizabeth liên tục bị quấy rối và hành hung. Dưới đây là một số sự việc xảy ra trong học kỳ đầu tiên của cô tại trường:

  • Tháng 10: Elizabeth bị ném một loạt bút chì đã được gọt nhọn.
  • 28 tháng 10: Elizabeth bị xô ngã giữa hành lang.
  • 20 tháng 11: Elizabeth bị chen lấn trong lớp thể dục.
  • 21 tháng 11: Elizabeth bị bắn bằng dây thun chứa ghim giấy.
  • 10 tháng 12: Elizabeth bị đá vào chân.
  • 18 tháng 12: Elizabeth bị đấm vào lưng.

Để tự vệ, cô đã ghim những chiếc kim vào bìa tập vở của mình nhằm tạo ra một lớp chắn sắc nhọn. Nhưng điều đó không thể ngăn chặn dòng thác miệt thị và bạo lực.

Trong phòng thay đồ, Elizabeth thậm chí còn bị bạn học tạt nước nóng trong phòng tắm và để lại những mảnh kính vỡ trên sàn nhằm gây thương tích.
Trong một cuộc phỏng vấn năm 2018, Elizabeth nhớ lại:

"Chúng tôi bị xô ngã xuống cầu thang, bị đá, bị bỏng trong phòng tắm, bị đập mạnh vào tủ đồ. Ngày nào cũng bị hành hạ. Nó không bao giờ dừng lại."
Chưa đầy một năm sau khi Elizabeth bước vào trường Trung học Central, chính quyền Little Rock quyết định đóng cửa tất cả các trường công, thay vì chấp nhận tích hợp chủng tộc.

Gia đình Elizabeth rời khỏi Little Rock để tìm kiếm một cuộc sống mới tại St. Louis. Tại đây, cô lấy được bằng GED, theo học đại học và trở thành một trong những người Mỹ gốc Phi đầu tiên làm việc trong một ngân hàng ở vị trí không phải lao công.

Nhìn qua, có vẻ như Elizabeth đã có một tương lai đầy hứa hẹn. Nhưng thực tế, cô không thể trốn thoát khỏi những vết thương tâm lý.

Cuộc chiến với bóng tối của chính mình

Những trải nghiệm tại Little Rock đã để lại cho Elizabeth chấn thương tinh thần nghiêm trọng. Cô phải chịu đựng cơn trầm cảm nặng nề, đến mức đã nhiều lần cố gắng tự kết liễu đời mình.

Năm 1967, cô gia nhập quân đội với hy vọng có thể xoá bỏ quá khứ. Trong suốt thời gian phục vụ, Elizabeth không nhắc đến sự kiện năm 1957 và tránh xa bất kỳ ấn phẩm nào có thể nhắc đến tên cô.

Năm 1974, Elizabeth quay trở lại Little Rock. Cô chia sẻ với Arkansas Democrat:

"Tôi quay về vì tôi cảm thấy mình đã bị xua đuổi. Tôi muốn chứng minh rằng tôi có thể sống ở đây. Tôi không để bản thân bị đẩy đi một lần nữa."

Cô làm việc tại Văn phòng Phúc lợi Xã hội, nuôi nấng hai người con trai Erin và Calvin, nhưng vẫn tiếp tục đấu tranh với căn bệnh trầm cảm.

Suốt gần hai thập kỷ, Elizabeth sống ẩn dật, tránh xa báo chí và từ chối tất cả những lời mời phỏng vấn về một con người mà cô không nhận ra – biểu tượng Elizabeth Eckford.

Sự hòa giải và nỗi đau không thể nguôi ngoai

Năm 1997, trong lễ kỷ niệm 40 năm sự kiện Little Rock, Elizabeth tái ngộ với Hazel Bryan – người từng la hét và nhục mạ cô vào năm 1957. Hazel đã xin lỗi và họ dần trở thành bạn bè.

Tuy nhiên, tình bạn này dần rạn nứt. Elizabeth nhận ra rằng Hazel mong cô có thể "vượt qua" quá khứ, để bản thân không còn cảm thấy tội lỗi. Nhưng đối với Elizabeth, sự thật vẫn không thể thay đổi.

Mất mát lớn nhất và sức mạnh vượt qua nghịch cảnh

Năm 2003, con trai của Elizabeth, Erin, bị cảnh sát bắn chết. Anh bị rối loạn tâm thần và có thể đã cố tình gây ra tình huống để cảnh sát nổ súng.

Sau cú sốc này, bạn bè lo sợ Elizabeth sẽ lại chìm vào vực thẳm trầm cảm. Nhưng lần này, cô đứng lên. Cô tiếp tục nói chuyện với học sinh, chia sẻ câu chuyện của mình, và xuất bản cuốn sách Ngày Đầu Tệ Nhất để giúp đỡ những đứa trẻ đang phải đối mặt với khó khăn.

Dù đã chịu đựng quá nhiều đau thương, Elizabeth Eckford vẫn kiên cường bước tiếp. Như cô từng nói:

"Bạn không biết mình có thể làm được gì cho đến khi bị thử thách."

Cung Đô biên dịch
Nguồn: trang mạng F Yeah History. 

Print
Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
First PagePrev Page567891011Next PageLast Page

Mục tiêu ban đầu khi Tổng thống John F. Kennedy thành lập USAID trong cuộc chiến tranh lạnh với Nga vào năm 1961, nội các của ông không chỉ nhắm đến các viện trợ dân sự và nhân đạo mà còn mang mục đích sâu xa hơn: Đó là sự ổn định và phát triển của các quốc gia khác sẽ bảo vệ cho nền an ninh quốc gia Hoa Kỳ. Mục đích này vẫn không thay đổi sau hơn sáu thập niên hoạt động của USAID, qua nhiều đời tổng thống Mỹ. Bởi lợi ích của nước Mỹ nằm khắp thế giới, những sự giúp đỡ, viện trợ trước mắt mang lại lợi ích chiến lược lâu dài cho nước Mỹ. Các nghiên cứu về USAID cho thấy quyền lực mềm của nước Mỹ do USAID đã mang lại thiện cảm về nước Mỹ, giúp hàng hóa, sản phẩm Mỹ được ưa chuộng tại các thị trường nội địa và gián tiếp giúp cho các tập đoàn Mỹ nhận được các hợp đồng kinh tế to lớn so với các đối thủ. Ngược lại, khi thiện cảm này bị mất đi, hay thậm chí bị ghét bỏ, làn sóng tẩy chay hàng Mỹ là lẽ đương nhiên. Những chương trình giáo dục, huấn nghệ cho trẻ em các nước chiến tranh

Doanh nhân Donald Trump đã khởi xướng trào lưu dân tuý và hai lần thắng cử tổng thống. Ngay khi xuất hiện lần đầu tiên trên chính trường để vận động tranh cử năm 2016, Trump không có tham vọng thu tóm quyền lãnh đạo Đảng Cộng hoà trong ý tưởng thù địch, mặc dù thể hiện nhiều quan điểm chống đối gay gắt. Ngược lại, ngày nay, "chủ thuyết Trump" chế ngự toàn diện mọi sinh hoạt của đất nước. Thực ra, khi nhìn lại hoạt động của Đảng trong thời hiện đại, đây là kết quả của một tiến trình dài nhằm tái định hình chiến lược bảo thủ mà Đảng đã đề ra vào những năm 1960.

Một trong những sắc lệnh hành pháp đầu tiên của Tổng thống Donald Trump là một đòn tấn công trực diện vào nguyên tắc hiến pháp lâu đời về quyền có quốc tịch theo nơi sinh (birthright citizenship). Quyền này được quy định trong Tu Chính Án Thứ 14 của Hiến pháp Hoa Kỳ, ghi rõ rằng bất kỳ ai sinh ra trên lãnh thổ Hoa Kỳ đều đương nhiên trở thành công dân Hoa Kỳ, không phân biệt nguồn gốc hay tình trạng nhập cư của cha mẹ.

Trong hơn một thế kỷ qua, vị trí chiến lược và tài nguyên thiên nhiên phong phú của Greenland đã khiến hòn đảo này trở thành một trong những mục tiêu tham vọng của Hoa Kỳ, đặc biệt là trong thời kỳ Chiến Tranh Lạnh (Cold War). Nhưng các nhà lãnh đạo Greenland vẫn luôn kiên quyết từ chối những lời đề nghị này. Từ kế hoạch mua lại đất đến các cuộc đàm phán thiết lập căn cứ quân sự, Greenland đã trở thành một trong những hòn đảo được săn đón nhất trên thế giới.

Hơn năm thập niên đã trôi qua, tuần này hàng loạt các bài báo dòng chính Hoa Kỳ đã đưa ra nghi vấn Nick Út có thể không phải người chụp tấm ảnh biểu tượng cuộc chiến Việt Nam trên các tờ báo lớn Hoa Kỳ: Washington Post, Los Angeles Times, National Catholic Reporter, CBS News, BBC, Vanity Fair... Câu hỏi được chạy dòng tít lớn trên các báo là liệu Nick Út chụp tấm hình, hay một người khác tên là Nghệ Nguyen đã chụp tấm hình này?

Tết năm nay là Tết Ất Tỵ, người ta đón xuân con rắn rắn bò bò trườn trườn mình trên mặt đất, nó không có chân, nhưng lướt mình trong bụi cây, trong hang ổ ngóc ngách nơi rừng cây rậm rạp, nhất là ở các vùng nhiệt đới um tùm, rắn đang lò mò mang mùa xuân tới… rắn đang mang về mùa xuân Ất Tỵ! Hình ảnh con răn có người yêu thích, quấn quanh cổ, quanh người đi chơi, quảng cáo, bán thuốc sơn đông mãi võ, cũng có người ghét bỏ, rùng mình quay đi.

Nước ta có nhiều ngày Tết. Mỗi Tết có một ý nghĩa riêng, có đôi khi theo thói quen của Trung Hoa ngày xưa. Các lễ Tết gồm có: Tết Nguyên Đán ngày Mồng Một tháng Giêng, Tết Hàn Thực vào ngày 3 tháng 3 , Tết Đoan Ngọ ngày 5 tháng 5, Tết Trung Thu ngày 15 tháng 8 và Tết Song Thập ngày 10 tháng 10.

12:05 giờ đêm, từ buổi tiệc Giáng Sinh ở nhà cô bạn thân ra về, một cảm giác ứa nghẹn bất chợt trào lên. Trong khoảnh khắc, tôi thấy mình tắp xe vào bờ đường xa lộ, rồi không thể tự kiềm chế, từng cơn nấc ào đến, nước mắt ràn rụa, tôi khóc như thể vừa hay tin người thân yêu nhất mới qua đời. Cơn òa vỡ đầu tiên này xảy ra vào một đêm cuối tháng 12, khi tôi ở tuổi 46. Thật ra, nhiều ngày, tháng trước đó, mọi giác quan trong người đã phát ra nhiều tín hiệu cảnh báo về một cơn chấn động kéo theo những hoang mang, những trăn trở về ý nghĩa, lẽ sống… Nhưng bận rộn với việc chứng minh bản thân qua nhiều vai trò, trái tim tôi không có chỗ cho cảm xúc lạ, cái đầu coi thường khái niệm “midlife crisis”.

Từ thời xa xưa, con người đã ngước nhìn bầu trời đêm với sự ngưỡng mộ và tò mò. Những ánh sáng lấp lánh trên nền trời đen thẳm không chỉ đóng vai trò như la bàn và lịch, mà còn là nguồn cảm hứng cho thơ ca và nghệ thuật, cho những câu chuyện về các vị thần. Nhưng vào năm 1925, mối quan hệ của con người và những vì sao đã có một bước ngoặt lịch sử. Một nữ khoa học gia trẻ tuổi đã khám phá ra rằng các ngôi sao không phải là những vật thể giống Địa cầu, mà chủ yếu được cấu tạo từ hydro và heli, hai nguyên tố nhẹ và đơn giản nhất trong vũ trụ. Nữ khoa học gia tài năng này tên là Cecilia Payne, 24 tuổi. Phát hiện mới của bà đã đặt nền móng cho ngành vật lý thiên văn học về thiên thể và thay đổi hiểu biết của chúng ta về vũ trụ.

“Đó là sự thật, đó là sự thật”, tiếng kêu gào trong vụ “nhà thơ hiếp nhà thơ” ở Việt Nam, cơ hồ, cũng là tên của vở kịch It’s True, It’s True, It’s True tại Anh, là tiếng thét gào đau đớn của Artemisia Gentileschi trước tòa, trong vụ “họa sĩ hiếp họa sĩ” tại Ý vào thế kỷ 17. [1] Hai vụ, trên hai vùng đất và ở hai thời kỳ hoàn toàn khác nhau, cách xa hơn bốn thế kỷ, nhưng rất gần nhau ở thế cách xã hội đối xử với những nạn nhân mà, nói gọn, là “văn hóa hiếp dâm”: sau khi bị hãm hiếp về thể chất như một phụ nữ, nạn nhân còn tiếp tục bị hãm hiếp về mặt tinh thần như một công dân hay một thành viên của cộng đồng.
First PagePrev Page567891011Next PageLast Page
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.