Hôm nay,  

Thượng bất chánh thì Hạ phải bất tuân: Bài 2

17/08/201809:14:00(Xem: 4440)

2018-08-17: Thượng bất chánh thì Hạ phải bất tuân: Bài 2

 


Hiến Pháp 1992 và cách sử dụng bất chánh

 Nhà cầm quyền Việt Nam đang tạo

Cuộc Cách Mang Bất tuân Dân Sự ngày nay



Phan Văn Song

 

À force de tirer, on finit par faire mouche – Bắn hoài có ngày cũng trúng - (Tục ngữ dân gian)

B/ Hạ phải bất tuân:

 

1/ Dân chủ  & Nhơn quyền? Những quan niệm ngoại lai ?

Trong những bài viết trước , chúng tôi luôn luôn đề nghị người công dân Việt Nam phải thôi thúc bắt buộc nhà cầm quyền Việt Nam phải tôn trọng Dân chủ và Nhơn quyền. Chúng tôi, sau bài viết cũng những được vài phản biện cho rằng Dân chủ và Nhơn quyền là những quan niệm mới lạ du nhập từ Âu Tây và Thiên Chúa Giáo từ đầu thế kỷ XX. Truyền thống gia đình và văn hóa Khổng tử không nói đến Dân chủ, không nói đến Nhơn quyền. Mà chỉ nói đến Bổn phận, Bổn phận Vua, Bổn phận Dân, Bổn phận con người: Quân Sư  Phụ; Bổn phận thân làm trai: Trung Hiếu; Bổn phận thân gái: Tứ Đức Tam Tòng. Một lần nữa, xin phép quý thân hữu cho chúng tôi trích lại vài đoạn trong một bài viết cũ của chúng tôi về Nhơn quyền dưới hai chánh thể, xưa cũ thời Quân chủ và tân thời thời Quốc gia và thời Cộng Hòa:

 - “Nhơn quyền và Dân chủ ở Việt Nam dưới thời Quân chủ: Việt Nam chắc chắn cũng phải có một lịch sử Nhơn quyền Dân chủ lâu đời. Nhưng không giống phương Tây. Trong ngôn ngữ chánh trị Việt Nam trước đây không có những từ ngữ như Nhơn quyền, Dân chủ. Mãi đến thế kỷ thứ XIV những từ ngữ này từ Tây phương du nhập qua Nhựt Bổn rồi vào Việt Nam. Nói như thế không có nghĩa là vào thời ấy ở Việt Nam người dân không được sống xứng đáng với địa vị con người và những quyền lợi của mình đã không được chánh quyền tôn trọng. Xã hội Việt Nam dưới thời quân chủ đã được tổ chức theo cơ cấu nhà vua ngự trị trên cao, còn thứ dân chiếm địa vị thấp nhứt. Mỗi người có riêng bổn phận phải chu toàn. Vậy khi nhà vua làm tròn bổn phận của nhà vua thì tự nhiên  toàn dân hưởng được những phúc lợi, đại để  phù hợp với những điều mà ngày nay chúng ta gọi là Nhơn quyền hay Dân chủ. Bổn phận của nhà Vua còn được gọi là Thiên mệnh. Còn dân chúng là nền tảng xã hội, hay dân bản. Khi nền tảng vững chắc thì quốc gia yên ổn, vững bền … Bởi ý Dân là ý Trời – Vox Populi Vox Dei! Nếu nhà Vua không làm tròn bổn phận của mình đối với dân, mà còn tàn bạo đối với dân chúng thì lập tức, Trời sẽ theo ý dân mà thu hồi Thiên mênh.”….

“Nhơn quyền Dân chủ dưới thời Quân chủ cực thạnh ở Việt Nam còn được nới rộng đến quyền chánh trị. Người dân nhờ tài đức, văn hóa, đều có thể tham gia chánh quyền qua các cuộc thi tuyển thường được tổ chức rất công bình...Về mặt luật pháp, các chế độ quân chủ ở Việt Nam thời xưa đều quan tâm đến việc bảo đảm cho dân chúng có một xã hội công bằng, lấy đạo đức làm nền tảng. Hai bộ Luật còn được sử dụng cho đến thập niên 1970 – thời Việt Nam Cộng hòa chúng ta, dĩ nhiên với những cải tiến, đó là "Quốc Triều Hình Luật" "Hoàng Việt Luật lệ"  xem là rất tiến bộ so với một số quốc gia phương Tây ngày nay . … Về kinh tế xã hội, chế độ Quân chủ Việt Nam quan tâm bảo đảm cho mỗi người dân có được một đời sống tối thiểu bằng cách cấp phát cho mỗi người một phần đất để tự mưu sanh – khác chi Luật Người cày có ruộng của Đệ Nhị Việt Nam Cộng Hòa ta ? Và quên sao chương trình Cải Cách Ruộng Đất của Việt Cộng đã gieo tan tóc cho bao gia đình tại Miền Bắc Việt Nam những năm 1955/56 ?. Việc cấp phát này được xét lại mỗi bốn năm. Về sau, việc xét lại theo mười năm một lần. Nhà Nguyễn còn nghiên cứu trưng tập các tư điền của nhà giàu lớn, lấy 3/10 diện tích để xung vào công điền cấp phát cho cô nhi quả phụ thương phế binh….

Nói tóm lại, dưới thời  Quân chủ cực thạnh ở Việt Nam, người dân tương đối, đều được hưởng khá đầy đủ các quyền lợi mà ngày nay chúng ta gọi là Nhơn Quyền.

Và Dân chủ và Nhơn quyền ở thời dưới thời Quốc gia và Cộng Hòa ta ?: Suốt từ 1949 đến 1975, trãi suốt ba thời kỳ : Quốc gia Việt Nam, Đệ Nhứt hay Đệ Nhị Cộng hòa ; từ ban sơ, vừa lấy lại chủ quyền từ tay thuộc địa Pháp, qua đến những thời gian phôi thai tập tững, vừa xây dựng một quốc gia tân thời, tự do, tiên tiến, vừa phải luôn luôn chiến đấu giữ nước, đương đầu với giặc Cộng Sản ngoại lai, trong một môi trường chánh trị chưa trưởng thành, nhưng, luôn luôn vẫn giữ được cung cách và đạo đức nhơn bản, tôn trọng những quyền dân chủ căn bản, nhơn quyền và phẩm  của mọi công dân Việt Nam. Từ 1949 đến 1975, Dân chủ và Nhơn quyền vẫn luôn luôn được tôn trọng. tuy ở trong thể chế một Việt Nam hoàn toàn trong tình trạng chiến tranh... Nhơn quyền vẫn được tôn trọng, Dân chủ vẫn được tôn trọng, tiếng nói phản khán vẫn được tôn trọng… Một chế độ dân chủ tự do nhơn bản, biết tôn trọng nhơn quyền, đó là một hãnh diện của con người Việt Nam quốc gia, nhơn bản tử tế, đầy tình người! Vì đó là nhơn cách của người Đại Việt hào hùng, của người Đại Việt với một nền văn hóa nhơn bản.

 

2/ Ý thức hệ ngoại lai Cộng Sản :

Cộng Sản Việt Nam theo ý thức hệ cộng sản quốc tế đã đưa dân tộc Việt tới vòng tự huỷ, mù quáng, suy nhược, mất gốc, diệt chủng trước Hán hoạ.

Trên 70 năm cầm quyền Miền Bắc, trên 40 năm càm quyền toàn xứ, Việt Nam vẫn là một quốc gia tụt hậu chậm tiến, đứng vào những hạng cuối bên cạnh những con Rồng Đông Nam Á, dù được thiên nhiên đãi ngộ nhiều lần hơn. Một Tổng Sản Lượng quốc gia đầu người lèo tèo vài ngàn dollars một năm, không một sáng kiến kỹ nghệ, không làm được một cái đinh một con ốc, cây đòn ruyền thống vẫn là dụng cụ chuyên chở cá nhơn. Sức người vẫn là chánh! Khẩu hiệu " Với sức người sỏi đá biến thành cơm". Do đó vì không xây dựng được công nghiệp, vì không xây dựng đưôc sáng kiến, nên bán của gia phả, bán đất tổ tiên, bán gia tài tổ quốc... Đảng Cộng Sản Việt Nam, không tôn trọng Dân chủ, không hỏi Ý kiến dân, kgông tôn trọng Nhơn quền, quyền tư hữu của người dân... Bán đất, bán Biển, cho ngoại bang, và nguy hiểm cho tên xâm lược láng giềng Tàu đã 4 Bắc thuộc, lần, bao nhiêu lần xâm lăng tán phá đất nước quê nhà Đại Việt!

 

Cuộc Cách Mạng Cần thiết vì sanh tồn vì tương lai dân tộc:

Do đó : Từ ngày 10 tháng 06 của năm 2018, đã bắt đầu, bằng những cuộc biểu tình ôn hòa bất bạo động. Đây là khởi đầu của Cuộc Tổng Nổi Dậy, thoạt đầu chỉ của một số đông đồng bào Việt Nam và trong tương lai hy vọng sẽ của toàn thể người dân Việt Nam ta, se tạo thành làn sóng, làm thành  "Cuộc Cách Mạng Mùa Hè 2018 ở Việt Nam" chống Tàu diệt Việt Cộng lấy lại Độc Lập và Tự Chủ cho Đất Nước Việt, Tự Do va Quyền Tự Quyết cho Việt tộc!

Cùng với người bạn đồng tâm Mai Thanh Truyết, chúng tôi góp ý kêu gọi :

 

 Đã hết giờ rồi! Bỏ đi những phân tích, bỏ những xin xỏ, nhờ vã ngoại nhơn, nào Ông Trump, nào các lãnh tụ các quốc gia, khi Úc châu, lúc Liên Âu …! Không ai thương người Việt bằng người Việt! Không ai giúp người Việt bằng người Việt!

Hãy vứt đi những tuyên ngôn, tuyên cáo, kiến nghị … Nhứt định “Không nói chuyện với Tàu! Không nói chuyện với Việt Cộng!

Trong lúc bà con trong nước đang chịu đựng sự đàn áp dã man của Cộng Sản Việt Nam với sự tiếp tay của quân lính Tàu Cộng, trong lúc máu đã đổ khắp nơi bởi bạo quyền, chúng ta, những người con Việt hải ngoại phải gánh chung phần trách nhiệm và bổn phận đối với Đất Nước với bà con ở trong nước. 

Hải ngoại : Hãy và Phải

- Đóng góp tài chánh (xuyên qua cá nhân hay đoàn thể tin tưởng chứ không qua trung gian hay ngân hàng Việt Cộng) để hỗ trợ bà con trong nước một cách cụ thể : mua nước lương thực, giúp đỡ người bị thương v.v…

- Viết truyền đơn để đi gặp các bạn bè đoàn thể tại địa phương với ngôn ngữ địa phương, để cắt nghĩa cuộc đấu tranh tại Việt Nam và nhờ họ giúp mình bằng :

-  Cùng chúng ta Boycott, tẩy chay hàng hóa, lương thực Made in China, Made in Vietnam! 

 

Trong nước : Hãy và Phải

- tiếp tục đẩy mạnh công cuộc Cách Mạng bằng Bất Tuân Dân Sự : đình công, không trả tiền lộ phí BOT, đốt Chợ, ... biểu tình kẹt xe, nghẽn đường phố, biểu tình chạy, tụ tập ngắn hạn đủ gây rối xong tan hàng, chạy sang tụ tập chỗ khác … như hồi vừa mất nước thua trận, tụ tập chợ trời Chợ Cũ hay chợ Trương Minh Giảng vậy! Hay, nếu liều lĩnh hơn, chịu chơi hơn ... sắp hàng trước các trụ sở Công An đòi … vào tù. Công Sản dám nhốt hết toàn thể quần chúng không ?

- Chúng ta thử hình dung : công nhơn sở rác Hà Nội và Sài Gòn ngưng hốt rác! Công nhơn ở các công ty điện nước, … và cả cây xăng ... đồng loạt đình công

- Người dân buôn thúng bàn bưng đình công không nhóm chợ.

- Nhơn viên y tế, bác sĩ, nhà bảo sanh ... ngưng việc

- Sanh viên và học sanh cùng thầy giáo đồng loạt không đến trường, không đến lớp, ...

- Vận động các cơ quan hành chánh nơi quý vị cư trú cho họ hiểu rõ tình trạng đàn áp và bán nước của Đảng Cộng Sản – Địch Vận, kéo họ trở về với dân tộc, với lẽ phải… với Nước với Dân!

 

 

 Dứt khoát không gởi tiền về Việt Nam, không du lịch Việt Nam:

CộngSản Hà nội đang khủng hoảng về tài chánh do kinh tế kiệt quệ. Nhiều nơi không có tiền trả lương cho công nhơn viên chức, thậm chí công an cũng không có lương như tình trạng ở Bà Rịa.

 - Và thử hè nầy không về du lịch Việt Nam! Hay về tham gia biểu tình, nên nhớ gởi Thông Hành cho Sứ quán của quốc tịch mình. Tạo thế khó ngoại giao! Đừng sợ bị bắt! Bị bắt sẽ gieo dư luận qucố tế, tạo thuận lợi cho việc phản khán ở Việt Nam!

Mỗi một sự kiện đều sẽ là một ngòi nổ chấm dứt độc tài tập thể của Cộng Sản tại Việt Nam. 

 

3/ Gene Sharp và Bất tuân Dân Sự

Dân chúng Việt Nam và các nhà dân chủ Việt Nam (và Trung Cộng) cũng nên tham khảo trên mạng cuốn sách, vỏn vẹn, ngắn gọn với 93 trang, sẳn sàng cho sao chép  (download) và đã được phiên dịch trên 24 ngôn ngữ  :

 Từ Độc tài đến Dân chủ. Một khung khái niệm thực tiển cho một cuộc giải phóng”

(De la dictature à la démocratie. Un cadre conceptuel pour la libération –

From dictatorship to democracy. A conceptual framework for liberation)

 

của Tiến sĩ Gene Sharp, 82 tuổi, Giáo sư Danh dự về Khoa Học Chánh trị của Đại Học Massashusetts Dartmouth, Huê Kỳ (Professor Emeritus of political science) viết năm 1993, theo lời yêu cầu của các nhà đấu tranh dân chủ Miến điện. Cuốn sách nầy  nay đã biến thành  là  cuốn chỉ nam cho các cuộc đấu tranh dân chủ và giải phóng bất bạo động chống các chế độ độc tài từ hơn cả chục năm nay trên toàn thế giới từ Burma, Bosnia, Estonia hay Zimbabwe,Tunisia hay Ai Cập, Lybia, Syrie, Yémen …. Luật sư Nguyễn Văn Đài vì đã dịch cuốn sách nầy nên đã bị bắt và vào tù vì tôi “chống phá Nhà nước XHCN”. Tại Mạc Tư Khoa ( Liên Bang Nga), một nhà văn đã  muốn dịch và xuất bản một bản bằng tiếng Nga liền bị Công an Liên Bang Nga FSB, hậu thân của KGB Liên Xô, viếng thăm. Bản dịch liền bị tịch thu, nhưng một bản dịch khác bằng tiếng Nga vẫn được xuất bản ở ngoại quốc. Hai nhà sách lớn ở Mạc tư Khoa có bài bán bản dịch nầy tự nhiện bị hoả hoạn cháy rụi. Nói như vậy để chứng minh rằng cuốn sách nầy hiện là một cơn ác mộng cho các nhà độc tài trên thế giới.

 

Thay lời Kết :

 

Các nhà dân chủ, các nhà đối kháng, thường dân, viên chức nhà cầm quyền, đảng viên, hay cựu đảng viên, tại chức hay hưu trí, quân nhơn, giáo chức, ... nếu THẬT LÒNG, THẬT DẠ là các người yêu nước, yên dân tộc, hiện còn trong nước và hay đã ngụ ngoài nước Việt Nam, hãy mạnh dạn ủng hộ, tiếp tay cùng người xuống đường biểu tình!

Nếu chúng ta không có chung một nguyện vọng, nếu chúng ta không chia sẻ cùng chung một quyền lợi, nếu giả thử chúng ta không cùng chung một ý thức hệ, một quan niệm xã hội kinh tế, tôi tư bản, anh xã hôi, tôi tư hữu, anh cộng đồng đi nữa.... ?

THÌ, ngày nay trước hiểm họa HÁN HÓA chúng ta PHẢI có chung một chí hướng là  lòng ái quốc!  Chúng ta quyết tâm không làm nô lệ cho Hán tộc!

Hãy mở mắt nhìn rõ sự thật!

Ngày nay, nạn Hán hóa càng ngày càng trầm trọng ở Việt Nam. Hãy nhìn hằng ngày hàng hóa trong các chợ búa, từ cách ăn mặc đến các món hàng tiêu dùng hằng ngày, thật là đầy rẩy hàng hóa Tàu… Hãy nhìn vật dụng trong nhà, từ cái quần cái áo, chiếc dép, đôi giầy, chiếc xe đạp, cái thau nước…tất cả đều mang nhản hiệu Tàu. Người Tàu ở khắp mọi nơi, trên núi từng làng, từng mạc hoàn toàn Tàu, từ bảng hiệu tiếng nói đến cư dân. Ngoài biển khơi, ngư dân Việt Nam bị cấm đánh cá xa ven biển… Vì các Hải đảo bị mất chủ quyền, nên nếu tàu cá ngư dân Việt Nam đi xa ven biển, chẳng may đến gần các Hải đảo liền bị tàu “lạ” đâm chìm. Cái ngôn từ “lạ” chỉ để “ám chỉ” tàu Trung Quốc, mà không dám chỉ rõ ràng. Thật là nhục nhã!

Nỗi nhục mất nước nầy, nay sẽ là chí hướng chung của toàn thể nhơn dân Việt Nam. Nếu còn có sự chia rẽ kỳ thị giữa Đảng viên và không Đảng viên, nếu còn có kỳ thị địa phương, nếu còn có  chia rẽ giữa các  thành phần xã hội, các giai cấp,  thì nỗi nhục mất nước và cái họa Hán hóa sẽ giúp đoàn kết lại  toàn thể nhơn dân Việt Nam, toàn thể các nhà đấu tranh cho Tự do, cho Dân chủ, cho Đa nguyên, cho Đa đảng cho Công bằng cho Công lý! Cùng xuống đường đòi lại quyền quản trị và quyết định vận mệnh đất nước Việt Nam!

 

Nếu có ai phản biện rằng Việt Nam đang bị nạn khủng hoảng kinh tế, lạm phát phi mã, đồng tiền bị phá giá, làm cách mạng bây giờ e rằng sẽ gây khó khăn nữa cho tương lai, e rằng nghèo lại càng nghèo thêm, vì tư bản ngoại quốc sẽ sợ bất ổn định sẽ bỏ rơi Việt Nam!

Xin đừng lo!. Đồng bào hãy cùng nhau đứng lên! Đồng bào hãy chứng minh cho thế giới biết là nhơn dân Việt Nam thực sự  muốn thay đổi chế độ, xóa bỏ độc tài để đi vào dân chủ. Chỉ cần kiên trí, dám hy sanh.

Một ngày, toàn dân biểu tình, thế giới sẽ chỉ ngó tới. Một tuần toàn dân biểu tình, thế giới cũng sẽ nói tới. Nhưng một tháng biểu tình, thế giới sẽ ủng hộ chúng ta. Và nếu nhà cầm quyền Cộng sản  đàn áp, nhà cầm quyền sẽ bị thế giới trừng phạt ngay, lên án, phong tỏa các trương mục, các tài sản các gia đình cán bộ tham nhũng ăn cắp tiền bạc do quốc tế viện trợ giúp đở Việt Nam và các tiền ấy sẽ được trả lại cho Việt Nam tương lai. Việt Nam không nghèo đâu ? Việt Nam sẽ lấy lại những số tiền tham nhũng khổng lồ đang nằm ngủ trong các trương mục hải ngoại của các tên cán bộ tham nhũng và những tên đại gia lưu manh.

Hãy mạnh dạn, hãy can trường đi theo con đường cách mạng bất bạo động của nhơn dân Tunisie, nhơn dân Ai cập, Lybia, Syria và Yémen…

Sau đó, họp đoàn cùng nhau, toàn dân với Dân tộc, với Văn hóa Đại Việt, với truyền thống Đại Việt, với cái Đạo Đức Tử Tế của Đạo Việt, với Tôn Giáo Đạo Việt Thờ Ông Thiên, Thờ Ông Bà Tổ Tiên,  Biết Ơn Đất Nước, Biết Nghĩa Đồng Bào!

 

Cám ơn tất cả quý đồng bào

Việt Nam muôn năm!

Dân tộc Đại Việt muôn năm!

Hồi Nhơn Sơn, mùa hè Cách Mạng

Phan Văn Song

 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tác phẩm Metamorphosis, tạm dịch Biến Dạng của Franz Kafka mở đầu bằng một trong những câu văn gây ám ảnh nhất trong văn học thế giới: khi Gregor Samsa thức dậy và phát hiện mình đã biến thành một con côn trùng khổng lồ. Không có lời cảnh báo, không có lời giải thích, không có sự chuẩn bị kịch tính nào. Cú sốc đến ngay lập tức – và đó là thiên tài của Kafka. Ông không dẫn dắt người đọc bước nhẹ nhàng vào cơn ác mộng của Gregor Samsa. Ông ném độc giả của ông thẳng vào đó, buộc chúng ta phải đối mặt với sự phi lý của sự tồn tại mà không có sự an ủi của logic hay lý trí.
Sự thật là nạn nhân không “bám theo ICE suốt cả ngày” như Kristi Noem đã nói. Cô bị bắn khoảng 9 giờ 30 phút sáng, trên đường quay về sau khi chở con trai cô đến trường học cách đó vài ngã tư đường. Hôm nay, tờ New York Times và Washington Post đã có video và bài phân tích chi tiết những gì xảy ra thông qua tất cả video nhân chứng ở hiện trường. Hai tờ báo lớn chỉ ra mỗi phát súng của đặc vụ ICE bắn ra ở góc độ nào, có thật sự vì gặp nguy hiểm tính mạng hay không.
LTS: Biến cố Venezuela sau vụ bắt giữ Nicolás Maduro đang làm rúng động toàn vùng Nam Mỹ. Trong bối cảnh ấy, bà Delcy Rodríguez, 56 tuổi, vốn là phó tổng thống dưới thời Maduro, đã được Tòa án Tối cao và quân đội Venezuela đưa lên nắm quyền lâm thời. Bà cũng là một nhân vật từng được Washington ngỏ ý đối thoại trước đây. Sự kiện này đặt ra câu hỏi: Phải chăng đó là bước đầu của sự "chuyển quyền trong nội bộ," hay chỉ là hồi kế tiếp của cùng một vở tuồng?
Cuộc tấn công và bắt sống vợ chồng Tổng thống Nicolás Maduro ngay trên lãnh thổ Venezuela trong ngày cuối tuần đã trở thành một sự kiện chính trị thế giới hàng đầu khi bước vào năm mới 2026 này. Trong khi những đồng minh của Donald Trump ca ngợi và ủng hộ chiến dịch quân sự này thì ngược lại, một số câu hỏi cũng đã được đặt ra là, liệu một cuộc tấn công quân sự vào Venezuela, một quốc gia không mang tính đe dọa trực tiếp và hiển hiện đến an ninh quốc gia Hoa Kỳ, có được thông báo và sự chuẩn thuận của Quốc Hội Hoa Kỳ theo hiến pháp? Cũng như một chiến dịch quân sự và bắt sống một nguyên thủ quốc gia khác trên lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền như Venezuela có đúng với nguyên tắc ngoại giao và công pháp quốc tế hay không?
Người đàn ông lê những bước chân nặng nề giữa hai triền núi mù sương. Gió và bụi cát làm mái tóc dài của ông ta rối bời. Chiếc khăn choàng và áo măng-tô có vẻ không đủ ấm, nên gương mặt hốc hác, mệt mỏi, lấm lem những vết đen như vừa chui ra từ mỏ than. Rồi ngay sau đó, ông ta xuất hiện trong một quán nước, ngồi bên chiếc bàn có ly trà nóng bốc khói nghi ngút trên tay, mắt nhìn xa xăm ra cửa. Một tiếng hát khàn, đục, nặng như những vách núi hai bên đường ông ấy đang đi, vang lên.
Sau khi bài “Chúng Ta Sống Sót” đăng tuần qua, Việt Báo nhận được nhiều hồi âm hơn thường lệ: tin nhắn, điện thoại, thư điện tử. Có người quen, có độc giả chưa từng gặp. Nội dung không khác nhau mấy. Phần lớn là sự đồng cảm. Có người nói đọc xong thấy nhẹ lòng, vì biết mình không phải là kẻ đơn độc nghĩ như thế. Có người gửi lời cảm kích khi có người nói hộ tiếng nói lòng mình. Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở nội dung, mà ở cách người ta nhắn gửi hồi âm. Tất cả đều chọn nói riêng. Không bình luận công khai. Không chia sẻ kèm ý kiến. Họ đi bằng “cửa hậu”. Lý do dễ hiểu: không muốn bàn chuyện chính trị nơi công cộng, nhất là trên mạng xã hội — nơi một câu nói có thể bị chụp mũ nhanh hơn tốc độ người ta kịp giải thích mình muốn nói gì.
Năm 2025 đi qua trong chiếc bóng của Donald Trump. Vị tổng thống ồn ào này, với cách hành xử phá bỏ mọi khuôn thước, đã làm xoay chuyển trật tự thế giới: khiến các nền kinh tế lên cơn sốt, nhưng cũng đẩy đồng minh Âu châu phải chi nhiều hơn cho quốc phòng. Bước sang 2026, khi “cơn lốc Trump” vẫn còn cuộn, đây là mười điều đáng dõi theo.
Năm 2025 đang khép lại. Không tổng kết. Không lời ca tụng. Chỉ lặng lẽ như một người vừa đi qua nhiều mất mát — chẳng còn hơi sức nói thêm điều gì. Nhìn lại — năm 2025 không dạy ta cách thắng, mà dạy ta cách không ngã gục. Chúng ta sống sót — vì thói quen nhiều hơn hy vọng. Quen giá cả leo nhanh hơn đồng lương. Quen nhìn nhau bằng ngờ vực hơn cảm thông. Quen tin dữ đến sớm hơn cà phê sáng. Quen mỗi ngày đều phải chọn một nỗi lo để mang theo, bởi không ai ôm nỗi chừng ấy đổ vỡ vào lòng cùng lúc.
Con người ở bất cứ nơi nào trên thế giới cũng có quyền được hạnh phúc và tạo ra hạnh phúc. Nó giống như dưới bầu trời có thể xảy ra trận không kích bất cứ lúc nào, dù ngày hay đêm, nhưng người Ukraine vẫn có thể khảy lên tiếng đàn Bandura. Một năm qua, ai trong chúng ta không mệt mỏi với những dòng chảy đầy bụi bặm, thoát ra từ một gánh xiếc nghiệp dư, mang theo những chất dơ của hận thù, ích kỷ, tham vọng, độc tài. Những ngày cuối cùng của năm 2025, hãy nói về Lửa Và Tro (Avatar: Fire and Ash), thưởng thức siêu phẩm giả tưởng của James Cameron, để cùng khép lại một năm ngộp thở của nước Mỹ, và cùng chiêm nghiệm một điều mà nước Mỹ đang cố tình lãng quên.
Mùa Giáng Sinh này, khi chúng ta chúc nhau an lành, hòa bình và thiện chí, có lẽ ta biết rõ hơn bao giờ hết, mình sẽ là người mở cửa quán trọ hay là Herod của thời đại mới? Khi đó, chúng ta sẽ hiểu — Chúa ở bên ai trong mùa Giáng Sinh này.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.