Hôm nay,  

Chính Sách “Cây Gậy và Củ Cà Rốt” của Hoa Kỳ

10/26/201819:39:00(View: 9530)
Chính Sách “Cây Gậy và Củ Cà Rốt” của Hoa Kỳ
 
Phạm Gia Đại

  

Chính sách của Mỹ trên thế giới thường được nhắc đến nhiều nhất là “Cây Gậy và Củ Cà Rốt” (A Carrot and Stick) phản ánh hai mặt cương và nhu trong các hành xử của Mỹ về mặt đối ngoại. Theo định nghĩa về thành ngữ của Farlex Dictionary of Idioms thì “a carrot and stick”  là chiến thuật dùng phần thưởng và sự trừng phạt để khuyến khích một hành vi hay sự thực hiện tốt hơn.
(A motivational tactic that uses a reward and punishment system to encourage improved performance or behavior.) Thế nhưng trong tình hình thế giới đang nhiễu nhương vì các thủ đoạn bành trướng thế lực ngang nhiên của Trung Cộng, có lẽ chiến thuật đó của Hoa Kỳ bây giờ không còn hữu dụng nữa, bởi lẽ Washington đã đưa ra nhiều củ cà rốt nhưng không nhận lại được một hành vi tốt nào từ phía Bắc Kinh, cho nên thời gian gần đây Hoa Kỳ đã đột nhiên chuyển mình qua thế tiến công với “cây gậy”.  
 
Thời gian qua, Hoa Lục đã được hưởng nhiều mối lợi khổng lồ nhờ vào mậu dịch thương mại với Bắc Mỹ, hay nói cách khác vì cán cân mậu dịch không cân xứng, Hoa Kỳ đã bị thiệt hại có thể lên đến 1,800 tỷ trong hai thập niên qua. Vì thế mà dưới thời của Tổng Thống Donald Trump, cần phải  xét lại cho công bằng không những về phương diện mậu dịch thương mại mà cả về vấn đề quân sự hóa của Trung Cộng ở Biển Đông, bởi nếu không kịp ngăn chặn bàn tay tham lam thâm hiểm của người Tầu từ lục địa vào vùng biển này, trị giá của luồng hải lưu hàng hóa quốc tế qua Biển Đông mỗi năm $5 ngàn tỷ sẽ vào tay China. Từ đó China sẽ có thêm thế lực để khuynh đảo các nước trong vùng và cả thế giới, và trở thành hiểm họa da vàng.
 

Về mặt kinh tế, sau khi Tổng Thống Trump quyết định tăng lãi suất, kêu gọi các công ty Mỹ rút vốn về, và ngăn chặn việc rút tiền của các công ty China về nước, thị trường chứng khoán tại Hoa Lục đang lung lay và trên đà sụp đổ. Các cổ đông bán tháo cổ phần để mua các ngoại tệ dự trữ. Chủ Tịch Tập Cận Bình không có phương thuốc gì cứu vãn, và quay sang lên án Mỹ nặng nề. Theo David Lynch và Gerry Shih  của Washington Post ngày 24-10-2018, Bộ Trưởng Ngoại Giao Trung Cộng  Wang Yi (Vương Nghị) đã quy kết trong phòng họp tại Mahattan rằng Bắc Kinh đã bị phản bội hết lần này đến lần khác vì Hoa Kỳ hay thay đổi (China betrayed again and again by a fickle United States). Thí dụ như họ đã đạt được thỏa thuận năm ngoái  với Bộ Trưởng Thương Mại Wilbur Ross xong, thì Tổng Thống Trump phủ quyết. Hay như tháng Năm, họ đạt được thỏa thuận lần thứ nhì với Bộ Trưởng Tài Chính Steven Mnuchin thì TT Trump lại twit ra bác bỏ. Hoặc như trong tháng Chín, phía China đang phái một viên chức cao cấp qua họp với Mỹ thì TT Trump lại đánh phủ đầu chuyến đi này với các loại thuế mới (new tariffs). Và Bắc Kinh vô cùng bất mãn.


 

Về mặt tình báo, theo tờ Washington Post và NBC cảnh giác, Trung Cộng đã ngăn chặn và nghe lén được các cuộc điện đàm của Tổng Thống Donald Trump và các nhân viên nội các, đặc biệt trong bộ ngoại giao, và sẽ tìm cách phá hoại lại Hoa Kỳ.
 

Về phương diện quân sự, trong chuyến công du lần thứ hai của Bộ Trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ Jim Mattis đến Việt Nam, Hoa Kỳ và cộng sản Việt Nam (CSVN) đã ký kết một thỏa ước theo đó phía Mỹ sẽ viện trợ cho CSVN lên đến $350 triệu, trên danh nghĩa để diệt trừ hiểm họa chất độc mầu da cam, nhưng thực ra cũng để giúp CSVN thêm sức mạnh về kinh tế trong chiều hướng xa dần Tầu và gần Mỹ hơn. Mỹ và CSVN cũng hoạch định sẽ cùng hợp tác khai thác các mỏ dầu hỏa trên thềm lục địa của Việt Nam. Và để thực hiện được việc khai thác này không bị các chiến hạm Trung Cộng làm áp lực, hải quân Hoa kỳ sẽ được lệnh đến vùng biển khai thác dầu của Việt Nam để bảo vệ dàn khoan của Mỹ.
 

Thêm vào đó, trong mấy năm vừa qua các chiến đấu cơ hay máy bay tuần thám của không quân Mỹ cũng như các chiến hạm của hải quân Hoa Kỳ thường bị các chiến đấu cơ và chiến hạm của Trung Cộng quấy nhiễu và gây hấn trong vùng Biển Đông, gây rất nhiều trở ngại cho việc không lưu và hải lưu của Hoa Kỳ, nên phía Mỹ cần phải có phản ứng. Ngũ Giác Đài đã ra lệnh cho các chiến đấu cơ và các chiến hạm của Hoa kỳ, nếu bị các máy bay tầu chiến của Trung Cộng bức bách, gây hấn, thì được quyền nổ súng tấn công trước và sẽ không tránh né nữa.
 

Hơn thế nữa, nhằm bao vây Hoa Lục từ phía Đông và Đông Nam, Hoa Kỳ đang ra sức yểm trợ cho Đài Loan để biến hòn đảo này thành  một pháo đài chống Trung Cộng. Đài Loan tuyên bố họ có 180 ngàn quân chính quy và 1,5 triệu quân dự bị sẵn sàng chiến đấu bảo vệ tổ quốc. Từ án binh bất động, Hoa Kỳ chuyển qua tấn công vì đã nhìn thấy mối hiểm họa từ phía Trung Cộng. Thế chuyển mình mạnh mẽ của Mỹ đã làm cho con sư tử ngủ yên từ Thế Chiến Thứ Hai là Nhật Bản tỉnh giấc, và tại Biển Đông những cơn sóng ngầm đang xô tới./. (Tin Tổng Hợp)

Phạm Gia Đại

 

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
Năm 1895, Alfred Nobel – nhà khoa học bị ám ảnh bởi cái giá mà nhân loại phải trả từ phát minh của mình – đã để lại di chúc năm 1895 rằng tài sản của ông sẽ dùng để tài trợ các giải thưởng “mang lại lợi ích lớn nhất cho nhân loại.” Đối với Nobel Hòa Bình, ông có phần đặc biệt: giải thưởng này sẽ được trao cho người đã “có nhiều hành động hoặc nỗ lực mang đến sự đoàn kết, hòa bình giữa các quốc gia, bãi bỏ hoặc giảm bớt quân đội thường trực, tổ chức và thúc đẩy các hội nghị hòa bình.” Sứ mệnh chọn lựa được giao cho Quốc Hội Na Uy, có lẽ vì ông tin rằng Na Uy – khi đó còn nhỏ bé và trung lập – sẽ ít bị cám dỗ bởi chính trị quyền lực.
Trung Hoa ngày nay như kinh thành giữa sa mạc, vẻ yên ổn bên ngoài chỉ là lớp sơn son thếp vàng phủ lên nền đá đã rạn. Thế giới đứng ngoài quan sát, vừa lo nó sụp, vừa biết nó trụ lại nhờ ảo ảnh quyền lực và niềm tin vay mượn. Dưới lớp hào nhoáng của “Giấc mộng Trung Hoa” là một cơ đồ quyền lực đang già nua trong chính tuổi trẻ của mình. Bởi sức mạnh của nó không khởi từ niềm tin, mà từ nỗi sợ — và nỗi sợ, tự thuở khai triều lập quốc, chưa bao giờ là nền tảng lâu bền.
Ngày 8 tháng 10 năm 2025, tại tòa án liên bang ở Alexandria, bang Virginia, cựu Giám đốc Cơ quan Điều tra Liên bang (FBI) James Comey không nhận tội đối với hai cáo buộc hình sự. Cáo trạng nêu rằng vào tháng 9 năm 2020, Comey đã nói dối Quốc Hội khi vẫn giữ nguyên lời khai trong buổi điều trần trước đó rằng ông không hề cho phép để lộ thông tin về cuộc điều tra của FBI liên quan đến Hillary Clinton. Theo nhiều bình luận gia pháp lý, từ cánh tả đến cánh hữu, việc truy tố Comey chủ yếu chỉ là do chính phủ liên bang đang cố tình nhắm vào kẻ mà Tổng thống “thấy không vừa mắt.” Comey là người đứng đầu cuộc điều tra nghi án Nga can thiệp bầu cử tổng thống 2016 và bị Trump lột chức vào năm 2017.
Sau sáu ngày đột ngột “bặt tiếng,” chương trình Jimmy Kimmel Live, của MC kiêm diễn viên hài và nhà biên kịch nổi tiếng, đã trở lại với khán thính giả vào tối 23/9/2025. Sự trở lại này, chỉ vỏn vẹn sau gần một tuần bị đình chỉ, không chỉ là tin vui với những người yêu tiếng cười đêm khuya của truyền hình Mỹ, mà còn là một hồi chuông cảnh tỉnh, kéo theo những bàn luận trái chiều, chạm đến cốt lõi của tự do ngôn luận, một trong những quyền thiêng liêng nhất trong thể chế dân chủ.
Texas, mùa thu 2025 – trên khuôn viên đại học giữa vùng đất vốn tự hào là “trái tim bảo thủ của nước Mỹ”, thay vì nghe tiếng lá thu rơi, người ta lại nghe tiếng giày đinh vang vọng, bước chân của bóng ma McCarthyism quay về - phiên bản thế kỷ 21 - trở lại giảng đường với tốc độ và sự kinh dị của thời đại kỹ thuật số. Ngày 9 tháng 9, trên bục giảng của trường Texas A&M University, giáo sư Melissa McCoul trong giờ văn học thiếu nhi, dùng hình một con kỳ lân tím để nói với sinh viên rằng bản sắc con người không chỉ có hai nửa nam–nữ. Một sinh viên giơ tay hỏi: “Điều này có hợp pháp không?” và viện dẫn sắc lệnh mà Tổng thống Donald Trump ký hồi tháng Giêng, tuyên bố chỉ có hai giới tính sinh học. Bà McCoul đáp bằng lý lẽ, không viện dẫn chính trị. Nhưng một chiếc điện thoại trong lớp đã ngầm quay lại hình ảnh. Và chỉ ít lâu sau, cả nước đều xem đoạn clip ấy – không phải để học, mà để phán xét.
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi thể chế, phương Tây và Việt Nam đang phải đối diện trước những thách thức nghiêm trọng về cải cách chính sách để cho phù hợp với nhu cầu của thời đại mới, nhất là vai trò của pháp luật. Pháp luật là nền tảng thiết yếu cho sự vận hành ổn định và công bằng của xã hội. Là hệ thống quy phạm điều chỉnh hành vi con người, pháp luật không chỉ bảo vệ quyền lợi cá nhân và tập thể mà còn thúc đẩy sự phát triển bền vững. Trong xã hội hiện đại, vai trò của pháp luật được thể hiện rõ nét qua các lĩnh vực như bảo vệ an ninh quốc phòng, duy trì trật tự xã hội, bảo đảm quyền tự do cá nhân, phát triển phúc lợi xã hội, và thúc đẩy tinh thần hợp tác cũng như hội nhập.
Ngày 30 tháng 9 năm 2025, tại căn cứ Thủy Quân Lục Chiến ở Quantico, Virginia, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth bước lên sân khấu trước hàng trăm tướng và đô đốc được triệu tập từ khắp nơi trên thế giới. Ông tuyên bố sẽ “cải tổ văn hóa quân đội” bằng mười chỉ thị mới, nhằm quét sạch cái mà ông gọi là “rác rưởi thức tỉnh” và khôi phục “tinh thần chiến binh”. Cụm từ ấy – nửa ca tụng bạo lực, nửa tán dương cơ bắp – nay đã trở thành thương hiệu chính trị của Hegseth. Trong cuốn Cuộc Chiến Chống Lại Những Chiến Binh (2024), ông cho rằng việc phụ nữ được đưa vào các vai trò chiến đấu đã “làm cạn kiệt” tinh thần này, khiến quân đội Hoa Kỳ “ít sát thương hơn.” Nghe qua, người ta tưởng quân đội chỉ tồn tại để đong máu đếm xác.
Ông bà xưa đã nói, nắm thì “nắm kẻ có tóc ai nắm kẻ trọc đầu.” Cách nói dân gian này rất cụ thể và dễ hình dung, người có tóc thì dễ bị nắm, bị túm, còn người trọc đầu thì không thể nắm được. Mang câu nói này vào chính trường Mỹ hiện tại, quả là khôi hài, nhưng không kém màu bi kịch. Nó phản ánh một sự thật trần trụi và không thể tránh khỏi: Quyền lực, chính sách, sắc lệnh hành pháp, các cuộc chiến pháp lý và ‘tuổi thọ’ chính trị của người đứng đầu nhánh hành pháp đang phụ thuộc vào sự phục tùng của các nhà lãnh đạo và những tài phiệt. Họ là ai? Họ là một mạng lưới của các quan chức, nhà lập pháp, giám đốc điều hành truyền thông, nhà tài trợ…, những người đã chọn chọ họ một thế đứng, xuôi theo những gì tổng thống muốn.
Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đang đánh một đòn nguy hiểm: huy động các văn phòng công tố đi điều tra mạng lưới từ thiện Open Society Foundations của gia đình Soros, một quỹ từ thiện quốc tế, nổi tiếng với việc tài trợ cho các dự án dân chủ, giáo dục và nhân quyền trên khắp thế giới. Danh sách cáo buộc nghe cứ như “vật lạ”: từ đốt phá đến tài trợ khủng bố. Open Society Foundations lập tức phản đối, khẳng định mình hoạt động hợp pháp, và nhắc lại điều mà bất cứ người tỉnh táo nào cũng hiểu: khi chính quyền có thể tùy tiện lấy một nhóm dân sự làm vật tế, thì quyền của mọi nhóm khác cũng chẳng còn gì bảo đảm.
Trong nhiều thập niên qua, giải pháp hai nhà nước luôn được xem là phương án khả thi nhằm mang lại hòa bình cho khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, tiến trình này vẫn chưa đạt được kết quả cụ thể. Gần đây, cuộc tranh luận về việc công nhận nhà nước Palestine đang có những chuyển biến mới khi Pháp và Ả Rập Xê Út tổ chức một hội nghị quốc tế tại New York, ngay trước thềm Đại hội thường niên của Liên Hiệp Quốc.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.