Hôm nay,  

Thơ Cung Trầm Tưởng Qua Từng Giai Đoạn Cuộc Đời

09/09/201700:00:00(Xem: 10401)

 

Võ Ý

 Nhân dịp nhà thơ Cung Trầm Tưởng qua Cali để rải tro của hiền nội mình xuống biển Thái Bình, ông dành chút thì giờ để gặp gở các đồng đội KQ tại Trung Cali vào Chủ nhật, ngày 3 tháng 9/2017.tại Club House 10200 Bolsa Ave, Thành Phố Westminster, CA 92683

Buổi gặp gở mang tính gia đình, nhưng được nhiều chiến hữu và thân hữu đánh giá la …độc đáo bởi chương trình văn nghệ linh hoạt và ý nghĩa.

 KQ Nguyễn Việt Hùng (K72&73KQ) mở đầu chương trình bằng ca khúc “Tiễn Em” qua giọng ca thật nồng nàn làm tê tái cả hội trường. Khi lời ca vừa dứt, MC Lương Thế Hùng (K72&73KQ) khẳng định rằng, lời ca trong hoàn cảnh nầy không phải để  tiễn em tóc vàng sợi nhỏ (chữ của CTT) về xứ Mẹ của Paris ngày xưa mà BTC muốn gởi lời chia buồn cùng niên trưởng và tiễn biệt hương linh cụ bà Nguyễn Thị Tịnh, hiền nội của nhà thơ về với cõi Vĩnh Hằng.

 Cái chuyển ý tình nghĩa và bất ngờ đã không cầm được giọt lệ nghĩa tình của nhà thơ.

Cũng nhân dịp nầy, Niên trưởng Cầu Dupont, đại diện BTC Họp Mặt Bô Lão KQ hằng năm, kính tặng Lão trượng CTT một tấm plaque kỷ niêm sinh nhật 85 tuổi, Phúc như Đông hải, Thọ tỉ Nam sơn mà nhà thơ không về kịp nhân trong ngày Không Lực 1/07/2017 vừa qua. CTT được mời cắt bánh sinh nhật (do anh chị Cầu Dupont thực hiện) và cả hội trường cùng hát Happy Birth Day. Dù lão trượng đã 85 niên kỷ nhưng trông trẻ trung như thuở 58, tóc sương tuyết nhưng hồn xanh lá mạ. Búng một giây dao động cả đàn trời! (thơ CTT).

KQ Nguyễn Hữu Toản 528 (thủ diễn keyboard) trình diễn Miên Khúc (Ngô Thụy Miên), KQ Lâm Vĩnh Hiên (thủ diễn guitar) trình diễn Mãi Mãi Bên Em (Từ Công Phụng), Quỳnh Trâm, nàng dâu KQ, trình diễn Mùa Thu Paris, KQ Tôn Thất Kim PĐ 215, trình diễn nhạc Pháp Hey (Il Faut Toujour Un Perdant)…Các ca sĩ trong BTC đã trình diễn với tất cả rung cảm của mình để chào mừng và kính tặng niên trưởng CTT.

Một số nàng dâu KQ khác cùng các thân hữu vui vẻ tham gia đóng góp, giúp chương trình văn nghệ thêm phong phú và đầm ấm trong tình gia đình….

Sau cùng là chương trình diễn đọc thơ CTT qua các giai đoạn của cuộc đời, (gắn liền với vận mệnh của dân tộc, đất nước), được các anh chị trong BTC trình bày trang trọng, nhiệt tình và sáng tạo, đã cuốn hút cả hội trường lắng nghe.

Nhiều chiến hữu và thân hữu cho rằng, họ đã hiểu thêm phần nào thơ của CTT, chứ không phải chỉ bó rọ trong lên xe tiễn em đi, qua tiết mục mới lạ nầy!

Từ một thanh niên du học Pháp đến một “quan văn” tại Bộ Tư Lệnh KQ, từ một tù nhân chính trị sau 30/04/75, đến một người Việt lưu vong, tính chất thơ của Cung Trầm Tưởng  (CTT) cũng biến thiên theo năm tháng.

Trước 1975 và ngày nay hầu như ai ai cũng thuộc mấy câu “lên xe tiễn em đi chưa bao giờ buồn thế,” qua đó, nét tiêu biểu của thơ CTT trước 1975 là tính lãng mạn trữ tình và tính cách tân, hòa quyện với nhau:

Mùa thu Paris/ Trời buốt ra đi/ Hẹn em quán nhỏ/ Rưng rưng rượu đỏ tràn ly. Hoặc:

Thôi em xanh mắt bồ câu/ Vàng tơ sợi nhỏ xin hầu kiếp sau.

 Nét tiêu biểu “cách tân” được CTT mang về sau khi ông tốt nghiệp kỹ sư trường KQ Pháp. Dù vậy, CTT vẫn không quên những thành ngữ chữ Hán của người xưa như: “tam thập nhi lập, tứ thập nhi bất hoặc, ngũ thập di nhĩ  thuận, lục thập tri thiên mệnh, thất thập cổ lai hy”.

 Chúng ta thử điểm thơ của CTT sáng tác trong 6 thập niên, từ tuổi 30 đến tuổi 80, trong giai đoạn tù đày cho đến kiếp tha hương:

 Tuổi 30, tam thập nhi lâp, là sĩ quan không quân, đẹp trai, tây học lại là thi sĩ, nếu mỹ nữ không liếc mắt đưa tình thì cũng được chàng thi sĩ mê đắm tôn vinh:

 Từ ấy tôn vinh thần Vệ nữ/ Tóc vàng màu rạ, dáng mình dây.

Xin quỳ bốn vái và ba lạy/ Trả trọn mây mưa xuống vẹn đầy.



Cứ thế ngày đi và tháng tới/ Yêu người yêu đến cả tình yêu.

Sông sâu, nước rộng, dài nhung nhớ/ Em choán hồn anh đủ bốn chiều.


 .

Tuổi 40, tứ thập nhi bất hoặc, nghĩa là đã đầy đủ phù phép nên làm gì cũng chín chắn, kể cả khi mời “cháu gái” vào vũ trường:

 .

Tuổi dắt mây đi, dìu nắng tới/ Cái nhi bất hoặc quấn lên đầu,

Tôi đi thu nghiệm thêm màu phép/ Níu giữ mặt trờ đứng ngọ lâu.



Hãy giữ tình đi cho đúng bước/ Như hồng má phớt chút mưa qua

Như môi pha thoáng màu sầu lự/ Phảng phất hương ngâu trước thềm nhà.

 .

Tuổi 50, ngũ thập di nhĩ thuận, mọi việc bỏ ngoài tai, nhẫn nhịn cho yên chuyện. Nhưng với nhà thơ thì ở tuổi nầy, ông đâm nghiện, nghiện rượu vang và nghiện tình, 50 tuổi dấy lên tàn lửa, nhắp chút men tình, chuốc lấy say:

.

Cái tuổi ba giờ trưa vẫn nắng/ Có lời tâm sự gửi thời gian



Em có nghe rơi thầm dạ khúc/ Vui giờ mà rớm lệ ngày sau

Yêu nay nhớ để dành lưu luyến/ Chờ hứng cho hay cái kết sầu.



Đến nắm tay nhau truyền ấm áp/ Tôi làm chiếc ghế lót trăng đêm

Mời cô ngồi xuống nồng hơi lụa/ Để đá như da cũng biết mềm.

 .

Tháng 4 đen, nhà thơ và phần lớn đồng đội của ông bị đẩy vào nhà tù cộng sản. CTT bị tù khổ sai 10 năm, ra tù năm 53 tuổi.

Từ một quan văn làm việc tại văn phòng, nay nếm mùi tù đày và chính sách trả thù của cộng sản, CTT thấy rõ sự bạo tàn của chế độ đối với người dân miền Nam như bóc lột đổi tiền, phân biệt lý lịch, hà hiếp vợ con của Quân Cán Chính VNCH, thơ ông bắt đầu nhả đạn vào bè lũ vô đạo nầy:

 .

Có sông nhưng mà người không nước/ Nước bán son rồi, bán lấy chi?

Một núi hư vô lầm chủ thuyết/ Bốn bên mây phủ kín màu chì.



Nó cõng vua Lê và chúa Mác/ Về quê cha giết mẹ hiền lành

Tang sô bạc xóa đầu con trẻ/ Cỏ ngút sân trường, chợ vắng tanh.



Một bầy táng tận lương tâm/ Ăn hồ, ăn giẻ, ăn vần ngày công

Ăn tranh trẻ đói lọt lòng/ Ăn lường tiếng khóc khép vòng tử sinh



Ngón đòn lý lịch ly kỳ/ Cha là “ngụy”, phạm trường quy con rồi.

 .

Nộ Thi- Với 10 năm tôi luyện trong ngục tù của quỷ đã biến CTT thành một lão tướng trên trận địa quan điểm và chữ nghĩa. Giai đoạn nầy, thơ ông biểu hiện nỗi uất hận chế độ bạo ngược (Lời Viết Hai Tay, được đồng đội gọi là Nộ Thi), bằng cách vạch mặt sự tuyên truyền bịp bợm của cộng sản và Nộ Thi quyết một mất một còn với cái ác qua  lập trường quốc gia dân tộc:

 .

Bài học rút ra thật dứt khoát/ Nó, tôi chẳng thể đội chung trời.

Nó còn tôi mất, đơn sơ vậy/ Nó mất tôi còn, chỉ thế thôi.



Hãy chặt chặt sâu, tông phắt phắt/ Hãy phang phang gắt, quắm ào ào.

Mai về đạn nhảy ngay nòng súng/ Trực chỉ đầu thù nổ thật mau!



Mai sau thịt thắm da liền/ Cái yêu khác trước, cái nhìn khác xưa,

Cái tin vô cớ xin chừa/ Sống sao cho xứng lũy thừa thương đau.

 .

Lưu Vong-  CTT và gia đình định cư ở Mỹ năm 1993, năm ông 61 tuổi. Khi bước vào tuổi thất thập và bát tuần, lòng ông vẫn nồng nàn yêu thương và mong muốn trải rông yêu thương  khắp địa cầu:

 .

Nghe châu Mỹ, ngóng châu Âu/ Dưỡng nuôi nhân bản, đỡ đầu hành tinh.

…Khẳng khiu một nhánh xương rồng/ Giữa sa mạc cát vẫn nồng nhựa say.

 Ông trân trọng suốt đời một “luyến ái quan không tuổi”:

 Mỗi lần nói thương nhau/ Là cách tân ngôn ngữ.

Anh trẻ ra trăm tuổi/ Khi em nói yêu anh”.

 .

Kết Luận: Ở rừng núi Hoàng Liên Sơn có cây “Vầu”, cùng họ với tre, nứa và trúc, nhưng cao và to lớn uy nghi hơn tre nứa trúc cả chục lần. Hàng ngàn năm qua, Vầu sống âm thầm trong rừng già Việt Bắc, bỗng sau ngày 30/04/1975, Vầu đi vào thơ của CTT qua bài Biểu Tượng mà tôi vẫn thuộc lòng sau hơn 30 năm:



Cực hình thú ác gây nên/ May bằng nứa tép đứng bên Vầu già

Mỗi ngày Vầu mỗi cứng ra/ Đổi thay lá mới, đậm đà lóng tươi

Vầu đanh như thép sáng ngời/ Nắng mưa thì cũng chọn đời đứng ngay.

 Và đó là một trong những bóng dáng và nhân cách của thi nhân cũng là quân nhân Quân lực VNCH Cung Trầm Tưởng, trong giai đoạn lịch sử hiện đại của Việt Nam.

 Westminster 09/03/2017

Võ Ý

 

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.