Hôm nay,  

“Đi Đi Em, Còn Do Dự, Trời Tối Mất” *

3/28/202500:00:00(View: 3249)

AOC
Buổi vận động đấu tranh Fight Oligarchy” của Thượng nghị sĩ Bernie Sanders và AOC ở Colorado thu hút hàng chục ngàn người tham dự (Credit: @AOC)
 
Hai tháng đã trôi qua. Trên những diễn đàn mạng xã hội và cả trong những cuộc đối thoại đời thường, rất nhiều người thổ lộ về một thói quen vừa xuất hiện: đếm xem còn bao nhiêu ngày nữa kết thúc nhiệm kỳ bốn năm của chính quyền hiện tại. “Đếm thời gian trôi” vốn không phải là một thói quen tích cực trong đời sống. Nó phản chiếu tâm trạng chán nản, buông xuôi, thậm chí là sợ hãi. Hàng loạt câu hỏi “Chúng ta phải làm gì?”; “Rồi chuyện gì nữa?”; “Chúng ta đang sống ở thời đại nào?”… Trong đó, câu hỏi lớn nhất, và biểu lộ sự phẫn nộ của người dân nhất, đó là: “Đảng Dân Chủ đang làm gì?”

Nền Dân Chủ Mỹ đang trong cơn khủng hoảng. Các giá trị mà nó định hình đang bị tấn công nặng nề. Mỗi một ngày, chiếc bánh Dân Chủ lại bị cắt đi một phần, để lấp vào đó là những bông  “snowflake” mỏng manh, yếu đuối, dễ dàng thỏa hiệp với quyền lực và lợi ích.

Càng nhiều những bông hoa “snowflake”, sự tức giận của người dân càng dày thêm, và chính quyền hiện tại càng có nhiều “trophy” trong cuộc thi thử thách giới hạn của Hiến Pháp và quyền hạn của tổng thống. Điều này chứng minh qua cuộc biểu tình bằng những tấm bảng đen yếu ớt của đảng Dân Chủ trong ngày Donald Trump đọc diễn văn Thông Điệp Liên Bang. Sự im lặng đến kỳ lạ của đảng Dân Chủ trong hai tháng qua và những phản đối “nhỏ giọt” của họ bị ký giả của tờ The Guardian gọi là “cái chết trong rên rỉ.”

Có vẻ như tất cả vẫn sẽ ngủ yên nếu không có giọt nước tràn ly: Chuck Schumer, lãnh đạo phe thiểu số, lội ngược dòng, bảo vệ chiến lược của những người đang được gọi là đảng Cộng Hòa.

Moria Donegan của The Guardian gọi Chuck Schumer là hiện thân của tất cả những xung động xấu nhất trong nội bộ, những xung lực đã cho phép Donald Trump nắm quyền kiểm soát chính trị Mỹ và biến trật tự hiến pháp của nước Mỹ thành cát bụi.

Đây không phải là lần đầu tiên nước Mỹ đi trong cơn khủng hoảng này. Lịch sử nước Mỹ đã chứng minh, nền dân chủ và tự do có được hôm nay vì nước Mỹ đã có những người cầm đuốc đi qua bóng tối.

Nếu không có Martin Luther King dẫn đầu phong trào tẩy chay xe buýt Montgomery (1955-1956) sau vụ bắt giữ Rosa Parks, chấm dứt tình trạng phân biệt chủng tộc trên xe buýt, thì người da đen mãi mãi không có chỗ ngồi trên những phương tiện công cộng.

Nếu không có Martin Luther King tổ chức và lãnh đạo cuộc tuần hành đến Washington năm 1963, công lý chủng tộc của nước Mỹ mãi mãi không được sinh ra cùng với bài phát biểu nổi tiếng “Tôi Có Một Giấc Mơ.”

Nếu không có Martin Luther King thì Đạo luật Dân quyền năm 1964 và Đạo luật Quyền bầu cử năm 1965 chỉ là “American Dream” theo nghĩa đen.

Những con sóng nhỏ sẽ tạo thành bão lớn. Nhiều đóm lửa nhỏ sẽ tạo thành ngọn đuốc rực sáng.

Khi cơn bão cát thế kỷ 21 đang ập đến, thì có những nhóm người đã vượt qua khỏi thành trì an toàn, cầm đuốc đi về phía ánh sáng, không chấp nhận để giá trị hàng trăm năm của nước Mỹ bị phá bỏ. Họ là những tín hiệu tươi mới của sự sống, cho thấy niềm tin nước Mỹ vẫn còn được cứu.

Khoảng hai tuần lễ nay, ngày nào, khắp các thành phố, tiểu bang trên nước Mỹ đều có những cuộc biểu tình chống chính sách của tổng thống, chống “cố vấn bất thành văn” của Trump là tỷ phú Elon Musk đã lạm quyền, tấn công vào ba nhánh của chính phủ dù không phải người do dân bầu nên. Mỗi ngày, các trang báo chính thống và cả các mặt trận truyền thông xã hội tràn ngập những người cầm bảng kêu gọi tẩy chay “boycott” Tesla, biểu tình trước các đại lý Tesla, từ Canada đến Mỹ. Ngày 5/4/2025 này hứa hẹn một cuộc biểu tình khắp cả nước, lớn nhất kể từ sau cuộc biểu tình 2017 của Women’s March (hơn 1 triệu người.) Tại các “townhall” của đảng Cộng Hòa, rất nhiểu cử tri, trong đó có cựu quân nhân đã đứng lên chất vấn trực tiếp với lãnh đạo của khu vực đó.

Trong những ngọn lửa nhỏ ấy, là Dân biểu Alexandria Ocasio-Cortez (AOC) của New York, người gần như đã cạn kiệt sự kiên nhẫn của cô đối với đảng Dân Chủ sau cú lội ngược dòng của Chuck Schumer. Trả lời phỏng vấn với CNN, AOC gọi sự đầu hàng của Schumer trước Trump là một “sai lầm to lớn” và là “cái tát vào mặt” đối với các cử tri Dân chủ. AOC trả lời truyền thông báo chí rằng “Có một cảm giác phản bội rất lớn từ các cử tri đảng Dân Chủ không sẵn sàng chiến đấu.”

Chiến dịch mang tên “Fight Oligarchy” của Thượng nghị sĩ Bernie Sanders và AOC ở các tiểu bang Arizona, Colorado, Nevada thu hút 86,000 ngàn người tham dự có thể được ví như một ngọn đuốc trong đêm tối. Mạng xã hội Bluesky, Twitter tràn ngập hình ảnh của chiến dịch với những lời hy vọng như:
“Người dân khắp cả nước sẵn sàng chiến đấu cho một thế giới tốt hơn” hoặc “Chúng ta có cuộc cách mạng. Và bây giờ, không phải thời điểm của các tỷ phú, mà là của tất cả mọi người” hoặc “Tôi hạnh phúc khi nhìn thấy điều này. Hai người này, và nhiều người khác nữa nên tiếp tục đứng lên. Thậm chí còn hơn thế nữa, hãy đến và nói chuyện với những người trung lập, những người theo chủ nghĩa tự do và những người Cộng Hòa. Không ngừng nghỉ. Hãy cho họ thấy rằng họ đã bị lừa dối, và đảng Dân Chủ là vì tất cả người Mỹ, thuộc mọi tầng lớp.”

Thượng nghị sĩ Bernie Sanders và AOC kêu gọi trước hàng chục ngàn người đứng lên để phản đối chủ nghĩa độc tài và chế độ đầu sỏ, ngăn chặn bất kỳ dự luật nào cắt giảm Medicaid để mang lại nhiều ưu đãi thuế hơn cho các tỷ phú.

Chưa hết, cựu ứng cử viên phó tổng thống Tim Walz cũng đi khắp các tiểu bang “đỏ” – nơi vì lý do an toàn đã dừng các buổi “townhall” – để nói chuyện với cử tri.

Jonathan V. Last của The Bulwark đã chia sẻ rằng, “sức mạnh của con người là câu trả lời duy nhất.”

“Thay vì than trách, hãy chống lại những kẻ độc tài bằng mọi cách. Nếu thị trường chứng khoán sụt giảm, hãy hét lên cho họ biết vì đó là lỗi của họ. Khi một đứa trẻ chết vì bệnh sởi, đó là lỗi của họ. Tấn công họ mỗi ngày, về bất kỳ điều gì mới xảy ra. Hãy hành động và lên tiếng như một người bình thường, không phải là một chính trị gia đóng khung trong những hành vi chuẩn mực.”

Sau hơn nửa thế kỷ, người Mỹ, với bản chất được hình thành từ lịch sử đấu tranh chống lại áp bức, bất bình đẳng và bất kỳ thế lực nào tìm cách làm giảm phẩm giá con người, vẫn tin rằng mỗi cá nhân đều có quyền được sống, tự do và mưu cầu hạnh phúc. Cảm hứng từ lời nói của những nhà lãnh đạo trong quá khứ như Martin Luther King Jr., Abraham Lincoln và Frederick Douglass vẫn còn vang vọng. Cuộc chiến của những tiền nhân đó không chỉ vì bản thân họ mà còn vì các thế hệ tương lai, bảo đảm rằng tự do không chỉ là một ý tưởng mà là một kinh nghiệm đấu tranh cho tất cả mọi người.

Cuộc đời là dòng chảy không ngừng nghỉ. Và dòng chảy đó dành cho ai dám quyết đoán, dám chọn đứng về lẽ phải, để không bị bỏ lại trong hố đen sâu thẳm. Có nên chăng, đã đến lúc tất cả chúng ta, hãy mau chóng đứng lên bước đi tới? Bởi nếu do dự, trời sẽ tối mất!
 
Kalynh Ngô
 
*Lời trong ca khúc Ngày Lang Thang của Đen Vâu

Print
Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
1234567Next PageLast Page

Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.

Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.

LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?

Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?

Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.

Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.

Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.

Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.

Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.

Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.
1234567Next PageLast Page
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.