Hôm nay,  

GS Peter Turchin: Liệu Nước Mỹ Có Lâm Vào Nội Chiến Lần Thứ Hai?

11/3/202010:44:00(View: 6523)

blank

                                                 

"LIỆU NƯỚC MỸ CÓ LÂM VÀO NỘI CHIẾN LẦN HAI?" Đó là đề tựa bài viết của ông Peter Turchin, GS Khoa Sinh Thái Học và Sinh Vật Tiến Hóa-thuộc Đại hoc Connecticut -Hoa Kỳ được phố biến trên báo Globe and Mail vào hôm 3-tháng 11-2020:   https://www.theglobeandmail.com/opinion/article-i-predicted-2020-would-be-a-mess-for-the-us-could-that-help-prevent/

Cách đây 10 năm, trên báo chí GS Peter Turchin đã nhìn thấy trước, năm 2020 sẽ là đỉnh cao của bạo lực tại Mỹ và Tây Âu, được đánh dấu bằng những sự tàn sát tập thể tại các đám đông trong các thành phố, bạo lực trên đường phố và trong gia đình, gia tăng mạnh mẽ, tất cả được gọi là những khủng bố nội địa. Tiếp theo là sự khủng hoảng và mâu thuẫn về biến đổi khí hậu toàn cầu, sự gia tăng số người tỵ nạn đưa đến vấn đề an toàn về thực phẩm và nhà ở. Rồi đến Đai dich Covid-19 đã khiến hơn nửa triệu người trên toàn thế giới đã thiệt mạng, và tác động tai hại đến nền kinh tế thế giới một cách nguy hiểm trong môt khoảng thời gian rất ngắn và hiện còn kéo dài và gia tăng tốc độ tàn phá nền kinh tế toàn cầu. Những cuộc biểu tình chống chính quyền, những cuôc bạo loạn được châm ngòi sau khi những người cảnh sát da trắng tai thành phố Minneopolis dùng đầu gối chẹn cổ cho đến chết môt nạn nhân da đen-George Floyd, gây nên phong trào 'Black Life Matter" đã đưa đến những cuộc biểu tình và bạo loạn trên khắp nước Mỹ làm bùng nổ sự bất ổn xã hội chưa từng thấy kẻ từ năm 1960 đến nay.

Đó là một minh chứng, khi sự kỳ thị chủng tộc, và bất bình đẳng xã hội, lên đến mực độ cao nghiêm trọng đã trở thành môt vấn đề xã hội không thể chấp nhận được, nó sẽ gây ra tai nạn đấu tranh cho công bằng và bình đẳng xã hội.  
  

Một trong những lập luận chủ chốt của GS Peter Turchin ông viện dẫn trên những sai lầm của công cuộc phát triển, tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ của Hoa Kỳ trong những thập niên qua đã sản sinh số triệu phú, tỷ phú hơn gấp 3 lần đên 5 lần trước đó.. Trong khi đó số thu nhập trung binh-median wage- của đa số người dân Mỹ cứ tuột dần và hiện nay đang rơi xuống mức thắp nhất. Điều đó chứng tỏ rằng sự tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ của Mỹ trong mấy thập niên qua không đem lợi ich cho đa số dân chúng, công nhân Mỹ. Vậy không có gì đáng ngạc nhiên khi thấy một tâm lý bi quan đang có sức lan tỏa trong xã hội Mỹ. Khi một bộ phận dân chúng có tài sản lớn, đến lúc nào đó họ sẽ biến sức mạnh kinh tế mà họ đắc thủ trở thành quyền lực chính trị-kinh tế ngự trị, chi phối, khuynh đão xã hội, quốc gia. Thái độ này dễ đưa đến tranh chấp, cạnh tranh với đa số quần chúng, sẽ bào mòn sự hơp tác giữa các nền tảng xã hội, khiến nền Dân chủ trở nên rệu rạo, vận hành trục trặc, dễ đưa đến một nền dân chủ bị đổ vỡ. Trong khi đó, số lượng quần chúng, công nhân không thể vượt lên được bằng phương tiện chinh đáng, ngày càng tăng. Với tư duy kẻ bị bỏ rơi bởi các thể chế quyền lực kinh tế, khiến cho họ trở thành, thành phần cấp tiến-Radicals-hoặc những thành phần muốn làm cách mạng-Revolutionaries- nhắm đến mục đích lật đổ bất công theo cách nghĩ của họ, bằng bất cứ phương tiện nào mà họ coi như là cần thiết, cho cuộc đấu tranh vô cùng chính đáng của họ.  Theo GS Peter Turchin, đó là lý do khiến nước Mỹ dễ bị lâm vào cuộc nội chiến lần thứ hai...

Chúng ta thử chiêm nghiệm những luận cứ và quan điểm của giáo sư Peter Turchin có phù hợp với tình trạng của nước Mỹ hôm nay? Nhất là khi có hơn hàng chục triệu người Mỹ chỉ trong 1 tháng qua đã đổ xô đi mua vũ khí để tự vũ trang cho mình để chống lại sự bạo loạn có thể xảy ra sau bầu cử tổng thống Mỹ nhiệm kỳ 2021-2025.../. 

Đào Như

Chcago-

Nov. 3-2020   

http://nghiencuuquocte.org/2020/11/03/lieu-nuoc-my-co-lam-vao-noi-chien-lan-hai/



Print
Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
First PagePrev Page9101112131415Next PageLast Page

Ngài tự nhận trọn đời ngài chỉ là một nhà sư đơn giản, nhưng sóng gió tiền định đã đưa ngài vào ngôi vị Đức Đạt Lai Lạt Ma đời thứ 14 để gánh vác chức lãnh đạo cả đạo và đời cho dân tộc Tây Tạng từ khi ngài còn thơ ấu. Ngài từ những ngày mới lớn, miệt mài tu học theo lời Đức Phật dạy về hạnh từ bi và trí tuệ, nhưng từ khi chưa đủ tuổi thành niên đã chứng kiến khắp trời khói lửa chinh chiến để tới lúc phải đào thoát, vượt nhiều rặng núi Hy Mã Lạp Sơn để xin tỵ nạn tại Ấn Độ.

Zohran Mamdani tuyên bố tranh cử thị trưởng New York vào tháng 10/2024. Khi đó, phần lớn New York vẫn không biết đến vị lập pháp tiểu bang 33 tuổi này là ai. Ngày 1/7/2025, Zohran Mamdani chính thức đánh bại cựu Thống đốc Andrew Cuomo, chiến thắng vòng bầu cử sơ bộ cuộc tranh cử thị trưởng New York vào tháng 11/2025.

Tồn tại qua hơn hai thế kỷ, Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ chưa bao giờ là một cánh cửa vô tri. Mỗi nhiệm kỳ Tòa để lại một dấu ấn ảnh hưởng đến đời sống người dân. Có nhiệm kỳ, Roe v. Wade1 mất hiệu lực, tòa cắt quyền phá thai khỏi tay người phụ nữ, coi như món nợ trả về từng tiểu bang, tự lo tự liệu. Có nhiệm kỳ, cánh cửa Affirmative Action2 sập lại, đám trẻ da màu nghèo khỏi cơ hội cầu tiến. Có nhiệm kỳ, Tòa thả lỏng súng đạn, cãi vã sân trường cũng đủ gây đổ máu3. Nhưng cũng đã có những nhiệm kỳ Tòa đứng thẳng lưng, bảo vệ người dân buộc Bạch Ốc Nixon phơi ra hồ sơ mật với Pentagon Papers

Nelson Mandela (1918-2013), quán quân Giải Nobel Hòa Bình năm 1993, nhà hoạt động chống chế độ phân biệt chủng tộc bị tù 27 năm, và là vị tổng thống người da đen đầu tiên được bầu trong cuộc bầu cử dân chủ đầu tiên của nước Nam Phi vào năm 1994, đã từng nói rằng, “Giáo dục là vũ khí có sức mạnh nhất mà bạn có thể sử dụng để thay đổi thế giới.” Hơn ai hết, Nelson Mandela là người không những hiểu rõ giá trị thực sự của nền giáo dục mà còn áp dụng kiến thức đó trong việc làm thay đổi đất nước và dân tộc Nam Phi của ông. Ông đã dẫn dắt Nam Phi từ một quốc gia ngập chìm trong bóng tối của thù hận, phân hóa và lạc hậu để vươn mình lên trong ánh sáng của đoàn kết, hòa bình và phát triển.

Hoa Kỳ đã tấn công Iran. Chỉ vài ngày sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump gợi ý rằng có thể trì hoãn bất kỳ hành động quân sự nào của Mỹ trong nhiều tuần, ông tuyên bố vào ngày 21/6 rằng máy bay Mỹ đã tấn công ba địa điểm hạt nhân của Iran, bao gồm cả cơ sở bị chôn sâu ở Fordow. Các quan chức Iran xác nhận rằng các cuộc không kích đã diễn ra. Mặc dù ông Trump khẳng định rằng các địa điểm này đã bị "xóa sổ", nhưng vẫn chưa rõ các cuộc tấn công đã gây ra thiệt hại gì.

Jena, Louisiana – một thị trấn 4.000 dân lọt thỏm giữa rừng thông – nơi bảng hiệu đầu làng ca ngợi đội bóng nữ vô địch của bang, nhưng cách đó chỉ ba dặm, sau hàng rào kẽm gai và lời Kinh Thánh treo lủng lẳng, là Trại Giam ICE đồ sộ - do GEO Group điều hành. Nơi đây hiện giam giữ hơn 1000 người – phần lớn chưa từng bị kết tội hình sự, nhiều người chỉ là dân đang xin tị nạn hợp pháp, số còn lại chưa kịp hiểu vì sao mình bị bắt...

Tại sao Trump lại vội vàng ban hành hàng loạt sắc lệnh hành pháp và chính sách mới như vậy?AI: Có hai lý do.Đầu tiên, tổng thống vội vàng vì nếu có bất kỳ điều gì sai trái xảy ra vào đầu nhiệm kỳ, ông có thể đổ lỗi cho chính quyền trước và nhà nước (những người làm việc cho ông). Nếu để lâu, những điều sai trái sẽ là trách nhiệm của ông, và Trump không thích chịu trách nhiệm.Thứ hai, ông biết trong hai năm nữa, đảng Cộng hòa sẽ mất quyền kiểm soát Hạ viện trong cuộc bầu cử quốc hội và ông sẽ trở thành què quặt. Ông cần phải hoàn thành mọi việc ngay bây giờ. Ông muốn tập trung vào các doanh nghiệp của mình trong hai năm cuối nhiệm kỳ tổng thống,

Bao dung – một từ nghe thật thanh thoát. Âm tiết của nó cũng thật bình dị, thốt ra từ thanh quản nhẹ nhàng không cần uốn nắn, như cỏ mọc từ đất, như mưa từ trời. Vậy mà ngày nay, trong một xã hội đứng đầu thế giới về tự do, về quyền con người, hai từ “bao dung” bỗng dưng khó tìm. Chính trong tháng Sáu này, tháng gọi là Pride Month, những câu chuyện thương tâm về cộng đồng LGBTQ+ bị chìm trong bóng tối. Có lẽ trong sáu tháng qua, nước Mỹ có quá nhiều những phát ngôn, biến cố, thay đổi mà đối với truyền thông, đó là điều cần phải nói, và nói mỗi ngày. Hoặc cũng có lẽ, trong một chính quyền đang nỗ lực bác bỏ DEI, đóng chặt cửa với di dân, thì truyền thông cũng không dám đào sâu về những gì thuộc về cộng đồng yếu thế. Cho dù, đó là một án mạng lấy đi cuộc sống một con người, hoặc chấm dứt những nguyên tắc vốn đã được nhìn nhận hàng thập kỷ.

“Nơi nào người ta bắt đầu đốt sách, nơi đó người ta rồi cũng sẽ thiêu người.”— Heinrich Heine. Câu nói nổi tiếng từ thế kỷ XIX của thi sĩ Heinrich Heine, tưởng chỉ là tiếng vọng u ám của bóng ma lịch sử nhưng hôm nay, giữa thế kỷ XXI, lời cảnh báo ấy lại trở nên rúng động – ngay trên đất nước từng được xem là ngọn hải đăng của tự do học thuật. Oái oăm thay, những dấu hiệu đầu tiên của bóng tối không phát xuất từ một chế độ độc tài phương Đông, mà từ chính nước Mỹ – xứ sở từng được xem là ngọn hải đăng của giáo dục tự do.

Donald Trump không đội vương miện, nhưng ông đã luyện được cách bắt cả một đảng chính trị quỳ gối. Và cũng như các ông vua cổ đại, ông không cần luật – ông chính là luật. Nếu Toà Tối cao chống đối, ông sẽ gọi đó là “phản quốc.” Nếu truyền thông phản biện, ông gọi đó là “tin giả.” Nếu có cuộc bầu cử mà ông thua, ông sẽ bảo đó là “gian lận.” Và nếu có ai dám nói điều gì khác, ông sẽ gửi quân đội tới – như ông đã làm ở Los Angeles, để dạy cho đám biểu tình “hỗn xược” ấy một bài học về dân chủ... bằng đạn cao su và lựu đạn cay.
First PagePrev Page9101112131415Next PageLast Page
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.