Hôm nay,  

Vì Sao Ta Nấc Cụt Và Làm Sao Để Hết Nấc Cụt?

21/04/202300:00:00(Xem: 5149)

nac cuc
Tất cả chúng ta thỉnh thoảng sẽ bị nấc cụt. Đối với hầu hết mọi người, nấc cụt gây khó chịu và không kéo dài lâu. Nhưng đối với một số người, chúng có thể dai dẳng, kéo dài hơn hai ngày. (Nguồn: pixabay.com)
 
Mọi người thỉnh thoảng sẽ bị nấc cụt và đôi khi các cơn nấc cụt khá lì lợm, không chịu biến đi.
 
Nấc cụt là sự co thắt không chủ ý của cơ hoành (diaphragm) – cơ ngăn cách phần ngực với phần bụng, đóng vai trò chính trong việc hít thở – sau đó là các dây thanh âm đóng lại đột ngột.
 
Thuật ngữ y học của nấc cụt là singultus, bắt nguồn từ chữ ‘singult’ trong tiếng Latinh có nghĩa là “lấy hơi lên trong khi khóc.”
 
Đối với hầu hết mọi người, nấc cụt gây khó chịu và không kéo dài lâu. Nhưng đối với một số người, chúng có thể dai dẳng, kéo dài hơn hai ngày. Tin tốt là có nhiều cách đơn giản để giảm bớt những cơn nấc cụt thông thường – và cũng có cách điều trị khi chứng nấc cụt kéo dài.
 
Điều gì khiến ta bị nấc cụt?
 
Nấc cụt là do một cung phản xạ gây ra: con đường thần kinh vận động chuyển một cảm giác thành một phản ứng vật lý. Các cảm giác trong cung này đến từ não, tai mũi họng, cơ hoành và các cơ quan ở ngực và bụng.
 
Các tín hiệu cảm giác truyền đến một phần của não, cùng với phần trên của tủy sống, được gọi là “trung tâm nấc cụt.”
 
Từ trung tâm nấc cụt, các tín hiệu truyền trở lại cơ hoành và các cơ nằm giữa các xương sườn (cơ liên sườn), khiến chúng co giật. Sự co giật của các cơ này hút không khí vào phổi và sự hít vào đột ngột này làm cho khe hở giữa các dây thanh âm, hoặc thanh môn, đóng chặt lại. Việc đóng cửa bất ngờ này tạo ra âm thanh “hic” (hay “hức”).
 
Bất cứ điều gì ảnh hưởng đến cung phản xạ này đều có thể dẫn đến nấc cụt. Phổ biến nhất là khi chúng ta đang no căng bụng sau khi ăn quá nhiều hoặc khi uống nước ngọt. Điều này có nghĩa là các tín hiệu cảm giác từ dạ dày có thể kích hoạt cung phản xạ.
 
Ăn ớt cay, uống rượu, hút thuốc và quá phấn khích cũng có thể kích hoạt cung phản xạ này, dẫn đến nấc cụt.
 
Thậm chí, người ta còn quan sát thấy một số thai nhi khỏe mạnh đang nấc cụt khi siêu âm. Trên thực tế, một số nhà nghiên cứu tin rằng nấc cụt là một cơ chế giúp phổi chuẩn bị cho việc thở ngay sau khi em bé chào đời.
 
Nấc cụt sẽ kéo dài bao lâu? Ta có thể làm gì?
 
Một cơn nấc cụt kéo dài không quá 48 tiềng đồng hồ thường không đáng lo ngại. Chúng thường tự hết.
 
Trường hợp nấc cụt không tự hết, có nhiều cách để ngăn cung phản xạ lại. Như uống thức uống có đá lạnh và ấn xoa mắt nhẹ nhàng được cho là làm tăng hoạt động của một dây thần kinh dài (phế vị) trong não.
 
Các thủ thuật như tái hô hấp vào túi giấy hoặc túi nhựa có hiệu quả bởi vì nó làm tăng nồng độ carbon dioxide trong máu. Điều này giúp ngăn chặn các chuyển động của các cơ liên quan đến nấc cụt. Nhưng mà việc tái hô hấp (rebreathing) có nguy cơ gây đau tim, tuy thấp nhưng nghiêm trọng, vì vậy chỉ nên được thực hiện dưới sự giám sát y tế.
 
Tuy nhiên, có rất ít bằng chứng cho thấy các thủ thuật và can thiệp này có hiệu quả.
 
Khi nào chúng ta nên lo lắng về nấc cụt?
 
Nếu các cơn nấc kéo dài hơn hai ngày, chúng được gọi là nấc cụt dai dẳng. Nếu chúng kéo dài hơn hai tháng, chúng được gọi là nấc cụt khó chữa. Nấc dai dẳng và khó chữa, được gọi chung là nấc cụt mãn tính, có thể khá khó chịu và có thể là dấu hiệu của một căn bệnh nghiêm trọng, vì vậy quý vị cần phải đi khám bác sĩ.
 
Những người bị nấc cụt mãn tính sẽ trải qua một cuộc điều tra toàn diện. Hồ sơ bệnh lý của họ thường sẽ cung cấp manh mối đáng kể cho các yếu tố kích hoạt. Một số loại thuốc như thuốc chống động kinh, rượu, thuốc lá và sử dụng chất kích thích đều có thể gây ra nấc cụt.
 
Vì các cơ quan ở ngực và bụng có liên quan đến cung phản xạ, nên có thể các cơ quan này cần phải được kiểm tra, như chụp ảnh phổi hoặc nội soi phần trên (trong đó một ống có camera nhỏ được đưa vào cổ họng để xem đường tiêu hóa trên).
 
Một nghiên cứu từ Pháp cho thấy 80% bệnh nhân bị nấc cụt mãn tính có gì đó bất thường ở thực quản và dạ dày, trong đó bệnh trào ngược là phát hiện phổ biến nhất.
 
Bác sĩ cũng sẽ kiểm tra tai, mũi và họng của quý vị, vì dị vật kích thích tai hoặc nhiễm trùng cổ họng cũng có thể là nguyên nhân gây nấc cụt.
 
Quý vị có thể sẽ phải chụp quét não nếu có các dấu hiệu đáng lo ngại như thay đổi giọng nói và yếu cơ mặt và tứ chi.
 
Điều trị nấc cụt mãn tính như thế nào?
 
Sau khi kiểm tra toàn diện, bác sĩ sẽ đưa ra phương pháp điều trị dựa trên nguyên nhân cơ bản, nếu có thể.
 
Những người bị nấc cụt thường có vấn đề về trào ngược dạ dày, vì vậy họ có thể sẽ được cho sử dụng thuốc chống trào ngược.
 
Một số loại thuốc khác thường được sử dụng để điều trị nấc cụt bao gồm thuốc chống buồn nôn metoclopramide và baclofen, được sử dụng để điều trị chứng co cứng cơ (căng cơ hoặc trương lực quá mức).
 
Có bằng chứng mới cho thấy thuốc gabapentin được sử dụng để điều trị co giật, cũng có thể có hiệu quả đối với chứng nấc cụt.
 
Trong tương lai sẽ có những phương pháp điều trị nào?
 
Các nhà nghiên cứu gần đây đã phát triển một ống uống cứng có van ở đầu vào, đòi hỏi người uống phải dùng nhiều lực để hút. Ống này được gọi là dụng cụ ép hút và nuốt, hay FISST.
 
FISST được cho là làm ngừng cung phản xạ nấc cụt bằng cách kích thích các dây thần kinh cảm giác gây co cơ hoành và thanh môn.
 
Một nghiên cứu có 249 người tham gia thử nghiệm FISST, hơn 90% báo cáo kết quả tốt hơn so với các biện pháp tự khắc phục tại nhà.
 
Tuy nhiên, cho đến nay, nghiên cứu về FISST vẫn chưa so sánh nó với một nhóm không được điều trị, nên cũng chưa rõ nó hiệu quả hơn bao nhiêu so với giả dược.
 
Việt Báo phỏng dịch theo bài viết “What causes hiccups and how can you get rid of them?” của Vincent Ho, được đăng trên trang TheConversation.
 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Một nghiên cứu mới cho thấy thiếu ngủ không chỉ ảnh hưởng đến tâm trạng và hiệu suất làm việc trong ngày, mà còn có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường loại 2. Theo nghiên cứu được công bố trên tạp chí JAMA Network Open, so với những người ngủ từ 7 đến 8 tiếng mỗi ngày, những người ngủ ít hơn 6 tiếng/ngày có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường type 2 cao hơn khi về già.
Khi nói đến việc giữ cho xương khỏe mạnh, nhiều người sẽ nghĩ ngay đến vitamin D, chất dinh dưỡng giúp cơ thể hấp thụ lượng canxi cần thiết để giúp cho bộ xương chắc khỏe. Nhưng dù rằng vitamin D đúng là một chất dinh dưỡng thiết yếu, trong những năm gần đây, các nhà nghiên cứu đã nhận thấy tầm quan trọng của các loại vitamin khác trong việc chống gãy xương (fractures) và bệnh loãng xương, hay bệnh xương xốp (osteoporosis).
Không thể nhìn thấy bằng mắt thường, không có mùi và cũng chẳng có vị, những lượng nhỏ chì (lead) hiện diện trong các vật dụng mà chúng ta sử dụng hàng ngày, trong nhà chúng ta ở, và cả trong nước chúng ta uống. Thậm chí, chì còn xuất hiện trong các bình nước tái sử dụng, như việc phát hiện ra chì trong đáy ly Stanley. Vụ việc đã làm dấy lên nhiều tranh cãi và khơi dậy sự chú ý của người tiêu dùng đối với một vấn đề đã tồn tại từ rất lâu.
Hôm cuối tháng Hai vừa qua, Tòa Tối cao của bang Alabama phán quyết rằng: “Phôi đông lạnh là trẻ em.” Tuyên án này tuy chỉ có uy lực theo Hiến pháp và luật pháp ở Alabama, tuy nhiên, sự bắt đầu này tạo ra tiền lệ cho tất cả những vụ án vế sau của tất cả các bang khác và kề cả hiến pháp Hoa Kỳ, ảnh hưởng đến thời kỳ cho phép phá thai. Nhiều người và nhiều cơ quan sẽ phải chịu trách nhiệm, sẽ bị trừng phạt nếu làm hỏng phôi thai, như một tội giết trẻ em. Phán quyết của Alabama, được công bố hôm thứ Sáu, bắt nguồn từ hai vụ kiện của ba nhóm cha mẹ đã trải qua thủ tục thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) để sinh con và sau đó chọn đông lạnh số phôi còn lại. Giáo sư Nicole Huberfeld của Trường Luật Đại học Boston cho biết, đó cũng là một quyết định có thể gây ảnh hưởng lan rộng đến việc sử dụng các phương pháp điều trị sinh sản như thụ tinh trong ống nghiệm (IVF).
Thử tưởng tượng rằng chỉ cần uống một viên thuốc là quý vị sẽ tràn trề năng lượng, da dẻ mịn màng, và tim mạch khỏe re? Các viễn cảnh hấp dẫn này vẫy gọi mãnh liệt mỗi khi chúng ta dạo quanh qua các quầy hàng bán các loại thực dược phẩm bổ dưỡng trong hiệu thuốc, từ các loại viên uống dầu cá (fish oil), bột collagen (collagen powder), kẹo bổ sung ma-giê và muôn hình vạn trạng các loại vitamin.
Hơn một thập niên từ sau cái chết bất ngờ của mẹ, Sehrish Sayani mắc chứng rối loạn tâm thần hậu chấn (PTSD). Suốt những năm đó, những cơn hoảng loạn dữ dội nhất đã giảm dần, nhưng các triệu chứng như nghi ngại thái quá (hypervigilance), trở nên đặc biệt nhạy cảm với một số yếu tố và những giấc ngủ chập chờn đã trở nên quen thuộc trong cuộc sống của cô.
Trong cuốn tiểu thuyết Chuyện Hai Thành Phố (A Tale of Two Cities) của Charles Dickens, được xuất bản năm 1859 và lấy bối cảnh thời Cách Mạng Pháp, có đoạn viết: “Đó là thời đại tốt đẹp nhất, cũng là thời đại tồi tệ nhất, đó là thời đại của sự khôn ngoan, cũng là thời đại của sự ngu xuẩn.” Đại dịch COVID-19 cũng là một thời đại như thế. Một mặt, khoa học đã cứu sống được nhiều người. Chưa đầy một năm sau khi phát hiện virus, Hoa Kỳ đã tạo ra và thử nghiệm vắc xin, rồi cho sản xuất, phân phối và triển khai tiêm chủng hàng loạt miễn phí cho người dân. Ước tính vắc xin COVID đã cứu được ít nhất 3.2 triệu người chỉ riêng ở Hoa Kỳ. Những thành tựu này tạo ra hy vọng về việc chúng ta có thể nhanh chóng ứng phó với đại dịch trong tương lai.
Hơn một thập niên trước, Shria Kumar, bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa và là chuyên gia nghiên cứu tại Đại học Miami, bắt đầu chú ý đến một dấu hiệu đáng lo ngại. Có một số bệnh nhân ung thư dạ dày đến gặp bà ở độ tuổi rất trẻ, và rất nhiều người là phụ nữ. Khuynh hướng này vẫn tiếp diễn cho đến ngày nay. Các khoa học gia đang nỗ lực tìm hiểu tại sao điều này lại xảy ra. Vào mùa xuân năm ngoái, họ đã xác nhận rằng hiện tượng này đang diễn ra ở Hoa Kỳ. Sau khi kiểm tra hệ thống các cơ sở dữ liệu chứa các thông tin chi tiết về các trường hợp ung thư ở nhiều tiểu bang trên toàn quốc, các nhà nghiên cứu nhận thấy ung thư dạ dày đang gia tăng nhanh hơn ở phụ nữ trẻ.
Wegovy, Ozempic và Mounjaro là các loại thuốc giảm cân và điều trị tiểu đường đã gây được tiếng vang lớn trong lĩnh vực tin tức y tế. Chúng nhắm vào các con đường điều tiết liên quan đến cả bệnh béo phì và tiểu đường, và được nhiều người coi là bước đột phá trong việc kiểm soát cân nặng, đường và huyết áp. Nhưng liệu những loại thuốc này có giải quyết được nguyên nhân gốc rễ của hội chứng chuyển hóa (metabolic disease) không? Điều gì đã thúc đẩy sự phát triển của chúng từ ban đầu?
Gần đây quý vị vừa bị cảm lạnh, cúm, RSV hoặc COVID, bệnh đã qua nhưng mãi vẫn không thể hết ho? Rất nhiều người bị giống như vậy. Triệu chứng này có thể tồn tại trong nhiều tuần sau khi cơ thể chúng ta đã loại bỏ vi-rút. Michael Shiloh, một bác sĩ chuyên nghiên cứu bệnh truyền nhiễm tại Trung tâm Y tế UT Southwestern cho biết những bệnh nhân bị ho thường kể là họ đã bị bịnh từ 8 tuần trước khi đến gặp ông. Ông nói: “Chúng tôi thực sự không thể phát hiện thấy vi rút gì ở những người này nữa nhưng họ vẫn bị ho.”


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.