Hôm nay,  

Vì Sao Ta Nấc Cụt Và Làm Sao Để Hết Nấc Cụt?

4/21/202300:00:00(View: 5155)

nac cuc
Tất cả chúng ta thỉnh thoảng sẽ bị nấc cụt. Đối với hầu hết mọi người, nấc cụt gây khó chịu và không kéo dài lâu. Nhưng đối với một số người, chúng có thể dai dẳng, kéo dài hơn hai ngày. (Nguồn: pixabay.com)
 
Mọi người thỉnh thoảng sẽ bị nấc cụt và đôi khi các cơn nấc cụt khá lì lợm, không chịu biến đi.
 
Nấc cụt là sự co thắt không chủ ý của cơ hoành (diaphragm) – cơ ngăn cách phần ngực với phần bụng, đóng vai trò chính trong việc hít thở – sau đó là các dây thanh âm đóng lại đột ngột.
 
Thuật ngữ y học của nấc cụt là singultus, bắt nguồn từ chữ ‘singult’ trong tiếng Latinh có nghĩa là “lấy hơi lên trong khi khóc.”
 
Đối với hầu hết mọi người, nấc cụt gây khó chịu và không kéo dài lâu. Nhưng đối với một số người, chúng có thể dai dẳng, kéo dài hơn hai ngày. Tin tốt là có nhiều cách đơn giản để giảm bớt những cơn nấc cụt thông thường – và cũng có cách điều trị khi chứng nấc cụt kéo dài.
 
Điều gì khiến ta bị nấc cụt?
 
Nấc cụt là do một cung phản xạ gây ra: con đường thần kinh vận động chuyển một cảm giác thành một phản ứng vật lý. Các cảm giác trong cung này đến từ não, tai mũi họng, cơ hoành và các cơ quan ở ngực và bụng.
 
Các tín hiệu cảm giác truyền đến một phần của não, cùng với phần trên của tủy sống, được gọi là “trung tâm nấc cụt.”
 
Từ trung tâm nấc cụt, các tín hiệu truyền trở lại cơ hoành và các cơ nằm giữa các xương sườn (cơ liên sườn), khiến chúng co giật. Sự co giật của các cơ này hút không khí vào phổi và sự hít vào đột ngột này làm cho khe hở giữa các dây thanh âm, hoặc thanh môn, đóng chặt lại. Việc đóng cửa bất ngờ này tạo ra âm thanh “hic” (hay “hức”).
 
Bất cứ điều gì ảnh hưởng đến cung phản xạ này đều có thể dẫn đến nấc cụt. Phổ biến nhất là khi chúng ta đang no căng bụng sau khi ăn quá nhiều hoặc khi uống nước ngọt. Điều này có nghĩa là các tín hiệu cảm giác từ dạ dày có thể kích hoạt cung phản xạ.
 
Ăn ớt cay, uống rượu, hút thuốc và quá phấn khích cũng có thể kích hoạt cung phản xạ này, dẫn đến nấc cụt.
 
Thậm chí, người ta còn quan sát thấy một số thai nhi khỏe mạnh đang nấc cụt khi siêu âm. Trên thực tế, một số nhà nghiên cứu tin rằng nấc cụt là một cơ chế giúp phổi chuẩn bị cho việc thở ngay sau khi em bé chào đời.
 
Nấc cụt sẽ kéo dài bao lâu? Ta có thể làm gì?
 
Một cơn nấc cụt kéo dài không quá 48 tiềng đồng hồ thường không đáng lo ngại. Chúng thường tự hết.
 
Trường hợp nấc cụt không tự hết, có nhiều cách để ngăn cung phản xạ lại. Như uống thức uống có đá lạnh và ấn xoa mắt nhẹ nhàng được cho là làm tăng hoạt động của một dây thần kinh dài (phế vị) trong não.
 
Các thủ thuật như tái hô hấp vào túi giấy hoặc túi nhựa có hiệu quả bởi vì nó làm tăng nồng độ carbon dioxide trong máu. Điều này giúp ngăn chặn các chuyển động của các cơ liên quan đến nấc cụt. Nhưng mà việc tái hô hấp (rebreathing) có nguy cơ gây đau tim, tuy thấp nhưng nghiêm trọng, vì vậy chỉ nên được thực hiện dưới sự giám sát y tế.
 
Tuy nhiên, có rất ít bằng chứng cho thấy các thủ thuật và can thiệp này có hiệu quả.
 
Khi nào chúng ta nên lo lắng về nấc cụt?
 
Nếu các cơn nấc kéo dài hơn hai ngày, chúng được gọi là nấc cụt dai dẳng. Nếu chúng kéo dài hơn hai tháng, chúng được gọi là nấc cụt khó chữa. Nấc dai dẳng và khó chữa, được gọi chung là nấc cụt mãn tính, có thể khá khó chịu và có thể là dấu hiệu của một căn bệnh nghiêm trọng, vì vậy quý vị cần phải đi khám bác sĩ.
 
Những người bị nấc cụt mãn tính sẽ trải qua một cuộc điều tra toàn diện. Hồ sơ bệnh lý của họ thường sẽ cung cấp manh mối đáng kể cho các yếu tố kích hoạt. Một số loại thuốc như thuốc chống động kinh, rượu, thuốc lá và sử dụng chất kích thích đều có thể gây ra nấc cụt.
 
Vì các cơ quan ở ngực và bụng có liên quan đến cung phản xạ, nên có thể các cơ quan này cần phải được kiểm tra, như chụp ảnh phổi hoặc nội soi phần trên (trong đó một ống có camera nhỏ được đưa vào cổ họng để xem đường tiêu hóa trên).
 
Một nghiên cứu từ Pháp cho thấy 80% bệnh nhân bị nấc cụt mãn tính có gì đó bất thường ở thực quản và dạ dày, trong đó bệnh trào ngược là phát hiện phổ biến nhất.
 
Bác sĩ cũng sẽ kiểm tra tai, mũi và họng của quý vị, vì dị vật kích thích tai hoặc nhiễm trùng cổ họng cũng có thể là nguyên nhân gây nấc cụt.
 
Quý vị có thể sẽ phải chụp quét não nếu có các dấu hiệu đáng lo ngại như thay đổi giọng nói và yếu cơ mặt và tứ chi.
 
Điều trị nấc cụt mãn tính như thế nào?
 
Sau khi kiểm tra toàn diện, bác sĩ sẽ đưa ra phương pháp điều trị dựa trên nguyên nhân cơ bản, nếu có thể.
 
Những người bị nấc cụt thường có vấn đề về trào ngược dạ dày, vì vậy họ có thể sẽ được cho sử dụng thuốc chống trào ngược.
 
Một số loại thuốc khác thường được sử dụng để điều trị nấc cụt bao gồm thuốc chống buồn nôn metoclopramide và baclofen, được sử dụng để điều trị chứng co cứng cơ (căng cơ hoặc trương lực quá mức).
 
Có bằng chứng mới cho thấy thuốc gabapentin được sử dụng để điều trị co giật, cũng có thể có hiệu quả đối với chứng nấc cụt.
 
Trong tương lai sẽ có những phương pháp điều trị nào?
 
Các nhà nghiên cứu gần đây đã phát triển một ống uống cứng có van ở đầu vào, đòi hỏi người uống phải dùng nhiều lực để hút. Ống này được gọi là dụng cụ ép hút và nuốt, hay FISST.
 
FISST được cho là làm ngừng cung phản xạ nấc cụt bằng cách kích thích các dây thần kinh cảm giác gây co cơ hoành và thanh môn.
 
Một nghiên cứu có 249 người tham gia thử nghiệm FISST, hơn 90% báo cáo kết quả tốt hơn so với các biện pháp tự khắc phục tại nhà.
 
Tuy nhiên, cho đến nay, nghiên cứu về FISST vẫn chưa so sánh nó với một nhóm không được điều trị, nên cũng chưa rõ nó hiệu quả hơn bao nhiêu so với giả dược.
 
Việt Báo phỏng dịch theo bài viết “What causes hiccups and how can you get rid of them?” của Vincent Ho, được đăng trên trang TheConversation.
 

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Năm ngoái, các bác sĩ tại một bệnh viện ở Canberra đã sốc tới lặng người khi gắp một con giun sống ra khỏi não một phụ nữ. Trước đó, nữ bệnh nhân này phải vào bệnh viện với các triệu chứng như bị đau dạ dày, ho khan, đổ mồ hôi đêm trong hàng tháng trời, sau đó thì bà bị trầm cảm và hay quên. Bệnh nhân đã được chỉ định đi scan não.
Người ta thường nói rằng tất cả chúng ta rồi sẽ trở nên mất trí nhớ - trừ khi chết vì ung thư hoặc bệnh tim mạch. Tất nhiên, có những người chết vì các bệnh khác, tai nạn hoặc tự tử. Nhưng chính chứng mất trí nhớ, ung thư và bệnh tim mạch lại chiếm ưu thế trong danh sách về nguyên nhân tử vong. Tuy nhiên, việc điều trị bệnh tim mạch đã tiến bộ và tỷ lệ sống sót hiện nay cao hơn nhiều. Ung thư đã từ một bản án tử hình trở thành một căn bệnh có thể điều trị được - mặc dù vẫn có những biến thể mà tỷ lệ tử vong gần một trăm phần trăm.
Một nhóm nghiên cứu tại Đại học Lund, Thụy điển đã tìm ra một phương pháp để có thể phát hiện sớm các bệnh nghiêm trọng trong não, chẳng hạn như bệnh Parkinson, bằng cách thử dịch tủy sống sau lưng. Và họ cho biết rằng dấu hiệu ban đầu của bệnh là giảm khứu giác, tin từ Đài truyền hình Thụy điển. Tại Phòng khám Trí nhớ ở thành phố Malmö, Thụy điển, các bác sĩ lấy dịch tủy sống từ những người tình nguyện tham gia nghiên cứu bằng một cây kim vào giữa hai đốt ở cột sống, qua thử nghiệm đó các nhà nghiên cứu biết người đó có khả năng mang chứng bịnh thể Lewy* không? Các chứng bịnh thể Lewy là thuật ngữ chung cho bệnh Parkinson và chứng mất trí nhớ thể Lewy, hay còn gọi là sa sút trí tuệ Lewy.
Theo tờ Smithsonianmag, trong một cuộc phẫu thuật thử nghiệm đột phá, các khoa học gia đã điều trị cho bốn bệnh nhân bị thương nặng ở một mắt bằng cách cấy ghép tế bào gốc từ mắt còn lại. Ula Jurkunas, bác sĩ nhãn khoa tại Massachusetts Eye and Ear và là tác giả đầu tiên của nghiên cứu mới, cho biết: “Báo cáo từng trường hợp cụ thể về bốn bệnh nhân cho thấy một số thông số đã có sự cải thiện, đồng thời cơn đau cũng như các triệu chứng khó chịu đều có giảm bớt.”
Các bác sĩ tại NYU Langone Health trong tuần qua cho biết ca ghép thận heo (đã biến đổi gen) cho một người đàn ông (đã chết não) thành công và thận vẫn tiếp tục hoạt động sau 32 ngày, tờ Washington Post đưa tin. Đây là một bước tiến lớn tới khả năng cấy ghép dị chủng. Theo báo cáo, trong vài phút đầu tiên sau khi được cấy ghép, trái thận không bị cơ thể người nhận đào thải – điều này thường là một vấn đề lớn trong cấy ghép dị chủng (sử dụng cơ quan từ loài khác để cấy ghép). Trái thận đã bắt đầu sản xuất nước tiểu và đảm nhận các chức năng của thận người như đào thải các chất độc.
Nếu thuở nhỏ quý vị từng bị rầy la vì vụ đọc sách, truyện trong bóng tối hoặc nếu có xài mắt kính chặn ánh sáng xanh khi làm việc trên máy tính, thì có thể quý vị chưa hiểu đúng về sức khỏe của mắt. Theo Cơ Quan Kiểm Soát và Phòng Bịnh (CDC), ở Hoa Kỳ cứ 10 người trưởng thành thì có khoảng 4 người có nguy cơ cao bị suy giảm thị lực. Bác sĩ Joshua Ehrlich, giảng sư về nhãn khoa và khoa học thị giác tại Trường Michigan cho biết, có nhiều bịnh về mắt có thể điều trị hoặc phòng ngừa được. Và sau đây là một số niềm tin phổ biến của mọi người về thị lực và những nhận xét của các chuyên gia.
Gần đây các tin thời sự nói nhiều về vấn đề sinh sản. Những nước Á châu đang phát triển kinh tế tột bực như Nhật, Đài Loan và Đại Hàn đều gặp phải vấn đề mức sinh sản quá thấp. Phụ nữ các xứ này học càng ngày càng lâu, lập gia đình chậm hoặc từ chối lập gia đình, có con ít hoặc chọn lựa không sinh con cái để tiếp tục sự nghiệp cá nhân, nếp sống tự do không vướng bận con cái, hoặc lo ngại không đủ tiền của để giáo dục nuôi dưỡng một đứa trẻ.
Một nhóm các nhà nghiên cứu vây quanh Keith Thomas, 45 tuổi, và nhìn chằm chằm vào bàn tay phải của ông. “Mở ra nào, mở ra nào, mở ra nào,” họ thúc giục, và reo hò khi những ngón tay của Thomas xòe ra và cuộn lại theo các hình ảnh trên màn hình máy tính. Vào tháng 7 năm 2020, bị tai nạn trong một chuyến đi lặn, Thomas bị liệt từ ngực trở xuống. Nhưng giờ đây, ông đã có thể cử động tay trở lại sau một thử nghiệm lâm sàng thực hiện bởi các nhà nghiên cứu từ Feinstein Institutes for Medical Research của Northwell Health ở New York.
Mùa hè đang vẫy gọi với những chuyến du lịch sôi động, chẳng có gì đáng ngạc nhiên khi số ca nhiễm COVID-19 dần tăng trở lại. Một số tiểu bang ở Hoa Kỳ, số người phải vào bệnh viện do COVID-19 cũng đang tăng, đặc biệt là những người cao niên. Theo Cơ Quan Kiểm Soát và Phòng Bịnh (CDC), số người phải vào bệnh viện hàng tuần đã tăng nhẹ kể từ giữa tháng 6, từ khoảng 6,300 ca lên hơn 8,000 ca trong tuần kết thúc vào ngày 22 tháng 7. Kể từ khi kết thúc tình trạng khẩn cấp về sức khỏe cộng đồng do COVID-19 vào tháng 5, CDC không còn báo cáo về số ca nhiễm COVID-19 trên toàn quốc. Điều này có nghĩa là các sở y tế của tiểu bang không còn phải báo cáo dữ liệu này cho CDC.
Giác mạc (cornea) là một lớp mô cứng, trong suốt bao phủ phía trước mắt. Nó giúp tập trung ánh sáng vào võng mạc (retina). Nếu giác mạc bị tổn thương do bệnh tật hoặc chấn thương, nó có thể gây ảnh hưởng đến thị lực. Trên toàn thế giới, gần 13 triệu người bị mù do các vấn đề về giác mạc.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.