Từ nhiều năm qua, cứ mỗi độ Xuân về chúng ta lại được đọc câu đối hay thơ chúc Tết bằng chữ Hán cùng thủ bút đầy nét tung hoành phóng dật của thi sĩ Cao Tiêu.
Sinh năm Kỷ Tỵ 1929, nhà thơ của chúng ta là Đại tá Hoàng Ngọc Tiêu, Cục trưởng cục Tâm lý chiến, Tổng cục Chiến tranh Chính trị của Quân lực Việt Nam Cộng Hoà. Thi sĩ Cao Tiêu đã giã từ chúng ta vào năm Nhâm Thìn, ngày 14 Tháng Tư năm 2012.
Người đã mất, bút chẳng còn, nhưng thơ Xuân và tấm lòng đôn hậu của Cao Tiêu với Pháp danh Thi Phúc vẫn ở mãi với chúng ta. Như một tưởng nhớ với lòng tri ân, Việt Báo Thơ Xuân đăng lại Thơ Xuân Cao Tiêu từ tập Thi Tuyển của ông, với lời giải và phần dịch thơ của chính tác giả. Mong câu kết của bài Xuân Tận Mỹ, "ngậm sương cỏ đất, bạc rơi khắp miền", cũng là lời tiên báo điềm lành cho năm mới.
________
Xuân Tận Mỹ
Mai đầu hoàng điệp vũ
Hiên ngoại phức lan hương
Trúc đào xuân tận mỹ
Mãn địa thảo hàm sương.
Diễn nghĩa: Bướm vàng múa lượn trên đầu nhánh hoa mai. Hương thơm của hoa lan toả ngát ngoài hiên. Xuân đẹp tuyệt vời trong dáng trúc vẻ đào. Cỏ xanh đầy mặt đất còn ngậm sương lóng lánh như bạc.
Xuân Đẹp Tuyệt Vời
Trên mai, múa cánh bướm vàng
Đó đây ngan ngát hương lan mái ngoài
Trúc đào xuân đẹp tuyệt vời
Ngậm sương cỏ đất, bạc rơi khắp miền.
______________________________
Xuân Bút
Ly quốc tâm băng tuyết
Mỗi xuân hựu kiến mai
Tư quân phong hải giác
Cảm ngã vũ thiên nhai
Lăng vân hồng dục khứ
Kỳ ký khởi quy lai
Thừa chu giang hạ nguyệt
Hoa tiên xuân bút khai
Diễn nghĩa: Xa nước vẫn giữ lòng trong trắng như băng như tuyết. Mỗi độ Xuân về lại thấy hoa mai nở. Nhớ đến bạn phải trải bao gió cát. Cảm thương ta nơi chân trời dầu nắng dãi mưa. Vượt mây ngàn trượng, chim hồng muốn cất cánh bay đi. Ngựa kỳ ngựa ký bắt đầu tung vó quay về. Cưỡi thuyền lướt sóng đêm trăng. Mở giấy hoa tiên khai bút đầu Xuân.
Bút Xuân
Xa quê lòng một niềm băng tuyết
Mỗi thấy xuân về lại nở mai
Nhớ bạn gió sương ngoài góc biển
Thương ta mưa nắng tận chân trời
Chim hồng muốn vượt mây tầng rộng
Ngựa ký về bon vó dặm dài
Trăng thức sông khuya thuyền tách bến
Tờ hoa tiên mở bút xuân khai.
_______________________
Xuân Cầm
Xuân cầm, tư diệu thủ
Tư diễm phát, hoa y
Thuyền tụ thanh giang độ
Sương lung bích liễu ty
Cảm quân ca chúc tửu
Thôi ngã túy đề thi
Tùy dương xuân nhập mộng
Thùy ảnh nguyệt lưu ly
Diễn nghĩa: Nghe khúc đàn xuân, gợi nhớ đến đôi bàn tay người đẹp khi lướt trên phím tơ. Và nhớ đến mái tóc óng ả buông dài xuống tấm áo hoa. Thuyền về tụ họp nhộn nhịp đầy bến xuân xanh. Trời sương, lồng những tơ liễu biếc rủ xuống mặt nước. Cảm vì nàng cất lên tiếng hát bài ca chuốc rượu. Như giục cho ta say hứng đề thơ. Vần điệu theo khúc dương xuân đi vào cõi mộng. Ánh nước lung linh phản chiếu bóng trăng sáng như vầng ngọc lưu ly.
Khúc Đàn Xuân
Đàn xuân rung, nhớ điệu tay ai
Nhớ áo hoa, buông mướt tóc dài
Thuyền thả sông xanh, neo bến hội
Liễu chùng tơ biếc, rủ sương lơi
Ngâm say bút múa, niềm thơ gửi
Nghe ấm hơi ca, hứng rượu mời
Theo khúc dương xuân vào cảnh mộng
Trăng lồng ánh nước, bóng chơi vơi.
______________________________
Xuân Ý
Thanh thiên vân đạm sắc
Nghinh nhật, náo điểu ca
Hiểu phong dao trúc diệp
Xuân ý mãn đào hoa.
Diễn nghĩa: Trời xanh xanh lờ lững vài chòm mây bạc. Tiếng chim ca náo nhiệt đón chào rạng đông của một ngày mới. Làn gió sớm nhẹ lay lá trúc. Và ý xuân nở đầy trong sắc ửng hoa đào.
Ý Xuân
Xanh xanh mây nhạt trời cao
Tiếng chim đon đả đón chào bình minh
Trúc nghiêng gió, lá rung rinh
Đào khoe hoa thắm, ý tình đầy xuân.
________________________
Xuân Ngâm
Sơn thanh thủy tú tương như họa
Điểu khiếu truyền ca đoạn tục giao
Đối cảnh hứng ngâm văn thạch hưởng
Tâm tùy phong lãng, ý vân cao.
Diễn nghĩa: Cảnh xuân nước biếc non xanh đẹp như bức tranh. Tiếng chin hót xen tiếng suối reo khi dứy khi nối tạo thành một khúc nhạc giao hưởng. Khách du đứng trước cảnh, cao hứng ngâm lên, nghe tiếng dội vào vách đá vọng lại. Lòng lâng lâng cất lên theo cánh gió, ý vươn tới mây cao.
Khúc Ngâm Mùa Xuân
Cảnh như vẽ, non xanh nước biếc
Chim đón chào suối tiếp reo vui
Hứng ngâm nghe đá dội lời
Lòng thênh gió lộng, ý ngời mây cao.
Cao Tiêu
