Hôm nay,  

Khâm phục và thương/ xót

27/07/201510:44:00(Xem: 5555)

Khâm phục và thương/ xót

Bùi Tín

Xin chớ ai bảo Đảng CS là một đảng độc đoán không dân chủ. Ngay sau khi cướp đưọc chính quyền tháng 8 năm 1945, đảng CS đã đặt tên nước ta là Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, với ba tiêu đề đẹp đẽ là: Độc lập - Tự do - Hạnh phúc. Ông Hồ Chí Minh từng nói một câu cực hay, đã trở thành châm ngôn có giá trị cao đẹp : «Không có gì quý hơn Độc lập Tự do». Ông còn nói rõ thêm «Nước nhà có độc lập mà dân không có tự do thì độc lập chẳng có ý nghĩa gì».

Thế nhưng oái oăm thay, đã 70 năm, dưới sự cai trị của đảng CS, tự do bầu cử, tự do báo chí, tự do ngôn luận, tự do biểu tình vẫn còn là điều xa xỉ, cấm kỵ trong đời sống xã hội, chỉ tồn tại trên Hiến pháp, cất kỹ trong bảo tàng, thư viện, tủ sách, là những hàng chữ chết, chỉ để trang trí cho chế độ toàn trị.

Vẫn theo nếp «dân chủ trên giấy» như thế, cứ đến mỗi kỳ đại hội đảng, Bộ Chính trị lại nhũn nhặn, lịch sự mời toàn đảng và toàn dân tích cực tham gia nghiên cứu kỹ lưỡng và thẳng thắn góp ý vào các dự thảo văn kiện sẽ trình đại hội, trong đó quan trọng nhất là Bản Báo cáo chính trị của Ban chấp hành Trung ương kiểm điểm tình hình mọi mặt 5 năm qua, đề ra định hướng cho 5 năm, 10 năm tới. Bộ Chính trị cam kết sẽ tham khảo, tiếp thu những ý kiến xây dựng để bổ sung, điều chỉnh các văn kiện,làm cho văn kiện đại hội thông qua phản ánh đúng suy nghĩ, nguyện vọng của toàn đảng và toàn dân. Nghe thật hay !

Vậy mà, đã qua hơn 10 đại hội,nếu so sánh dự thảo ban đầu với nghị quyết đại hội, ai cũng thấy không hề có thay đổi, bổ sung hay điều chỉnh gì đáng kể cả.

Năm nay sẽ có gì thay đổi chăng? Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng ngày 7/7/2015 vừa qua đã nói với Tổng thống Brack Obama trong Phòng Bầu dục của Tòa Bạch ốc: «Nhân quyền và Dân chủ cũng là điều chúng tôi rất quan tâm».

Theo dõi trên các mạng tự do, có thể thấy nhiều đảng viên trí thức có trình độ, tâm huyết công khai góp ý với các văn kiện Đại hội XII. Đây là những ý kiến rất quý, được nghiền ngẫm sâu sắc, rất đáng được trao đổi và tiếp nhận. Đó là những chính kiến, luận văn, góp ý của các ông Lê Công Giàu,Vũ Văn Thôn, Tống Viết Công, Lê Thân, Nguyễn Thu Giang, Tương Lai, Hà Tuấn Trung, Vũ Duy Phú… được đăng trên mạng Dân làm báo gần đây nhất.

Tổng Bí thư, 16 ủy viên Bộ Chính trị, 200 ủy viên Trung ương đảng… đã có ai chú ý đến những bản góp ý công phu, tâm huyết trên đây? Hay vẫn là thái độ kẻ cả, độc quyền chân lý, mục hạ vô nhân, khả năng lắng nghe vẫn là con số không ?

Tôi thực sự khâm phục ông Nguyễn Trung, từng gặp khi ông làm việc ở Bộ Ngoại giao, rồi làm Đại sứ ở Thái Lan. Ông là nhà trí thức năng động, ham tranh luận, đọc sách báo đủ loại, tư duy rất trẻ, khỏe, năm nay tròn 80 tuổi. Ông thực sự là trí thức dân tộc, yêu nước, thương dân, gạn dạ, từng cầm súng chiến đấu.

Có thể nói ông hiện là «Quán quân góp ý cho Đại hội đảng» tuy đã nghỉ hưu.

Gộp lại tất cả các luận văn, công trình ngiên cứu, tác phẩm góp ý có thể lên đến hàng ngìn trang, thành một cuốn tâm thư đồ sộ, hấp dẫn về nhiều mặt. Đáng chú ý nhất là các bài «Đừng bỏ lỡ cơ hội thảo Hiến pháp mới», «Lựa chọn của tôi», «Yêu nước: nói thật», «Chữ Tín», «Hiểm họa Đen», «Cải cách thể chế», «Hoàn thiện kinh tế thị trường», «Cùng nhau suy nghĩ», «Đổi mới Đảng», « Đại Hội XII: Lựa chọn gì?», «Câu trả lời cho năm 2015»… Ông cũng quan tâm theo dõi thời sự quốc tế để viết bài «Về bài diễn văn của Tổng thống CHLB Đức», «Câu chuyện Myanmar». Đặc biệt là ông viết 2 tập tiểu thuyết chính trị dài, nhiều tập Dòng đời và Lũ, gửi gắm tất cả suy tư chính trị của mình qua các nhân vật chính diện và phản diện mà chân dung có thật ngoài đời, với nhiều cuộc tranh luận chính trị sống động (có thể tìm đọc các tác phẩm này trên mạng Việt – Studies của nhà báo Trần Hữu Dũng).

Tôi thực sự cảm kích về tấm lòng quý báu, trăn trở khôn nguôi trước tình hình  suy thoái của đất nước, về tài năng chính trị, văn học đa diện, về ý chí kiên trì  đấu tranh góp ý không hề mệt mỏi của ông Nguyễn Trung. Khi thì ông thuyết phục bằng lý lẽ rành rọt, lập luận chặt chẽ, khi thì cảnh báo nghiêm khắc, thậm  chí có khi lên án phân minh «nếu không thức tỉnh để bỏ qua thời cơ vàng, một mực phụ thuộc bành trướng, không giật mình thức tỉnh, lãnh đạo Đảng phản bội lý tưởng của mình, phản bội nhân dân, có thể nói thành tội đồ của dân tộc».

Ông Nguyễn Trung hy vọng ý tưởng của ông được lãnh đạo và toàn đảng, toàn  dân lắng nghe, trao đổi, thảo luận để có thể làm chuyển biến tình hình, nhất là  vào dịp Đại Hội XII sắp tới.

Nhưng… thật đáng buồn khi phải viết đến chữ «nhưng». Nhưng trong Bộ Chính trị, trong Ban chấp hành Trung ương, trong hơn 3 triệu đảng viên, trong giới trí thức đảng viên và ngoài đảng, đã có ai quan tâm đến những trước tác đồ sộ nói trên của ông? Lãnh đạo đã có ai hồi âm trả lời cho ông ? Hình như chỉ có Cụ già Nguyễn Khắc Mai trong tổ chức Minh Triết VN có bài đáp ứng lẻ loi.

 Tôi rất buồn và thương tiếc xót xa khi bao nhiêu công sức, tâm tư, trí tuệ của một trí thức, hăng hái bền bỉ, tận tụy đến thế mà gần như rơi vào hư không, trở  thành công cốc, không có tác động gì đến lãnh đạo và đông đảo nhân dân. Có lẽ giới trí thức nước ta trước thái độ ù lỳ, trơ như đá, tự thỏa mãn không  cần nghe ai hết của toàn thể lãnh đạo, chỉ còn một con đường là gia nhập các  tổ chức xã hội dân sự, dấn thân qua hành động, xuống đường cùng đông đảo đồng bào, thành hàng ngũ có tổ chức trật tự chặt chẽ, biểu ngữ rõ ràng ngắn  gọn, đấu tranh bằng trái tim, ý chí, bước chân cùng nhau vững bước, miệng hô lớn… làm vũ khí hòa bình, ôn hòa mà linh nghiệm.

Đó là con đường rất hiệu quả làm nên lịch sử của Mahatma Gandhi, của Nelson Mandela, của nhân dân Dresden, Leipzig, Berlin ở Đông Đức đã làm sụp đổ bức tường Berlin, là nhân dân Tunisia, Ai Cập mới đây.

Rất mong đông đảo bà con ta tìm đọc tác phẩm của nhà chính trị - ngoại giao, -  nhà văn hóa Nguyễn Trung và suy nghĩ vì sao lãnh đạo lại bỏ phí vô vàn trí tuệ,  tâm huyết quý báu như thế, để cùng ông Trung rời bỏ tháp ngà góp ý triền  miên vô vọng, chung sức tìm ra con đường đấu tranh có hiệu quả nhất, vì độc  lập cho dân tộc, an ninh công bằng xã hội và hạnh phúc cho toàn dân.

Bùi Tín, VOA’s Blog 


.
.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tháng Năm, 2024, trong phiên tòa xét xử bị cáo, tức cựu Tổng thống Donald Trump, liên quan các khoản chi phí cho nữ diễn viên phim khiêu dâm Stormy Daniels dưới dạng tiền bịt miệng, có một cựu công tố viên, bộ trưởng tư pháp từ Flordia đến tòa New York. Bà ngồi bên dưới theo dõi để ủng hộ Trump. Đó là Pam Bondi. Sau khi bồi thẩm đoàn phán quyết Trump có tội trong 34 tội danh, Bondi đã xuất hiện trên Fox News, cùng với Kash Patel, phát biểu rằng “một niềm tin rất lớn đã bị mất vào hệ thống tư pháp tối nay.” Bà còn nói thêm: “Người dân Mỹ đã nhìn thấu điều đó.”
Chiều thứ Sáu, chúng tôi ăn trưa với một người bạn mới ở Huntington Beach. Không biết vì men bia hay vì chọn quán giữa một thành phố “đỏ”, câu chuyện đang nhẹ nhàng bỗng rẽ thẳng vào chính trường. Nhắc đến những gì xảy ra kể từ ngày tổng thống Trump nắm quyền sinh sát, cô bạn tôi đề cập đến vật giá leo thang, vừa lạm phát vừa thuế quan, kinh tế bất ổn, đời sống bất an… Anh bạn mới của chúng tôi nghe đến đây lên tiếng cắt lời: “Dẫu có thế, so với nhiều người, nhiều xứ khác, người Mỹ vẫn còn đang sống trong may mắn. Và chúng ta nên biết ơn điều đó.” Anh khiến tôi liên tưởng đến thuyết “dân túy tàn bạo”, được Jay Kuo nhắc đến trong bài báo mới đăng của Ông trên Substack tuần qua.
Tuần trước, tình cờ tôi đọc được một bài viết của tác giả Vũ Kim Hạnh được chia sẻ lại qua Facebook. Bài viết có tựa đề là "Cơ hội vàng ở Mỹ sau mức thuế đối ứng 20%", trong đó bà nhắc riêng về kỹ nghệ xuất cảng gỗ của Việt Nam sang Hoa Kỳ và thế giới. Trước khi đi vào chi tiết của bài viết, có thể nhắc sơ về bà Vũ Kim Hạnh ắt đã quen thuộc với nhiều người trong nước. Bà từng là Tổng Biên Tập báo Tuổi Trẻ, cũng như nằm trong nhóm sáng lập tờ tuần báo Sài Gòn Tiếp Thị, từng là những tờ báo khá thành công tại Việt Nam.
Franklin D. Roosevelt (1882-1945), Tổng Thống Hoa Kỳ thứ 32 và là vị tổng thống Mỹ duy nhất phục vụ hơn 2 nhiệm kỳ, đã từng nói rằng, “Tự do của nền dân chủ không an toàn nếu người dân dung túng sự gia tăng của quyền lực cá nhân tới mức trở thành mạnh hơn chính nhà nước dân chủ đó. Điều đó trong bản chất là chủ nghĩa phát xít: quyền sở hữu của chính phủ thuộc về một cá nhân, một nhóm người, hay bất cứ thế lực cá nhân nào đang kiểm soát.” Lời cảnh giác đó của TT Roosevelt quả thật đã trở thành lời tiên tri đang ứng nghiệm trong thời đại hiện nay của nước Mỹ. Tổng Thống Donald Trump trong nhiệm kỳ đầu và gần 8 tháng của nhiệm kỳ hai đã thể hiện rõ ý chí và hành động của một nhà lãnh đạo muốn thâu tóm mọi quyền lực trong tay mình bất chấp những việc làm này có phá vỡ nền tảng tự do và dân chủ mà nước Mỹ đã nỗ lực không ngừng để tạo dựng và giữ gìn trong suốt hai trăm năm mươi năm qua hay không!
Từ lâu trong chính trị Mỹ vẫn tồn tại một quy tắc bất thành văn, khi thì nói lên to rõ “chúng ta tốt đẹp hơn như thế này,” hoặc có khi chỉ thì thầm, nhẹ nhàng, rằng đảng Dân Chủ không nên sa vào bùn lầy. Nhiều thập niên qua, “quy tắc” này đã định hình cả vận động tranh cử lẫn cách cầm quyền lãnh đạo. Tổng thống Barack Obama, bằng sự điềm tĩnh, được xem là bậc thầy về nghệ thuật này, ngay cả khi Donald Trump mở màn thuyết âm mưu “giấy khai sinh giả.” Tổng thống Joe Biden cũng vậy. Ông lèo lái đất nước sau đại dịch bằng chiến lược đặt niềm tin vào sự văn minh, đoàn kết, tin rằng lời kêu gọi phẩm giá có thể giữ thăng bằng cho con thuyền trong cơn chao đảo vì sóng dữ.
Trong nhiều tháng qua, các tài khoản chính thức của Bạch Ốc và Bộ Nội An trên mạng X liên tục tung ra hình ảnh và video (meme) dị hợm: từ ảnh ghép kèm âm thanh chế giễu, những đoạn đăng kiểu TikTok, cho đến tranh vẽ bằng trí tuệ nhân tạo. Đây không phải trò vui của vài nhân viên rảnh rỗi, mà là một chiến dịch có chủ ý, lặp đi lặp lại, như muốn răn: ai mới thực sự được coi là người Mỹ. Trang NPR ngày 18 tháng 8 nhận định: “Các tài khoản chính thức của chính quyền Trump đang khai thác đủ kiểu meme, hình ảnh AI với giọng điệu đầy thách thức trong các bài đăng trên mạng xã hội.”
Trước khi quay lại cùng cuộc họp song phương giữa Trump và Putin tại Alaska, hãy quay lại những cuộc họp giữa Donald Trump và lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Un trong nhiệm kỳ đầu của Donald Trump. Lần đầu tiên, một đương kim tổng thống Hoa Kỳ đã hạ mình sang Châu Á đến ba lần, lần đầu tại Singapore, rồi Việt Nam và cuối cùng ngay tại khu phi quân sự giữa Nam-Bắc Hàn, để gặp và nâng cao vị thế một tay "Chí Phèo" cộng sản mặt sữa nhưng khét tiếng độc ác lên vị thế chính thức ngang hàng với Hoa Kỳ trên chính trường quốc tế.
Trong căn phòng trắng, lổm chổm những mảng phù điêu mạ vàng trên trần nhà và tường, một người đàn ông mảnh khảnh, nhanh nhẹn bước ra giới thiệu trước ống kính báo chí món quà đặc biệt ông cố ý mang theo tặng Tổng thống Donald Trump. Đó là lần hiếm hoi CEO của hãng Apple, Tim Cook, xuất hiện trong trang phục sơ mi cà vạt vest đen. Ngay cả trong những lần ra mắt sản phẩm iPhone mới hàng năm, vốn được xem là sự kiện quan trọng bật nhất của Apple, người ta cũng không thấy Cook phải bó mình trong bộ lễ phục trịnh trọng như vậy. Tim Cook đã mang đến cho các tín đồ của trái táo một sự bất ngờ, giống như 15 năm trước, ông xuất hiện trên tạp chí Out ở vị trí đầu bảng xếp hạng Power 50, một danh sách xếp hạng những cá nhân đồng tính nam và đồng tính nữ có ảnh hưởng nhất vào thời điểm đó.
Trong những tháng qua, thảm họa đói của người Palestine ở dải Gaza đã làm thế giới rúng động. Tin tức về trẻ em Palestine bị bắn chết trong khi cố len lỏi tới rào sắt để nhận thức ăn viện trợ được truyền đi; nhiều người đặt câu hỏi về lương tri của những kẻ tổ chức “công tác nhân đạo” này (công ty Gaza Humanitarian Foundation do chính phủ Trump hậu thuẫn). UN ước tính có khoảng 1,400 người Palestine đã chết khi tìm cách nhận thực phẩm cứu trợ. Vào tháng 12 năm 2023, Nam Phi đã đệ đơn kiện Israel lên Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) cáo buộc quốc gia này phạm tội diệt chủng ở Gaza. Một số quốc gia khác tham gia hoặc bày tỏ sự ủng hộ đối với vụ kiện, bao gồm: Nicaragua, Bỉ, Colombia, Thổ Nhĩ Kỳ, Libya, Ai Cập, Maldives, Mexico, Ireland, Chile Palestine…
Trí nhớ của một cộng đồng không chỉ mất đi khi thời gian làm phai mờ, mà có khi có bàn tay cố tình tháo gỡ. Không cần nhiều bút mực, chỉ cần bỏ vài dòng, thay một chữ, hoặc xóa một đoạn – câu chuyện lập tức đổi nghĩa. Lịch sử hiện đại đã nhiều lần chứng kiến điều đó. Năm 1933, chính quyền Quốc xã Đức đốt sách giữa quảng trường, thay lại giáo trình, đặt viện bảo tàng và văn khố dưới quyền Bộ Tuyên Giám. Joseph Goebbels nói: “Chúng ta không muốn người dân sử dụng cái đầu. Chúng ta muốn họ hành xử theo cảm tính.” Tám thập niên sau, ở một góc khác của địa cầu, những bản thảo của Trương Vĩnh Ký – người khai sáng nền quốc ngữ Việt – bị loại khỏi thư viện vì bị gán là “tay sai thực dân”. Sau 1975, chính quyền cộng sản xét duyệt văn hóa trên toàn quốc: các tác phẩm học thuật bị cấm; bị đốt, tên tuổi các học giả và nhà văn miền Nam biến mất khỏi mọi tiến trình văn hóa. Tại Hoa Kỳ ngày nay, sự thật không bị đấu tố – nhưng bị biên tập lại.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.