Hôm nay,  

Putin: Người Không Có Khuôn Mặt

04/06/201900:00:00(Xem: 3988)
Masah Gessen là một nhà báo, tác gỉa, thông dịch viên và là nhà hoạt động xã hội  người Mỹ gốc Nga, viết rất nhiều về các lãnh  tụ như V. Putin, D.J. Trump. Khi còn ở xứ Nga, bà là tác giả vài cuốn sách và sau này, khi  sống ở Mỹ bà đóng góp bài thường xuyên cho các tạp chí nổi tiếng như The New York Times, The Washington Post, The Los Angeles Times, The New Yorker... và tạp chí U.S. News & World Report.  Từ năm  2017, bà là cộng tác viên cho tạp chí The New Yorker.

Khi còn ở Nga, bà bị bãi nhiệm khi là chủ bút của tạp chí Nga lâu đời nhất là Vokrug Sveta, một tạp chí về khoa học phổ thông. Năm 2012,  sau khi từ chối đăng một bài mà bà không đồng ý nói về bảo vệ môi trường cho là Putin có vai trò then chốt trong đó, bà bị đuổi việc.  Sau đó Putin mời bà trở lại mhiệm vụ cũ nhưng bà từ chối.  Sau nhiều va chạm với chính quyền Nga có đe doạ cho bản thân và gia đình, năm  2013  bà bỏ qua sống ở New York. Cuốn sách nổi tiếng nói về thân thế của Putin tên: The Man Without a Face của bà  có sự nhận định của tờ The Washington Post và tạp chí Foreign Affairs như sau: “Những gì Gessen thấy ở con người của Putin là một tuổi thơ  của một đứa trẻ ngổ nghịch, du côn sau này trở thành một điệp viên mật vụ của KGB và bằng nhiều mánh khóe đã lên cao tột đỉnh nước Nga... bà xét kỷ về tiểu sử, thiên kiến và phương cách hành động của hắn và là một tên côn đồ trung thành với KGB.  Gessen rọi sáng vào mọi góc tối của cuộc đời của Putin... với sự hiểu iết chính xác, một sự giải phẩu diển tiến tâm lý của Putin và chế độ... Song song với sự hiểu biết tinh tường về cơ cấu Hậu-Sôviết làm thuận lợi cho việc thăng tiến của Putin, Gessen cân bằng chuyện viết trong sách về Putin-như-là- một kẻ quan liêu và Puti-như-là- kẻ ăn cắp với lời kết tội rộng hơn là hắn ta là một băng đảng Mafia ‘Mafia clan’ và đặt mình ở vị thế của Bố Già...” Năm  2017 bà cho xuất bản quyển sách thứ mười của mình có tưạ đề:  The Future is History: How Totalitarian Reclaimed Russia nói về nước Nga lại bị rơi vào chủ nghĩa vô sản chuyên chính.

Sơ lược về quyển sách “The Man Without a Face” của Masah Gessen – được giải thưởng Natinal Book Award về tiểu sử của một con người tàn ác thăng tiến lên được mức gần như là có uy quyền tuyệt đối.

Đây là một quyển sách đầy tính cach ghê sợ về làm sach nào một con người thuộc loại ‘tép riu’ , có đầu óc hép hòi trong ngành tình báo KGB lên đến được chức vị tổng thống trong một thời gian thật ngắn khác thưừng.  Hắn đã phá hủy sự tiến bộ của nhiều năm và một lần nữa biến xứ sở của mình trở thành mối đe dạo cho chính dân mình và cho cả thế giới.

Được nhắm chọn lên kế vị bởi một nhóm có đặc quyền thay cho một Boris Yelsin bệnh hoạn, gìa yếu, không được lòng dân, V. Putin  hình như là một sự lưạ chọn hoàn hảo cho một thể chế- độc tài- lãnh  tụ phù hợp với hình thức này.  Bổng nhiên một tên vô danh từng  có giấc mơ thống trị thế giới trở thành nhân vật nổi danh và rồi ai cũng biết đến hắn ta.  Nước Nga và khối phương Tây mê muội đi đặt lòng tin vào một lãnh  tụ nào tiến bộ theo như mình tưởng, ngay cả khi hắn nắm lấy sự kiểm soát ngành truyền thông, đưa các nhà bất đồng chính kiến đi tù đày hay dập xuống mồ và đập nát hệ thống bầu cử của quốc gia , tập trung quyền lực vào tay mình và đám tay sai.

Theo Gessen viết, Putin sing ra trong gai cấp lao động tại Leningrad sống sót sau cuộc bao vây của Đức Quốc xã Nazi.  ‘Đứa trẻ quái lạ ’ này nhất quyết từ hồi còn nhỏ là gia nhập vào cơ quan tình báo KGB.  Trong một chương sách ly kỳ, Gessen nói rỏ cho thấy Putin thật sự làm gì ở Dresden, Đông Đức, nơi mà hắn hoạt động vaò cuối của những năm 1980 như là một mật vụ chìm.


Tại Đông Đức, hắn chỉ là tên điệp viên ‘ngồi chơi xơi nước’, chẳng giúp ich gì cho cơ quan KGB.  Nhưng Gessen theo dõi một cựu thành viên của Cánh Hồng Quân đã gặp Putin trong thời kỳ bát nháo này.  Tên này tặng Putin một máy ra-điô thứ tốt hiệu Grundig và một máy stereo hiệu Blaupunkt cho chiếc xe của hắn.  Thông thường thì những tên nào được tặng món quà tương tự thì lấy làm cảm ơn lắm nhưng Putin thì không  bao giờ biết cảm ơn là gì – đây là một ví dụ cho thấy bản chất con người của Putin.

Phần lớn những gì người ta biết về thời nhỏ của Putin là do hắn kể nhưng có điều chắc là hắn quả có phục vụ trong ngành mật vụ.  Hắn tự mô tả chính mình là hung hăn, không kềm chế được sự nóng giận và luôn trả thù – tất cả những cá tinnh này hắn đã thể hiện trong hơn mười năm làm lãnh  tụ Nga.  Hắn là đưá học trò lớp một duy nhất có đồng hồ thể thao để đeo – một thứ xa xỉ mà cả người lớn thời đó cũng không có.  Khi lên đại học, hắn giữ chiếc xe hơi mà cha mẹ hắn trúng số – họ lấy xe thay vì nhận tiền mặt.  Mùa hè hắn đi là việc xây dựng và kiếm được khá tiền, năm sau đó hắn mua một cái áo khoát đắt tiền và một cái bánh cho bà mẹ.  Khi là tống thống, hắn cũng không biết phân  giới hạn đạo đức giữa những gì là của mình và của người khác.  Hắn ta không bao giờ học tính chia sẻ với ai cả.  

Gessen còn đào sâu thêm những ví dụ về con người thích tham nhũng của Putin.  Luì lại ngay sau thời Hậu- Sôviết khi Putin chỉ có được với một vài số tiền và một máy giặt mau lại và làm việc cho thị trưởng ‘láng mướt’ của St. Peterburg tên là Anatoly Sobchak. Sobchak thừng được coi là ‘một ngời theo dân chủ’ nhưng muốn lợi dụng thời cơ khi đám chủ trương đường lối cứng rắn trong KGB cố lật đổ Gorbachev.  Sobchak nói dân chủ không pahi vì hắn ta tin vào dân chủ nhưng vì nếu có được dân chủ thì hắn sống đời phù hoa hơn nữa.

Với địa vị là phó thị trưởng cho vấn đề liên hệ quốc tế, Putin là đầu nảo cho kế hoạch là thành phố sẽ xuất cảng nguyên liệu qua Đức để đổi lấy những nhu yếu thực phẩm cần kiếp cho St. Peterburg.  Nguyên liệu thì có giao đi nhưng thực phẩm thì không ai đoán nổi là tại sao không bao giờ đến!     Số tiền 92 triệu đô la từ Đức cũng biến mất.  Ở ngay giai đoạn này, Gessen cho là Putin đã biển thủ công quỹ của nhà nước và tới cuối những  năm 1990 thì hắn đã trở nên một triệu phú gia đô la.  

Trong khi đó Sobchak bãi bỏ hội đồng thanh phố và đặt máy nghe lén các trụ sở, văn phòng chính của báo chí, ký giả.  Hắn mở rộng lòng thù ghét cực độ đến thể chế  chính trị mang tính cách dân chủ.  Tất cả những sự việc này cho Putin cón dịp thấy một mô hình cai trị độc tài mà hắn ta áp dụng cách hữu hiệu cho mình sau này.  Khi đã vào được Điện Kremlin, hắn cho thi hành ‘hệ thống đóng’ do chính hắn đề ra, xây dựng trên cơ sở “ tổng kiểm soát” – nhất là ở mặt kiếm soát sự lưu chuyển tiền bạc và thông tin.

Đa số phần sau của qyển sách, Gessen viết về lãnh  vực quen thuộc với ta như:  Putin đè nát Cty Yukos, công ty tư nhân lớn nhất về dầu hoả; bỏ tù chủ nhân Cty này là Mikhail Khodorkovsky và dùng chất phóng xạ đầu độc chết người chống đối là Alexander Litvinenko.  Lúc này mọi người mới mở mắt sửng sờ thấy Puti quả là  “một tên nhỏ con và đầy thù hằn” luôn tìm mọi cách để  trả thù, tham lam của cải của người khác và là ‘bố già của một băng đảng mafia cai trị xứ này.” Putin thực hiện một thể chế thi hành pháp luật  và tư pháp đồi bại  ăn khớp với ngành hành pháp gây ra sự kinh hoàng, trừng phạt đối lập, siết chặt chống đối-  như ta thấy trong một chế độ độc tài.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.