Hôm nay,  

Cội nguồn

01/06/201908:33:00(Xem: 4314)

Hồ Thanh Nhã

 

    Cội nguồn

 

Đám trẻ mồ côi trở về thăm đất nước

Tìm lại cội nguồn nắng táp mưa sa

Tìm hơi ấm, làm sao mà có được?

Biền biệt quê người, nghĩa mẹ tình xa

 

Ba mươi năm, em đi còn quấn tả

Tổ quốc mình hấp hối tính từng đêm

Ôi ! Huyền diệu những bàn tay y tá

Nhẹ nhàng lau hạt sữa đọng môi mềm

 

Đoàn phi cơ chở khách còn đỏ hỏn

Về chân trời tìm kiếm một ngày mai

Em thực tập ngày đầu đời di tản

Trong pháo rền đùa cợt dãy xe nôi

 

Em  tốt số hơn bạn bè đồng lứa

Chiếc phi cơ lâm nạn cuối đường bay

Cái chết đến khi tuổi còn măng sữa

Những linh hồn từ chối cả tương lai

 

Chưa kịp biết một chút gì đất mẹ

Đã vội vàng biền biệt kiếp tha hương

Tiếng Tổ quốc xem chừng xa lạ thế

Mỏng như sương đầu ngọn cỏ bên đường

 

Vào  đất Mỹ bầy chim non tản mác

Bốn phương trời đùm bọc mẹ cha nuôi

Chiều chúa nhật giáo đường vang tiếng nhạc

Vài mái đầu…lặng lẽ viện mồ côi

 

Em  lớn lên từ tấm lòng biển cả

Bát ngát tình người, ruộng mật bờ xôi

Bàn tay nào chăm lo từng tấm tã?

Cho hôm nay em được lớn thành người

 

Đám trẻ mồ côi bây giờ đã lớn

Ba mươi năm mài miệt mái hiên trường

Ngày tốt nghiệp trong giảng đường đại học

Hẹn cùng nhau đồng trở lại quê hương

 

Từng em một, tờ khai sinh vàng ố

Dò dẫm bản đồ tìm lại quê xa

Quê hương em miền Trung cằn sỏi đá

Dòng Thu Bồn mang lụt lội rừng xa

 

Xin hỏi bác: chỗ nào là Quảng Trị

Đường Gio Linh sương bàng bạc sơn khê?

Xin hỏi chị: đâu là Buôn Hô nhỉ

Chắc mùa nầy nở trắng hoa cà phê?

 

Nầy anh bạn: chỉ giùm đồng muối trắng

Đường Bạc Liêu thơm ngát nhãn đầu mùa

Chỉ giúp giùm em Bến Tre, Rạch Miểu

Nước dừa trong hay nước mắt quê xưa?

 

Từng địa danh như ngàn trùng ký ức

Vọng từ đâu, thăm thăm thẳm đáy tâm hồn

Quê hương đó ai đâu mà mất được?

Dù trọn đời ngàn dặm bước quan sơn

 

Nén nhang thơm ấm lòng người quá cố

Trình mẹ yêu, con trẻ đã về đây

Không thừa kế, nấm mộ phần vô chủ

Vùng cỏ gai cứa rát trái tim nầy

 

Hai tiếng Quê hương lần đầu em biết

Là giòng sông chín nhánh thắm quê nghèo

Mùa nước về tưới ruộng đồng châu thổ

Đường cao nguyên vằng vặc bóng trăng treo

 

Là mái lá vùng sâu mùa bấc đến

Phên chuyển mình cột nhỏ vách lung lay

Những em bé mót từng bông lúa rụng

Nắng chang chang không nón…tấm thân gầy

 

Hai tiếng Quê hương chiều sâu thăm thẳm

Đồi nghĩa trang hoang phế cỏ gai dày

Người nằm xuống cho người sau đứng dậy

Cho giống nòi còn có được ngày mai

 

Em đã biết những gì em muốn biết

Đàn chim non tìm lại được cội nguồn

Và cũng biết phải làm sao làm được

Giúp quê hương…mòn mỏi bóng thiên đường

 

                      Hồ Thanh Nhã

 Phụ chú: Ngày 13-06-2005 đài Little Saigon Radio – Nam California phỏng vấn 27 thanh niên trí thức trong chuyến bay trở về Việt Nam. Đây chính là đám trẻ mồ côi đã được phi cơ Mỹ di tản khỏi Sài Gòn vào cuối tháng 4-1975. Nay họ hẹn cùng nhau về thăm lại quê hương./.

 

 

Chiến dịch Babylift

di tản trẻ em mồ côi năm 1975

 

 

Chiến dịch Babylift là tên gọi của chiến dịch nhân đạo quy mô lớn của Mỹ trong chiến tranh Việt Nam nhằm di tản trẻ em mồ côi  ra khỏi Việt Nam. Chiến dịch nầy diển ra từ ngày 3 đến 26 tháng 4 năm 1975, trước khi Sài gòn thất thủ. Tính đến chuyến bay cuối cùng rời khỏi Việt Nam, đã có trên 3,300 trẻ em được di tản.

 

Hàng ngàn trẻ em mồ côi đã được rời khỏi Việt Nam bằng đường hàng không và được các gia đình trên khắp thế giới nhận làm con nuôi. Nhiều nhất là ở Hoa kỳ, sau đó là các nước Pháp, Anh,Úc và Canada. Cuộc di tản đầu tiên với máy bay C5 – Galaxy bị tai nạn khiến 155 người chết đa số là các trẻ em. Ngoài ra có 5 người ở phi hành đoàn và cô thơ ký xinh đẹp Jennifer của cơ quan DAO. Tai nạn trên xảy ra vào ngày 4 tháng 4 năm 1975.

 

Theo báo Spiegel thì trong số 3,300 em được di tản thì có 2,000 em được đưa sang Hoa Kỳ. Còn 1,300 em thì sang Canada, Âu Châu và Úc và được dân sở tại nhận làm con nuôi.

 

                                           Họp mặt.

Ngày 2 tháng 4 năm 2010, sau đúng 35 năm rời quê hương, có gần 100 người từng là trẻ em Babylift từ nhiều quốc gia trên thế giới, về lại Sái Gòn để tham dự cuộc đoàn tụ “ Hành trình trở về sau 35 năm lưu lạc trên đất khách “, Cuộc đòan tụ nầy do cô Kim Browne, người Anh gốc Việt tổ chức.Tại cuộc họp mặt nầy, một số thành viên Babylift đã đến thăm và tặng quà cho trẻ em tại Trung Tâm nuôi dưỡng và bảo trợ trẻ em Gò Vấp –Sài Gòn – Trong những ngày sau đó họ đã đến thăm và giúp đỡ các Trung Tâm trẻ mồ côi và khuyết tật khác. Họ cũng đến thăm các di tích lịch sử trong nước và tìm kiếm cha mẹ ruột của mình. Họ như bầy chim bay tản mác bốn phương trời, bây giờ quay về tìm lại nguồn cội ./.

 



Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Ở đời dường như chúng ta hay nghe nói người đi buôn chiến tranh, tức là những người trục lợi chiến tranh như buôn bán vũ khí, xâm chiếm đất đai, lãnh thổ của nước khác, thỏa mãn tham vọng bá quyền cá nhân, v.v… Nhưng lại không mấy khi chúng ta nghe nói có người đi buôn hòa bình. Vậy mà ở thời đại này lại có người đi buôn hòa bình. Thế mới lạ chứ! Các bạn đừng tưởng tôi nói chuyện vui đùa cuối năm. Không đâu! Đó là chuyện thật, người thật đấy. Nếu các bạn không tin thì hãy nghe tôi kể hết câu chuyện dưới đây rồi phán xét cũng không muộn. Vậy thì trước hết hãy nói cho rõ ý nghĩa của việc đi buôn hòa bình là thế nào để các bạn khỏi phải thắc mắc rồi sau đó sẽ kể chi tiết câu chuyện. Đi buôn thì ai cũng biết rồi. Đó là đem bán món hàng này để mua món hàng khác, hoặc đi mua món hàng này để bán lại cho ai đó hầu kiếm lời. Như vậy, đi buôn thì phải có lời...
Hồi đầu năm nay, một người bạn quen gọi đến, chỉ sau một tháng quốc gia chuyển giao quyền lực. Giọng chị mệt mỏi, pha chút bất cần, “Giờ sao? Đi đâu bây giờ nữa?” Chị không hỏi về kế hoạch chuyến đi du lịch, cũng không phải địa chỉ một quán ăn ngon nào đó. Câu hỏi của chị đúng ra là, “Giờ đi tỵ nạn ở đâu nữa?” “Nữa!” Cái chữ “nữa” kéo dài, rồi buông thỏng. Chữ “nữa” của chị dài như nửa thế kỷ từ ngày làm người tỵ nạn. Vài tháng trước, cuộc điện thoại gọi đến người bạn từng bị giam giữ trong nhà tù California vì một sai phạm thời trẻ, chỉ để biết chắc họ bình an. “Mỗi sáng tôi chạy bộ cũng mang theo giấy quốc tịch, giấy chứng minh tôi sinh ở Mỹ,” câu trả lời trấn an người thăm hỏi.
Chỉ trong vài ngày cuối tuần qua, bạo lực như nổi cơn lốc. Sinh viên bị bắn trong lớp ở Đại học Brown. Người Do Thái gục ngã trên bãi biển Bondi, Úc châu, ngay ngày đầu lễ Hanukkah. Một đạo diễn tài danh cùng vợ bị sát hại — nghi do chính con trai. Quá nhiều thảm kịch trong một thời khắc ngắn, quá nhiều bóng tối dồn dập khiến người ta lạc mất hướng nhìn. Nhưng giữa lúc chưa thể giải được gốc rễ, ta vẫn còn một điều có thể làm: học cho được cách ứng xử và phản ứng, sao cho không tiếp tay cho lửa hận thù. Giữ đầu óc tỉnh táo giữa khủng hoảng giúp ta nhìn vào ngọn cháy thật, thay vì mải dập tàn lửa do người khác thổi lên.
Trong những thời khắc nguy kịch nhất, thảm họa nhất, tổng thống Hoa Kỳ là người duy nhất có tiếng nói quyền lực với toàn dân để đưa họ vượt qua nghịch cảnh. Tổng thống sẽ trấn an dân bằng luật pháp, bằng ý chí kiên cường, bằng bản lĩnh lãnh đạo, bao dung nhưng dứt khoát. Thậm chí, có khi phải bằng mệnh lệnh sắc bén để khống chế những tư tưởng bốc đồng sẽ gây hỗn loạn. Mấy trăm năm lập quốc của Mỹ đã chứng minh rất nhiều lần như thế.
(Sydney – 14 tháng 12, 2025) - Hàng trăm người có mặt tại bãi biển Bondi, Sydney, để dự lễ Hanukkah đã chứng kiến một trong những vụ khủng bố đẫm máu nhất kể từ sau thảm sát Port Arthur năm 1996. Vào lúc 6 giờ 45 chiều Chủ Nhật, hai tay súng mặc đồ đen xuất hiện trên cây cầu bộ hành nối Campbell Parade với Bondi Pavilion, bắt đầu nổ súng xuống đám đông đang dự lễ. Hai kẻ này dùng súng trường, bắn liên tục trong khoảng 10 phút, khiến hàng trăm người hoảng loạn bỏ chạy, nhiều người ngã gục ngay trên bãi cát và công viên ven biển. Ít nhất 12 người thiệt mạng, trong đó có 9 nạn nhân thường dân, 1 cảnh sát và 2 tay súng (một bị bắn chết tại chỗ, một bị bắt nhưng sau đó tử vong do vết thương). Ngoài ra, có ít nhất 38 người bị thương, trong đó có 2 cảnh sát và nhiều nạn nhân ở tình trạng nguy kịch.
Năm 2024, con người trung bình dành hai giờ rưỡi mỗi ngày trên mạng xã hội. Nhân lên, đó là hơn một tháng mỗi năm nhìn vào màn hình, lướt ‘feed’ (dòng tin), đợi ‘notification’ (báo tin), đếm ‘like’ (lược thích). Bạn dành nhiều thới giờ cho Facebook, Instagram, TikTok. Và câu hỏi không phải "có nhiều không?", mà là "chúng ta nhận được gì?" Câu trả lời, theo một nhóm triết gia, nhà tâm lý học, nhà xã hội học đương đại, không phải kết nối, không phải hạnh phúc, không phải sự thật. Mà là cô đơn có tổ chức, lo âu có hệ thống, và sự thật bị thao túng. Mạng xã hội—đặc biệt Facebook, nền tảng với ba tỷ người dùng, lớn hơn bất kỳ quốc gia nào trên hành tinh—không phải công cụ trung lập. Nó là kiến trúc quyền lực đang định hình lại não bộ, xã hội, và chính trị theo cách mà chúng ta chưa kịp nhận ra. Và đây là điều đáng sợ nhất: chúng ta không bị ép. Chúng ta tự nguyện. Chúng ta mở Facebook vì muốn "kết nối." Nhưng sau ba mươi phút lướt, chúng ta cảm thấy trống rỗng hơn. Chúng ta vào để "cập nhật
Trong sân khấu chính trị đồ sộ từ cổ chí kim của nước Mỹ, hiếm có nhân vật nào diễn xuất giỏi như Donald J. Trump. Những cuộc vận động tranh cử từ hơn mười năm trước của Trump vốn đã tràn ngập những lời hứa, giáo huấn, sự tức giận vì “nước Mỹ quá tệ hại”, những lời phỉ báng đối thủ. Tất cả hòa hợp thành những bản giao hưởng ký tên DJT. Mỗi lần Trump bước lên sân khấu, điệu nhảy YCMA vô tư, không theo chuẩn mực, thay cho tiếng kèn hiệu triệu “hoàng đế giá lâm.”
Năm 2025 được xem là giai đoạn khó khăn cho ngành khoa học khi ngân sách nghiên cứu bị thu hẹp và nhiều nhóm chuyên môn phải giải thể. Tuy vậy, những thành tựu y học nổi bật lại chứng minh rằng sức sáng tạo của con người chưa bao giờ dừng lại. Hàng loạt phát hiện mới đã mở rộng hiểu biết của chúng ta về sức khỏe, đồng thời thay đổi cách chăm sóc bệnh nhân hiện nay. Dưới đây là chín trong số những khám phá ấn tượng nhất trong năm 2025.
Năm 2025 khởi đầu bằng nỗi lo dấy lên từ các sàn tài chính quốc tế. Tháng Tư, Tổng thống Donald Trump khơi lại cuộc chiến thương mại, khiến nhiều người e sợ suy thái toàn cầu. Thế nhưng, sau mười hai tháng, kinh tế thế giới vẫn đứng vững: tổng sản lượng tăng khoảng 3%, bằng năm trước; thất nghiệp thấp và chứng khoán nhiều nơi tiếp tục lên giá. Chỉ riêng lạm phát vẫn còn là bóng mây bao phủ, vì phần lớn các nước trong khối công nghiệp OECD chưa đưa được vật giá về mức ổn định như mong muốn.
Sự phát triển nhanh chóng của Artificial Intelligence/ AI và robot đặt ra nhiều thách thức về đạo đức xã hội và cá nhân, đặc biệt là trong việc thu thập dữ liệu cá nhân làm ảnh hưởng đến các quyết định quan trọng như tuyển dụng, trị liệu và xét xử. Mặc dù AI có thể mô phỏng cảm xúc, nhưng không có ý thức thực sự, dẫn đến nguy cơ làm cho con người phụ thuộc vào AI và robot và suy giảm kỹ năng giao tiếp xã hội...


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.