Hôm nay,  
Việt Báo Online

Con Gà Trong Võ Thuật

21/03/201700:05:00(Xem: 6410)
Con Gà Trong Võ Thuật

Ga Choi 1


MỘT CHÚT TÂM TÌNH VỚI BẠN ĐỌC:


Cho tới Tết Nguyên Đán năm ĐINH DẬU này, đã qua hơn hai mươi mùa xuân, người viết vẫn chung thủy cùng bạn đọc, cùng Việt Báo để mỗi năm cống hiến một bài viết về Võ đạo, Võ học và Võ thuật. Hầu hết các bài viết đặt trọng tâm vào phân tích, khảo luận võ học trên lãnh vực lịch sử, triết lý và kỹ năng võ công của nhiều môn võ khác nhau như võ Truyền thống Việt Nam, võ Thiếu Lâm, Thái Cực quyền, Phật Gia quyền, Kiến An quyền, Vịnh Xuân, Đường Lang quyền, võ Nam Dương, võ Thái Lan .v.v.. Bạn đọc đã tán thưởng, đón nhận nhiệt tình, nhưng có lẽ cũng còn có độc giả cho rằng: "Rằng hay thì thật là hay..." nhưng quá nặng về triết lý, chuyên môn kỹ thuật nên hơi "khô" chưa đem lại nhiều tính giải trí, thư giãn cho người đọc.

Trong dịp xuân về, có lần một nhà thơ nổi tiếng đương đại yêu võ thuật (người đã khơi nguồn cảm hứng cho người viết) có gợi ý: "giá mà mỗi bài võ của mỗi năm mới mang tên hay có biểu tượng một loài vật trong 12 con giáp của năm ấy thì... tuyệt!). Hảo ý cực kỳ ấn tượng này cứ canh cánh bên lòng, mãi đến nay mới thể hiện được.

1. Thập Nhị Địa Chi trong Âm lịch và Ngũ hình trong võ thuật:

Thập nhị địa chi có 12 con giáp (Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất, Hợi) mà trong võ học hầu như chỉ có võ của chùa Thiếu Lâm mới chiêm nghiệm, mô phỏng các động tác của một số loài vật, linh cầm, mãnh thú để chế tác ra các chiêu thức võ thuật. Trong số các con vật được mô phỏng, người ta chỉ đặc biệt chú trọng và đề cập đến 5 mô hình đặc thù (the five distinct styles) là Rồng, Cọp, Beo, Rắn và chim Hạc (Long, Hổ, Báo, Xà, Hạc). Vậy thì làm sao mà viết "Võ Chuột" cho năm Tý, "Võ Dê" cho năm Mùi, "Võ Lợn" cho năm Hợi, "Võ Chó" cho năm Tuất. Võ thuật Trung Hoa có Võ Khỉ (Hầu Quyền) nhưng không được các học giả võ học xếp vào 5 mô hình linh cầm mãnh thú nói trên. Con gà hầu như không được chú trọng trong võ thuật Thiếu Lâm chính thống, tài liệu võ thuật về con Khỉ và loại gia cầm này rất hiếm lại mơ hồ, không nhất quán. Tuy nhiên cũng rải rác có một vài chiêu thức có liên quan đến con gà (hiếm) như tư thế "Kim Kê Độc Lập" (Gà Vàng đứng một chân, golden rooster stands on one leg) trong Thiếu Lâm Mai Hoa quyền, Võ Đang Thái Cực quyền, Kim Kê quyền, Kiến An Nhật Nguyệt quyền. Thế Kim Kê Độc Lập trong các bài quyền nói trên đều có hình tượng Tấn pháp giống nhau: Hạc tấn (cũng được gọi là Kim Kê tấn), nhưng nhân dáng và bộ vị hai tay hoàn toàn khác nhau.

Vo Kim ke 3
Kim Kê tấn.



2. Con gà với “Võ Tàu” và “Võ Ta”

Xưa người ta gọi võ dân tộc, võ dân gian là VÕ TA, tức võ cổ truyền Việt Nam ngày nay để phân biệt với "VÕ TÀU" có xuất xứ hoặc du nhập từ Trung Hoa. Như trên đã nói, VÕ TÀU không coi trọng, không mặn mòi với loài gà, thế nhưng ở một số quốc gia Đông Nam Á kỹ chiến thuật gà chọi lại được trọng dụng và khai thác đưa vào dòng võ chiến đấu đối kháng và tự vệ như Miến Điện (THAING hay Bando), Nam Dương (Pencat Silat) Thái Lan (Muay Thai) hay Việt Nam (VÕ TA, võ cổ truyền Việt Nam). Từ trước năm 1975, ở miền Nam Việt Nam cũng đã có một vài hệ phái võ cổ truyền áp dụng kỹ năng chiến đấu của gà chọi hình thành một võ phái nổi tiếng và khá đông môn sinh là Kim Kê môn hay Kim Kê quyền Tây Sơn Nhạn, vị Chưởng Môn là võ sư Đặng Vân Anh. Các đệ tử võ phái thường mang họ Kim (nữ) và Kê (nam).

Những giai thoại, chi tiết về loài gà có liên quan đến võ thuật chưa hết, nhưng trong khuôn khổ hạn hẹp, ở đây chúng ta sẽ chỉ chú tâm vào một thể loại Võ Gà Việt Nam ấn tượng nhất, ý nghĩa nhất, không chỉ là niềm tự hào cho dòng võ dân tộc Việt Nam mà còn là vì người sáng tạo ra môn võ này đã góp công lớn vào công cuộc cứu quốc an dân, giữ vững giang sơn, trợ lực hai người anh hào kiệt thống lĩnh quân dân Việt Nam đánh tan 30 vạn tinh binh nhà Thanh xâm lăng tổ quốc ta cách đây hơn 200 năm. Đó là một trong Tây Sơn tam kiệt: Nguyễn Lữ.

Nhìn chung, có lẽ môn võ Gà mới lạ này không có nhiều tuyệt kỹ công phu, chiêu thức không "điệu nghệ" hoa mỹ bằng võ thuật Thiếu Lâm nhưng lại nổi trội ở tính chiến đấu thực dụng, đơn giản, học mau đạt kết quả, thích hợp cho việc huấn luyện nhanh đáp ứng nhu cầu chiến đấu khẩn cấp và trận mạc.

Vo Kim ke 4
Các đệ tử võ phái Kim Kê thường mang họ Kim (nữ) và Kê (nam).



3. Đông Định Vương Nguyễn Lữ, “Võ Gà Chọi” Hùng Kê Quyền

Tây Sơn tam kiệt có 3 anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ và Nguyễn Lữ. Đó là một gia đình gồm những thiên tài võ thuật và quân sự. Nguyễn Nhạc và Nguyễn Huệ có thể hình cao to uy vũ, riêng Nguyễn Lữ thì lại có dáng dấp nho sinh mảnh khảnh, lúc nhỏ có khuynh hướng giỏi văn hơn võ, sở thích là thuật chọi gà. Cùng chí hướng và hoài bão trừ tàn khử bạo, kiến quốc an dân, Nguyễn Lữ cũng cố gắng cùng hai anh khổ luyện võ công để trở thành một võ lâm cao thủ. Nguyễn Nhạc giỏi kiếm thuật, Nguyễn Huệ có tài sử dụng côn và thương xuất chúng, Nguyễn Lữ thiên về nhu hơn cương, giỏi về Miên quyền và khoái kiếm (cách đánh kiếm rất nhanh). Từ thuở hàn vi, Nguyễn Huệ đã có sức mạnh và võ công siêu phàm, nổi tiếng với bài Nghiêm thương dũng mãnh, giới võ lâm giang hồ thuở ấy nể phục Thương pháp tuyệt vời của Nguyễn Huệ, cho rằng thương thuật của Nguyễn Huệ có thể sánh với La nguyên soái (La Thành) đời Đường và Tổng giáo đầu Lâm Xung trong Thủy Hử. Giống như Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ có biệt tài quan sát, phân tích, nghiền ngẫm sự vật để lãnh hội và sáng tạo thành kỹ thuật võ công. Khi xem các cuộc chọi gà, Nguyễn Lữ chăm chú các động tác vươn, vờn, ngoắc đầu, vỗ cánh, mổ và đá liên hồi của các chú gà đá thiện chiến. Nguyễn Lữ thích thú nhất là kế nghi binh của một chú gà giả thua quay đầu bỏ chạy, bất thình lình quay ngoắt lại mổ và đá tới tấp vào con gà địch thủ đang hăm hở đuổi theo mất cảnh giác, hoặc phóng vọt lên cao và xà xuống đá liên hoàn vào đầu địch thủ, khác nào chiêu Hồi mã thương lợi hại. Lần khác, Nguyễn Lữ chứng kiến một con gà trống không cao to bằng đối thủ là một con gà chọi "mặt đỏ mào dầy", nhưng sau một hồi đấm (mổ) đá ác liệt, gà chọi "mặt đỏ mào dầy" bỏ chạy như... vịt. Nguyễn Lữ chiêm nghiệm ra rằng thể tạng cao lớn chưa hẳn là yếu tố tối ưu để chiến thắng mà cần có kỹ thuật (cách đánh cho khéo), tốc độ (phải thật nhanh) và "chiến lược" (mưu mẹo). Từ đó ông rút ra bài học: Thấp có thể đánh cao, nhỏ có thể thắng lớn, yếu có thể đánh mạnh. Dựa trên công trình nghiên cứu tỉ mỉ, công phu và nguyên lý đó, Nguyễn Lữ tức Đông Định Vương sau này, thái dụng, cải biến, sáng tạo thêm thành chiêu thức võ thuật, hệ thống hóa đòn đánh, đá của gà chọi thành một môn võ mới lạ: VÕ GÀ CHỌI, rất hiệu quả trong cận chiến, trong khi đó Nguyễn Huệ (Bắc Bình Vương, rồi Quang Trung hoàng đế sau này) cũng sáng tác một bài quyền chiến đấu đầy tốc độ và uy lực: Bài Yến Phi quyền. Dân gian thuở ấy rất thích nét đẹp dũng mãnh của Yến Phi quyền, gọi và VÕ ÉN BAY, lại kháo nhau rằng con gà là loại gia cầm... có võ cho nên mới có bài Võ Gà Chọi. Vốn là một người văn võ song toàn, nghe dân chúng gọi võ của mình là VÕ GÀ CHỌI, không êm tai chút nào, Đông Định Vương bèn đặt tên cho sáng tác võ thuật của mình là HÙNG KÊ QUYỀN còn được truyền thụ phổ biến đến ngày nay.

HÙNG KÊ QUYỀN
Lưỡng kê giao thủ thủy tranh hùng
Song túc tề phi trảo thượng xung
Trấn ải kim thương như Bạch Hổ
Thủ quan ngân kiếm tựa Thanh Long
Xuyên hầu độc tiễn tăng ư trác
Hồi thủ đơn câu thọ tứ hung
Khiêu, tẩu, vượt, trầm thiên sở tứ
Nhu, cương, cường, nhược tận kỳ trung.

Dịch nghĩa:

Hai con gà chọi nhau để tranh hùng
Hai chân cùng bay, móng chân đâm hất lên
Trấn biên ải, cây thương vàng như cọp trắng
Giữ cửa quan, lưỡi kiếm bạc tựa rồng xanh.
Mũi tên độc đâm vào hầu được cất giấu từ mỏ gà (mổ thóc)
Quay đầu móc đâm vào ngực kẻ địch
Chạy, nhảy lên, luồn, hụp xuống là thế trời cho
Mềm, cứng, mạnh, yếu, tất cả đều trong bài quyền này.


Vo Kim ke 5
Các đệ tử võ phái Kim Kê thường mang họ Kim (nữ) và Kê (nam).



Xuân Đinh Dậu sảng khoái với Hùng Kê Quyền để nhớ lại Xuân Kỷ Dậu với chiến thắng Đống Đa Ngọc Hồi bất diệt.

Mong rằng bạn đọc sảng khoái với môn Võ Gà dân dã trong những ngày Xuân tươi đẹp Đinh Dậu này, tinh thần dân tộc và hào khí dâng lên để chúng ta cùng nhớ về một mùa Xuân đại thắng của dân tộc trước quân xâm lược hung hăng, tàn ác dày xéo non sông, tàn sát đồng bào ta: Đó là chiến thắng Đống Đa Ngọc Hồi năm Kỷ Dậu 1789 Quang Trung Nguyễn Huệ đã thống lĩnh quân dân Việt, ngự giá thân chinh đánh tan 30 vạn (có tài liệu nói 50 vạn, Tàu nói 20 vạn) quân giặc ngoại xâm phương Bắc ào ạt như thác lũ xâm phạm tổ quốc ta, các danh tướng Tàu Tôn Sĩ Nghị, Sầm Nghi Đống, Hứa Thế Hanh đều thảm bại và đền tội. Với chiến lược thần tốc và chiến thắng oanh liệt Đống Đa Ngọc Hồi đúng ngày mồng 5 Tết Kỷ Dậu, Nguyễn Huệ trong Tây Sơn tam kiệt đã đánh đuổi giặc ngoại xâm, giữ yên bờ cõi toàn vẹn, bảo vệ dân lành được dân Việt nhớ ơn và ngưỡng mộ, giới quân sự thế giới tôn vinh là một thiên tài quân sự, một Napoleon Bonaparte phương Đông...

... Đến đây chắc chúng ta có thể tạm ngưng tản mạn được rồi, miên man mãi, không khéo lại tránh được cái "khô" mà vướng phải cái "nhạt" thì khổ quá! Vậy thì xin mượn ý Tố Như tiên sinh để... "lưu luyến tạm chia tay", hẹn bạn đọc mùa Xuân sau nhé...

"Võ (Gà) nhà quê tản mạn dông dài
Mua vui cũng được một vài... "quát tơ" (1 quarter = 15 phút)

Võ sư Nguyễn Lâm

Thiếu Lâm Kiến An Công Phu VN, Võ Cổ Truyền Việt Nam

20/03/201700:05:00(Xem: 3985)
Tết là pháo, là câu đối, là bánh chưng, dưa hành, nhưng còn một điều không thể thiếu trong mấy ngày Tết - là cờ bạc.
19/03/201700:05:00(Xem: 11681)
Lê Thương, một nhạc sĩ tài ba, một vị thầy giáo tài giỏi, đức độ, một người nặng lòng với nước non, một nghệ sĩ lãng mạn với tâm hồn bay bổng thanh cao.
18/03/201700:05:00(Xem: 2943)
Nhưng khi chuyển sang tiếng Việt, dường như bài thơ mất đi cái không khí lạ lẫm của sự so sánh và liên tưởng giữa họa sĩ và thi sĩ, giữa họa và thơ.
17/03/201700:05:00(Xem: 3919)
Buổi trưa này thuộc vào mùa gì nhỉ, anh lẩm nhẩm tính toán. Vâng đầu mùa xuân.
16/03/201700:05:00(Xem: 7625)
Cuối tháng tư 75, Cộng quân chiếm miền Nam, coi giáo sư biệt phái là thành phần khả nghi, có tội như các sĩ quan hiện dịch.
15/03/201700:05:00(Xem: 4783)
Khi có ý định phiêu lưu du lịch Cuba, một cảm giác hồi hộp lạ lùng dấy lên trong chúng tôi.
14/03/201700:05:00(Xem: 3159)
ngồi bó gối tự hỏi – Bao giờ? Bao giờ?
13/03/201700:05:00(Xem: 6019)
K bỏ ống nghe xuống, hình như cố nín thở. Không bận tâm quay lại phía tôi, cô nhìn đăm đăm ra ngoài cửa sổ, búi tóc to sau gáy treo lửng lơ, cũng tựa như kiểu cô đang lơ lửng đâu đó.
12/03/201700:05:00(Xem: 3346)
Đã qua rồi, thuở thần tiên!
11/03/201700:05:00(Xem: 5634)
Tôi vẫn nhớ rõ hình ảnh buổi sáng hôm đó, tuy đã nhiều năm trôi qua.
10/03/201700:05:00(Xem: 3438)
Năm 2016 là năm đầy 100 tuổi của cơ quan National Park Service (NPS), được Quốc Hội Mỹ lập ra để điều hành hệ thống công viên nay gồm 413 đơn vị, trong đó 59 đơn vị là công viên quốc gia.
09/03/201700:05:00(Xem: 10650)
Cuộc bầu cử tổng thống Mỹ vừa qua, có một ứng viên nhẩy ra biểu diễn thế “vô chiêu” này và đại thắng thật.
08/03/201700:05:00(Xem: 5053)
Gần đây, cái tên Vanessa Vân Ánh Võ đã trở thành một khuôn mặt nghệ sĩ quen thuộc với cộng đồng người Việt California.
07/03/201700:05:00(Xem: 2856)
Thơ viết trên máy bay
06/03/201700:05:00(Xem: 6483)
Từ ngày được vô can trong vụ cướp nhà ông Thượng Nguyễn nhờ có những lời làm chứng công bằng của Nhung, con gái khổ chủ, thì Sinh bỗng đổi hẳn tính nết.
Tin công nghệ
Trong năm 2018, theo số liệu của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), số ca mắc bệnh sởi tại Châu Âu tăng kỷ lục. Cụ thể, WHO cho biết số lượng bệnh nhân sởi đã tăng 30% trong năm 2018. Một trong những nguyên nhân khiến bệnh sởi lây lan là phong trào chống tiêm vaccine tại nhiều nước ở Châu Âu và Mỹ.
Khoảng giữa tháng 02/2019, tại một hội nghị dành riêng cho Philippines, Google tuyên bố sẽ mở rộng chương trình Google Station để bắt đầu cung cấp WiFi miễn phí tại các khu vực công cộng, đông dân cư ở Philippines.
Tháng 02/2019, cuộc chiến pháp lý giữa Apple và Qualcomm đang dần trở nên căng thẳng và chưa biết lúc nào sẽ kết thúc. Tuy nhiên, sau một thời gian dài kiện tụng, dường như cán cân lợi thế đang nghiên dần về phía của Qualcomm, buộc Apple phải thay đổi các thiết bị của hãng thị trường Đức
Opportunity đã đến Thung lũng Perseverance vào tháng 06/2018. Góc nhìn của nó được xây dựng lại trong một ảnh khảm được chụp bởi Navcam của Mars Explective Rover
Khoảng giữa tháng 02/2019, một số nguồn tin cho biết, Airbus đã chính thức ngừng lắp ráp chiếc máy bay chở khách lớn nhất thế giới có tên A380. Ra đời với nhiệm vụ vận chuyển một lượng lớn hành khách nhưng hiện nhu cầu đã không còn. Các hãng hàng không ưa chuộng những model máy bay nhỏ hơn và hoạt động hiệu quả hơn A380.
Khoảng giữa tháng 02/2019, một số nguồn tin cho biết, Facebook có thể sẽ phải nộp khoản tiền phạt hàng tỷ USD như một phần của thỏa thuận với Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ (FTC).
Sau một ngày dài làm việc mệt mỏi, ai cũng sẽ mong muốn lên giường, đắp chăn và ngủ một mạch đến sáng mà không bị làm phiền. Theo lý thuyết là như vậy, còn với các cặp đôi lại khác. Việc ngủ chung giường đôi khi lại biến thành một vấn đề khó chịu.
Một số nhà lập pháp Ấn Độ đã cho rằng việc sử dụng Tik Tok khiến thanh thiếu niên và cả người trường thành Ấn Độ tham gia vào những hành vi làm suy thoái văn hóa. Do đó, họ yêu cầu chính phủ Ấn Độ cần có những biện pháp ngăn chặn Tik Tok.
Ngoài smart TV chính thống, Samsung cũng có thêm một số TV với phong cách độc đáo như The Frame và Serif TV. Những chiếc TV đặc biệt về cơ bản ưu tiên thiết kế hơn những thứ khác. The Frame biến thành một tác phẩm nghệ thuật khi TV tắt, trong khi Serif TV trông giống như một món đồ nội thất sang trọng
Khoảng giữa tháng 02/2019, một số nguồn tin cho biết, chiếc điện thoại đầu bảng LG G8 sắp ra mắt có thể sẽ được tích hợp công nghệ Crystal Sound OLED, biến toàn bộ màn hình OLED thành loa. Đây là công nghệ hiện đang được LG tích hợp trên các dòng TV OLED cao cấp.
Những hacker mũ đen đang thử nghiệm một kĩ thuật mới, cho phép đưa những mã độc có đuôi .exe của Windows lên máy tính chạy MacOS của Apple.
Bộ ba Galaxy S10 dự kiến sẽ ra mắt vào ngày 20/02/2019 hứa hẹn mang đến cho người dùng hiệu suất xử lý cao, trải nghiệm mượt mà và chất lượng camera đỉnh cao. Bên cạnh đó, nhiều khả năng Samsung cũng sẽ đặt giá Galaxy S10 thấp hơn so với các mẫu iPhone cao cấp nhất hiện hành.
Hồi tháng 12/2018, doanh số iPhone XR suy yếu tại nhiều thị trường khiến sản lượng cung ứng màn LCD của Japan Display, đối tác cung cấp màn LCD hàng đầu cho Apple suy giảm tới 30%.
Khoảng giữa tháng 02/2019, Tim Cook, CEO Apple, đã xác nhận rằng hãng đang điều tra một ứng dụng cho phép những người đàn ông ở Ả Rập - Saudi theo dõi phụ nữ và điều khiển họ từ xa. Ứng dụng có tên Absher, được thiết kế để ghi danh hộ chiếu, giấy khai sinh một cách đơn giản. Nhưng khi sử dụng thực tế, người dùng còn thấy có một lựa chọn để định vị, điều khiển một 'đối tượng' khác bằng cách giới hạn hộ chiếu và không cho họ ra khỏi đất nước.
Ngày Valentine năm 1990, bay 4 tỉ dặm từ Mặt trời, tàu vũ trụ Voyager 1 nhìn lại một lần cuối cùng để chụp lại tấm chân dung gia đình Hệ mặt trời đầu tiên. Ảnh chân dung hoàn chỉnh là bức tranh khảm 60 khung hình được tạo ra từ điểm mấu chốt 32 độ so với mặt phẳng hoàng đạo. Trong đó, các khung camera góc rộng của Voyager quét qua bên trong Hệ mặt trời ở bên trái, liên kết với quả bóng khí khổng lồ sao Hải Vương, hành tinh ngoài cùng của Hệ mặt trời, ở phía bên phải.