Liên Hiệp Châu Âu vừa áp khoản phạt 140 triệu Mỹ kim lên X, cáo buộc nền tảng X của Elon Musk vi phạm nhiều điều khoản trong Đạo Luật Dịch Vụ Kỹ Thuật Số. Ảnh: chụp lại từ video youtube.
Liên Hiệp Châu Âu vừa áp khoản phạt 140 triệu Mỹ kim lên X, buộc nền tảng của Elon Musk vào một cuộc tranh chấp lớn với Brussels — và kéo theo cả Washington vào vòng đối đầu.
Theo thông báo của Ủy Ban Châu Âu, X vi phạm nhiều điều khoản trong Đạo Luật Dịch Vụ Kỹ Thuật Số: thiết kế dấu kiểm xanh gây hiểu lầm, không thực hiện nghĩa vụ minh bạch trong điều hành nội dung, và từ chối cung cấp dữ kiện công khai cho các nhóm nghiên cứu độc lập. DSA cho phép phạt đến 6% doanh thu toàn cầu của một công ty; mức phạt lần này chỉ là một phần của trần phạt ấy.
Musk phản ứng lập tức. Ông chửi thẳng trên X, rồi kêu gọi giải tán Liên Hiệp Châu Âu để “trả chủ quyền về cho từng nước.” Quan điểm này nhanh chóng được tiếp lời từ các giới chức cao cấp của chính quyền Trump. Ngoại trưởng Marco Rubio gọi khoản phạt là “đòn đánh vào kỹ nghệ công nghệ Hoa Kỳ bởi một chính quyền ngoại quốc.” Chủ tịch Ủy Hội Truyền Thông Liên Bang Brendan Carr nói Brussels đang trừng phạt “một công ty Mỹ thành công chỉ vì nó thành công.”
Phó Tổng thống J.D. Vance, lâu nay giữ vai trò tiếng nói cứng rắn trong tranh luận về công nghệ, cũng xem đây là biểu hiện của xu hướng siết chặt từ châu Âu đối với các nền tảng Mỹ. Trước cả khi khoản phạt được công bố, ông đã chỉ trích châu Âu vì “tấn công các công ty Mỹ vì những lý do tầm thường,” và nhiều lần lên án các kế hoạch hạn chế mạng xã hội trong giai đoạn bất ổn. Tại Hội Nghị An Ninh Munich hồi đầu năm, Vance đả kích các giới chức Brussels và bênh vực Musk trước những tranh cãi liên quan đến bầu cử tại Đức. Sau bài diễn văn ấy, ông còn gặp riêng lãnh đạo đảng AfD Alice Weidel — một cuộc gặp gây nhiều chú ý trên lục địa châu Âu.
Phía Brussels phủ nhận cáo buộc kiểm duyệt. Henna Virkkunen, phụ trách hồ sơ kỹ thuật số của Ủy Ban Châu Âu, nhấn mạnh rằng luật chỉ đòi hỏi các công ty phải gỡ bỏ nội dung phi pháp, giải thích cách điều hành thông tin và bảo đảm dữ kiện được mở cho nghiên cứu. “Tuân thủ thì không bị phạt,” bà nói.
Căng thẳng tăng thêm khi chính quyền Trump vừa công bố chiến lược an ninh quốc gia mới, kêu gọi khôi phục học thuyết Monroe để cản trở ảnh hưởng châu Âu, đồng thời thúc đẩy “sức kháng cự ngay trong lòng các nước châu Âu” đối với đường hướng hiện nay của khối. Văn kiện mô tả châu Âu đang đối diện “nguy cơ xóa mòn văn minh” — một nhận định khiến nhiều cựu lãnh đạo Âu Châu phản bác mạnh. Carl Bildt gọi văn kiện này dùng “ngôn ngữ chỉ thấy ở Kremlin.” Cựu đại sứ Pháp Gérard Araud viết rằng phần nói về châu Âu “không khác gì một bản cương lĩnh cực hữu,” củng cố quan điểm lâu nay rằng Trump xem châu Âu như đối thủ chính trị.
Khoản phạt 140 triệu chỉ là điểm khởi phát. Điều phơi bày rõ hơn là khoảng cách giữa hai cách nhìn: châu Âu xem luật là hàng rào cần thiết để giữ trật tự trên môi trường mạng; Washington, dưới nhiệm kỳ Trump, xem đó là đòn bóp nghẹt kỹ nghệ Mỹ. Và Musk đứng ngay trung tâm, khiến sự đối đầu trở nên công khai và sắc bén hơn.
VB tóm lược
Nguồn: Rebecca Schneid, TIME, 19/11/2025
Gửi ý kiến của bạn
