Hôm nay,  

Giã Biệt Ca Nhạc Sĩ Trường Hải (1938-2021)

6/11/202115:53:00(View: 7642)
truong hai
Ca nhạc sĩ Trường Hải.



Mãi nhớ giọng ca ngọt ngào của anh bản Tôi Đưa Em Sang Sông ( Y Vũ- Nhật Ngân ) phát ra từ quán một buổi chiều trên bãi biển Vũng Tàu năm 1974. Và nhớ những lần đánh đàn ghi ta bản Tình Ca Người Đi Biển vui nhộn của anh sáng tác, thuở mới tập đàn.

Lần đầu gặp anh Trường Hải năm 1982 tại Calgary Canada, lúc đó anh qua trình diễn mấy ca khúc phổ từ thơ Nguyễn Chí Thiện Tiếng Vọng Từ Đáy Vực. Lần thứ nhì tại Quận Cam, cuối tháng 11 năm 2014 để phỏng vấn viết bài về anh. Mời đọc để tưởng nhớ ca nhạc sĩ Trường Hải vừa từ giã nhân thế sáng ngày 11 tháng 6 năm 2021 tại Nam California, Hoa Kỳ, hưởng thọ 83 tuổi.

Nhạc sĩ Trường Hải tên thật là Tạ Trường Hải sinh tại Sóc Trăng năm 1938. Thời thơ ấu thích âm nhạc, nhưng không có thầy dạy nhạc tại địa phương cho nên anh phải tự học lấy và cùng bạn bè trao đổi lẫn nhau; thành lập ban nhạc chơi trong trường trung học và cho tỉnh Sóc Trăng. Anh phụ trách solo guitar.

Anh nhớ trong xóm có một anh lớn biết đàn guitar và người này đã dạy cho anh những nốt nhạc đầu tiên. Thời đó mua một cây đàn guitar khá mắc tiền và Trường Hải phải mượn đàn của bạn bè để tập đàn.

Có dòng máu nghệ sĩ thích ca hát và phiêu lưu đây đó cho nên khỏang 18 tuổi thì chàng thanh niên Trường Hải cùng với một người bạn đồng lứa là nhạc sĩ Thanh Sơn- tác giả Nỗi Buồn Hoa Phượng- từ giã Sóc Trăng lên thủ đô Sài Gòn để dấn thân vào con đường văn nghệ. Thanh Sơn thi đậu hạng nhất giải ca của đài phát thanh Sài Gòn và Trường Hải đọat giải nhì vào năm kế tiếp 1961 với bản Gặp Nhau của Hòang Thi Thơ . Tuy vậy cả hai đều sống lây lất vì chưa trở thành ca sĩ hát cho các phòng trà.

Nhạc sĩ Trường Hải sau đó được người quen giới thiệu chơi guitar và thổi kèn  trong một ban nhạc cho phòng trà Kim Sơn, Hòa Bình, phòng trà nhỏ của Sài Gòn đầu thập niên 60 với Anh Quý, Song Ngọc, Duy Khiêm. Dần dần anh chơi nhạc cho vũ trường Đại Nam, trên lầu thì có ban nhạc do Lê Văn Thiện, Hùynh Anh và dưới lầu thì ban nhạc Trường Hải.

Trong lúc chơi nhạc cho vũ trường thì Trường Hải sáng tác ca khúc. Nhạc phẩm đầu tay mang tên Còn Nhớ Tôi Không, anh bán bản quyền cho trung tâm phát hành Diên Hồng được 15 ngàn đồng, một số tiền tương đương mấy tháng lương công chức hạng trung thời đó.  Bản kế tiếp là Những Chiều Không Có Em, anh tự phát hành lấy đợt đầu được 3 ngàn ấn phẩm. Bản này do ca sĩ Hùng Cường hát đầu tiên được thính giả ái mộ “ Những chiều không có em, ngõ hồn sao hoang vắng…” Nhưng vì chính sách văn nghệ thời này cấm không cho phổ biến nhạc ủy mị trên đài phát thanh Sài Gòn nên sự phổ biến bị chậm lại, và anh bán bản quyền cho  trung tâm của ca nhạc sĩ Duy Khánh với giá 18 ngàn đồng.

Sau đó nhạc sĩ Truờng Hải chuyển hướng viết nhạc vui như bản Nhịp Đàn Vui “ Ca lên cho vui, mừng ngày tự do đã đến đây rồi…” anh tự phát hành được 10 ngàn.bản. Và kế tíếp là bản Tình Ca Người Đi Biển sáng tác năm 1968 “ Chiều nay ra khơi, thóang thấy mắt em nhuốm buồn” được coi là thành công nhất với 30 ngàn bản nhạc bán sạch.

Bản này điệu Beguine Rock, được giới trẻ ưa chuộng;  người nhạc sĩ cho biết khi thấy cảnh chia tay của những người lính hải quân Việt Nam Cộng Hòa trên bến Bạch Đằng Sài Gòn thì cảm hứng viết nên ca khúc này. Mặc dù nỗi buồn chia ly nhưng khi đàn hát lên thì lại thấy hào hứng vì do tiết điệu nhộn nhịp.

Nhập ngũ nhưng nhạc sĩ Trường Hải được biệt phái về ban văn nghệ của Quân Vận và anh vẫn tíếp tục sáng tác những bản Chuyện Tình Mimosa, Ai, EmYêu Nhạc Brahms, Hai Cánh Phượng Buồn, Chết Theo Mùa Thu, Nếu Nhớ Đến Anh, Cớ Sao Em Buồn..; cho đến tháng 4 năm 1975 tổng cộng khỏang 100 bài.



Anh viết nhiều ca khúc tiết điệu vui nhộn cho giới trẻ Việt Nam và đã cho ra đời khỏang mười bản được ưa chuộng.

Trung tâm băng nhạc Trường Hải thành lập khá sớm của Sài Gòn thập niên 60 với những cuốn băng lấy tên là Nhạc Không Chủ Đề đã sản xuất được 22 cuốn, tính cho đến ngày mất Sài Gòn với những bài hát do anh sáng tác và của những nhạc sĩ khác và mời nhiều ca sĩ cộng tác như Giao Linh, Trúc Mai, Thanh Tuyền, Nhật Thiên Lan... Thu tại phòng thu âm của ca sĩ Pat Lâm ở Chợ Lớn.

CuốnTruờng Hải 1 mang tên Hai Cánh Phuợng Buồn với nhạc phẩm này do ca sĩ Hương Lan hát đầu tiên. Hương Lan là nghệ sĩ cải lương nhưng khi chuyển sang hát tân nhạc thì đây cũng là bản mở đầu cho con đường mới của cô ca sĩ có giọng hát mùi nhất.  Cùng lúc trung tâm Trường Hải cũng mua lại một số băng nhạc trẻ của nhóm Tùng Giang, Lê Hựu Hà để phát hành.

Con đừơng ca hát của nhạc sĩ Truờng Hải là  khi anh đàn ờ phòng trà vừa đàn vừa ca; cho đến khi thấy mỗi lần đi làm đều phải mang theo cây đàn guitar nặng nề ; cho nên chuyển sang ca hát. Ca khúc gắn liền với tíếng hát Trường Hải là Hận Đồ Bàn của nhạc sĩ Xuân Tiên. Ngày xưa ca sĩ Việt Ấn nổi tiếng với bản này nhưng khi anh qua đời thì ca sĩ Trường Hải thay thế. Mỗi lần trình diễn thì khán giả đều yêu cầu anh hát bản này.  Ngòai ra anh cũng được ưa chuộng với bản Những Chiều Không Có Em, Tôi Đưa Em Sang Sông…

Sau khi miền Nam thất thủ, Trường Hải làm nghề buôn bán nhạc cụ và có một dạo anh tham gia vào đòan hát của Hòang Biếu lưu diễn các tỉnh để sinh sống qua ngày và tìm đường vượt biển.

Năm 1979 thì Trường Hải vươt biển đến Nam Dương và sau đó định cư tại Quận Cam năm 1980. Năm 1981, anh lập trung tâm băng nhạc Trường Hải, được coi là sớm nhất ở hải ngọai. Cuốn Không 1, Không 2, Không 3 rất thành công. Riêng cuốn Không 1 bằng Cassette bán được 50 ngàn cuốn. Anh là người lăng xê ca sĩ Kim Ngân- một người đẹp nổi tiếng một thời đầu thập niên 80.

Anh cũng thực hiện 2 cuốn băng video ca nhạc như Không 1 , Không 2  khá thành công. Vào thời gian đó phim bộ Hồng Kông ra đời làm cho khán giả mê mệt mà lơ là với băng video ca nhạc; cho nên Trường Hải ngưng sàn xuất vào năm 1985 sau khi đã cho ra đời 22 cuốn cassette.. Lý do là anh là ca sĩ đi trình diễn khắp nơi, không có thời gian chăm sóc trung tâm.

Và thời gian sau này ca nhạc sĩ Trường Hải lo sáng tác và đi hát khắp nơi.Anh đã phổ những bài thơ của thi sĩ Nguyễn Chí Thiện và hát trong cuốn Tiếng Vọng Từ Đáy Vực .

Thời gian ở hải ngọai , Trường Hải chuyển hướng sáng tác nhạc đấu tranh và anh đã có thêm 100 ca khúc nữa, cộng thêm vào gia tài 100 ca khúc thời còn trong nước.

Năm nay anh đã 76 tuổi, sức khỏe suy kém, ở một mình trong căn nhà nhỏ cách Quận Cam 100 dậm. Thỉnh thỏang lái xe về thủ đô âm nhạc hải ngọai gặp bằng hữu văn nghệ cuối tuần.Nhìn lại hơn năm chục năm sinh họat ca nhạc, anh cũng hài lòng về những đóng góp của mình.

Con đường âm nhạc của Trường Hải thật đa dạng; anh vừa là nhạc sĩ chơi đàn guitar, vừa là nhạc sĩ sáng tác ca khúc, vừa là ca sĩ, vừa là giám đốc trung tâm băng nhạc Trường Hải ở Sài Gòn trước năm 1975 và đầu thập niên 80 ở hải ngọai. Ít có nghệ sĩ nào kiêm cả 4 khả năng như anh.

Anh tên là Trường Hải cho nên ca khúc nổi tiếng nhất là Tình Ca Người Đi Biển- thật cũng là một điều thú vị khi tên thật ứng vào cái tên của bài hát thành danh trong cuộc đời nghệ thuật của anh.

Quận Cam, tháng 11 năm 2014

Trần Chí Phúc

Send comment
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu.Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Your Name
Your email address
)
First PagePrev Page1234567Next PageLast Page

Mang Mẹ Đi Bỏ là câu chuyện về một chàng trai trẻ tên Hoan, làm nghề thợ cắt tóc đường phố (Tuấn Trần), vật lộn với khó khăn trong việc chăm sóc người mẹ tên Hạnh mắc bệnh Alzheimer giai đoạn cuối (Hồng Đào). Bản thân Hoan cũng bị bệnh động kinh. Do quá mệt mỏi, đồng thời muốn mẹ có được sự chăm sóc tốt hơn, Hoan đã đưa mẹ đến Hàn Quốc, với hy vọng gửi bà lại cho một người anh trai cùng cha khác mẹ mà anh chưa từng gặp.

Chúng ta đang sống bình yên tại Hoa Kỳ. Chiến tranh chỉ còn là một hình ảnh mờ nhạt rất là xa lạ nơi đây. Những gì đáng sợ đã lui vào quá khứ. Tuổi trẻ Miền Nam Việt Nam hơn nửa thế kỷ trước, hễ rời trường học là mang ba lô ra chiến trường. Tới lớp 11 là thi Tú Tài Một, hễ rớt là nhận giấy gọi nhập ngũ. Cuối lớp 12 là thi Tú Tài Hai, hễ rớt là cũng nhận giấy gọi nhập ngũ. Thi đậu, là còn học tiếp. Tuổi trẻ chúng ta ngây thơ, không biết lo sợ. Nhưng các bà mẹ thì khác. Hầu hết các bà mẹ đã trọn một đời chạy loạn, từ những ngày thơ ấu. Các bà mẹ lo sợ không chắc gì con mình sẽ trở về nhà bình yên sau mỗi trận hành quân. Những đứa con chỉ nhớ mẹ mỗi năm vào Lễ Vu Lan. Nhưng mẹ, ngày nào mẹ cũng nhớ con, và lo sợ cho con. Nỗi lo đó bây giờ là nỗi lo của các bà mẹ Ukraine. Nhà thơ Halyna Kruk sinh năm 1974 tại Lviv, một thành phố phía tây Ukraine. Bà là một nhà thơ, người viết tiểu thuyết và là một học giả nghiên cứu văn học Ukraine.

Mùa Vu Lan lại về, là mùa báo hiếu, nhớ về mẹ. Người Việt ở Miền Nam trước 1975 và sau này ở hải ngoại thường hát những ca khúc tiêu biểu về mẹ như Bông Hồng Cái Áo (Phạm Thế Mỹ), Mẹ Tôi (Nhị Hà), Lòng Mẹ (Y Vân)… Đặc biệt nhất vẫn là Bông Hồng Cài Áo, vẫn còn được nhiều Phật Tử hát ở chùa bên Mỹ trong những ngày lễ Vu Lan.

Một trong những bài thơ thiền Haiku thường được nhiều người nhắc đến của thiền sư Ryokan nói về một tên trộm và vầng trăng. Bài thơ này được kể và diễn giải theo những ý nghĩa khác nhau.

Trong hai ngày 19 và 20 tháng 7 năm 2025, cộng đồng nghệ thuật người Việt tại Quận Cam đã chào đón họa sĩ Đào Hải Triều từ San Jose đến triển lãm tranh cá nhân với chủ đề “Vital – Sức Sống” tại hội trường nhật báo Người Việt, thành phố Westminster, trái tim văn hóa của Little Saigon. Với gần 50 tác phẩm đủ kích thước sử dụng đa chất liệu như sơn dầu, acrylic, màu nước và một vài tác phẩm điêu khắc, triển lãm là bản hòa tấu sắc màu, phản ánh chiều sâu tâm hồn, ký ức và hy vọng. Tác phẩm của họa sĩ Đào Hải Triều vừa trừu tượng, vừa chan chứa tinh thần quê hương, như lời tri ân gởi đến quá khứ và niềm tin vào tương lai.

Từ thứ Bảy ngày 19 đến Chủ nhật ngày 20 tháng 7 năm 2025 tại phòng sinh hoạt nhật báo Người Việt sẽ diễn ra sự kiện đặc biệt: Triển lãm tranh “Sức Sống-Vital” của họa sĩ (HS) Đào Hải Triều (hiện đang sống tại San Jose) do Hội Sáng Tạo Nghệ Thuật và Âm Nhạc Cho Người Mỹ Gốc Việt (VASCAM - The Vietnamese American Society for Creative Arts and Music) hỗ trợ tài chính một phần. Hội VASCAM không đứng ra tổ chức 100% như những lần trước vì VASCAM không có nhân sự tại Little Saigon. Nhưng VASCAM muốn hỗ trợ vì cảm mến tài năng và niềm đam mê sáng tạo của HS Đào Hải Triều.

Lần đầu tiên tôi được nghe kể chuyện về ca sĩ Khánh Ly là vào khoảng 10 tuổi. Lúc đó, bố tôi là giáo sư trường Sư Phạm Sài Gòn. Vào một buổi tối, nghe nói Khánh Ly được mời về trường hát. Trong nhà tôi, chị Khánh được theo bố đi nghe nhạc, khuya về kể rằng bố được giao nhiệm vụ tặng hoa cho Khánh Ly. Khi nhận hoa, cô ca sĩ nổi tiếng này còn hỏi rằng: “…Trong truyện Giòng Sông Định Mệnh, tại sao anh không cho Thiệu và Yến lấy nhau?”

Chiều Chủ Nhật 8 tháng Sáu, 2025 vừa qua, giữa lòng thành phố Fountain Valley, Nam California, trong một không gian âm nhạc nhỏ bé, ấm cúng nhưng trang trọng và thân mật, khoảng trên dưới 30 khán giả mộ điệu đã được thưởng thức một chương trình nhạc thính phòng tuyệt vời với ban tam tấu TrioniCity...

CÓ NHAU TRONG ĐỜI: 7 GIỜ TỐI CHỦ NHẬT 29 THÁNG 6 NĂM 2025 tại Coffee Factory: 15582 Brookhurst St., Westminster, CA 92683. Vé bảo trợ $150 - Vé VIP $100 - Vé đồng hạng $80. Để đặt vé và bảo trợ cho chương trình, vui lòng nhắn tin ban tổ chức 714-725-5445 hoặc 714-592-8941. Ban tổ chức chân thành cảm ơn Coffee Factory hỗ trợ Lê Uyên thực hiện chương trình tưởng niệm này.

Viết cho thế hệ trẻ là quan tâm lớn của nhiều nhà văn gốc Việt. Và mới trong tháng qua, nhà văn Trần Ngọc Ánh vừa ấn hành 2 bản dịch tiếng Anh, tiếng Pháp của tập hồi ký “Ba, Con Không Muốn Là Người Cộng Sản.” Bản dịch sang tiếng Anh do dịch giả Kim Vũ từ California thực hiện, nhan đề “Daddy, I don't Want to be a Communist.” Bản dịch sang tiếng Pháp do dịch giả Bảo Hưng từ Paris thực hiện, nhan đề “Papa, Je ne voudrais pas être communiste.” Cả hai bản dịch này ấn hành chung trong cuốn sách dày 184 trang. Bìa sách thực hiện bởi hai họa sĩ: Trần Nho Bụi và Phan Trường Ân. Một số tranh trong sách là từ họa sĩ Nguyễn Tư.
First PagePrev Page1234567Next PageLast Page
VB Podcast



Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.