Hôm nay,  

Mùa Xuân Đầu Tiên

11/02/202123:59:00(Xem: 3903)
 
MUA XUAN DAU TIEN_Tran C Tri

Hình tác giả cung cấp.

Tết càng cận kề, từ làng trên xuống xóm dưới, mọi người càng chộn rộn lo đủ thứ, y như cả năm chưa đủ lu bu vậy. Nhà bà hội đồng thì khỏi nói. Song le, năm nay bà hội đồng lại bận bịu một cách khác. Số là giữa bà và cậu Hai Đức đang có chuyện gây cấn. Sẵn dịp xuân về, bà muốn mời cô Tư Nhung qua nhà chơi vào ngày mùng hai Tết. Ngặt một nỗi, để cho đúng bài bản, cậu Hai Đức phải qua nhà cô trước, coi như là để coi mắt, rồi bà hội đồng mới tiện bề mời cô qua chơi nhà bà, không thôi làng xóm dị nghị. Ngặt một nỗi khác, cậu Hai Đức chẳng thiết tha gì chuyện coi mắt coi mũi này, bởi vì trong tim cậu đã có một hình bóng khác, đó là cô Nhàn ở xóm dưới mà cậu đã đem lòng thương yêu ngót một năm nay.
               
Chuyện ngó vậy mà thiệt khó. Cậu Hai Đức không thể ngày một ngày hai thẳng rẳng nói không với bà hội đồng được. Ông hội đồng qua đời lúc cậu Hai Đức còn đỏ hỏn trong tay bà hội đồng. Tình thương bao la của bà mẹ dồn hết cho đứa con sớm mồ côi mồ cút của mình. Đáp lại, cậu Hai Đức cũng thương yêu mẹ khôn xiết kể, cậu thương mẹ một mình đóng cả hai vai phụ mẫu để nuôi cậu khôn lớn, học thành thành tài như ngày hôm nay. Cậu sợ nhất là làm mẹ buồn. Từ nhỏ tới lớn, cậu chưa dám cãi lời mẹ lần nào. Vậy mà bây giờ…
               
Về phần bà hội đồng, bà có nghe phong thanh chuyện con trai mình đi lại với một con nhỏ nào ở xóm dưới. Qua nhiều người méc lại, bà biết con nhỏ đó gia cảnh không có gì làm bề thế cho lắm, còn nghèo là đằng khác. Trái lại, cô Tư Nhung mà bà đang dòm ngó cho con trai mình là con của ông bà đốc Khánh, một gia đình vừa nức danh học rộng vừa lắm tiền nhiều của, không thua gì cơ ngơi của bà hội đồng. Bà chưa biết mặt con nhỏ mà cậu Hai Đức đang dan díu ra sao, nhưng cô Tư Nhung này thì thiệt sắc nước hương trời. Đã vậy, cô còn là người con gái duy nhất trong làng được cha mẹ cho lên tỉnh học, mang về cái bằng tú tài làm ông bà đốc nở mày nở mặt với bao nhiêu người.
               
Ngày bà hội đồng hẹn cùng cậu Hai Đức qua nhà cô Tư Nhung lật bật đã đến gần. Trời còn sớm tinh mơ, bà hội đồng đã gọi cậu Hai Đức ra uống trà sáng, sẵn để nói chuyện dứt khoát về việc đi coi mắt. Cậu Hai Đức mấy hôm rày cũng suy trước tính sau nhiều lắm rồi. Cậu đã có sẵn một kế hoạch, đúng hơn là một cuộc thương lượng mà có thể hai bên đều có lợi.
               
Nhấp một ngụm trà còn nóng hổi, bà hội đồng thong thả mở lời:

- Sao? Con sẽ đi với má qua cho biết mặt cô Tư Nhung chớ?

Cậu Hai Đức cũng thủng thỉnh nói:

- Có phải sau đó má muốn mời cô Tư Nhung qua nhà mình chơi ngày Tết không?

Nói đoạn cậu đằng hắng một cái, thu hết can đảm nói với mẹ:
               
- Con tính như vầy. Con sẽ cùng đi với má qua nhà cô Tư Nhung. Nhưng má cho phép con cũng mời cô Nhàn bữa sau nữa tới nhà thăm má nghen!
Bà hội đồng giật thót người một cái. Thiên địa ơi, có phải thằng con mình nó vừa công khai nói ra tên của con nhỏ mà lâu nay nó vẫn thậm thụt tới lui đó không? Bà hội đồng nén xúc cảm xuống, cố lấy giọng bình tĩnh:

- Con Nhàn là con nào? Sao hồi giờ má không nghe con nói tới?

Cậu Hai Đức đã trấn tĩnh đôi chút, mạnh dạn trả lời:

- Dạ, tại chưa phải lúc thôi má ơi. Má cho phép cô Nhàn tới thăm má, rồi má sẽ thấy mến cổ liền. Cổ ở xóm dưới của làng mình đó má.

Bà hội đồng cố tình lần lữa:

- Nhưng mà bên mình chưa qua chơi nhà bên đó, nó là con gái tới nhà mình trước coi sao đặng?

Cậu Hai Đức xua tay:

- Má ơi, thời buổi văn minh này mà má còn câu nệ chi đàng trai đàng gái, ai tới trước ai tới sau làm chi cho mệt vậy. Má ờ một tiếng đi thì mình vui vẻ cả làng mà.

Bà hội đồng hứ một tiếng dài, nhưng cậu Hai Đức biết mẹ mình đã bằng lòng. Bà hội đồng vốn thương con, không muốn làm nó buồn. Gia dĩ, nó cũng đã chiều mình chịu qua nhà cô Tư Nhung chơi. Bà tin chắc rằng cậu Hai Đức sẽ mê cô Tư Nhung ngay khi được diện kiến cô ta. Lúc đó thì có mười con Nhàn cũng chẳng ăn thua gì. Nghĩ vậy, bà hội đồng đắc chí, tự cho mình đã thắng keo đầu, vui vẻ đứng lên bắt đầu một ngày mới.

Sau ngày hai mẹ con qua nhà cô Tư Nhung về, bà hội đồng thấp thỏm chờ Tết đến. Không phải bà tha thiết gì tết nhứt, mà chính là bà trông tới ngày mùng hai đặng tiếp đón cô Tư Nhung. Cậu Hai Đức cũng lóng ngóng chờ ngày mùng hai mau tới, mau qua, đặng cậu có dịp khoe cô Nhàn với mẹ. Tuy nhiên, cậu cũng hết sức hồi hộp, chỉ sợ cô Nhàn tranh đua không lại cô con gái con nhà giàu, đầy học thức kia. Hôm qua nhà ông bà đốc Khánh, lần đầu tiên cậu Hai Đức mới biết mặt mũi cô Tư Nhung ngày nay ra sao. Thiệt là thiên hạ nói không sai, cô Tư Nhung đẹp lắm. Tuy nhiên, cậu Hai Đức chỉ thấy cô đẹp một cách kiêu sa như một bức tượng nữ thần Hy Lạp, ai cũng thấy hay hay mà không dám chạm vào.

Còn cô Nhàn của cậu Hai Đức, học thức chỉ tới hết trung học đệ nhứt cấp, nhan sắc trung bình nhưng dễ mến. Có những người thoạt ngó vào không thấy có gì đáng để ý, nhưng khi họ nở một nụ cười thiệt khả ái thì người đối diện bỗng thấy bồi hồi rung động. Cô Nhàn chính là mẫu người đó. Cậu Hai Đức quen cô Nhàn cũng rất tình cờ. Một bữa ra tỉnh về, ngồi trên chuyến xe đò đông đúc, cô Nhàn ngồi kế bên cậu Hai Đức. Xe chạy một hồi, cậu mới để ý ngó qua cô gái ngồi bên cạnh, tay cầm một quyển sách. Thiệt tình là lúc đó cậu để ý tới cuốn sách hơn là người đang cầm nó, vì cậu vốn rất mê sách vở. Cậu Hai Đức liếc coi tựa đề cuốn sách là gì. Té ra đó là cuốn “Đắc Nhân Tâm” do nhà văn Nguyễn Lê dịch từ tác giả Dale Carnegie mà cậu cũng rất thích đọc. Từ cuốn sách, cậu Hai Đức len lén ngước lên nhìn sở hữu chủ. Cậu ngẩn người nhìn gương mặt thật phúc hậu, dễ thương của một thiếu nữ mang đậm chất thôn quê. Hắng giọng nhẹ một tiếng, cậu Hai Đức khẽ khàng nói với cô gái:

- Thưa cô, tôi hỏi cái này có hơi đường đột, cô đọc hết cuốn sách này chưa? Cuốn này tôi thích lắm.

Hình như cô gái có hơi giựt mình một chút. Vài giây sau cô mới nhẹ nhàng đáp:

- Dạ, tôi đọc lần này là lần thứ mấy cũng không nhớ, vì tôi đọc đi đọc lại cuốn này hoài mà vẫn thấy muốn đọc.

Thấy người đẹp khá niềm nở với mình, cậu Hai Đức tươi cười nói:

- Ủa, lạ quá, tôi cũng vậy đó cô. Cuốn sách này dạy mình những điều hay lẽ phải mà lâu lâu mình lại quên đi. Phải ôn lại thời mới nhớ mà thực hành, phải không cô?

Vậy là đoạn đường xe chạy về quê hôm đó dường như ngắn lại vì cả hai bắt đầu trò chuyện khá tương đắc, hết chuyện này qua chuyện khác. Cậu Hai Đức tự giới thiệu với cô gái mình là thầy giáo bực tiểu học, còn cô gái, tên là Nhàn, cho cậu biết cô không được học cao, nhưng hết sức mê sách vở. Hai cô cậu cứ vậy mà nói tới hết cuốn sách này tới cuốn tiểu thuyết khác, coi bộ tâm đầu ý hợp lắm. Từ bữa đó về sau, cậu Hai Đức và cô Nhàn thường tìm tới nhau, mối thâm tình càng ngày càng đậm đà tới nỗi biến thành tình yêu hồi nào mà cả hai đều không hay biết. Có điều là cậu Hai Đức chưa dám nói ra chuyện này với mẹ vì cậu biết bà hội đồng thích môn đăng hộ đối, mà nhà cô Nhàn lại chỉ là một gia đình nông dân bình thường ở xóm dưới.

Buổi sáng mùng hai Tết, bà hội đồng dậy thiệt sớm, hối cậu Hai Đức dậy theo bà để sửa soạn nghênh đón cô Tư Nhung. Vì cô và mẹ cô ghé qua lúc chín giờ sáng, bà hội đồng định thết đãi bánh tét nhưn mặn do chính tay bà gói cùng một ít mứt bà làm. Đúng giờ hẹn, hai mẹ con cô Tư Nhung tới. Hôm nay cô Tư Nhung còn đỏm dáng hơn bữa hai mẹ con cậu Hai Đức qua chơi bên nhà. Cô vận một bộ đồ màu hồng phấn, tóc cô bới cao, để lộ cái ót trắng nõn nà. Cậu Hai Đức kín đáo quan sát khuôn mặt trái xoan của cô, thấy đôi chưn mày của cô được tỉa tót sắc lẻm. Hai má cô dồi một lớp phấn mỏng, và in hình như cô có tô môi son nữa thì phải. Cô đeo một cặp bông tai vàng, đu đưa qua lại mỗi khi cô gật đầu hay lắc đầu. Móng tay cô cũng sơn màu hồng như bộ đồ cô đang mặc, và nhọn hoắc, khiến cậu Hai Đức hơi rờn rợn sợ. Cô yểu điệu thục nữ hết chỗ nói. Đi, đứng, nói, cười gì cô cũng làm ra vẻ thiệt cẩn trọng, tuồng như cô đã tập trước nhiều lần rồi vậy.

Khi bà hội đồng mời hai mẹ con ngồi xuống trước mặt mình và con trai, cô Tư Nhung khẽ gật đầu rồi đặt xuống mặt bàn gỗ cẩm lai một cái dĩa có đựng một món tráng miệng ngó thiệt màu mè, thỏ thẻ nói:

- Thưa bác, cháu có làm món đông sương này gọi là chút quà Tết nhỏ đặng bác và anh Hai thưởng thức.

Bà hội đồng ngắm nghía dĩa đông sương làm thiệt khéo, có năm lớp màu sắc khác nhau. Trên mặt có tỉa hình đôi uyên ương lả lướt, hết sức sắc sảo. Chẳng là ngoài lúc đi học chữ ở tỉnh, cô Tư Nhung còn học thêm lớp nữ công gia chánh nên làm ra những món bắt mắt này là nghề của cô. Bà hội đồng tấm tắc khen món đông sương, trong khi cậu Hai Đức cũng cố gắng cười phụ hoạ cho cô vui lòng. Thiệt tình lúc đó cậu chỉ chạnh nghĩ đến cô Nhàn, thấy thương người yêu bị thua thiệt, làm gì có thể phô bày ra những thứ hào nhoáng như vầy.

Bà hội đồng gọi người làm dọn cơm Tết ra đãi khách. Bữa ăn ngon mà sao cậu Hai Đức thấy vô cùng lạt lẽo. Những mẩu chuyện trao qua đổi lại tuồng như cho có, làm không khí bữa họp mặt thiệt lạnh lùng. Hai bà mẹ nói những chuyện bâng quơ, còn cậu Hai Đức và cô Tư Nhung cũng đối thoại hết sức rời rạc, nói những lời không hồn không vía. Cô Tư Nhung đâm ra mất hứng, chỉ mong sao cho mau hết buổi để ra về. Còn cậu Hai Đức cũng đang mắc nghĩ tới ngày mùng bốn cho lẹ, đặng mẹ con cậu được đón cô Nhàn qua chơi. Bốn người trong bữa ăn, mỗi người theo đuổi một ý nghĩ khác nhau, cuối cùng chào và đưa tiễn nhau khá gượng gạo trong tiếng pháo nổ lẹt đẹt đâu đó trong làng.

Rồi ngày mùng bốn đã tới. Bây giờ là tới phiên cậu Hai Đức quýnh quáng chuẩn bị chờ cô Nhàn qua chơi. Cậu hồi hộp không biết cô Nhàn có nghĩ đến lễ nghĩa mà mang qua biếu bà hội đồng món gì hay không mà không tiện nhắc nhở. Về phần bà hội đồng, bà đang như mất hứng về bữa ăn hôm mùng hai vừa rồi nên cũng chẳng thiết tha gì tới chuyện gặp cô Nhàn, người mà bà vốn coi thường khi nghe qua những người khác méc lại.

Gần chín giờ sáng, cậu Hai Đức thấp tha thấp thỏm đứng trong nhà ngó ra cổng coi cô Nhàn tới chưa. Cái gan cậu là chạy ra ngoài để đón cô vô nhà nhưng cậu không dám. May làm sao, bóng cô Nhàn đã thấp thoáng ngoài cổng. Cô khoan thai bước vào, hai tay bưng một cái nồi nhỏ. Cậu Hai Đức khấp khởi mừng thầm, quay vô phòng báo với bà hội đồng là cô Nhàn đã tới. Tự nhiên, cậu Hai Đức thấy buổi gặp gỡ hôm nay sao giống như một hồi kịch đã diễn hai hôm trước rồi, chỉ khác là cô đào thương lần trước là cô Tư Nhung, còn hồi này là do cô Nhàn đóng vai chánh.

Cô Nhàn kính cẩn chào hỏi bà hội đồng rồi thưa:

- Nhân dịp lần đầu tiên được phép gặp bác, con có kho một nồi thịt heo kho nước dừa để đặng và anh Hai dùng thử.

Nhìn cô Nhàn ăn vận giản dị, mặt mũi không son phấn, tóc thả dài xuống vai, ăn nói mộc mạc, tự nhiên bà hội đồng thấy trong lòng dịu lại. Bà xởi lởi mời cô ngồi xuống khiến cậu Hai Đức vừa ngạc nhiên, vừa mừng thầm. Bà kêu người nhà dọn cơm trắng và dưa giá lên để ba người cùng ăn với món thịt kho hột vịt của cô Nhàn. Thịt heo cô kho thiệt nhừ, phần mỡ vừa đủ để hoà vào cái béo của nước dừa. Hột vịt cô kho vừa mềm, nước thịt kho trong và phơn phớt mỡ. Cậu Hai Đức vừa ăn vừa kín đáo quan sát mẹ, thấy bà đang tận tình thưởng thức tài bếp núc của cô Nhàn. Vừa ăn, bà hội đồng vừa hỏi:

- Cháu ăn học tới đâu rồi?

Cô Nhàn vừa liếc nhìn cậu Hai Đức, vừa dè dặt trả lời:

- Thưa bác, nhà cháu không được thong thả nên cháu chỉ học xong lớp đệ tứ, nhưng sau đó cháu vẫn đọc sách để học hỏi thêm kiến thức và những điều hay lẽ phải.

Bà hội đồng coi bộ hài lòng với câu trả lời của cô Nhàn lắm. Bà vừa nói chuyện, vừa để ý tới những chi tiết khác của cô Nhàn. Bà thấy đôi tay của cô không được thuôn thả như bàn tay búp măng của cô Tư Nhung, nhưng được cái là cô Nhàn không để móng tay dài hay sơn phết gì hết, ngó hết sức giản dị. Khuôn mặt cô nhìn phúc hậu, cô ăn nói từ tốn, dịu dàng. Cậu Hai Đức càng quan sát mẹ càng thấy là bà đã ưng cô Nhàn lắm rồi. Ăn xong, cô Nhàn còn bưng hết chén dĩa xuống bếp, phụ người nhà bưng trà lên uống tráng miệng. Bữa ăn hôm nay khác hẳn với bữa ăn hôm mùng hai với mẹ con cô Tư Nhung. Không khí vừa ấm cúng, vừa thân mật. Ăn uống, trò chuyện xong xuôi, cô Nhàn xin phép về. Cậu Hai Đức ân cần đưa cô ra tới cổng.

Nhìn theo cô Nhàn từ từ khuất bóng sau rặng tre, cậu Hai Đức hân hoan trở vào nhà, hồi hộp ngồi xuống trước mặt mẹ. Bà hội đồng thong thả hớp một ngụm trà sen, nói với con trai:

- Má thấy con ưa cô Nhàn này cũng phải. Nó ăn nói, cư xử đúng là con nhà tử tế, có giáo dục. Cô Tư Nhung đẹp thiệt, nhưng má thấy cô Nhàn mới là người biết quán xuyến việc nhà cho gia đình con sau này.

Cậu Hai Đức xúc động thiệt tình, nhưng chỉ biết ấp úng mấy lời cám ơn mẹ rồi xin phép mẹ được ra ngoài sân một chút cho thoáng. Cậu bước ra trước hiên nhà. Tiếng pháo ngày mùng bốn đã thưa thớt lắm rồi, nhưng sao cậu lại nghe nó vui hơn hôm mùng hai. Không gian thơm thoang thoảng mùi khói pháo, gợi lại cho cậu những ngày tết tươi vui thuở ấu thời. Tết năm nay, cậu Hai Đức được một niềm vui mới, thiệt bất ngờ, thiệt viên mãn. Cậu đã ăn hai mươi cái Tết rồi, nhưng năm nay cậu mới thấy là mình đang hưởng một mùa xuân đầu tiên đầy ý nghĩa.
 

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Buổi sáng cuối cùng ở Chamonix im lặng lạ thường. Suốt đêm qua, tôi đã để cửa sỗ mở toang, nên khi giựt mình thức dậy, ánh sáng trong suốt của núi tràn đầy phòng. Tấm mền len và drap giường trắng lóa như được phủ lân tinh. Không một tiếng động nào từ dưới đường phố vọng lên. Chỉ có hơi lạnh. Tôi nằm co ro và nghĩ đến ly cà-phê đen. Mùi thơm sẽ bốc lên cùng hơi nóng, rồi tan dần vào không khí. Giống như ký ức. Đôi giày đóng đầy đất bùn và gậy trekking đã xếp gọn gàng trong bao duffle cùng với áo quần đi núi từ đêm hôm qua. Chúng nằm bên cửa, sẵn sàng lên đường. Bên ngoài cửa sổ, rặng núi Mont Blanc vẫn kia, vẫn vĩ đại, vẫn trùng điệp, vẫn lặng lẽ xa xăm. Tôi nghĩ đến 11 ngày vừa qua và cảm thấy buồn buồn, làm như có điều gì tôi đã đánh mất, hay đã để quên trên ngọn núi kia, ở đâu đó, trong quãng đường dài tôi đã đi.
Năm nào cũng vậy, tháng 7 tháng 8, mùa mưa, mùa lũ lụt lại về trừng phạt quê hương Việt Nam. Từ rất xa xôi, người Việt khắp nơi thấp thỏm buồn rầu và lo sợ cho cảnh ngập lụt, bão tố hoảng loạn ở nhà, không riêng chỉ miền Trung mà cả miền Nam cũng lụt, miền Bắc và Bắc trung phần bị càn quét dữ dội do bão Bualo, rồi kế đến là bão Matno. Miền Bắc và cả thủ đô Hà Nội mưa bão trước chưa kịp khô, lại ngập nước, đường phố hóa thành sông do vỡ đập nước Lạng Sơn, nước sông dâng cao đỉnh điểm, tại thành phố còn có một số tổ chức cứu trợ, nhưng kẹt là ở các tỉnh miền cao, nước lên quá mau, đa số dân cư phải leo vội lên trú trên những mái nhà cao hơn. Cũng tại xả nước các đập thủy điện nữa v.v…
Đợi, và đợi. Có đến khoảng gần một trăm người xếp hàng đợi. Mới có năm giờ sáng thôi! Trời Đà Lạt đổ sương xuống nghe ướt tóc, ướt vai. Phòng bán vé còn đóng kín cửa. Sáu giờ mới bán vé. Biết vậy rồi, nhưng đám đông người này vẫn đến sớm chờ đợi. Chẳng qua là số xe có giới hạn, mình đến sớm mới mong có xe đi, nếu không thì phải về và trở lại vào ngày mai. Người ta nhìn nhau, như ngầm nói qua đôi mắt rằng đến sớm chắc ăn hơn. Mà không chừng có người đã ngủ đêm trước phòng bán vé để được xếp hàng phía trên cùng.
Tháng 7 trời xanh cao, mùa lên hâm nóng. Mặt đất nung nhiệt ngấm ngầm địa chấn, như muốn cùng người rung vang lời ngân quá khứ. Tháng 7 gọi về hàng phượng đỏ thắm rung rinh chùm nở, thứ lung linh ảo mờ, gần gụi mà xa thẳm, “mù không lối vào...” (TCS). Vang vang trong gió, lời trẻ thơ láng giềng vọng lại đùa vui tiếng nước...
Nếu Thanksgiving ở bên Mỹ mang màu sắc rộn rã chuẩn bị cho mùa Giáng Sinh, thì Thanksgiving bên Canada lại rơi vào Tháng Mười dịu êm, có đủ màu sắc nâu vàng đỏ của lá cây chuyển màu cuối Thu, với màu cam của những trái pumpkins cho lễ hội Halloween . Những ngày này, gia đình tôi chộn rộn với những đợt “thu hoạch” cuối cùng, chuẩn bị dọn dẹp vườn tược sạch sẽ trước khi mùa lạnh đang đến. Theo ý nghĩa nguyên thủy của Thanksgiving là Tạ Ơn đất trời cho mùa màng bội thu, thì năm nay gia đình tôi cũng xin được Tạ Ơn. Mấy cây táo và plum trúng mùa trĩu quả, hái mấy lượt vẫn không hết. Những quả plum tím căng mọng ngọt ngào, vừa đem tặng bạn bè, hàng xóm, vừa để đông lạnh ăn dần, mà vẫn còn mấy rổ tươi đầy ắp. Mùa táo, nhiều gia đình Việt Nam thích đem ngâm chua ngọt, trong khi những người bản xứ làm mứt táo, hoặc sên táo làm apple pie, một trong những món bánh khoái khẩu của nhiều người trong bàn ăn Thanksgiving bên cạnh pumpkin pie .
Nhạc sĩ Hùng Lân mất vào ngày 17/9/1986 tại Sài Gòn. Hôm nay, ngày 17/9/2025 tôi nhớ tới ông. Tính ra đã 39 năm. Ba năm trước, tại nhà thờ Phanxicô Dakao đã có một lễ giỗ 36 năm ngày mất của ông. Linh mục Đỗ Xuân Quế, chủ tế lễ giỗ, đã nói trong thánh lễ: “‘Hôm nay là lễ giỗ thứ 36 của ông Phêrô Hoàng Văn Hương tức là nhạc sĩ Hùng Lân. Ông là người đáng cho chúng ta trân trọng và quý nhớ. Vậy chúng ta hãy cùng nhau cầu nguyện cho ông được vào nước Thiên Chúa. Nếu ông đã được vào rồi thì xin nhớ đến chúng ta là những người đang tiếp tục cuộc hành trình nơi dương thế đang hướng về Nước Trời.” Sau thánh lễ là chương trình tưởng niệm trong đó có tiết mục trình diễn nhạc của Hùng Lân, cả nhạc đạo lẫn nhạc đời. Người dẫn chương trình cho tiết mục này là nhạc sĩ Cao Huy Hoàng, đến từ Phan Thiết. Ông chia sẻ: “Nếu ngày ấy, thầy Hùng Lân qua đời, Chúa hỏi ‘nén bạc của ta đâu?’, thầy có lẽ không trả lời hoặc chưa trả lời kịp thì hôm nay, chúng ta có thể nhìn lại và thấy được rằng nén bạc của thầ
« Chưa gặp em tôi đã nghĩ rằng, có người con gái đẹp như trăng… khi gặp em rõ thấy một bà chằng! » … Chằng tinh, hay chằn tinh là một loài người hay cũng coi là một loài quỷ hung ác. Tùy vào hoàn cảnh, tùy vào người ta gặp, ta đối diện. Nay thế giới có nhiều loại chằn tinh, chằn ở trong mọi lãnh vực, chính trị, văn hoá, kinh tế, giáo dục và cả trong xã hội v.v…Do đấy, ta muốn tìm hiểu nguyên do chằn ở đâu ra. Hẳn là trong văn hóa Nam Bộ Việt Nam - Ấn Độ - Khmer…? Theo tác giả Huỳnh Thanh Bình, chằn là một loại sinh vật truyền kỳ, làm hộ pháp, canh giữ chùa, tháp, chánh điện phật giáo nam truyền và chiếm vị trí quan trọng trong văn hóa và tâm linh của người Khmer nam bộ, phổ biến trong kho tàng truyện kể dân gian và tuồng tích sân khấu của đa phần người Đông Nam Á.
Cả ông ta và tôi cùng cười xòa. Ui, mình đúng là đãng trí thứ thiệt. Phần Lan đã gia nhập Eurozone từ 1999 và dùng Euro ngay từ buổi đầu như những quốc gia thành viên khác. Ngày trước, nhắc đến những thủ đô bắc Âu, người ta thường nghĩ đến Oslo giàu có của Na Uy, Copenhagen trẻ trung của Đan Mạch. Giờ đây, Helsinki dần dà từng bước góp mặt vào danh sách những thủ đô được du khách ưa chuộng. Sức thu hút của thành phố ngày càng tăng. Từ 15 năm nay, Helsinki là một trong những thành phố tân tiến nhất Âu châu.
Bà xỏ chân vào đôi dép, lê lẹp xẹp vào buồng. Bà lấy ra một bịch nhựa trong đó đựng trăm thứ lặt vặt không ra hình thù gì. Bà nhìn trước, ngó sau như người ăn trộm. Chị mua ve chai đứng ở ngoài cửa bếp. Như một việc đã quá quen thuộc, chị đón lấy cái túi, móc vào cái cân xách. Trước kia chị phân loại giấy ra giấy, nhựa ra nhựa, nay thì hai bên đã thỏa thuận với nhau là có một cái giá trung bình cho toàn thể. Bà thì nhìn đăm đăm vào mớ hàng lặt vặt ấy như nhìn một thứ gì quý giá lắm. Mà không quý sao được, vì đó là kết quả của nhiều tuần bà lượm lặt và cất giữ.
Cho tới bây giờ, thỉnh thoảng trong giấc ngủ tôi vẫn nằm mơ tới chuyện thi Tú tài và giật mình tỉnh dậy, mừng húm mà mồ hôi vẫn đổ ra. Trong lần thi Tú Tài I, tôi đã thức đêm thức hôm học đến bị yếu phổi. Chữ “Tú Tài” nặng nhọc với tôi như vậy tuy nghĩa của nó là “đẹp đẽ, có khả năng, tài giỏi”.Ông Tú Xương có lẽ cay đắng với chữ “Tú Tài” không kém gì tôi. Ông vác lều chõng đi thi tất cả 8 lần, từ khoa Bính Tuất (1886) tới khoa Bính Ngọ (1906). Ba lần đầu ông đạp vỏ chuối, tới lần thứ tư, năm Giáp Ngọ (1894), ông mới vớ được cái Tú Tài nhưng là Tú Tài đậu vớt, chữ ngày đó gọi là “Tú Tài Thiên Thủ”. Ông chết với cái danh Tú Tài, chẳng bao giờ kiếm được cái “Cử Nhân” mặc dù vẫn cặm cụi đi thi.
*SONG THAO Tôi chừ chỉ chơi thể thao trên ghế sa-lông, ngồi coi người ta chơi. Thứ tôi coi người ta chơi là hockey, tennis và đôi khi bóng tròn. Mình không còn khả năng thì coi người ta chạy nhảy cũng là một cách chơi. Cách chơi biết mình biết ta. Các ông bạn tôi cũng chơi như tôi. Có điều mỗi người chơi theo ý thích riêng của mình. Ông Hoàng Xuân Sơn, ông Luân Hoán cũng na ná như tôi. Nhưng ông Luân Hoán hơi ngả về bóng tròn. Ông Hồ Đình Nghiêm máu mê hơn. Ông sa đà vào bóng tròn. Thời gian vừa qua, ông coi giò coi cẳng các nữ nhân tranh giải bóng tròn thế giới FIFA một cách mê mệt. Ngày ngày ông bá cáo bà con trên Facebook tường tận về từng cặp chân vàng mà trắng, cô nào đá hay, cô nào chụp banh giỏi, ông rành như có họ hàng thân thiết.
Bạn có thể xem bài này như truyện ngắn. Có thể gọi là nhiều truyện ngắn trong một truyện ngắn, hay là ghép từ nhiều mẩu truyện. Bạn cũng có thể đọc như tùy bút, hay bản tin, hay là vân vân... nghĩa là bất cứ những gì có chữ, có thể đọc lên, có thể nghe được như âm thanh. Đó là những gì tự nhiên hiện lên trong trí nhớ của tôi, những gì tôi bất chợt nghe bên tai khi ngồi bên sông, ven biển, góc rừng, hay khi nửa đêm nhìn ra hàng hiên.


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.