Trang Sử Việt: Chúa Nguyễn: Nguyễn Phúc Khoát

09/12/201515:07:00(Xem: 5381)
CHÚA NGUYỄN: NGUYỄN PHÚC KHOÁT
 (1714 - 1765)
.
Nguyễn Phúc Khoát sinh vào thời vua Lê Dụ Tông, húy là Hiếu, còn gọi là chúa Võ (Vũ) là chúa Nguyễn thứ 8 (ở ngôi chúa: 1738-1765). Ông là người đầu tiên trong dòng tộc xưng tước Vương nên gọi ông là Võ Vương. Ông là con trưởng của Nguyễn Phúc Chú, được phong làm Chưởng dinh Dinh Tiền Thủy, tước Hiểu Chính hầu, phủ đệ ở Phú Xuân.
.
Ông lên ngôi chúa năm 1738 (28 tuổi), lấy hiệu là Từ Tế đạo nhân. Đến năm 1739, chúa Võ cho khởi công xây phủ mới ở bên tả phủ cũ và cho kiến thiết đô thành Phú Xuân, cũng năm này vua Chân Lạp là Nặc Bồn mang quân sang xâm phạm Hà Tiên bị Mạc Thiên Tứ đánh đuổi tan tác, chúa Võ phong Thiên Tứ làm Đô đốc. Ngày 12 tháng 4 Giáp Thân (1744), chúa Võ cho đúc ấn Quốc Vương và sau đó lên ngôi vua. Kể từ đó, có nhiều cải cách được ban hành, như: Phủ đổi thành điện, những gì trình lên vua gọi là tấu, Thân quân lại đổi là Võ lâm quân, Văn chức được đổi là Hàn lâm viện, về hành chính thì chia làm 6 bộ: Lại, Hộ, Lễ, Binh, Hình và Công. Tuy nhiên, văn thư vẫn dùng niên hiệu của vua Lê, nhưng đối với các thuộc quốc thì xưng là Thiên Vương.
.
Kinh đô Phú Xuân được dựng lên hàng loạt điện đài mới theo qui mô đế vương, dựng hai điện Kim Hoa và Quang Hoa, các gác Dao Trì, Triệu Dương, Quang Thiên. Nhà Tựu Lạc, Chính Quan, điện Trường Lạc, vườn Hậu uyển... Phía ngoài thành thì chợ phố nguy nga, trên sông thuyền buôn tấp nập. Dưới thời chúa Võ kinh đô Phú Xuân trở nên rộn rịp, danh tiếng lẫy lừng, các đời chúa trước chưa từng có.
.
Năm 1755, Chúa Võ nghe vua Chân Lạp là Nặc Nguyên (Ang Tong) thông sứ với chúa Trịnh ở Đàng Ngoài để lập mưu đánh Đàng Trong. Chúa cử Nguyễn Cư Trinh sang đánh Nặc Nguyên, giải thoát được khoảng 5.000 người Chăm sinh sống trên đất Chân Lạp đang bị bóc lột. Nặc Nguyên bị truy nã, năm 1756 đến nhờ Mạc Thiên Tứ tâu lên chúa Nguyễn xin dâng hai vùng đất Tầm Bôn và Lôi Lạp (nay là Tân An và Gò Công) để tạ tội. Năm 1757, Nặc Nguyên mất, chú họ là Nặc Nhuận dâng chúa Nguyễn vùng đất Préah Trapeang (nay là Trà Vinh) và Srok Trang (nay là Sóc Trăng) để cho Chúa Võ chấp thuận được làm vua Chân Lạp. Nhưng sau đó Nặc Nhuận lại bị người con rể là Nặc Hinh giết chết và cướp ngôi. Con Nặc Nhuận là Nặc Tôn chạy sang Hà Tiên nhờ Mạc Thiên Tứ che chở và cầu cứu với chúa Nguyễn. Chúa Võ cử Thống suất Trương Phúc Du sang đánh và giết chết Nặc Hinh, đưa Nặc Tôn lên làm vua Chân Lạp.

.
Năm 1757, vua Nặc Tôn xin dâng đất Tầm Phong Long (tương ứng vùng đất Châu Đốc và Sa Đéc ngày nay) để tạ ơn chúa Nguyễn. Ngoài ra, Nặc Tôn còn tặng riêng cho Mạc Thiên Tứ năm phủ là: Kompong Som (Vũng Thơm), Kampot (Cần Bột), Chal Chun (Chưn Rùm), Bantey Méas (Sài Mạt) và Raung Veng (Lình Quỳnh) để tạ ơn. Mạc Thiên Tứ lại đem những vùng đất ấy dâng chúa Nguyễn.
.
Năm 1757, theo đề nghị của Ký lục dinh Long Hồ là Nguyễn Cư Trinh và Thống suất Trương Phước Du, chúa Võ chấp thuận cho dời trị sở dinh Long Hồ và châu Định Viễn từ Cái Bè (Tiền Giang) về xứ Tầm Bào thuộc địa phận Long Hồ thôn (tức vùng chợ Vĩnh Long ngày nay). Cử Tống Phước Hiệp làm lưu thủ, đồng thời cho lập ba đạo để hỗ trợ việc coi giữ đó là: Đông Khẩu (ở phía nam Sa Đéc), Tân Châu (ở đầu Cù lao Giêng, không phải thị trấn Tân Châu ngày nay) và Châu Đốc. Đến năm 1757, kể như vùng đất miền Nam ngày nay đã thuộc về chúa Võ.
.
Sau khi hoàn thành công cuộc Nam tiến, trong những năm cuối đời, chúa Võ đâm ra say mê tửu sắc, không còn thiết tha việc nước nữa. Trong khi đó, để dễ dàng lộng quyền, Trương Phúc Loan lại tìm mọi cách để chúa Võ gần nữ sắc, chúa đã sũng ái cung phi Công nữ Nguyễn Phúc Ngọc Cầu, từ đó Đàng Trong bắt đầu suy yếu.
Ngày 7-7-1765, chúa Võ qua đời, ở ngôi chúa 27 năm, hưởng thọ 51 tuổi. Chúa Võ có 3 người vợ, 18 người con trai và 12 người con gái.
.
Cảm niệm: Chúa Võ
.
Chúa Võ, quê hương dạ thiết tha!
Sửa sang cung điện, tựa hoàng gia
Miền Nam, sông núi liền non nước
Tửu sắc cuối đời, luống xót xa?!
.
Nguyễn Lộc Yên
.

.
.

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
Đầu năm mới Qúy Mão không ai muốn nghe chuyện xui, nhưng dân gian và báo chí của đảng CSVN lại chỉ nói đến những nguy cơ tiềm ẩn đang đe dọa sự sống còn của chế độ...
✱ HĐ Tham Mưu Trưởng LQ/JCS: Tổng thống Kennedy và Johnson đều không tin tưởng vào các cố vấn quân sự của họ, vì cho rằng các tướng lĩnh và đô đốc thiếu sự tinh tế về mặt chính trị - Giới quân sự bất bình vì "coi lực lượng quân sự là công cụ để thương lượng về mặt ngoại giao". ✱ McNamara: Một khi bổ sung quân số sẽ tăng thêm chi phí về nhân sự, về chính trị và kinh tế do cuộc chiến gây ra, làm suy giảm khả năng của quốc gia một khi cuộc chiến kéo dài. ✱ JCS: McNamara chủ trương tìm kiếm một giải pháp hòa đàm về cuộc chiến - thúc giục Hà Nội đi đến bàn đàm phán hòa bình...
Cái thời bao cấp (thổ tả) ấy, may quá, đã xa như dĩ vãng. Sau khi Đảng dũng cảm nhìn vào sự thực, quyết tâm đổi mới toàn diện, và cương quyết bẻ lái con tầu tổ quốc (theo hướng kinh tế thị trường) thì bộ mặt của xã hội đã hoàn toàn thay đổi ...
Hiệp định về chấm dứt chiến tranh và lập lại hòa bình ở Việt Nam được ký kết ngày 27 tháng 1 năm 1973 tại Paris, gồm có 9 chương và 23 điều khoản. Nội dung mà Chính phủ Hoa Kỳ, Chính phủ VNDCCH, Chính phủ VNCH và Chính phủ CMLTMNVN đồng thuận không phải là thoả hiệp giữa hai phe thắng và thua, mà nhằm quy định việc ngưng mọi cuộc giao tranh, Hoa Kỳ rút quân trong vòng 60 ngày ra khỏi Việt Nam, QĐNDVN được ở lại miền Nam; bù lại, Hà Nội trao trả các tù binh Hoa Kỳ, VNCH và MTGPMN cùng hoạt động trên lãnh thổ của mình...
Tại sao rất ít người Việt đọc sách Việt? Tôi muốn nói đến sách văn chương, sách triết học, sách khoa học. Đây là ba nguồn kiến thức, tư tưởng lớn của nhân loại. Nếu lấy ra hết ba loại hiểu biết này, con người chỉ là đàn bò nhai lại và tranh cãi. Nếu một người không có hiểu biết nào từ ba nguồn cung cấp trên, người đó không thể khác hơn con bò. Tuy nhiên, việc này không bao giờ xảy ra.
Hôm thứ Sáu 13/1/2023 vừa qua, Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden tiếp Thủ tướng Kishida Fumio của Nhật Bản tại phòng Bầu Dục Tòa Bạch Ốc. Chương trình nghị sự của hai nguyên thủ quốc gia hẳn phải đề cập đến hiểm họa an ninh từ Trung quốc, mà cả hai quốc gia trong thời gian những năm gần đây đều đặt lên trọng tâm hàng đầu
Làm sao để giữ vững tư tưởng trong Quân đội và Công an là vấn đề sống còn năm 2023 của đảng Cộng sản Việt Nam (CSVN). Lý do vì năm con Mèo (Quý Mão) có Hội nghị Trung ương giữa nhiệm kỳ Khóa đảng XIII, dự trù vào khoảng tháng Sáu, để bỏ phiếu tín nhiệm các cấp Lãnh đạo từ Trung ương xuống địa phương. Cuộc bỏ phiếu này sẽ là cơ hội cho các cấp tranh đua, chạy chức, chiếm quyền lãnh đạo. Và kết quả cuộc bỏ phiếu này sẽ đặt nền tảng cho Đại hội đảng khóa XIV để bầu lên Tổng Bí thư và Bộ Chính trị mới nhiệm kỳ 2026-2031...
Chứ chả lẽ cái chết thảm thiết của bà Cát Hanh Long và của hàng bao nhiêu triệu lương dân khác nữa (ở khắp ba miền đất nước, từ hơn nửa thế kỷ nay) thì đất/trời có thể dung tha được hay sao?
✱ Lê Đức Thọ: Bây giờ về phần thỏa thuận chúng tôi đã đồng ý, chúng ta sẽ tiến hành như thế nào? ✱ Kissinger: Để tránh nhầm lẫn, chúng tôi sẽ đánh máy lại từ tiếng Anh của chúng tôi và ông có một bản sao của bản văn. Chúng tôi sẽ nỗ lực tận tâm nhất để đảm bảo rằng mọi thứ chúng ta đã đồng ý đều được hợp nhất. ✱ TT Thiệu: Nếu chúng tôi không thể ký thỏa hiệp này trước cuộc bầu cử, thời liệu Hoa Kỳ có cần phải công bố cho người dân biết rằng họ vẫn có ý định ký kết thỏa hiệp này không? ✱ TT Nixon: Tôi phải có câu trả lời của ông (TT Thiệu) trước 1200 giờ Washington, ngày 21 tháng 1 năm 1973...
Sau 13 năm, cuối cùng thì Bác sĩ David Sinclair và các đồng nghiệp đã tìm được câu trả lời cho câu hỏi: Điều gì thúc đẩy quá trình lão hóa? Trong một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Cell vào ngày 12 tháng 1 năm 2023, Sinclair, giáo sư di truyền học và đồng giám đốc của Paul F. Glenn Center for Biology of Aging Research tại Trường Y Harvard (Harvard Medical School), đã phác họa ra một chiếc đồng hồ lão hóa, khi ta vặn chiều kim là có thể đẩy nhanh hoặc đảo ngược quá trình lão hóa của các tế bào.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.