Hôm nay,  

Ơn ai theo suốt cuộc đời – Thanksgiving

11/23/202218:22:45(View: 4191)
Tùy bút

trion

Thời chúng tôi còn là học sinh, không có Thầy Cô mất nết như các "nhà giáo nhân dân" bây giờ: không có học trò, nhất là nữ sinh, đánh bạn mình man rợ như hai ba con cọp vờn một con nai, rồi quay phim đưa lên Internet, "phô trương" cho cả thế giới thấy tình hình giáo dục rất buồn ở quê nhà hiện nay.

 

Thời của chúng tôi, quý Thầy Cô từ lớp mẫu giáo đến lớp 12 đều là những nhà mô phạm, là chuẩn mực cho "học trò trông lên". Thầy ra thầy, và trò ra trò, không bát nháo như nhà trường những năm đầu thế kỷ 21.

 

Bao nhiêu năm trôi qua, không những quý Thầy Cô mà nhiều cựu học sinh Ngô Quyền đã về với hạc nội mây ngàn. Quý Thầy Cô đã bước vào giai đoạn cuối hành trình của đời người, trí óc của nhiều Thầy Cô đã lãng đãng khói sương. Hơn một nửa cựu học sinh Ngô Quyền cũng đã làm xong bổn phận với xã hội, với gia đình, đã đem lại được nụ cười trên môi cha mẹ, thầy cô... Nền giáo dục nhân bản đã để lại trong lòng chúng tôi lòng biết ơn sâu sắc với Thầy Cô dù các phương trình sin, cos, tang... của môn lượng giác, các kiến thức nhặt nhạnh được từ 12 năm đầu đời  đã bỏ đi biền biệt từ lúc nào.

 

Có hai câu thơ (không còn nhớ tên tác giả) diễn tả chính xác vị trí của quý Thầy Cô ngày xưa, và được các bậc cha mẹ dùng để khuyến khích con mình chuyên cần đèn sách:

...Mai sau con lớn làm cô giáo 

Thiên hạ trông lên ngước mắt chào...

 

Nền giáo dục nhân bản non trẻ, yểu mệnh của miền Nam đã kịp đào tạo rất nhiều anh chị cựu học sinh Ngô Quyền đã may mắn được "thiên hạ trông lên ngước mắt chào" trước tháng 4 năm 1975. Đầu thập niên 70, một số cựu học sinh Ngô Quyền những khóa đầu tiên đã về dạy lại đàn em ở ngay chính  nơi ngày xưa mình ngồi ở ghế học trò như quý Thầy Cô: Nguyễn Thành Dũng (K1), Lý Khánh Hồng (K2), Bùi Đức Lương (K3), Đào Đức Thiện (K4), Hà Thị Nhung (K5), Liêng Tuấn Tài (K5), Huỳnh Quan Phận (K5), Phạm Thị Hạnh (K6), Diệp Cẩm Thu (K7), v.v...

 

Mãi đến tận bây giờ, sau bao nhiêu năm tháng,  kiến thức học được từ quý Thầy Cô đã rơi rớt theo "dọc đường gió bụi", một trong những điều còn lại với các cựu học sinh Ngô Quyền, và sẽ theo chúng tôi đến suốt cuộc đời là lòng biết ơn Thầy Cô. Không phải tất cả cựu học sinh Ngô Quyền đều đã và đang có "đường công danh thênh thang rộng mở", không phải tất cả cựu học sinh Ngô Quyền đều đạt được ước mơ thời còn ngồi ghế Trung học. Nhưng một điều chắc chắn, nền giáo dục nhân bản của miền Nam, và quý Thầy Cô đã giúp chúng tôi thành những người tử tế, đàng hoàng, và luôn biết "nhờ ai ta có ngày này" .

 

Nhân dịp Lễ Tạ Ơn 2022 ở Mỹ, xin một lần nữa viết ra bằng chữ nghĩa lòng biết ơn quý Thầy Cô , quý cựu giáo sư Ngô Quyền đã ít nhiều góp phần giúp chúng ta thực hành được câu ngạn ngữ được treo trong các phòng học ở trường Tiểu học ngày xưa "Ngày nay học tập, ngày mai giúp đời".

 

Nhờ câu nói của Thầy Lê Quý Thể một thủa nào trong phòng học các lớp 12 "Nghề nào cũng quý, nhưng tôi không muốn sau này gặp lại học trò cũ của mình đạp xích lô", một vài cựu học sinh Ngô Quyền khóa 8 đã đóng góp xương máu, và một phần thân thể của mình cho hai mươi năm tự do non trẻ của miền Nam (xin đặc biệt tri ân, và thắp nén hương lòng tưởng nhớ các anh đã khuất bóng), một số các học sinh K8 đã thành công ở quê người cũng như quê nhà, và tất cả cựu học sinh Ngô Quyền K8 chưa bao giờ quên ơn các Thầy Cô nói chung, và Thầy Lê Quý Thể nói riêng.

 

Nhờ những "bài kinh nhật tụng", "Gia Huấn Ca" mỗi ngày của cố giáo sư Bạch Thị Bê (1938-2018) ở các lớp 7 khóa 15 một thủa nào xa lắc xa lơ, đến bây giờ hầu như tất cả cựu học sinh Ngô Quyền K15 đều nhớ:

 

Trai thời trung hiếu làm đầu

Gái thời đức hạnh làm câu trau mình.

 

Nam sinh khóa 15 ở bất cứ góc nào của địa cầu đều mang theo lòng "trung hiếu" với mình. Nữ sinh khóa 15 đều giữ được nét đoan chính của phụ nữ Việt Nam dù nhiều bạn đã rời quê nhà từ tháng 4 năm 1975, lúc còn chưa ra khỏi thời thơ dại.

 

Còn nhiều, nhiều nữa, chỉ xin được đơn cử những trường hợp rất cụ thể.

 

Xin trân trọng tri ân quý Thầy Cô, và xin thành kính thắp nén tâm hương hướng về quý Thầy Cô đã khuất bóng. Cựu học sinh Ngô Quyền chưa bao giờ quên công ơn của quý Thầy Cô, và luôn nhớ câu ngạn ngữ "Không thầy đố mầy làm nên".

 

Xin được phổ biến lại một "tác phẩm của lòng tri ân" từ cựu học sinh K7 Nguyễn Ngọc Xuân (1951-2017) để cùng nhìn lại Thầy, Cô, bạn bè. Buồn thay, người trong video đã thành "người muôn năm cũ bây giờ ở đâu?". Ngô Quyền K7 Nguyễn Ngọc Xuân cũng là một thành quả tốt đẹp của nền giáo dục nhân bản ở miền Nam, một nhắc nhớ chúng ta nhớ đến công lao của quý cựu giáo sư Ngô Quyền giai đoạn 1956-1975. Xin gởi vào hư không một nén tâm hương chân thành tưởng tiếc Ngô Quyền K7 Nguyễn Ngọc Xuân.

 

https://ngo-quyen.org/a1747/happy-thanksgiving-va-album-mot-goc-thay-tro-2011

 

Mùa lễ Tạ ơn đang về ở Mỹ, xin mượn ánh sáng từ lò sưởi thắp sáng thời đèn sách ở Ngô Quyền, và một lần nữa xin gởi lòng biết ơn chân thành đến quý Thầy Cô, đến các bậc sinh thành. 

 

Xin gởi lời tri ân vào hư không đến quý Thầy Cô đã khuất bóng, các cựu học sinh Ngô Quyền đã bỏ mình vì hai mươi năm tự do của miền Nam.

 

Lòng biết ơn mỗi năm được viết ra một lần cũng xin gởi đến tất cả quý anh chị đã góp ngà voi, giúp cựu học sinh Ngô Quyền lưu vong mỗi năm một lần tụ họp gặp nhau, gởi những đóa hoa tươi thắm nhất đến quý Thầy Cô. 

 

Tuổi đời càng tăng cao theo năm tháng, lòng biết ơn càng sâu nặng với Cha Mẹ, Thầy Cô, và cả bạn bè, cùng những ân nhân đã giúp ta trên mỗi chặng đường đời.

 

– Nguyễn Trần Diệu Hương

Thanksgiving 2022

 

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Người họa sĩ ấy đã đi xa mười năm. Nhưng qua cuốn sách này với những tranh ảnh cùng phụ chú, cho tôi cảm giác như anh vẫn đâu đây, bên bạn bè và người thân, ấm áp.
Trong thế giới nhiễu động hôm nay, khi nhịp tiện nghi càng tăng thì khoảng cách giữa con người và thiên nhiên dường như càng xa, tranh của Ann Phong như một nốt lặng giữa biến tấu thời đại, đưa người xem tìm lại chính mình giữa cơn quay cuồng của văn minh. Mời tham dự cuộc triển lãm: Ann Phong: Làm Hòa Với Trái Đất - Triển lãm: Making Peace with the Earth, 415 Avenida Granada, San Clemente, CA 92672, Thời gian: 15 tháng Giêng – 8 tháng Ba, 2026, Địa điểm: Casa Romantica Cultural Center and Gardens
Tôi có một số kỷ niệm với Miền Đông Hoa Kỳ. Nhớ những ngày cùng theo nhà thơ Giang Hữu Tuyên ôm báo dưới mưa tuyết lất phất. Nhớ những buổi chiều ngồi tới khuya ở nhà anh Ngô Vương Toại, một nhà báo nổi tiếng từ thơi sinh viên ở Sài Gòn vì bị bắn trên một sân khấu nhạc ngoài trời và cuối đời trở thành một nhà truyền thông nổi tiếng trên đài Á Châu Tự Do RFA. Tôi nhớ giáo sư Nguyễn Ngọc Bích, người cực kỳ uyên bác với vốn học và nghiên cứu, và cũng là người cực kỳ thơ mộng với các phân tích về thơ Việt Nam và quốc tế. Và nhớ tới họa sĩ Đinh Cường, người khi vừa mới tới định cư ở Hoa Kỳ là đã có những cuộc triển lãm sôi nổi.
Biết cụ từ lâu, nhưng chúng tôi không được vào lớp học của cụ, tuy vậy có nhiều lần thầy Nguyễn Đăng Thục, mời cụ thỉnh giảng ở đại học văn khoa Saïgon, chúng tôi đã được nghe những lời giảng giải, , những lời vàng ngọc của cụ, hôm đấy cụ nói về vấn đề “dinh tê”, là chỉ dậy cho thanh niên sinh viên tại sao lại có vấn đề dinh tê, là việc đi kháng chiến, rồi lại đổi ý về thành phố… đã lâu rồi, tôi vẫn nhớ lơ mơ là thầy giảng cặn kẽ từ đầu, từ ngôn từ… dinh là đi, là đi về (như trong câu: anh đưa nàng về dinh, vậy đó, vậy đó, phải đúng không, anh Nguyễn Viết Sơn?) còn tê là nhại theo chữ tây thời Pháp thuộc, ý nghĩa của chữ rentrée! Nếu tôi nhớ lơ mơ thì xin một chữ đại xá! Tại vì lâu quá lâu rồi.
William Shakespeare và Anne Hathaway thành vợ chồng vào năm 1582. Chàng mới mười tám tuổi, nàng hai mươi sáu và đang mang thai. Một năm sau, Susanna ra đời. Đến năm 1585, cặp song sinh Judith và Hamnet xuất hiện, khiến căn nhà nhỏ ở Stratford-upon-Avon đầy thêm tiếng trẻ. Trong khi Anne ở lại quê chăm con và giữ nếp nhà, Shakespeare phần lớn thời gian sống giữa London—cách Stratford gần trăm dặm—nơi ông theo đuổi sân khấu và chữ nghĩa. Những năm tháng ấy, ông vẫn đều đặn đi về, nhưng cuộc sống gia đình đa phần đặt trên vai Anne.
Nói đến thi ca “một thời” của Thầy thì khả năng nào để nói, chữ nghĩa nào để diễn đạt, và tư tưởng – tình cảm nào để thấu ý thơ. Thôi thì mình nói bằng tấm lòng chân thành, bằng chút ân tình quý kính mà Thầy trò một thời học tập, làm việc bên nhau. Do vậy, xin đừng bông đùa chữ nghĩa mà thất lễ. Tản mạn thi ca, người viết muốn nói đến vài ý thơ của Thầy đã rơi rớt đâu đó, ẩn núp dưới rặng chân mây, bên bờ vực thẳm, hay như là ủ mình nơi “không xứ” vượt thoát tử sinh của bậc Đại sĩ, mà hòa quyện với đời một thứ tình cảm thâm trầm, da diết của thi nhân.
LTS: Hòa Thượng Thích Tuệ Sỹ (1945-2023) là một học giả, nhà văn, nhà thơ, nhà phiên dịch Tam Tạng Kinh điển Phật Giáo của Việt Nam trong thời hiện đại. Thầy đã xuất bản hàng chục tác phẩm về Phật học, văn học và triết học. Thầy viên tịch vào ngày 24/11/2023 tại Chùa Phật Ân, Đồng Nai, Việt Nam. Việt Báo xin dành số báo đặc biệt kỳ này để tưởng niệm hai năm ngày Thầy viên tịch và cũng để tỏ lòng tri ân những đóng góp của Thầy cho nền văn hóa và văn học của Dân Tộc và Phật Giáo Việt Nam.
Với lòng kính cẩn và tri ân, xin được cùng hướng về vị Thầy chung của chúng ta: Hòa Thượng Thích Tuệ Sỹ, người đã một đời cống hiến cho sự nghiệp văn hoá, giáo dục và sự tồn vong của Chánh Pháp. Người là bậc Cao tăng, Thạc đức của Phật giáo Việt Nam. Người là hiện thân của Bồ-đề nguyện và Bồ-đề hành. Người là bậc Đại sĩ, bằng bi nguyện và hùng lực đã giữ vững con thuyền Đạo pháp trong lòng Dân tộc. Từ thuở thiếu thời, Người đã bộc lộ tài hoa, cốt cách và phẩm hạnh cao quý của Sa môn. Tuổi ba mươi đã phải khép lại những trang cảo thơm, lên rừng xuống biển, chịu lênh đênh cùng vận nước thăng trầm. Bản án tử hình không khiến Người dao động tâm tư, chỉ làm sáng thêm tinh thần “uy vũ bất năng khuất”. Tù đày và quản thúc không thể thay đổi được một người đã quyết tâm sống trọn vẹn với những giá trị mình đã lựa chọn.
Quán trọ là cõi tạm thế gian. Nẻo về là Niết-bàn lộ. Từ quán trọ đến Niết-bàn, nói xa thì muôn trùng vạn dặm của ba A-tăng-kỳ kiếp, mà nói gần thì chỉ cách nhau trong đường tơ kẽ tóc của một móng tâm. Tâm khởi động thì ở quán trọ. Tâm tịch lặng thì là Niết-bàn. Khi khởi tâm “nhớ nửa cung đàn” thì đang ở quán trọ. Nhưng hãy để ý chữ “nửa cung đàn” là cách ẩn dụ của nhà thơ Tuệ Sỹ. Nó diễn bày một cách tinh tế cảm thức siêu thoát của nhà thơ. Nhớ trọn cung đàn thì đó là thứ nhớ nhung bị vướng lụy của tình cảm phàm tình. Nhớ “nửa cung đàn” thì đó chỉ là dư âm lướt nhẹ qua tâm hồn rỗng lặng như cánh chim bay qua bầu trời xanh không để lại dấu vết gì. Thầy Tuệ Sỹ là người nghệ sĩ siêu thoát, như có lần nhà bình luận văn học Đặng Tiến đã viết về thơ của Thầy trong bài “Âm trầm Tuệ Sỹ”:“Thơ bao giờ cũng phản ảnh ba tính cách: môi trường xã hội trong lịch sử; ngôn ngữ trong những biến chuyển với thời đại; và tác giả, qua đời sống hàng ngày;
“Cụ tượng” – cái tên nghe vừa vụng, vừa ngang. Vụng, vì nó ngắt gọn một cách bất chấp quy phạm. Ngang, vì nó từ chối cả hệ thống gọi tên vốn dĩ đã quá đông đúc của nghệ thuật: nào “trừu tượng”, nào “biểu hiện”, nào “tối giản”. Bùi Chát không tham gia vào cuộc xếp loại ấy, anh chỉ muốn gọi đúng động tác của mình: cụ thể hóa những mảnh hỗn độn mù mờ bên trong.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.