Hôm nay,  

Đi Trễ Về Sớm

01/03/201400:00:00(Xem: 9046)
z-ninh-thuan-bb-2014
Nguyễn Ninh Thuận

- Alo Kim, Chúc Mừng Năm Mới! - Tâm chúc gia đình Kim năm mới tấn tài, tấn lộc, tấn bình an… Sao năm hết Tết đến có gì phát tài chưa?

- Làm gì mà phát tài hả Tâm! “Vô thương bất cầu phú” chúng mình đâu có làm ăn buôn bán gì mà trúng mánh dư dật tiền bạc, của ăn của để và tiêu xài phủ phê. Trước 75 chúng mình đều là công chức đồng lương ba cọc ba đồng, như “tiền lính, tính liền…”. Hằng ngày đong gạo vào nồi nấu ăn cho qua ngày đoạn tháng, có cần kiệm thì chỉ dư chút đỉnh phòng khi cần kíp, đau ốm thôi! Chúng mình đâu có áp phe áp pháo gì mà tiền bạc rủng rỉnh tậu nhà tậu cửa khang trang… Chỉ được công việc nhàn hạ, sáng vác ô đi, chiều vác ô về, cuộc sống thong dong như dòng nước êm ả trôi…Lại có nạn đi trễ về sớm nữa chứ!

- Đúng đó, những ngày tháng nhàn hạ ở quê nhà qua mau, làm tuy ít tiền, nhưng không phải nhọc nhằn tấm thân. Có người đến công sở cho có mặt để điểm danh, công việc thì ít, nên bày ra đan áo, thêu khăn và làm việc riêng tư…! Có khi chia nhau ra đi trể về sớm, hay khai bệnh để nghỉ làm… Không như ở Mỹ làm việc trong các hãng điện tử đến bỡn hơi tai, tay chân phải nhanh nhẩu cho nhịp nhàng động tác kẻo không kịp với người làm việc giây chuyền tạo ra sản phẩm… Nạn đi trể về sớm hiếm khi có, đi vào đi ra đều phải bấm thẻ hẳn hoi…

- Đi làm ở nhà hàng lấy tiền mặt thì bị chủ chèn ép, làm hoài không hết việc. Làm có khi không biết giờ ăn trưa nhất định, có khi vừa bưng chén cơm mà có khách đến là buông đũa. Không có nạn đi trễ về sớm, mà ngược lại đi sớm về trễ thì có!

- Kim cũng rầu ghê! Đi làm việc suốt tuần, được ngày Chủ Nhật cuối tuần nghỉ ngơi chợ búa lo công việc nhà bề bộn. Nhưng rồi vạn bất đắc dĩ bạn bè réo gọi ngày họp mặt Thầy xưa trường cũ không thôi bị trách cứ đành phải nhín thời gian để đi. Nhưng trong giấy mời 11 giờ trưa thì hơn 12 giờ mới khai mạc. Nếu giấy mời ghi 6 giờ, thì 8 giờ trời túi thui mới bắt đầu… Chúng mình tự trọng đến đúng giờ để khỏi phiền hà BTC. Nhưng chờ dài cả cổ, lăn xăn chạy tới chạy lui thăm Thầy Cô giáo, chuyện trò với bạn bè khô cả cổ họng mà hội trường chưa đầy người, nhiều bàn tiệc còn trống rỗng rồi chờ và đợi mệt ơi là mệt!...

- Đúng vậy đó Kim, ở Cali. đầy dẫy các hội đoàn họp mặt Tết lễ, Hè… nào là của trường học, đồng hương, binh chủng…Đa số là người già tham dự, nếu đi đầy đủ hết thì cũng mệt đừ, tiền già không đủ để chi xài. Nhưng cái nạn chờ đợi mới là một vấn đề nan giải có khi đổ bệnh luôn. Chúng ta ra đi là mang theo cả quê hương với bao thương nhớ khôn nguôi… nên sau khi ổn định đời sống tìm đến bên nhau để an ủi nhau, kết chặt tình thân ái trong quãng đời xa xứ. Nhìn đi nhìn lại đầu người nào cũng hai thứ tóc! Than ôi! đời vốn vô thường, ai cũng gần đất xa trời rồi! Hồi trước giới trẻ cũng theo chúng ta đi họp mặt, nhưng thấy giờ dây thun quá nên một số chán nản đành bỏ cuộc! Sang xứ Mỹ chúng ta học hỏi nhiều điều tốt để bồi đắp cho nền văn hóa chúng ta vốn tốt lại càng đẹp hơn, nhưng học mãi đến 38 năm mà nạn đi trễ, tính lè phè không thể bỏ được, lại làm gương xấu cho bọn trẻ nản chí…

- Thứ Bảy tuần sau đám cưới của Duyên-Tuấn, con gái Mai trong đám bạn hữu thân thiết của chúng mình đó nhé! Nghe đâu vợ chồng Kim cũng đi đó mà! Mai có cho Tâm biết là sắp bàn ngồi chung với Tâm và các bạn trong nhóm! Thiệp mời 6 giờ 30 chiều. Nhưng theo kinh nghiệm phải hơn 8 giờ mới bắt đầu đó, vậy mấy giờ chúng mình gặp nhau ở đám cưới!

- Theo kinh nghiệm đau thương chờ đợi, chúng mình hơn 7 giờ tối hãy đi để khỏi bực tức và thấy thì giờ chậm chạp trôi qua trong bực tức!

- Chúng mình cũng nên thông cảm cho gia chủ, ai cũng muốn khách mời đến đúng giờ cho êm đẹp, nhưng đã là cố tật nên phải kéo dài giờ dây thun ra. Nếu làm đúng giờ, thì khách mời đến lưa thưa, bàn tiệc một bàn 5,7 trăm cũng tội cho đôi tân giai nhân sắp chỗ và quan khách hờn giận phiền trách không tặng quà thì khốn!

- Đã là cố tật từ trong nước ra đến hải ngoại 38 năm nay mà không bỏ được với câu dí dỏm “ Không ăn đậu không phải Mễ, không đi trễ không phải Việt Nam ”.

- Không biết mọi người suy nghĩ thế nào?! Riêng Tâm thật xấu hổ với khách mời ngoại quốc với phong tục tập quán chúng mình cố giữ, không phù hợp với nền văn minh xứ người theo thời đại nguyên tử “thì giờ là vàng ngọc!”. Cái gì tốt thì mình quảng bá rộng rãi với người bản xứ phải thán phục nền văn hóa nước nhà. Cái gì lỗi thời không phù hợp với đà văn minh tiến hóa nhân loại, thì cố khắc phục bỏ đi. Có hẹn, hay nhận lời thì phải đúng giờ, đừng lè phè chuyển vẫn đi tới đi lui trong nhà, xem thường mọi người. Nếu có trễ lắm cũng nửa giờ trở lại là quá lắm rồi!

- Khách mời đến muộn có thể thông cảm tha thứ vì nhiều lý do ngoài ý muốn như đi làm về trễ, bận bịu gia đình con cái, nhưng vì nể nang gia chủ hay trả lễ nên phải đi…Nhưng có đám vui của mình mà cô dâu chú rễ, họ hàng hai bên tới trễ là điều không nên làm vì không tôn trọng khách mời!

- Theo Tâm nghĩ đám vui con cháu mình thì nên mời hạn chế mời người thân thôi! Giờ giấc phải tôn trọng để xóa đi tệ nạn đi trễ. Gói ghém thân bằng quyến thuộc để khỏi phụ thuộc theo khách mời rồi sợ lời lỗ để chờ khách… Chuyện vui con cháu thì liệu cơm gắp mắm, cứ đúng giờ, ai tới trước ngồi trước cho đầy bàn, ai tới sau thì xin lỗi ngồi sau. Du di ra vài ba bàn thì mình kham nỗi để tổ chức không kéo dài giờ dây thun chờ đợi… Không nên mời rộng ra để khoe trương sự giàu sang của mình mà làm người khác phải ép bụng đi mắc nợ, trả nợ…rồi đi qua đi lại phiền lòng người ta…

- Em xin góp ý thêm, nếu mời nhiều khách phải chờ đợi đông đủ mới khai mạc thì thiệp mời khách ngoại quốc nên ghi giờ gần khai mạc để họ khỏi chờ đợi nóng ruột và thấy được văn hóa “trễ” của chúng mình!

- Đã là vấn nạn thì khó nói lắm cho vừa lòng mọi người… Chúng mình bàn luận sự trễ nải giờ giấc không biết có làm phiền lòng và đụng chạm ai không!? Vậy nói là phải thực hành đó bạn ơi, chúng mình phải xung phong đi đúng giờ vào dịp đám cưới Duyên-Tuấn con chị Mai đó nhé! Lâu rồi chúng mình không gặp nhau vì bận bịu đủ thứ công chuyện nào là gia đình, công sở… nên cũng cần tâm sự đó mà! Hơn nữa chê trách nói thì dễ, nhưng thực hiện mới là điều quan trọng! Đến đúng giờ để thể hiện sự văn minh học hỏi ở xứ người, nếu có trễ lắm mươi lăm phút thôi đó nhé! Hẹn gặp bạn vào ngày chung vui của các cháu và chúng ta sẽ bàn luận vấn nạn này trong việc đi Bác Sĩ, thăm viếng hẹn hò…

Nguyễn Ninh Thuận

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tháng Năm, 2024, trong phiên tòa xét xử bị cáo, tức cựu Tổng thống Donald Trump, liên quan các khoản chi phí cho nữ diễn viên phim khiêu dâm Stormy Daniels dưới dạng tiền bịt miệng, có một cựu công tố viên, bộ trưởng tư pháp từ Flordia đến tòa New York. Bà ngồi bên dưới theo dõi để ủng hộ Trump. Đó là Pam Bondi. Sau khi bồi thẩm đoàn phán quyết Trump có tội trong 34 tội danh, Bondi đã xuất hiện trên Fox News, cùng với Kash Patel, phát biểu rằng “một niềm tin rất lớn đã bị mất vào hệ thống tư pháp tối nay.” Bà còn nói thêm: “Người dân Mỹ đã nhìn thấu điều đó.”
Chiều thứ Sáu, chúng tôi ăn trưa với một người bạn mới ở Huntington Beach. Không biết vì men bia hay vì chọn quán giữa một thành phố “đỏ”, câu chuyện đang nhẹ nhàng bỗng rẽ thẳng vào chính trường. Nhắc đến những gì xảy ra kể từ ngày tổng thống Trump nắm quyền sinh sát, cô bạn tôi đề cập đến vật giá leo thang, vừa lạm phát vừa thuế quan, kinh tế bất ổn, đời sống bất an… Anh bạn mới của chúng tôi nghe đến đây lên tiếng cắt lời: “Dẫu có thế, so với nhiều người, nhiều xứ khác, người Mỹ vẫn còn đang sống trong may mắn. Và chúng ta nên biết ơn điều đó.” Anh khiến tôi liên tưởng đến thuyết “dân túy tàn bạo”, được Jay Kuo nhắc đến trong bài báo mới đăng của Ông trên Substack tuần qua.
Tuần trước, tình cờ tôi đọc được một bài viết của tác giả Vũ Kim Hạnh được chia sẻ lại qua Facebook. Bài viết có tựa đề là "Cơ hội vàng ở Mỹ sau mức thuế đối ứng 20%", trong đó bà nhắc riêng về kỹ nghệ xuất cảng gỗ của Việt Nam sang Hoa Kỳ và thế giới. Trước khi đi vào chi tiết của bài viết, có thể nhắc sơ về bà Vũ Kim Hạnh ắt đã quen thuộc với nhiều người trong nước. Bà từng là Tổng Biên Tập báo Tuổi Trẻ, cũng như nằm trong nhóm sáng lập tờ tuần báo Sài Gòn Tiếp Thị, từng là những tờ báo khá thành công tại Việt Nam.
Franklin D. Roosevelt (1882-1945), Tổng Thống Hoa Kỳ thứ 32 và là vị tổng thống Mỹ duy nhất phục vụ hơn 2 nhiệm kỳ, đã từng nói rằng, “Tự do của nền dân chủ không an toàn nếu người dân dung túng sự gia tăng của quyền lực cá nhân tới mức trở thành mạnh hơn chính nhà nước dân chủ đó. Điều đó trong bản chất là chủ nghĩa phát xít: quyền sở hữu của chính phủ thuộc về một cá nhân, một nhóm người, hay bất cứ thế lực cá nhân nào đang kiểm soát.” Lời cảnh giác đó của TT Roosevelt quả thật đã trở thành lời tiên tri đang ứng nghiệm trong thời đại hiện nay của nước Mỹ. Tổng Thống Donald Trump trong nhiệm kỳ đầu và gần 8 tháng của nhiệm kỳ hai đã thể hiện rõ ý chí và hành động của một nhà lãnh đạo muốn thâu tóm mọi quyền lực trong tay mình bất chấp những việc làm này có phá vỡ nền tảng tự do và dân chủ mà nước Mỹ đã nỗ lực không ngừng để tạo dựng và giữ gìn trong suốt hai trăm năm mươi năm qua hay không!
Từ lâu trong chính trị Mỹ vẫn tồn tại một quy tắc bất thành văn, khi thì nói lên to rõ “chúng ta tốt đẹp hơn như thế này,” hoặc có khi chỉ thì thầm, nhẹ nhàng, rằng đảng Dân Chủ không nên sa vào bùn lầy. Nhiều thập niên qua, “quy tắc” này đã định hình cả vận động tranh cử lẫn cách cầm quyền lãnh đạo. Tổng thống Barack Obama, bằng sự điềm tĩnh, được xem là bậc thầy về nghệ thuật này, ngay cả khi Donald Trump mở màn thuyết âm mưu “giấy khai sinh giả.” Tổng thống Joe Biden cũng vậy. Ông lèo lái đất nước sau đại dịch bằng chiến lược đặt niềm tin vào sự văn minh, đoàn kết, tin rằng lời kêu gọi phẩm giá có thể giữ thăng bằng cho con thuyền trong cơn chao đảo vì sóng dữ.
Trong nhiều tháng qua, các tài khoản chính thức của Bạch Ốc và Bộ Nội An trên mạng X liên tục tung ra hình ảnh và video (meme) dị hợm: từ ảnh ghép kèm âm thanh chế giễu, những đoạn đăng kiểu TikTok, cho đến tranh vẽ bằng trí tuệ nhân tạo. Đây không phải trò vui của vài nhân viên rảnh rỗi, mà là một chiến dịch có chủ ý, lặp đi lặp lại, như muốn răn: ai mới thực sự được coi là người Mỹ. Trang NPR ngày 18 tháng 8 nhận định: “Các tài khoản chính thức của chính quyền Trump đang khai thác đủ kiểu meme, hình ảnh AI với giọng điệu đầy thách thức trong các bài đăng trên mạng xã hội.”
Trước khi quay lại cùng cuộc họp song phương giữa Trump và Putin tại Alaska, hãy quay lại những cuộc họp giữa Donald Trump và lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Un trong nhiệm kỳ đầu của Donald Trump. Lần đầu tiên, một đương kim tổng thống Hoa Kỳ đã hạ mình sang Châu Á đến ba lần, lần đầu tại Singapore, rồi Việt Nam và cuối cùng ngay tại khu phi quân sự giữa Nam-Bắc Hàn, để gặp và nâng cao vị thế một tay "Chí Phèo" cộng sản mặt sữa nhưng khét tiếng độc ác lên vị thế chính thức ngang hàng với Hoa Kỳ trên chính trường quốc tế.
Trong căn phòng trắng, lổm chổm những mảng phù điêu mạ vàng trên trần nhà và tường, một người đàn ông mảnh khảnh, nhanh nhẹn bước ra giới thiệu trước ống kính báo chí món quà đặc biệt ông cố ý mang theo tặng Tổng thống Donald Trump. Đó là lần hiếm hoi CEO của hãng Apple, Tim Cook, xuất hiện trong trang phục sơ mi cà vạt vest đen. Ngay cả trong những lần ra mắt sản phẩm iPhone mới hàng năm, vốn được xem là sự kiện quan trọng bật nhất của Apple, người ta cũng không thấy Cook phải bó mình trong bộ lễ phục trịnh trọng như vậy. Tim Cook đã mang đến cho các tín đồ của trái táo một sự bất ngờ, giống như 15 năm trước, ông xuất hiện trên tạp chí Out ở vị trí đầu bảng xếp hạng Power 50, một danh sách xếp hạng những cá nhân đồng tính nam và đồng tính nữ có ảnh hưởng nhất vào thời điểm đó.
Trong những tháng qua, thảm họa đói của người Palestine ở dải Gaza đã làm thế giới rúng động. Tin tức về trẻ em Palestine bị bắn chết trong khi cố len lỏi tới rào sắt để nhận thức ăn viện trợ được truyền đi; nhiều người đặt câu hỏi về lương tri của những kẻ tổ chức “công tác nhân đạo” này (công ty Gaza Humanitarian Foundation do chính phủ Trump hậu thuẫn). UN ước tính có khoảng 1,400 người Palestine đã chết khi tìm cách nhận thực phẩm cứu trợ. Vào tháng 12 năm 2023, Nam Phi đã đệ đơn kiện Israel lên Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) cáo buộc quốc gia này phạm tội diệt chủng ở Gaza. Một số quốc gia khác tham gia hoặc bày tỏ sự ủng hộ đối với vụ kiện, bao gồm: Nicaragua, Bỉ, Colombia, Thổ Nhĩ Kỳ, Libya, Ai Cập, Maldives, Mexico, Ireland, Chile Palestine…
Trí nhớ của một cộng đồng không chỉ mất đi khi thời gian làm phai mờ, mà có khi có bàn tay cố tình tháo gỡ. Không cần nhiều bút mực, chỉ cần bỏ vài dòng, thay một chữ, hoặc xóa một đoạn – câu chuyện lập tức đổi nghĩa. Lịch sử hiện đại đã nhiều lần chứng kiến điều đó. Năm 1933, chính quyền Quốc xã Đức đốt sách giữa quảng trường, thay lại giáo trình, đặt viện bảo tàng và văn khố dưới quyền Bộ Tuyên Giám. Joseph Goebbels nói: “Chúng ta không muốn người dân sử dụng cái đầu. Chúng ta muốn họ hành xử theo cảm tính.” Tám thập niên sau, ở một góc khác của địa cầu, những bản thảo của Trương Vĩnh Ký – người khai sáng nền quốc ngữ Việt – bị loại khỏi thư viện vì bị gán là “tay sai thực dân”. Sau 1975, chính quyền cộng sản xét duyệt văn hóa trên toàn quốc: các tác phẩm học thuật bị cấm; bị đốt, tên tuổi các học giả và nhà văn miền Nam biến mất khỏi mọi tiến trình văn hóa. Tại Hoa Kỳ ngày nay, sự thật không bị đấu tố – nhưng bị biên tập lại.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.