Hữu Bằng Tự Viễn Phương Lai
Nguyễn Xuân Nghĩa
Cạn Chén Ly Bôi...
Năm xưa, 1972, khi nâng rượu chúc mừng Tổng thống Richard Nixon, Tổng lý Quốc vụ viện Chu Ân Lai đã chơi trò láu cá Đông phương với câu nói "hữu bằng tự viễn phương lai"..
"Có bạn đến từ phương xa, không vui sao được!..." Ban tham mưu của Nixon hiển nhiên đã dịch như thế và rỉ tai Tổng thống, rằng Thủ tướng Chu Ân Lai là người uyên bác, nên trích dẫn Luận Ngữ, thiên "Học nhi..." Nhiều nhà chiến lược thì còn thâm thúy hơn mà kết luận cho Tổng thống: "Họ là cộng sản mà vẫn không từ bỏ Khổng tử thì ta còn hy vọng!"
Khi ấy, có gã Ba Giai quàng vai Tú Xuất mà cười xằng xặc dưới chân dung của Cống Quỳnh: "Cái thằng họ Chu này đểu!"
Số là học trò hỏi thầy Khổng, rằng nếu có bọn Rợ phương Tây đến học ta chữ Lễ thì mình có dạy không" Thầy bèn vuốt râu rung đùi mà phán: "không vui sao được!" Dạy cho chúng thành người văn minh đi chứ. Từ thầy Khổng đến Chu Tổng lý thì bọn Rợ này hết là dân Trung Á, Tây Vực hay cường Tần, mà là bọn Hồng mao, Mỹ đế...
Đâm ra, trong lời chào mừng vẫn có sự kênh kiệu và xỏ lá truyền thống của nền văn minh duy chủng!
Záp một cái qua mấy chục năm... Tuần này đến lượt Tổng thống Barack Obama nâng rượu chào mừng Chủ tịch Hồ Cẩm Đào. Sau bữa trưa vừa ăn vừa làm việc là bữa quốc yến long trọng linh đình dành cho quốc khách. Đứng đắn đàng hoàng lắm chứ không như người tiền nhiệm đáng ghét.
Lần trước, vào năm 2006, Tổng thống Bush rất cao bồi đã dẹp cả bữa trưa lẫn buổi dạ yến! Rồi ban tham mưu rất "rợ phương Tây" của ông còn cho... trỗi lầm quốc thiều Trung Hoa Dân Quốc - Đài Loan - để chào mừng, và ai đó đứng dưới lại hô hiệu chống Thiên triều. Lần này, nước Mỹ văn minh hơn nhiều - nhờ Tổng thống Obama là người văn học.
Lần này có thể là lần cuối mà Hồ Cẩm Đào viếng thăm Hoa Kỳ với tư cách Chủ tịch. Chuyến tầu vét thì phải làm cho đẹp.
Tiệc tùng lùng tùng xoè tại thủ đô Mỹ rồi, ông cầm đầu phái đoàn doanh gia hùng hậu tới Chicago. Không phải vì thành phố này sẽ là đại bản doanh của cuộc vận động tái tranh cử của ông Obama - xin đừng hiểu lầm, tội nghiệp ("). Mà chỉ vì nơi đây có một doanh nghiệp Mỹ nhận vốn đầu tư của Trung Quốc để tham gia sản xuất và tạo việc làm cho dân Mỹ. À ra thế!
Vì đồng tiền đi trước là đồng tiền khôn, từ hôm 17 trước đó, một phái đoàn doanh gia Hoa lục đã tới Texas ký hàng loạt hợp đồng trị giá tổng cộng là 600 triệu - về bông vải, vật liệu quang năng, máy móc và điện tử. Sau đó mới đến lượt Thiên tử giá lâm và những hứa hẹn lên tới chục tỷ.
Bắc Kinh đấm mõm doanh gia Mỹ để họ đấm mõm báo chí Mỹ viết lách linh tinh cho dư luận Mỹ hiểu là Trung Quốc cũng có đóng góp cho sự phồn vinh Hoa Kỳ. Tinh ý một chút, ta thấy ra... trò bịp theo kiểu một đồng một cốt.
Chỉ vì - tính tới tháng Chín vừa qua - Trung Quốc đội đèn trong số các nước Á châu đầu tư vào Mỹ. Vỏn vẹn có 800 triệu. Còn thua Tân Tây Lan (gấp đôi), Hong Kong (gấp năm, gần bốn tỷ), Đài Loan (4,2 tỷ), Ấn Độ (4,4 tỷ), Nam Hàn (12 tỷ), Singapore (gần 23 tỷ), Úc (gần 46 tỷ) và Nhật Bản (264,2 tỷ!) Không ai thấy truyền thông tối dạ của Mỹ nhắc tới các nước Á châu đó. Họ tạo việc làm cho dân Mỹ mà chẳng om xòm gì cả. Và nói theo kiểu thiên tả Hoa Kỳ, họ phạm tội "outsourcing" vì đầu tư vào Mỹ làm dân chúng Á châu ở nhà mất việc!
Cho đến nay, với 2.850 tỷ trong tay, Trung Quốc chỉ đầu tư gián tiếp là góp vốn vào các ngân hàng Mỹ, nay mới bắt đầu tiến vào khu vực chế biến của kỹ nghệ với một số dự án đầu tư trực tiếp. Nếu báo chí mà có khoe hộ, rằng họ có thể bỏ 500 triệu hùn vốn vào tổ hợp G.E., thì ai ơi xin chớ vội mừng. Con số đó chỉ bằng... 1% tài sản của G.E. thôi. Trong khi ấy, Hoa Kỳ đầu tư trực tiếp ra ngoài hơn 4.300 tỷ, cao gấp bội so với đầu tư của toàn khối Á châu, là 2.900 tỷ.
Cho nên, xin đặt màn trình diễn của Hồ Cẩm Đào vào đúng kích thước của nó. Chuyện chưa có gì mà ầm ĩ. Chuyện đáng ầm ĩ là hàng loạt vấn đề không có giải pháp trước và sau quốc yến.
Hồ Chủ tịch - cái tên này có "dớp" - có ba cái mũ.
Mũ Chủ tịch nước thì đội lên đầu qua Mỹ. Mũ Tổng bí thư đảng thì để nhà, sau Đại hội 18 vào tháng 10 năm tới sẽ phải trao cho Tập Cận Bình. Mũ chủ tịch Trung ương Quân ủy hội - lãnh đạo quân đội - thì còn hy vọng giữ được lâu hơn một chút, nếu Tập Cận Bình không đòi ngay trong năm 2013. Ông Hồ chỉ có thể múa võ cho đẹp trong thẩm quyền của Chủ tịch, đẹp mà chưa thể là những đòn dứt điểm nếu chưa trở về tìm sự đồng thuận trong Bộ Chính trị và Quân ủy.
Mà những vấn đề gai góc trong thượng đỉnh này lại thuộc phạm vi thẩm xét và quyết định của đảng và các tướng lãnh: chuyện níu áo Bắc Hàn, can gián Iran hay đối thoại về quân sự với Hoa Kỳ. Còn có hai năm cuối ở tại chức, tội gì mà Hồ Cẩm Đào lấy rủi ro hòa dịu với Mỹ, để thế hệ đứng sau sẽ nhân đó mà sớm giật mất ấn tín của Quân ủy Trung ương"
Một chi tiết có cho thấy điều ấy. Vụ chiến đấu cơ tàng hình đời thứ năm là Đông Phong F-20 bỗng nhiên bay thử ngay khi Tổng trưởng Quốc phòng Robert Gates sắp gặp Hồ Cẩm Đào tại Bắc Kinh cho thấy sự mờ ảo của quyền lực trong thâm cung. Theo báo chí tường thuật lời phát biểu của viên chức ngoại giao Mỹ tham dự buổi diến kiến thì Hồ Chủ tịch hơi ngạc nhiên khi được ông Gates hỏi về chuyện này. Dường như ngài không biết! Chúng ta sẽ còn trở lại chuyện mờ ảo đó.
Nhưng, dù chẳng là thầy bói hay phù thủy, ta cũng đoán là nguyên thủ hai quốc gia sẽ tràn đầy tinh thần hữu nghị mà chẳng đi tới đâu. Ngoài việc hô khẩu hiệu, Hồ Cẩm Đào không thể trả lời rằng có hay không và cứ phải theo sát kịch bản soạn sẵn ở nhà. Mà ông Obama thì cũng chẳng thể hoà hoãn trông đợi vào thiện chí của Bắc Kinh, như đã từng trong hai năm qua. Mơ mộng nữa thì ông sẽ thất cử. Ông sẽ đòi những điều mà Hồ Cẩm Đào không thể lập tức đáp ứng được và biết là nếu cứng cựa và khéo xử, ông còn hy vọng chào mừng Tập Cận Bình...
Cho nên sau nhiều lần trì hoãn, mặc cả, Thượng đỉnh Mỹ-Hoa đã thành hình. Với hy vọng thành công rất thấp. Hai vị nguyên thủ cạn chén chúc mừng mà cũng là chén ly bôi. Chén chia tay. Đấy là lúc ông Obama có thể quay ra tuyên bố với báo chí: có bằng hữu từ phương xa tới là vui rồi... Và chờ đợi kỳ sau.
Nguyễn Xuân Nghĩa
Cạn Chén Ly Bôi...
Năm xưa, 1972, khi nâng rượu chúc mừng Tổng thống Richard Nixon, Tổng lý Quốc vụ viện Chu Ân Lai đã chơi trò láu cá Đông phương với câu nói "hữu bằng tự viễn phương lai"..
"Có bạn đến từ phương xa, không vui sao được!..." Ban tham mưu của Nixon hiển nhiên đã dịch như thế và rỉ tai Tổng thống, rằng Thủ tướng Chu Ân Lai là người uyên bác, nên trích dẫn Luận Ngữ, thiên "Học nhi..." Nhiều nhà chiến lược thì còn thâm thúy hơn mà kết luận cho Tổng thống: "Họ là cộng sản mà vẫn không từ bỏ Khổng tử thì ta còn hy vọng!"
Khi ấy, có gã Ba Giai quàng vai Tú Xuất mà cười xằng xặc dưới chân dung của Cống Quỳnh: "Cái thằng họ Chu này đểu!"
Số là học trò hỏi thầy Khổng, rằng nếu có bọn Rợ phương Tây đến học ta chữ Lễ thì mình có dạy không" Thầy bèn vuốt râu rung đùi mà phán: "không vui sao được!" Dạy cho chúng thành người văn minh đi chứ. Từ thầy Khổng đến Chu Tổng lý thì bọn Rợ này hết là dân Trung Á, Tây Vực hay cường Tần, mà là bọn Hồng mao, Mỹ đế...
Đâm ra, trong lời chào mừng vẫn có sự kênh kiệu và xỏ lá truyền thống của nền văn minh duy chủng!
Záp một cái qua mấy chục năm... Tuần này đến lượt Tổng thống Barack Obama nâng rượu chào mừng Chủ tịch Hồ Cẩm Đào. Sau bữa trưa vừa ăn vừa làm việc là bữa quốc yến long trọng linh đình dành cho quốc khách. Đứng đắn đàng hoàng lắm chứ không như người tiền nhiệm đáng ghét.
Lần trước, vào năm 2006, Tổng thống Bush rất cao bồi đã dẹp cả bữa trưa lẫn buổi dạ yến! Rồi ban tham mưu rất "rợ phương Tây" của ông còn cho... trỗi lầm quốc thiều Trung Hoa Dân Quốc - Đài Loan - để chào mừng, và ai đó đứng dưới lại hô hiệu chống Thiên triều. Lần này, nước Mỹ văn minh hơn nhiều - nhờ Tổng thống Obama là người văn học.
Lần này có thể là lần cuối mà Hồ Cẩm Đào viếng thăm Hoa Kỳ với tư cách Chủ tịch. Chuyến tầu vét thì phải làm cho đẹp.
Tiệc tùng lùng tùng xoè tại thủ đô Mỹ rồi, ông cầm đầu phái đoàn doanh gia hùng hậu tới Chicago. Không phải vì thành phố này sẽ là đại bản doanh của cuộc vận động tái tranh cử của ông Obama - xin đừng hiểu lầm, tội nghiệp ("). Mà chỉ vì nơi đây có một doanh nghiệp Mỹ nhận vốn đầu tư của Trung Quốc để tham gia sản xuất và tạo việc làm cho dân Mỹ. À ra thế!
Vì đồng tiền đi trước là đồng tiền khôn, từ hôm 17 trước đó, một phái đoàn doanh gia Hoa lục đã tới Texas ký hàng loạt hợp đồng trị giá tổng cộng là 600 triệu - về bông vải, vật liệu quang năng, máy móc và điện tử. Sau đó mới đến lượt Thiên tử giá lâm và những hứa hẹn lên tới chục tỷ.
Bắc Kinh đấm mõm doanh gia Mỹ để họ đấm mõm báo chí Mỹ viết lách linh tinh cho dư luận Mỹ hiểu là Trung Quốc cũng có đóng góp cho sự phồn vinh Hoa Kỳ. Tinh ý một chút, ta thấy ra... trò bịp theo kiểu một đồng một cốt.
Chỉ vì - tính tới tháng Chín vừa qua - Trung Quốc đội đèn trong số các nước Á châu đầu tư vào Mỹ. Vỏn vẹn có 800 triệu. Còn thua Tân Tây Lan (gấp đôi), Hong Kong (gấp năm, gần bốn tỷ), Đài Loan (4,2 tỷ), Ấn Độ (4,4 tỷ), Nam Hàn (12 tỷ), Singapore (gần 23 tỷ), Úc (gần 46 tỷ) và Nhật Bản (264,2 tỷ!) Không ai thấy truyền thông tối dạ của Mỹ nhắc tới các nước Á châu đó. Họ tạo việc làm cho dân Mỹ mà chẳng om xòm gì cả. Và nói theo kiểu thiên tả Hoa Kỳ, họ phạm tội "outsourcing" vì đầu tư vào Mỹ làm dân chúng Á châu ở nhà mất việc!
Cho đến nay, với 2.850 tỷ trong tay, Trung Quốc chỉ đầu tư gián tiếp là góp vốn vào các ngân hàng Mỹ, nay mới bắt đầu tiến vào khu vực chế biến của kỹ nghệ với một số dự án đầu tư trực tiếp. Nếu báo chí mà có khoe hộ, rằng họ có thể bỏ 500 triệu hùn vốn vào tổ hợp G.E., thì ai ơi xin chớ vội mừng. Con số đó chỉ bằng... 1% tài sản của G.E. thôi. Trong khi ấy, Hoa Kỳ đầu tư trực tiếp ra ngoài hơn 4.300 tỷ, cao gấp bội so với đầu tư của toàn khối Á châu, là 2.900 tỷ.
Cho nên, xin đặt màn trình diễn của Hồ Cẩm Đào vào đúng kích thước của nó. Chuyện chưa có gì mà ầm ĩ. Chuyện đáng ầm ĩ là hàng loạt vấn đề không có giải pháp trước và sau quốc yến.
Hồ Chủ tịch - cái tên này có "dớp" - có ba cái mũ.
Mũ Chủ tịch nước thì đội lên đầu qua Mỹ. Mũ Tổng bí thư đảng thì để nhà, sau Đại hội 18 vào tháng 10 năm tới sẽ phải trao cho Tập Cận Bình. Mũ chủ tịch Trung ương Quân ủy hội - lãnh đạo quân đội - thì còn hy vọng giữ được lâu hơn một chút, nếu Tập Cận Bình không đòi ngay trong năm 2013. Ông Hồ chỉ có thể múa võ cho đẹp trong thẩm quyền của Chủ tịch, đẹp mà chưa thể là những đòn dứt điểm nếu chưa trở về tìm sự đồng thuận trong Bộ Chính trị và Quân ủy.
Mà những vấn đề gai góc trong thượng đỉnh này lại thuộc phạm vi thẩm xét và quyết định của đảng và các tướng lãnh: chuyện níu áo Bắc Hàn, can gián Iran hay đối thoại về quân sự với Hoa Kỳ. Còn có hai năm cuối ở tại chức, tội gì mà Hồ Cẩm Đào lấy rủi ro hòa dịu với Mỹ, để thế hệ đứng sau sẽ nhân đó mà sớm giật mất ấn tín của Quân ủy Trung ương"
Một chi tiết có cho thấy điều ấy. Vụ chiến đấu cơ tàng hình đời thứ năm là Đông Phong F-20 bỗng nhiên bay thử ngay khi Tổng trưởng Quốc phòng Robert Gates sắp gặp Hồ Cẩm Đào tại Bắc Kinh cho thấy sự mờ ảo của quyền lực trong thâm cung. Theo báo chí tường thuật lời phát biểu của viên chức ngoại giao Mỹ tham dự buổi diến kiến thì Hồ Chủ tịch hơi ngạc nhiên khi được ông Gates hỏi về chuyện này. Dường như ngài không biết! Chúng ta sẽ còn trở lại chuyện mờ ảo đó.
Nhưng, dù chẳng là thầy bói hay phù thủy, ta cũng đoán là nguyên thủ hai quốc gia sẽ tràn đầy tinh thần hữu nghị mà chẳng đi tới đâu. Ngoài việc hô khẩu hiệu, Hồ Cẩm Đào không thể trả lời rằng có hay không và cứ phải theo sát kịch bản soạn sẵn ở nhà. Mà ông Obama thì cũng chẳng thể hoà hoãn trông đợi vào thiện chí của Bắc Kinh, như đã từng trong hai năm qua. Mơ mộng nữa thì ông sẽ thất cử. Ông sẽ đòi những điều mà Hồ Cẩm Đào không thể lập tức đáp ứng được và biết là nếu cứng cựa và khéo xử, ông còn hy vọng chào mừng Tập Cận Bình...
Cho nên sau nhiều lần trì hoãn, mặc cả, Thượng đỉnh Mỹ-Hoa đã thành hình. Với hy vọng thành công rất thấp. Hai vị nguyên thủ cạn chén chúc mừng mà cũng là chén ly bôi. Chén chia tay. Đấy là lúc ông Obama có thể quay ra tuyên bố với báo chí: có bằng hữu từ phương xa tới là vui rồi... Và chờ đợi kỳ sau.
Gửi ý kiến của bạn
