Hôm nay,  

Những Lời Hứa Trong Chính Trị

17/07/201200:00:00(Xem: 13363)
...TT Obama không ngừng đổ thừa cho mọi lý do về sự thất hứa của ông...

“Hiện nay có quá nhiều người đang vật lộn, quá nhiều người không có việc làm, quá nhiều nhà còn bị chìm dưới nợ nần”. Đây là lời tuyên bố của ứng viên tổng thống Barack Obama. Nếu không ghi ngày tháng, người ta có cảm tưởng như đây là thời điểm 2008 khi ông Obama đang chỉ trích chính quyền Bush để vận động cử tri thay đổi tổng thống, thay đổi đảng cầm quyền để cải tiến tình trạng hiện hữu. Nhưng không phải vậy, đó là lời tuyên bố của TT Obama cuối tháng Sáu, 2012 vừa qua khi đi vận động tại tiểu bang New Hampshire. Điều ông mô tả, chính là tình trạng của nước Mỹ sau ba năm rưỡi cầm quyền của chính ông. Và ông đang vận động để ... ngồi thêm bốn năm nữa.

Thật là lạ lùng. Thế thì trong gần bốn năm qua, TT Obama đã làm gì? TT Obama không có khả năng giải quyết những khó khăn ông đã thừa hưởng sao? Như vậy TT Obama có đáng được bầu lại không? Tại sao phải kéo dài tình trạng bết bát này thêm bốn năm nữa?

Năm 2008, ứng viên Obama ra tranh cử tổng thống trong những điều kiện thuận lợi nhất. Khủng hoảng tài chánh kinh tế, và hai cuộc chiến dai dẳng mà chưa ai thấy “ánh sáng cuối đường hầm” đã khiến dân Mỹ thất vọng nặng nề đối với chính quyền của TT Bush và đảng Cộng Hòa, và chỉ chờ ngày bầu cử để có dịp bầu một tổng thống mới của đảng đối lập. Bất cứ ai cũng được, cho dù không một chút kinh nghiệm, thành quả gì. Không ai nghĩ ông –hay bất cứ ai khác- có thể giải quyết khủng hoảng này trong ba bốn năm bất kể những hứa hẹn của ông, nhưng ai cũng mong nhìn thấy một kết quả nào đó, chứng minh tổng thống đang đi đúng hướng.

Với trên dưới một trăm ngày để lấy điểm cùng cử tri, cuộc chạy đua đã tăng tốc độ mạnh mẽ. Trong thời gian gần đây cũng như trong những ngày tháng tới, cả hai ứng viên sẽ chi cả trăm triệu mỗi tháng để mua quảng cáo trên truyền hình, nhưng khoảng ba phần tư những quảng cáo này sẽ được phát hình trên khoảng một tá các tiểu bang xôi đậu. Theo Washington Post, TT Obama đã chi 91 triệu so với 23 triệu của TĐ Romney trong các tiểu bang xôi đậu này.

Phần lớn các quảng cáo được dùng để tấn công đối phương. TT Obama tố giác TĐ Romney là “nhà giàu”, và chỉa mũi dùi vào mấy năm TĐ Romney làm Tổng Giám Đốc Baine Capital, trong khi TĐ Romney nhấn mạnh thất bại của TT Obama trong vấn đề phục hồi kinh tế.

Năm 2008, ứng viên Obama là tờ giấy trắng, không có gì để khoe, do đó, tranh cử bằng cách đả kích chính quyền đương nhiệm Bush và Cộng Hoà, và hứa trời hẹn biển. Chuyện này hoàn toàn có thể hiểu được. Năm nay, ứng viên Obama đã có gần bốn năm “thành quả” mà cũng vẫn tranh cử bằng cách đả kích đối thủ và hứa hẹn, chứ không phải vỗ ngực khoe thành quả thì đúng là có cái gì không ổn. Đúng ra, TT Obama phải bỏ hết thời giờ khoe thành tích, khoe những lời hứa đã giữ, đã thực hiện được, để cử tri nhận định tính khả tín và tín nhiệm tiếp tục.

Nhưng chỉ thấy ông đả kích đối thủ và phân trần. Mới đây, tại Cincinnati, TT Obama than vãn một câu thật đáng thương: “Tôi đoán đa số dân Cincinnati sẽ nhìn nhận tôi đã cố gắng hết sức” (I suspect that most people in Cincinnati would aknowledge that I have tried real hard). Không ai nói TT Obama không cố gắng. Cố gắng thì có tổng thống nào không cố gắng đâu? Tổng thống một nhiệm kỳ Carter cũng cố gắng hết sức mình vậy. Vấn đề là có khả năng hay không và có làm những chuyện đúng, cần làm hay không.

Điểm quan trọng mà TT Obama cần nhấn mạnh mà lại không nói là những lời hứa và tuyên bố của ông khi ông tranh cử những năm 2007-08. Kẻ viết này sẽ làm chuyện đó để xem TT Obama đã hứa những gì và đã làm được những gì.

Đối với khủng hoảng kinh tế là gia tài chính quyền Bush để lại cho ông, ngay sau khi nhậm chức, TT Obama đã long trọng hứa giải quyết mọi chuyện trong ba năm,nếu không làm được, sẽ không ra tranh cử lại nữa. Bây giờ thì ông lại nói tình hình còn tệ hại lắm, cho tôi thêm bốn năm nữa. Không phải là thất hứa duy nhất.

TT Obama xác định nếu luật kích cầu kinh tế 800 tỷ của ông được thông qua, ông bảo đảm tỷ lệ thất nghiệp sẽ không qua khỏi cao điểm 8%, để rồi sẽ rớt xuống mức 5.6% vào cuối năm 2012. Thực tế, tỷ lệ thất nghiệp ngay sau khi luật kích cầu được thông qua, vọt lên trên 10%, để rồi đến giờ này vẫn lảng vảng ở mức 8.2%. Trong suốt 42 tháng cầm quyền của TT Obama, tỷ lệ này chưa bao giờ xuống dưới mức 8% chứ không phải không vượt qua 8% như TT Obama hứa.

Trong cơn hồ hởi quảng bá cho chính mình, TT Obama đầu tháng Bẩy cũng đã khoe ông đang đi đúng hướng (its a step in the right direction) khi công bố con số việc làm mới tạo được trong tháng Sáu là 80.000. Ông nói vậy vì trong tháng Năm, chỉ có thêm được 69.000 việc làm mới. Ông quên không nhắc tháng Tư trước đó nữa, chỉ có 77.000. Trong quý đầu của năm nay, trung bình mỗi tháng kinh tế Mỹ tạo 200.000 việc làm mới. Đó là con số tối thiểu cần có để bắt kịp đà tăng trưởng dân số, tức là duy trì tỷ lệ thất nghiệp không thay đổi ở mức 8%. Bây giờ trung bình của quý hai rớt xuống khoảng 75.000 một tháng. Dù vậy, TT Obama vẫn cho rằng chúng ta đang đi đúng hướng.

TT Obama khi quảng bá luật Cải Tổ Y Tế, tuyên bố nội trong nhiệm kỳ đầu, tính đến cuối năm 2012, phí bảo hiểm sức khỏe trung bình của mỗi gia đình sẽ giảm 2.500 đô, từ 13.700 xuống 11.200 đô. Thực tế, tính đến nay, bảo phí trung bình đã tăng 1.300 đô, lên tới 15.000 đô, chứ không hề suy giảm. Đó là luật CTYT thực sự chưa có tác dụng đầy đủ. Đợi tới 2015 khi luật được áp dụng hoàn toàn, không biết bảo phí sẽ tăng đến bao nhiêu. Ta hãy chờ xem.

TT Obama cũng hứa nội trong nhiệm kỳ đầu, ông sẽ cắt giảm thâm thủng ngân sách ít nhất là một nửa. Khi ông nhậm chức, đầu năm 2009, ngân sách thâm thủng 1.300 tỷ, phần lớn do chiến tranh Iraq và Afghanistan. Ngân sách năm 2012 này, sau khi TT Obama chấm dứt chiến tranh Iraq và giảm thiểu cuộc chiến tại Afghanistan, ngân sách vẫn thâm thủng đúng 1.300 tỷ.

Ứng viên Obama nhìn mức công nợ tăng từ 5.000 tỷ lên 10.000 tỷ trong tám năm của TT Bush, và gọi TT Bush là người vô trách nhiệm. Nhưng dưới thời TT Obama, mức công nợ tăng từ 10.000 tỷ lên 15.000 tỷ chỉ trong ba năm đầu.

Ứng viên Obama khi tranh cử lớn tiếng chỉ trích luật giảm thuế của TT Bush và hứa sẽ thay đổi. Đến cuối năm 2010 khi luật này hết hạn, ông lẳng lặng gia hạn hai năm nữa, để rồi sau đó vẫn tiếp tục lớn tiếng chỉ trích luật giảm thuế cho “nhà giàu” của TT Bush.

Một ngày sau khi tuyên thệ nhậm chức, TT Obama rình ràng ký sắc lệnh đóng cửa trại tù khủng bố Guantanamo và mang các tù đó ra toà xử theo đúng luật, trong vòng một năm. Gần bốn năm sau, trại tù vẫn còn đó và chưa một tên khủng bố nào bị nhốt tại đây đã ra tòa.

Trong một cuộc tranh luận với các đối thủ trong đảng Dân Chủ, ứng viên Obama khẳng định nội trong năm đầu sau khi chấp chánh, sẽ sẵn sàng đi gặp vô điều kiện các nhà lãnh đạo đối nghịch với Mỹ như Iran, Venezuela, Bắc Hàn, Cuba, và Syria để giải quyết mâu thuẫn với các nước đó. Bây giờ gần hết nhiệm kỳ đầu, TT Obama chưa gặp được một người nào, ngoại trừ TT Venezuela trong hội nghị thượng đỉnh Châu Mỹ, bắt tay và nói chuyện được vài phút với TT Hugo Chavez, rồi được ông Chavez tặng cho một cuốn sách sỉ vả năm chục năm đế quốc Mỹ bóc lột Nam Mỹ.

Trong lúc tranh cử tại Pittsburg trước các nghiệp đoàn, ứng viên Obama tuyên bố việc Trung Cộng thao túng tiền tệ, áp đặt hối xuất giả tạo lên nhân dân tệ là chuyện không thể chấp nhận được, và quả quyết nếu là tổng thống ông sẽ không dung túng nữa và sẽ tìm mọi cách giúp đỡ ngành sản xuất Mỹ. Nhờ hối xuất đó mà TC bán được hàng rẻ mạt vào Mỹ, tăng thêm khó khăn cho các ngành sản xuất và kinh tế Mỹ. Gần bốn năm sau, Trung Cộng tiếp tục chính sách hối đoái giả tạo, và TT Obama tuyệt đối không có một lời khiếu nại hay một hành động nào. Tin báo chí mới nhất cho biết Ủy Hội Thế Vận Mỹ chi cả chục triệu cho Trung Cộng để may quần áo cho phái đoàn Mỹ tham dự Thế Vận Luân Đôn mùa hè tới. Quốc hội phản ứng mạnh và chất vấn tại sao không dùng các công ty Mỹ, nhưng Toà Bạch Ốc không dám lên tiếng, khẳng định đây không phải vấn đề của chính phủ.

Khi TT Bush tham dự lễ khai mặc Thế Vận Hội Bắc Kinh năm 2008, ứng viên Obama đả kích TT Bush đã không quan tâm đến vấn đề nhân quyền tại Trung Cộng và đi tham gia lễ khai mạc chỉ giúp TC đàn áp đối lập mạnh hơn. Sau khi đắc cử, bà ngoại trưởng Hillary Clinton mau mắn đi TC và bà công khai nói ngay trước khi lên đường là vấn đề nhân quyền sẽ không được đề cập đến trong chuyến công du. TT Obama sau đó đi TC cũng chỉ nói qua loa cho có lệ về những “ưu tư” (concerns) của chính phủ Mỹ đối với chuyện nhân quyền tại TC.

Ứng viên Obama cũng hứa với dân đang sống bất hợp pháp là nội trong năm đầu, ông sẽ ban hành luật di dân mới, giải quyết những khó khăn của họ. Trong hai năm đầu chấp chánh, TT Obama có được sự hợp tác vô điều kiện của đảng Dân Chủ đang nắm đa số tuyệt đối tại cả Hạ Viện lẫn Thượng Viện, dư thừa phiếu để TT Obama thông qua bất cứ luật gì, như ông đã cho thông qua luật Cải Tổ Y Tế. Nhưng ông đã không hề một lần nào đả động đến chuyện di dân bất hợp pháp. Cho đến năm 2011, sau khi Cộng Hoà chiếm được đa số tại Hạ Viện thì ông mới ồn ào đả kích Cộng Hoà chống đối mọi nỗ lực của ông.

Những người ủng hộ TT Obama sẽ quả quyết tổng thống đã thực hiện được hai chuyện lớn: rút quân khỏi Iraq và cải tổ y tế.

Không sai. Nhưng họ quên mất việc rút quân là hoàn toàn theo thời khóa biểu mà TT Bush đã thỏa thuận với Thủ Tướng Maliki. Cải tổ y tế -chưa nói tới những hậu quả tai hại của cải tổ- tuy mang bảo hiểm y tế đến toàn dân, lại là thực hiện kế hoạch của bà Hillary mà ông đã mạnh mẽ đả kích khi còn tranh cử. Nói trắng ra, hai thành quả lớn của TT Obama có được là nhờ thi hành ý kiến của hai đối thủ mà ông từng chống đối kịch liệt.

Tất cả những thất hứa đó, tùy mỗi người nhận xét. Có thể là vì chẳng chút kinh nghiệm nào nên ứng viên Obama hứa lung tung mà không có một khái niệm nào về những khó khăn thực tế. Hay cũng có thể vì tật “không nói thật” bẩm sinh.

Trong một cuốn sách mới phát hành về thời niên thiếu của TT Obama với tựa là “Barack Obama, The Story”, nhà báo David Maraniss đã tra cứu những dữ kiện TT Obama đưa ra trong cuốn hồi ký Giấc Mộng Của Cha Tôi (Dream Of My Father) và khám phá ra có ít nhất là 35 trường hợp hoàn toàn do TT Obama phịa ra. Chẳng hạn ông nội của TT Obama được mô tả như một nhà tranh đấu Kenya từng ngồi tù và bị thực dân Anh tra tấn dã man, thật ra chỉ là người chăn dê, chẳng tranh đấu gì mà cũng chẳng ở tù ngày nào. Ông ngoại Mỹ trắng được kể lại là chết oai hùng trong chiến tranh chống Đức bên Âu Châu, thật ra chết vì té thang khi đang mắc màn cửa trong nhà. Cô đào Mỹ trắng đi coi hát và tranh luận mạnh mẽ với anh kép Obama khiến anh này ý thức được vấn đề màu da của mình, thật ra chưa khi nào đi coi hát với Obama và cũng chẳng biết gì về chuyện triết lý chủng tộc. Một thanh niên trẻ với quá trình hoạt động như tờ giấy trắng mà viết hồi ký thì cần phải “sáng tạo” để có chuyện tự ca tụng. Cháo trắng phải có mắm muối thiên hạ mới chịu ăn.

Trong một dịp vận động tranh cử gần đây, TT Obama than vãn gia tài TT Bush để lại quá bết bát nên ông đành bó tay. Thật ra, chính TT Obama khi còn tranh cử từ năm 2007, đã lớn tiếng tố giác gia tài TT Bush để lại là “khủng hoảng lớn nhất thế kỷ”. Có nghiã là ông ý thức rất rõ tầm mức cuộc khủng hoảng. Nhưng vẫn quả quyết sẽ giải quyết mọi chuyện trong vòng ba năm. Gần bốn năm sau, ông thất bại và đổ thừa ông không biết là khủng hoảng trầm trọng như vậy. Rõ ràng hoặc là ứng viên Obama đã phóng đại khi tố cáo đó là “khủng hoảng lớn nhất thế kỷ”, hoặc là TT Obama đã không nói thật khi nói ông không biết rõ mức trầm trọng của khủng hoảng.

TT Obama không ngừng đổ thừa cho mọi lý do về sự thất hứa của ông, đặc biệt là đổ thừa cho TT Bush và đảng Cộng Hòa đối lập phá đám. Dân Mỹ bầu ông làm tổng thống để giải quyết những khó khăn, nhưng kết quả, chỉ nghe ông phân trần, giải thích và đổ lỗi trong khi tình trạng “quá nhiều người đang vật lộn, quá nhiều người không có việc làm, quá nhiều nhà còn bị chìm dưới nợ nần” vẫn không thay đổi.

Vấn đề của cử tri là những lời hứa rồi thất hứa của các chính trị gia có đáng lưu ý không? Hay ta sẵn sàng nghe mọi lời hứa rồi bỏ qua mọi thất hứa?

Có một chuyện khá thú vị mà không thấy báo phe ta nhắc đến. Năm 2010, cựu TT Clinton đi vận động tranh cử cho các dân cử đảng Dân Chủ, lớn tiếng tuyên bố: hãy cho chúng tôi hai năm nữa để phục hồi kinh tế, nếu không thành công thì quý vị có một cuộc bầu cử nữa trong hai năm tới, lúc đó quý vị có thể bỏ phiếu để sa thải hết chúng tôi (nguyên văn: “give us two more years and if it doesnt work you have another election in just two years, you can vote us all out then”). (15-7-12)

Vũ Linh

Quý độc giả có thể liên lạc với tác giả để góp ý qua email: [email protected]. Bài của tác giả được đăng trên Việt Báo mỗi thứ Ba.

Ý kiến bạn đọc
21/07/201214:36:09
Khách
Cảm ơn tác giả Vũ Linh đã trình bày rõ ràng các vấn đề của TT, nếu bạn nào không đồng ý thì có thể đưa ra ý kiến phản bác từng mục một để người đọc có thể kết luận ai đúng ai sai. Vấn đề là phải nhìn vấn đề công bằng, không nên vì đã "fall in love" với TT và đảng Dân Chủ rồi nên nhắm mắt làm ngơ, không còn biết phân biệt tốt xấu, để kỳ này lại bầu tiếp cho Obama.
18/07/201211:37:41
Khách
Ông bạn VL...
Độc bài viết nầy cũa ông, tôi không thể không nghỉ hôm tháng trước bầu lại TD cũa TB WISCONSIN do đám nghiệp đoàn khơi động, bởi lẻ Ông TD WALKER đã mạnh tay trong mọi vấn đề, trong đó có đụng mạnh đến " Cái miệng cá sấu " cũa băng tần nầy nên họ phá ông. Nhưng chúng thất bại, dân cũa TB/WISCONSIN đã chọn Ông TD WAALKER. Trong thời gian kỷ lục, ông đã cân bằng ngân săch và thêm việc làm.
Chi độ khoảng 18 tháng, Ông Walker nhận lảnh TB ở dộ nợ cao và ngân sắch bị cạn kiệt trở thành TB không còn nợ và công ăn việc làm, mọi thứ trở nên trên trung bình.
Bây giờ còn đấng "tiên tri" cũa chúng ta!...Hết ý, bởi vì đã gần tròn 4 năm...Thời gian quá đủ để chứng minh khả năng cũng như những lời hứa như đinh đống cột. Nhưng thực sự không như hy vọng mà trái lại...Quá thất vọng. Để coi còn chổ nào nữa để đấng "tiên tri" ĐỔ THỪA...Tại, Bị, Nhưng, Mà, Thì, Là.

Chào Ông Bạn VL
17/07/201204:08:54
Khách
cảm ơn Mr Vũ Linh đã viết bài rất hay.
Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Ở đời dường như chúng ta hay nghe nói người đi buôn chiến tranh, tức là những người trục lợi chiến tranh như buôn bán vũ khí, xâm chiếm đất đai, lãnh thổ của nước khác, thỏa mãn tham vọng bá quyền cá nhân, v.v… Nhưng lại không mấy khi chúng ta nghe nói có người đi buôn hòa bình. Vậy mà ở thời đại này lại có người đi buôn hòa bình. Thế mới lạ chứ! Các bạn đừng tưởng tôi nói chuyện vui đùa cuối năm. Không đâu! Đó là chuyện thật, người thật đấy. Nếu các bạn không tin thì hãy nghe tôi kể hết câu chuyện dưới đây rồi phán xét cũng không muộn. Vậy thì trước hết hãy nói cho rõ ý nghĩa của việc đi buôn hòa bình là thế nào để các bạn khỏi phải thắc mắc rồi sau đó sẽ kể chi tiết câu chuyện. Đi buôn thì ai cũng biết rồi. Đó là đem bán món hàng này để mua món hàng khác, hoặc đi mua món hàng này để bán lại cho ai đó hầu kiếm lời. Như vậy, đi buôn thì phải có lời...
Hồi đầu năm nay, một người bạn quen gọi đến, chỉ sau một tháng quốc gia chuyển giao quyền lực. Giọng chị mệt mỏi, pha chút bất cần, “Giờ sao? Đi đâu bây giờ nữa?” Chị không hỏi về kế hoạch chuyến đi du lịch, cũng không phải địa chỉ một quán ăn ngon nào đó. Câu hỏi của chị đúng ra là, “Giờ đi tỵ nạn ở đâu nữa?” “Nữa!” Cái chữ “nữa” kéo dài, rồi buông thỏng. Chữ “nữa” của chị dài như nửa thế kỷ từ ngày làm người tỵ nạn. Vài tháng trước, cuộc điện thoại gọi đến người bạn từng bị giam giữ trong nhà tù California vì một sai phạm thời trẻ, chỉ để biết chắc họ bình an. “Mỗi sáng tôi chạy bộ cũng mang theo giấy quốc tịch, giấy chứng minh tôi sinh ở Mỹ,” câu trả lời trấn an người thăm hỏi.
Chỉ trong vài ngày cuối tuần qua, bạo lực như nổi cơn lốc. Sinh viên bị bắn trong lớp ở Đại học Brown. Người Do Thái gục ngã trên bãi biển Bondi, Úc châu, ngay ngày đầu lễ Hanukkah. Một đạo diễn tài danh cùng vợ bị sát hại — nghi do chính con trai. Quá nhiều thảm kịch trong một thời khắc ngắn, quá nhiều bóng tối dồn dập khiến người ta lạc mất hướng nhìn. Nhưng giữa lúc chưa thể giải được gốc rễ, ta vẫn còn một điều có thể làm: học cho được cách ứng xử và phản ứng, sao cho không tiếp tay cho lửa hận thù. Giữ đầu óc tỉnh táo giữa khủng hoảng giúp ta nhìn vào ngọn cháy thật, thay vì mải dập tàn lửa do người khác thổi lên.
Trong những thời khắc nguy kịch nhất, thảm họa nhất, tổng thống Hoa Kỳ là người duy nhất có tiếng nói quyền lực với toàn dân để đưa họ vượt qua nghịch cảnh. Tổng thống sẽ trấn an dân bằng luật pháp, bằng ý chí kiên cường, bằng bản lĩnh lãnh đạo, bao dung nhưng dứt khoát. Thậm chí, có khi phải bằng mệnh lệnh sắc bén để khống chế những tư tưởng bốc đồng sẽ gây hỗn loạn. Mấy trăm năm lập quốc của Mỹ đã chứng minh rất nhiều lần như thế.
(Sydney – 14 tháng 12, 2025) - Hàng trăm người có mặt tại bãi biển Bondi, Sydney, để dự lễ Hanukkah đã chứng kiến một trong những vụ khủng bố đẫm máu nhất kể từ sau thảm sát Port Arthur năm 1996. Vào lúc 6 giờ 45 chiều Chủ Nhật, hai tay súng mặc đồ đen xuất hiện trên cây cầu bộ hành nối Campbell Parade với Bondi Pavilion, bắt đầu nổ súng xuống đám đông đang dự lễ. Hai kẻ này dùng súng trường, bắn liên tục trong khoảng 10 phút, khiến hàng trăm người hoảng loạn bỏ chạy, nhiều người ngã gục ngay trên bãi cát và công viên ven biển. Ít nhất 12 người thiệt mạng, trong đó có 9 nạn nhân thường dân, 1 cảnh sát và 2 tay súng (một bị bắn chết tại chỗ, một bị bắt nhưng sau đó tử vong do vết thương). Ngoài ra, có ít nhất 38 người bị thương, trong đó có 2 cảnh sát và nhiều nạn nhân ở tình trạng nguy kịch.
Năm 2024, con người trung bình dành hai giờ rưỡi mỗi ngày trên mạng xã hội. Nhân lên, đó là hơn một tháng mỗi năm nhìn vào màn hình, lướt ‘feed’ (dòng tin), đợi ‘notification’ (báo tin), đếm ‘like’ (lược thích). Bạn dành nhiều thới giờ cho Facebook, Instagram, TikTok. Và câu hỏi không phải "có nhiều không?", mà là "chúng ta nhận được gì?" Câu trả lời, theo một nhóm triết gia, nhà tâm lý học, nhà xã hội học đương đại, không phải kết nối, không phải hạnh phúc, không phải sự thật. Mà là cô đơn có tổ chức, lo âu có hệ thống, và sự thật bị thao túng. Mạng xã hội—đặc biệt Facebook, nền tảng với ba tỷ người dùng, lớn hơn bất kỳ quốc gia nào trên hành tinh—không phải công cụ trung lập. Nó là kiến trúc quyền lực đang định hình lại não bộ, xã hội, và chính trị theo cách mà chúng ta chưa kịp nhận ra. Và đây là điều đáng sợ nhất: chúng ta không bị ép. Chúng ta tự nguyện. Chúng ta mở Facebook vì muốn "kết nối." Nhưng sau ba mươi phút lướt, chúng ta cảm thấy trống rỗng hơn. Chúng ta vào để "cập nhật
Trong sân khấu chính trị đồ sộ từ cổ chí kim của nước Mỹ, hiếm có nhân vật nào diễn xuất giỏi như Donald J. Trump. Những cuộc vận động tranh cử từ hơn mười năm trước của Trump vốn đã tràn ngập những lời hứa, giáo huấn, sự tức giận vì “nước Mỹ quá tệ hại”, những lời phỉ báng đối thủ. Tất cả hòa hợp thành những bản giao hưởng ký tên DJT. Mỗi lần Trump bước lên sân khấu, điệu nhảy YCMA vô tư, không theo chuẩn mực, thay cho tiếng kèn hiệu triệu “hoàng đế giá lâm.”
Năm 2025 được xem là giai đoạn khó khăn cho ngành khoa học khi ngân sách nghiên cứu bị thu hẹp và nhiều nhóm chuyên môn phải giải thể. Tuy vậy, những thành tựu y học nổi bật lại chứng minh rằng sức sáng tạo của con người chưa bao giờ dừng lại. Hàng loạt phát hiện mới đã mở rộng hiểu biết của chúng ta về sức khỏe, đồng thời thay đổi cách chăm sóc bệnh nhân hiện nay. Dưới đây là chín trong số những khám phá ấn tượng nhất trong năm 2025.
Năm 2025 khởi đầu bằng nỗi lo dấy lên từ các sàn tài chính quốc tế. Tháng Tư, Tổng thống Donald Trump khơi lại cuộc chiến thương mại, khiến nhiều người e sợ suy thái toàn cầu. Thế nhưng, sau mười hai tháng, kinh tế thế giới vẫn đứng vững: tổng sản lượng tăng khoảng 3%, bằng năm trước; thất nghiệp thấp và chứng khoán nhiều nơi tiếp tục lên giá. Chỉ riêng lạm phát vẫn còn là bóng mây bao phủ, vì phần lớn các nước trong khối công nghiệp OECD chưa đưa được vật giá về mức ổn định như mong muốn.
Sự phát triển nhanh chóng của Artificial Intelligence/ AI và robot đặt ra nhiều thách thức về đạo đức xã hội và cá nhân, đặc biệt là trong việc thu thập dữ liệu cá nhân làm ảnh hưởng đến các quyết định quan trọng như tuyển dụng, trị liệu và xét xử. Mặc dù AI có thể mô phỏng cảm xúc, nhưng không có ý thức thực sự, dẫn đến nguy cơ làm cho con người phụ thuộc vào AI và robot và suy giảm kỹ năng giao tiếp xã hội...


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.