Hôm nay,  
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật
Việt Báo Văn Học Nghệ Thuật

Lệnh Cấm Bay... vào Dải Gaza"

28/03/201100:00:00(Xem: 9149)
Lệnh Cấm Bay... vào Dải Gaza"

Nguyễn Xuân Nghĩa

Libya đã quá rắc rối" Xin nhìn qua Israel...

Trong thông điệp đọc ngày Thứ Bảy hàng tuần vừa rồi, Tổng thống Barack Obama có một tin vui. Những đợt oanh kích của Liên quân Quốc tế đã giúp phe nổi dậy lấy lại thành phố Ajdabiya, một cứ điểm quan trọng vì mở ra Vịnh Sidra và là nguồn tiếp tế nước ngọt cho Benghazi, thành trì của phe nổi dậy. Trên cái trớn đó, phe nổi dậy thấy tràn trề hy vọng Tây tiến, tiến về thủ đô Tripoli của lãnh tụ Moammar Gaddafi.
Nhưng đây mới chỉ là hy vọng mà thôi!
Sau một tuần Liên quân thi hành lệnh cấm bay của Liên hiệp quốc, những ai theo dõi tình hình đều thấy rằng quân Gaddafi đã tấn công phe nổi dậy không bằng phi cơ mà bằng đại pháo hay hỏa tiễn. Khi ấy, Nghị quyết 1973 của Liên hiệp quốc phải được hiểu rộng hơn là một lệnh cấm bay để bảo vệ thường dân. Hiểu rộng theo ý nghĩa là Liên quân phải tấn công các đơn vị bộ binh và pháo binh của Gaddafi để giải cứu phe nổi dậy. Có khi còn tiếp tế đạn dược cho phe nổi dậy mà ai ai cũng chối bay.
Không mấy ai thấy phiền hà về sự kiện một quyết định của quốc tế nhằm bảo vệ thường dân Libya lại dẫn tới hoạt động quân sự nhằm làm lệch cán cân chính trị của một cuộc nội chiến.
Tuy nhiên, hẳn là giới quân sự Hoa Kỳ hay Tây phương cũng có thể biết rằng việc không tập chưa chắc đã hoàn thành mục tiêu (ngầm) là tiêu diệt được bộ binh của Gaddafi để trao một chiến thắng quân sự cho phe nổi dậy. Nói ra thì có vẻ... vô duyên, nhưng các tướng lãnh Mỹ không thể quên được kinh nghiệm đường mòn Hồ Chí Minh trong cuộc chiến Việt Nam. Nói cho phũ phàng, muốn tiêu diệt quân Gaddafi thì phải nhúng chân xuống cát.
Và cứ ở trên trời hay ngoài biển mà tiến hành chiến tranh sạch sẽ như vậy, có khi lại pháo vào nhà dân. Liên quân nhập cuộc là để cứu dân mà lại để tên rơi đạn lạc khiến thường dân chết oan - chuyện dễ xảy ra, A Phú Hãn là một chứng cớ - thì sẽ lãnh búa rìu dư luận. Vì vậy, sau thông điệp lạc quan vào Thứ Bảy 26, Tổng thống Obama sẽ phải điều chỉnh tác xạ khi nói chuyện với quốc dân Mỹ vào Thứ Hai 28 tới đây.
Chúng ta đụng vào một mâu thuẫn trong cốt lõi của quyết định can thiệp.
Nghị quyết 1973 đặt ra mục tiêu là thiết lập chế độ cấm bay, nhằm đạt yêu cầu về nhân đạo là để cứu thường dân. Khi thi hành quyết định này, Hoa Kỳ và cả Pháp đều nói rõ là không gửi lính vào tác chiến trong lãnh thổ Libya. Nghĩa là sẽ chỉ bay trên trời hoặc rót hỏa tiễn từ ngoài biển. Và cố tránh tai vạ bất lường cho thường dân.
Thả ra thì Liên quân thừa sức tiêu diệt chế độ Gaddafi bằng giải pháp quân sự, nhưng không ai cho phép "thả ra" như vậy! Thành thử, mục tiêu hay ước vọng của Liên quân là gây đủ tổn thất cho Gaddafi để lãnh tụ này phải phất cờ trắng. Ông ta có thể quyết định như vậy không"
***
Nhiều phần thì sẽ là không.
Vì hạ cờ hàng rồi thì sẽ đi đâu" Có xứ nào lại nhận cho Gaddafi sống lưu vong" Không lưu vong thì tài sản và tự do đều mất, bản thân sẽ vào tù. Cho rằng có thể toàn mạng trong tù (!), Gaddafi vẫn chờ đợi ngày nhận được lệnh truy nã hay dẫn độ của Toà Hình sự Quốc tế tại thành phố The Hague về tội ác chiến tranh. Ông ta sẽ đi theo vết chân của Slobodan Milosevic của Cộng hoà Serbia. Và biết trước như vậy.
Không nói đến những mâu thuẫn chiến thuật về việc điều động - NATO hay một cơ chế hỗn hợp Âu-Mỹ - người ta cần thấy ra khó khăn chiến lược của việc kết thúc chiến tranh.
Xứ Turkey - Thổ Nhĩ Kỳ - hay ai đó có thể dàn xếp một giải pháp tạm ổn cho Gaddafi để ông ta buông súng. Nhưng ai cam kết nổi là giải pháp ấy sẽ được thi hành hẳn hỏi" Trong giả thuyết lạc quan đến hoang tưởng, rằng Gaddafi và đại diện của Liên quân cùng phe nổi dậy sẽ đồng ý về một giải pháp ngưng bắn, bên trong có những điều kiện nghiêm túc về số phận của Gaddafi, có ai bảo đảm là các luật gia của Tòa Hình sự Quốc tế sẽ không mở hồ sơ về tội ác Gaddafi"
Không lẽ Liên hiệp quốc phải ra một Nghị quyết đặc biệt là... cấm truy tố Gaddafi để hoàn thành mục tiêu của lệnh cấm bay" Diễu!
Vì vậy, an toàn nhất cho Moammar Gaddafi vẫn là hờm súng. Và vì vậy, chiến sự vẫn nhì nhằng, cho tới khi Liên quân mệt mỏi, cho tới khi Đức, Pháp và Mỹ sẽ có bầu cử. Viễn ảnh bầu cử ở nhà sẽ khiến lãnh đạo Âu-Mỹ nhìn lại về lẽ được thua lợi hại để phát huy sáng kiến khác.
Ngay cả trong giả thuyết trời cho là Gaddafi bỗng dưng... chuyển sang từ trần, người ta cũng cần sáng kiến phi thường để tìm giải pháp chính trị cho Libya vào thời "hậu Gaddafi". Cơ chế nào sẽ lâm thời lãnh đạo xứ này, gồm những ai"

Kinh nghiệm Ai Cập cho thấy một giả thuyết rợn người về chuyện lâm thời đó: trong cuộc trưng cầu dân ý có đông đảo cử tri tham dự, người ta thấy ngay là lực lượng Huynh đệ Hồi giáo thắng lớn trước các đảng phái chính trị xưng danh dân chủ. Ai Cập sẽ tổ chức bầu cử vào tháng Chín này, một thời hạn quá ngắn cho các chính đảng chuẩn bị vì thiếu cán bộ và cơ sở, nên Huynh đệ Hồi giáo sẽ có cơ thắng lớn, thành lực đối trọng với quân đội. Trường hợp của tập hợp đa nguyên, hỗn tạp và bán văn bán võ của cái gọi là "phe nổi dậy" tại Libya cũng thế.
Thí dụ ít ai dám nói tới tại Mỹ vì sẽ làm Tổng thống bị quê là một lãnh tụ võ trang có ảnh hưởng trong tập hợp này là một đặc công khủng bố do al-Qaeda huấn luyện, từng bị tù trong trại Guantanamo của Mỹ, và có tràn đầy thành tích chống Mỹ. Các Bộ trưởng hay Đại sứ của Gaddafi đã bước qua phe nổi dậy, hoặc một thiểu số những người đấu tranh cho dân chủ chống lại Gaddafi thì không có sẵn tổ chức - hay võ khí - để nói chuyện phải quấy với các nhóm võ trang hay tộc trưởng Hồi giáo.
Họ sẽ bị nuốt chửng trong chính quyền lâm thời. Và nếu kêu gọi quốc tế thì sẽ lại mang tiếng trong thế giới Á Rập là tay sai của thực dân Âu Châu hay Đế quốc Mỹ.
Libya thời hậu Gaddafi vẫn bị nguy cơ là vùng đất loạn có nhiều hậu cứ chống Tây phương, chứ chưa được như Iraq!
Nhưng dù sao, Libya chỉ là một xứ có sáu triệu dân và có sức xuất cảng dầu thô khả dĩ làm Âu Châu lúng túng chứ chưa đến nỗi là một khu vực sinh tử cho quyền lợi của Hoa Kỳ. Chuyện bom rơi đạn lạc là điều nên tránh, mà dù có xảy ra thì cũng chưa khiến cho Hoa Kỳ bị điêu đứng.
****
Biến cố đáng nói hơn thế là những gì đang xảy ra gần đó, quanh đó.
Số là Israel bỗng dưng bị khiêu khích khi một gia đình Do Thái định cư tại Tây ngạn sông Jordan (truyền thông Tây phương cứ gọi tắt là West Bank) bị tàn sát dã man vào ngày 12 vừa qua. Nối tiếp là các vụ đánh bom tại Jerusalem, pháo kích sát Tel Aviv và xung đột trên Dải Gaza. Ngẫu nhiên xảy ra khá nhịp nhàng!
Khi tình hình Yemen, Syria, Bahrain đã quá hỗn loạn, bạo động quân sự lại có thể bùng nổ giữa Israel với các nhóm Hồi giáo quá khích đang đòi công trạng và với lực lượng Hamas trên Dải Gaza hay cả Hezbollah từ Lebanon. Rồi khủng hoảng tại Israel có thể ảnh hưởng còn trầm trọng hơn những gì đang xảy ra ở Libya.
Chỉ vì ung nhọt cho Israel chính là Dải Gaza giáp giới với Ai Cập, đang do lực lượng Hamas kiểm soát và dùng làm bàn đạp gây rối cho quan hệ giữa Israel với Ai Cập. Chính quyền lâm thời Ai Cập vẫn duy trì chánh sách hoà hiếu với Israel - một điều kiện ổn định then chốt cho quyền lợi Hoa Kỳ. Nếu bạo động bùng nổ tại đây khiến Israel phải phản ứng mạnh, nạn dân Palestine từ Dải Gaza tràn qua lãnh thổ Ai Cập có thể gây khó cho chính quyền Cairo. Và phản ứng đó của Israel sẽ là thách đố cho Chính quyền lâm thời Ai Cập - dưới con mắt hực lửa của Huynh đệ Hồi giáo.
Khu vực thứ hai đã bắt đầu có vấn đề chính là Tây Ngạn sông Jordan, do phe Palestine ôn hoà của lực lượng Fatah và Chính quyền của Tổng thống Mahmoud Abbas kiểm soát.
Dân Palestine bị chia làm hai mảnh dưới sự lãnh đạo của hai lực lượng Palestine, Fatah thì ôn hoà tại Tây ngạn và Hamas thì quá khích trên Dải Gaza. Bây giờ, nhiều nhóm quá khích đang quậy cả hai khu vực khiến chính quyền liên hiệp của Thủ tướng Benyamin Netanyahu lâm thế kẹt và phải cố dẹp cho êm... Mà lực lượng Hamas thì còn quái dị hơn Moammar Gaddafi gấp bội: nhận sự yểm trợ của cả Iran lẫn Saudi Arabia để tấn công Israel lẫn Chính quyền Palestine của Tổng thống Abbas!
Trung Đông không chỉ có một "con chó điên" là Gaddafi.
Nếu không quá tập trung chú ý vào Libya vốn dĩ đã rối bời thì người ta có thể thấy ra bàn tay Iran trong việc khiêu khích Israel để gây vấn đề cho Chính quyền lâm thời Ai Cập và khuynh đảo Bahrain để làm suy yếu Saudi Arabia. Mục tiêu là tạo thêm khó khăn cho Hoa Kỳ khi ba đồng minh chiến lược của Mỹ là Israel, Ai Cập và Saudi Arabia đều phải rút súng!
Trong năm qua, nỗ lực của Tổng thống Obama nhằm hòa giải Israel với Palestine đã lâm bế tắc. Qua năm nay, khủng hoảng Trung Đông bùng nổ khiến Obama lúng túng. Khi đâm đầu vào Libya thì một chuỗi bạo động lại xảy ra tại Israel, với hậu quả sẽ dội vào Ai Cập và Saudi Arabia.
Can gián Israel và gây sức ép với Gaddafi, việc nào khó hơn" Hay là sẽ lại nhờ Liên hiệp quốc"

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Buổi sáng thức dậy, tôi vẫn nghe tiếng hát reo vui của những con chim nhỏ vui đùa chuyền từ cành cây này sang cành cây khác. Những trái đào vàng rực rỡ trên cây, những trái ổi óng ả quằn cành cây từng chùm, từng chùm. Ôi, đời sao đẹp quá! Cảnh thiên nhiên dễ thương, vô tư làm cho những nỗi buồn bay xa, bay cao, không còn ở trần gian này nữa.
Càng gần ngày Đại hội đảng XIII, từ 25/1 đến 02/2/2021, càng có nhiều bàn tán liệu Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng có chịu nghỉ hưu vĩnh viễn hay lại muốn được yêu cầu lưu nhiệm với “trường hợp đặc biệt”, dù tuổi đã 12 năm vượt qúa tiêu chuẩn?
Noël là lễ truyền thống gia đình của nhiều nước trên thế giới, không nhứt thiết là gia đình Công giáo. Nhơn ngày lễ, người ta gặp lại nhau với nhiều thế hệ và cùng nhau ăn Noël vui vẻ. Nhưng năm nay cái ý nghĩa đẹp của đêm lễ và làm hài lòng mọi người lại bị hụt hẫng vì con virus vũ hán ác ôn. Pháp và cả Âu châu bị giới hạn di chuyển. Tới những nơi đông đảo có nhiều rủi ro nhiễm bịnh làm cho nhiều người không mua sắm quà biếu như ý muốn được.
Trong không khí se lạnh của mùa Giáng sinh, mùa hồng ân của thiên chúa tôi muốn gởi đến bạn đọc tâm tình của tù nhân lương tâm Trần Hoàng Phúc. Trong cái không gian hẹp của một mùa Noel bị cách ly vì đại dịch, Phúc giống như một vì sao nhỏ lấp lánh trên nền trời đêm kia. Và ước mơ của anh cùng những gì anh nghĩ, những gì anh làm khiến cuộc sống vì anh mà có ý nghĩa.
Nghiệm sâu từ đó, không phải để chối bỏ thực tại vô thường của thế giới tương đối, hay cố gắng truy tìm thực tại tuyệt đối vượt khỏi biên tế trần gian; mà chỉ để thực tập một cách nhìn vượt khỏi những nhị nguyên, đối đãi. May ra, ở chỗ tận cùng bế tắc của đường ngôn ngữ (4), có thể thấy thấp thoáng đâu đó chỗ kỳ tuyệt của bản tâm, nơi đó, không có chỗ khởi đầu và kết thúc.
Tôi quen Từ Hiếu Côn khi đến nhờ anh đóng sách và cắt xén cho gọn gàng cuốn Mặt Trận Kiện Báo Chí của tôi viết và xuất bản cuối năm 1995. Anh có một cái máy làm công việc này- công đoạn cuối của việc in thành một cuốn sách phát hành trong cộng đồng Việt Nam thời thập niên 80, 90 ở San Jose.
Có lần, đang nằm võng giữa rừng thì Liêm móc trong ba lô ra tờ báo Quân Đội Nhân Dân, rồi chỉ cho tôi xem một đoạn thư tình của một anh lính bộ đội gửi (từ chiến trường phía Tây) về cho người yêu bé bỏng ở hậu phương Hà Nội: “Anh muốn cài lên tóc em một cành hoa thốt nốt...” Hai thằng cười lăn, cười lộn thiếu điều muốn đứt võng luôn. Hơn một phần tư thế kỷ đã qua, tôi không còn nhớ được tên tác giả bức thư tình (“bất hủ”) nói trên nhưng vẫn còn giữ nguyên ấn tượng về sự liều lĩnh (quá cỡ) của tác giả.
Đối với Phật Giáo, đạo Phật là đạo từ bi cứu khổ, bình đẳng và không phân biệt chủng tộc, tôn giáo, mầu da và giới tính. Với nguyên tắc thương yêu tất cả mọi loài chúng sinh, Phật giáo không chủ trương xét xử, không chống đối hay chỉ trích người khác, đơn thuần chỉ dựa trên tính chất của người đó, vì điều này được xem như là một sự phê phán thiên vị và không công bằng. Vì thế, xuyên qua những lời giảng dạy của Đức Phật, chúng ta không thấy Ngài phê phán những người đồng tính về phương diện đạo đức…
Ngày 31-12-2019, ngày thế giới ghi nhận dich bịnh Covid-19 đã hiện hữu tại thành phố Vũ Hán-với 11 triệu dân, thủ phủ của tỉnh Hồ Bắc của Trung Quốc. Kể từ ngày đó, dịch bịnh Covid-19 đã tác động toàn diện thế giới, làm thay đổi trật tự sẵn có từ địa Chính trị đến Kinh tế.
Dó đó, nếu nhìn bài học Dân chủ Mỹ qua lăng kính cuộc bầu cử Tổng thống năm 2020, và đọc lại những lời kêu gọi nhân dân Mỹ đoàn kết và hàn gắn những khác biệt của Tổng thống-đắc cử Joe Biden thì lãnh đạo Việt Nam có biết xấu hổ không khi nhìn lại những gì họ đã làm đối với nhân dân Việt Nam Cộng hòa sau ngày 30 tháng 4 năm 1975?
TIN TỨC
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.
Người Việt Phone
Ông Joe Biden chính thức trở thành tổng thống thứ 46 của Hoa Kỳ và cũng là tổng thống lớn tuổi nhất trong lịch sử Hoa Kỳ.
Giá dầu thế giới tăng cùng với thị trường chứng khoán Mỹ trong phiên giao dịch hôm thứ Ba (19/01/2021), một ngày trước lễ nhậm chức của Tổng thống đắc cử Joe Biden,
Tổng thống Mỹ Donald Trump kêu gọi người dân "vượt lên trên thù hận đảng phái", ca ngợi thành tựu dưới thời ông, chúc chính quyền mới may mắn trong thông điệp tạm biệt
Hôm thứ Hai (18/01/2021), một ủy ban độc lập về chuẩn bị và ứng phó đại dịch, do cựu thủ tướng New Zealand Helen Clark và cựu tổng thống Liberia Ellen Johnson Sirleaf dẫn đầu, đã công bố đánh giá về sự khởi đầu khủng hoảng ở Trung Quốc
Hôm thứ Hai (18/01/2021), ông Trump đã duyệt gỡ bỏ lệnh cấm đi lại từ Anh, Châu Âu và Brazil vào Mỹ, quyết định dự kiến có hiệu lực từ ngày 26/01/2021.