Hôm nay,  

Fast Food Hay Fat Food

02/03/200700:00:00(Xem: 6154)

Fast Food Hay Fat Food

Fast food là một hiện tượng đặc thù của xã hội Bắc Mỹ. Chỉ riêng tại Hoa Kỳ cũng có trên 300.000 nhà hàng Fast Food các loại...Vì sao kỹ nghệ nầy quá phổ biến như vậy" Câu trả lời rất đơn giản là, ăn Fast Food vừa ngon, vừa tiện, vừa nhanh và lại cũng vừa túi tiền của mọi người! Fast Food không ngừng phát triển và bành trướng thêm lên mỗi ngày. Sự thành công nầy một phần cũng nhờ tính chất bình dân của nó, và cũng như sự đáp ứng mạnh mẽ của quần chúng các giới, nhất là giới choai choai và trẻ em.

Nói về quảng cáo, khuyến mãi thì rất là khoa học và rất táo bạo. Mua một tặng một, mua món nầy tặng thêm món khác, tặng phiếu ăn miễn phí, tặng phiếu đổ xăng, xổ số rút thăm trúng quà hoặc trúng những giải thưởng đáng giá như những chuyến du lịch chẳng hạn! Mục đích quảng cáo thường nhắm vào giới khách hàng trẻ tuổi và giới thiếu nhi, như tặng đồ chơi, hình tượng, posters mang hình các tài tử, các lực sĩ tên tuổi đang sáng chói…Họ cũng thỉnh thoảng bảo trợ các cuộc tranh tài thể thao, các công trình có tính cách phúc lợi công cộng tại địa phương vv… Họ thường xuyên nghiên cứu thêm những sản phẩm mới, những món ăn mới lạ để thích nghi vào thị hiếu và tập tục ăn uống của từng quốc gia.

Fast Food ngày nay đã vượt khỏi ranh giới Bắc Mỹ để có mặt khắp năm châu bốn biển! Fast Food đã trở thành một sắc thái tiêu biểu trong cuộc sống của chúng ta. Kỹ nghệ Fast Food được trang bị với đầy đủ các phòng thí nghiệm về dinh dưỡng thật tiên tiến, họ có cả một đại học, nhiều trung tâm nghiên cứu hiện đại để huấn luyện nhân viên. Đọc đến đây chắc các bạn cũng đã hình dung được một vài tên tuổi nổi bật của ngành kỹ nghệ thức ăn nhanh nầy rồi!.

* Mặt Trái Của Fast Food

Các nhà dinh dưỡng học đều cho rằng Fast Food chứa nhiều Calories (ăn nhiều dễ bị mập phì đó!), nhiều đường, nhiều muối sodium, nhiều chất béo, cũng như nhiều cholesterol. Ăn Fast Food thường xuyên rất có hại cho sức khỏe.

- Calories: để duy trì một sức khỏe tốt, The American Heart Association khuyến cáo mỗi ngày chúng ta cần: 

  * tổng số Calories do thức ăn, thức uống đem vào là 2000 Calories, trong số nầy năng lượng do chất béo tạo ra phải dưới 30%. Nên hạn chế số chất béo ăn vào không được hơn 70 gr/ngày (1 gr chất béo tạo ra 9 Cal). Muốn tính nhu cầu năng lượng thì lấy số cân nặng bằng pounds nhân cho 15 cho người năng hoạt động và cho 13 nếu là người tà tà ít hoạt động.

- Cholesterol do thức ăn  mang vào không được quá 300 mg.

Các chất bột đường (carbohydrate), đạm (Protein), và chất béo (Lipid, fat) đều tạo ra năng lượng Calories. Trên nguyên tắc, nếu số Calories ăn vào nhiều hơn nhu cầu cần thiết thì sẽ dễ bị lên cân và mập phì ra. Muốn giảm cân thì phải ăn ít lại hoặc phải vận động hay tập thể dục thường xuyên để đốt bớt số Calories thặng dư.

- Đường và chất bột đường (Carbohydrate): đường (sucrose, saccharose) thường có nhiều trong bánh, kẹo, cà rem, chocolat và trong các loại nước ngọt có gaz.

Trong sữa bò, đường là lactose,và đường của trái cây là fructose. Chất bột đường là tinh bột, bánh mì, khoai tây và các loại pasta vv…Về mặt năng lượng, mỗi 1gr đường hoặc chất bột đường đều tạo ra 4 Calories (kcal). Mỗi lon Coca hay Pepsi 355ml, loại regular có chứa  lối 8- 9 muỗng café đường, với số năng lượng tạo ra là khoảng 180 Cal.

Vấn đề quan trọng của fast food là những loại thực phẩm có chỉ số đường huyết hay glycemic index  (GI) quá cao...GI là vận tốc chuyển hóa của đường hay carbohydrate ra thành glucose để vào trong máu. Một thức ăn có GI càng cao thì đường lượng trong máu càng tăng nhanh. Trong fast food, những thực phẩm có GI cao là các loại đường cát, bánh mì và các loại bánh làm từ bột quá trắng, quá nhuyễn và quá tinh khiết, các loại nước ngọt như coca, pepsi, các loại bánh biscuits, cookies, crackers, khoai tây, chip, fries, donuts, muffins, bagel, và beer (có đường maltose). Đường lượng tăng càng nhanh thì tuyến tụy tạng (pancreas) tiết càng nhiều Insulin để giúp đem glucose vào tế bào nhằm mục đich tạo năng lượng và rút đường huyết xuống mức bình thường.

Ở bệnh tiểu đường loại II, tức bệnh chúng ta thường hay gặp nhất, tế bào đôi khi thay đổi “ổ khóa” nên “chìa khóa” Insulin không thể mở cửa để đem đủ số glucose cần thiết vào trong tế bào, người ta gọi là Insulin Intolerance. Glucose trong máu còn quá nhiều (hyperglycemia) nên tụy tạng vẫn phải tiếp tục tiết thêm Insulin hoài (hyperinsulinism). Tình trạng nầy càng trầm trọng hơn đối với những người đã bị mập phì sẵn cũng như đối với người ít chịu vận động và tập thể dục thường xuyên. Insulin, không những chỉ giúp đem glucose vào tế bào, mà nó cũng còn làm giới hạn việc loại bỏ chất béo trong cơ thể...Ngoài ra sau bữa ăn, chất bột đường carbohydrate cũng kích thích cỏ thể sản xuất ra chất enzyme Lipoprotein lipase (LPL). Chất sau nầy có khuynh hướng làm gia tăng sự tích tụ và tồn trữ của mỡ.

- Muối Sodium. Hằng ngày chúng ta đều cần một lượng muối tối thiểu để thay thế và bù đấp lượng sodium đã được cơ thể sử dụng trong công việc biến dưỡng của nó.Đây là muối ăn  sodium chloride  mà chúng ta dùng để nêm nếm đồ ăn.

Nhu cầu sodium của cơ thể là từ 1000-3000mg/ngày, tương đương với ½ - 1 muỗng café muối bọt. Muối  bếp chứa 40% sodium…Sodium không những chỉ có ở muối ăn mà thôi, chúng còn có thể hiện diện dưới dạng muối ẩn trong các loại thực phẩm biến chế theo lối công nghiệp, trong thịt nguội, trong đồ hộp như sodium benzoate, sodium nitrite (trong sausage, hot dog, smoked meat, salami, lạp xưỡng vv…), sodium acid pyrophosphate, sodium bicarbonate (bột nổi để làm bánh, baking powder ), sodium phosphate và monosodium glutamate (MSG ) tức là bột ngọt. Ăn nhiều muối quá có thể có hại cho tim, cho thận và có thể làm gia tăng áp suất động mạch dễ đưa đến tai biến mạch máu não (stroke).

- Chất béo bão hòa (saturated fat): thực phẩm chứa nhiều chất béo là nguyên nhân làm gia tăng lượng cholesterol trong máu, xơ cứng động mạch (atherosclerosis), tăng áp huyết và làm tắc nghẽn mạch vành nuôi tim, dẫn đến các chứng bệnh về tim mạch như làm đau thắt ngực (infarctus), hoặc gây tai biến mạch máu não...Chất béo bão hòa là chất béo xấu. Loại nầy thường có nhiều trong thịt, mỡ của các loài động vật, và trong bơ sữa. Thực vật chứa rất ít chất béo bão hòa, ngoại trừ dầu dừa (coconut oil), nước cốt dừa (coconut cream, coconut milk) và dầu cọ (palm oil) đều chứa một tỉ lệ chất béo bão hòa thật là cao. Hãy cẩn thận đối với 3 chất nầy!

 - Cholesterol là gì" Đây là một loại chất béo. Cholesterol không tạo ra năng lượng. Nhiệm vụ của cholesterol là giúp tạo ra những hormones (estrogen, androgen, progesteron, cortison vv…). Cholesterol cần thiết cho hoạt động của hệ thần kinh, cho sự thành lập màng tế bào, cũng như trong việc sản xuất ra các muối mật giúp cho sự tiêu hóa…

Phần lớn 80% Cholesterol do gan sản xuất ra, phần còn lại do thực phẩm gốc động vật đem vào từ bên ngoài. Cholesterol có nhiều trong thịt, mỡ, da gà, trong đồ lòng (tim, gan, bao tử, thận, óc), trong cá, tôm, tép, cua, sò, trong lòng đỏ hột gà, trong sữa bò, bơ, cheese, creams vv… Chất béo bão hòa có khuynh hướng kích thích gan sản xuất thêm nhiều cholesterol và làm tăng hàm lượng chất nầy trong máu.

Ở người có sức khỏe tốt,  cơ thể tự điều tiết sự sản xuất cholesterol và giữ hàm lượng ở mức độ bình thường. Trong máu, cholesterol được chuyển vận bởi 2 loại Lipoprotein. Nếu được chuyển vận bằng loại Lipoprotein có tỷ trọng cao thì được gọi là high density lipoprotein (HDL), đó là cholesterol tốt...

Ngược lại, nếu được Lipoprotein có tỷ trọng thấp, low density lipoprotein (LDL) chở thì gọi là cholesterol xấu…Một tỷ lệ cholesterol xấu LDL quá cao, là một trong nhiều nguyên đưa đến tình trạng nghẽn mạch và các bệnh chứng về tim mạch nói chung … Cholesterol tốt HDL giúp vào việc chuyển vận  cholesterol xấu từ mạch máu để đem bớt về gan.

 -Triglyceride là gì" là một loại chất béo rất cần thiết cho cơ thể và là nguồn năng lượng chính yếu được dự trữ trong các mô mỡ. Trigyceride phần lớn do thực phẩm mang vào và phần còn lại do cơ thể tự tổng hợp qua tiến trình chuyển hóa năng lượng.

Trong máu, Triglyceride được một loại lipoprotein có tỷ trọng thật thấp chuyển vận, đó là VLDL (very low density lipoprotein)...Cũng như chất béo bão hòa, triglyceride là một loại lipid rất xấu. Hàm lượng Triglyceride cao trong máu sẽ dẫn đến các bệnh về tim mach. Bánh, kẹo ngọt, đường và rượu đóng vai trò quan trọng trong việc làm tăng Triglyceride trong máu. Vận động và tập thể dục thường xuyên sẽ làm giảm Triglyceride xuống đồng thời cũng giúp làm tăng cholesterol tốt lên và làm giảm cholesterol xấu xuống!

- Chất béo Trans (Trans fat) là gì" Kỹ nghệ thực phẩm và bánh kẹo thường sử dụng những loại dầu thực vật đặc biệt trong việc sản xuất. Các dầu nầy được cho thêm Hydrogen qua phương pháp Hydrogenation, nhằm mục đích đem chúng từ thể lỏng sang thể bán lỏng hoặc thể rắn chắc. Đặc điểm của dầu hydrogenated là giúp cho món hàng không trỉnh mỡ mà tươi ráo và hấp dẫn người tiêu thụ. Phương pháp hydrogenation đã làm sinh sản ra một loại chất béo không bão hòa rất xấu, đó là Trans fat. Nếu các bạn thấy trên nhãn hiệu sản phẩm có đề những câu như Shortening, hydrogenated, partially hydrogenated vegetable oil thì chắc chắn là nó có chứa cả khối Trans fat trong đó rồi. Trên nhãn hiệu dinh dưỡng (Nutrition Facts) chúng ta thường thấy có ghi Total fats  (tổng số chất béo), Saturated (chất béo bão hòa), cholesterol, monounsaturated (chất béo không bão hòa dạng đơn thể, có nhiều trong dầu olive, dầu canola hay colza) và polyunsaturated (không bão hòa dạng đa thể, có nhiều trong dầu hoa hướng dương sunflower, dầu đậu nành soya, dầu bắp)…

Tại Canada, bắt đầu từ năm 2006, chất béo Trans phải được ghi trên nhãn hiệu sản phẩm. Chất béo không bão hòa (unsaturated) có nhiều trong các loại dầu thực vật và được xem như những chất béo tốt…Trans fat có rất nhiều trong bánh ngọt, donuts, muffins, trong các loại kẹo, chocolates, chips, cookies, crackers, bánh mì croissants, peanut butter, và cả trong margarine loại cứng được làm từ dầu hydrogenated vegetable oil v.v… Chất béo Saturated fat và Trans fat, cả hai đều rất xấu.

Vài con số tiêu biểu:

Mc Donald’s:

* Hamburger (100 g): Calories 246 / Fat 7.9 / Carbohydrate 31g

 * Cheeseburger (121g): Cal 320 / Fat 10g / Carb 35g

* QuarterPound with cheese (200 g): Cal 530 / Fat 30g / Carb 38g

* Big Mac (216 g): Cal 560 / Fat 31g / Carb 45g

* Chicken Mc Nugget (6): Cal 290 / Fat 17g / Carb 15g

* Egg Mc Muffin (136 g): Cal 290 / Fat 12g / Carb 27g

* Fries (medium 111g): Cal 354 / Fat 17g / Carb 47g

Burger King:

 * Whopper (270 g): Cal 640 / Fat 39g / Carb 45g

 * Whopper with cheese Cal 1010 / Fat 67g / Carb 47g

 * Big fish Sandwich: Cal 720 / Fat 43g / Carb 59g

 * French fries (116g): Cal 400 / Fat 21g / Carb 50g

 * Chocolate shake (284g): Cal 320 / Fat7g / Carb 54g

KFC:

 * Chicken breast (153g): Cal 400 / Fat 24g / Carb 16g

 * Cole Slaw (145g): Cal 180 /Fat 9g / Carb 21g

Domino’s Pizza:

 * 1 slice thin crust cheese (99g):  Cal 253/ Fat 11g / Carb 29g

Taco Bell:

 * Burrito Supreme ( 9 oz): Cal 440 / Fat 19g / Carb 51g

 * Taco Salad (19 oz): Cal 850 / Fat 52g / Carb 65g

Subway:

* 6”Classic Italian sandwich: Cal 688 /Fat 39g / Carb 47g

* Fast food hay Junk food" 

Junk food (tạp phẩm") là danh từ người ta thường dùng để gán cho các loại thức ăn và thức uống vô bổ vì chúng chứa toàn là colories rỗng (empty calories). Nét chính của junk food là nhiều đường (bánh, kẹo, chocolate), nhiều mỡ dầu, nhiều Trans fat, nhiều hóa chất bảo quản, nhiều muối (thí dụ các gói Chip), nhiều gaz (pepsi, coke, soda vv…) nhưng lại chứa rất ít, hoặc không có các chất xơ, khoáng và vitamins...Thật ra rất khó phân biệt ranh giới giữa junk food và fast food….Junk food có thể là fast food và ngược lại. Xã hội Âu Mỹ đã bị Fast food và junk food tràn ngập khắp mọi nơi! 

* Fast food và Slow food 

Phong trào Slow food (thức ăn chậm) đã được khởi xướng lên đầu tiên ở bên Ý  vào năm 1989… Ngày nay, phong trào nầy đã lan rộng khắp thế giới. Phương châm của họ là: Ê! hãy chậm chậm lại nào (Stop, slow down). Hãy sống cho thoải mái, cho chậm rãi để có thì giờ thưởng thức đúng mức hương vị các món ăn thuần túy của quê hương mình.

Đối với Tây phương, họ kêu gọi mọi người nên trở về nguồn với những món ăn chế biến từ những nguyên vật liệu nuôi trồng theo lối thiên nhiên không có trụ sinh và hóa chất nào cả. Họ hô hào mọi người hãy tẩy chay Fast food, vì chúng chỉ là sản phẩm của kỹ nghệ mà thôi. Họ cho rằng, Fast food đã tước mất cái gu, cái tính chất riêng biệt ở mỗi cá nhân chúng ta. Thật vậy, ăn một cái big Mac ở New York, ở Montréal hay ở Paris cũng không có mấy gì khác nhau cả.

Trên lý thuyết thì slow food có lý, nhưng trong thực tế thì có vẻ mơ hồ quá. Ai dám cam đoan slow food là những món ăn hoàn toàn tinh khiết và tốt cho sức khỏe đâu! Mỡ, dầu, đường, muối, nếu bị lạm dụng, thì dù là fast food  hay slow food chúng cũng đều nguy hại cho sức khỏe y như nhau. Vấn đề quan trọng nhất là làm sao thay đổi được cách sống, nếp sinh hoạt cũng như cách suy nghĩ trong vấn đề ăn uống. Đây không phải là chuyện dễ!

* Tham thực cực thân

Tại Hoa Kỳ và Canada cứ bốn người thì có một người mập phì.Tình trạng nầy càng đáng ngại hơn ở giới trẻ. Từ 20 năm nay số trẻ em mập đã tăng gấp đôi.Tổ chức Y Tế Thế giới (WHO) gọi hiện tượng nầy là dịch mập phì.

Một số bệnh ngày xưa chỉ thấy ở người lớn, như bệnh tiểu đường loại II, nay cũng thấy xuất hiện lác đác ở trẻ em. Mọi người đều cho rằng chính Fast food là một trong những nguyên nhân chính gây ra tình trạng mập phì.

Thật vậy, Fast food làm cho con người thích và ghiền cái ngọt cái béo. Các khẩu  phần Fast food bán ra không ngừng gia tăng khối lượng và kích thước thêm lên mãi để trở thành quá khổ supersize. Mua những phần thức ăn nầy có lợi hơn về giá cả so với những phần bình thường. Mua theo lối tam hợp (TRIO) như BigMac+Coke+Fries vẫn có lợi hỏn là mua riêng rẽ từng món một. Mua một cái Pizza Xtra Large được tặng thêm chai 2L Pepsi, và món hàng được đem giao tận nhà chỉ trong vòng có 30 phút… Bạn đi Ciné, chỉ được quyền đem vào rạp hát những thức ăn thức uống do chính họ bán ra ngay tại cửa rạp mà thôi, mà món nào món nấy, chẳng hạn như thùng bắp rang popcorn đầy bơ, to tổ bố thấy mà phát sợ luôn...Người tiêu thụ riết rồi cũng quen mắt với những món Fast food  khổng lồ nầy, và thấy chúng cũng bình thường mà thôi. Ăn nhiều, ăn thường xuyên mà lười vận động thì dễ mập và dễ bệnh mà thôi! Vậy thế nào gọi là mập phì (obesity)"  Người ta sử dụng công thức BMI (body mass index) để tính.

Cân nặng  kg       

BMI = x 10 000                                                                  

(chiều cao tính bằng cm) X  (chiều cao  tính bằng cm)

Ở người trưởng thành  BMI  = 18.5- 24.9   tốt, bình thường (normal) BMI = 25 – 29.9   thừa cân, dư kí, mát da mát thịt (overweight), cẩn thận.

BMI = từ 30 trở lên, mập phì, nguy hiểm, coi chừng bị bệnh đó.

BMI = dưới18.5, ốm quá, thiếu cân, suy dinh dưỡng  (underweight).                                                                                                                       

BMI chỉ cho chúng ta một ý niệm tương đối về tình trạng mập ốm mà thôi…Một lực sĩ vai u thịt bắp có thể có cùng trị số BMI như một người bình thường, nhưng chúng ta  không thể đánh giá sức khỏe của họ giống nhau được, vì tỉ lệ phân bố chất mỡ trong cơ thể của họ khác biệt nhau. Tỉ lệ mỡ trung bình của nam là 18%-22%, của nữ là 20%-27%.  Nếu tỉ lệ nầy vượt trên 25% ở đàn ông và trên 30% ở đàn bà thì không tốt, có nhiều nguy cơ bệnh tật...

Ngoài ra cũng có thể sử dụng tỉ lệ đo vòng eo và vòng mông (WHR- Waist Hip Ratio), WHR phải dưới 0.85 ở các bà và dưới 0.95 ở các ông. Chỉ số nầy càng lớn thì nguy cơ các bệnh về tim mạch, áp huyết, cholesterol, tai biến mạch máu não và bệnh tiểu đường càng cao. Mập bụng, còn gọi là bụng bia, thùng nước lèo to có dạng trái táo (apple shape) nguy hiểm hơn mập ở mông và đùi, có dạng trái lê (pear shape).

Các ông thường mập theo dạng trái táo còn các bà thì thường mập theo kiểu trái lê!

Theo thống kê, bệnh mập phì hằng năm đã giết hại vào khoảng 300.000 người tại Hoa kỳ, đồng thời nó cũng kéo theo một y phí khoảng 100 tỉ dollars….13% trẻ em sống tại Mỹ Quốc đều bị mập phì.

Mấy năm về trước, một số người mập phì ở Hoa Kỳ đã lôi các nhà hàng nổi tiếng trong lãnh vực Fast food ra tòa để mong xin được bồi thường thiệt hại. Nhưng chuyện cũng không có kết quả vì tòa án đã bác bỏ lời buộc tội của họ. Kỹ nghệ Fast food quả thật là rất có thế lực.

Một dự luật đã được họ vận động để đệ nạp lên thượng viện Hoa Kỳ nhằm mục đích miễn trách nhiệm cho kỹ nghệ Fast food về tình trạng mập phì trong xã hội Mỹ. Lý luận của giới nầy là họ chỉ đáp ứng lại luật cung cầu mà thôi. Người tiêu thụ có tự do và toàn quyền quyết định những gì mình nên ăn và những gì mình muốn ăn. Nhà hàng Mc Do cũng có chủ trương giúp khách hàng trong việc lựa chọn những món ăn một cách sáng suốt. Tại mỗi điạ điểm, Mc Do đều có phổ biến bản tài liệu về thành phần dinh dưỡng của tất cả các món ăn và thức uống cũng như của các nguyên vật liệu đã được sử dụng. Không biết có ai chịu khó đọc các tài liệu nầy hay không" Mc Do cũng có bán những menu nhẹ (Light, healthy) ít mỡ, ít đường cho những ai thật sự quan tâm đến sức khỏe.

* Sự Chuyển Biến Của Ngành Fast Food

Nhận thấy dân chúng càng ngày càng nhạy cảm đối với vấn đề ăn uống nên kỹ nghệ Fast Food cũng phải chuyển biến theo nhận thức mới của người tiêu thụ. Nhan nhản người ta thấy xuất hiện những mỹ từ mới trong menu như: Santé, Healthy, Light, Low fat, Low carb (chứa ít chất bột đường), Low calories, Diet, Cholesterol free, Bio, Organic (thực phẩm được chế biến từ nguyên liệu được nuôi trồng một cách thiên nhiên, không có dùng trụ sinh hoặc hóa chất), no GMO, Genetically modified organism (không sử dụng những nguyên liệu đã bị làm thay đổi gene), Vegetarian, Veggie (thực phẩm chay), Hormone free (thịt không có chứa hormone), Vegetable & Grain fed chicken (gà nuôi toàn bằng hạt, không có trộn thêm bột thịt, bột xương lấy từ thú vật vì sợ nhiễm bệnh bò điên), và biết đâu trong tương lai cũng dám có những câu quảng cáo như  BSE free (chỉ dùng thịt bò làm từ những thú khỏe mạnh không mắc phải bệnh Bò điên), Hamburger not irradiated (thịt không có bị xạ chiếu để diệt trùng), v.v…Chúng ta tự hỏi có phải thật sự kỹ nghệ ăn uống đã quan tâm thật sự đến sức khỏe của người tiêu thụ hay đây cũng chỉ là một mánh khóe khuyến mãi marketing mà thôi! 

* Kết luận

Cuộc sống quá ư là vội vàng gấp rút đã ảnh hưởng mạnh mẽ đến tập quán ăn uống của dân chúng tại Bắc Mỹ. Giới trẻ thì làm biếng vận động, tối ngày cứ miệt mài trước màn ảnh tv hay computer để chơi game và chat. Ăn lạp xạp suốt ngày và toàn là junk food không hà... Hậu quả tất yếu là đưa đến hàng triệu người bị dư cân và béo phì. Thời giờ là vàng bạc mà!

Hậu quả của tình trạng béo phì đưa đến các bệnh về tim mạch, áp huyết cao, cholesterol cao, tiểu đường, cũng như một số bệnh cancer, chẳng hạn như cancer ruột già, và cancer vú v.v…là chuyện đương nhiên mà thôi! Sống như Mỹ thì phải chết như Mỹ. Người Việt chúng ta, sống trên vùng đất nước nầy, ít nhiều cũng phải chịu cùng chung số phận trên. Trong mọi gia đình, trong đám bạn bè gần xa, hoặc cả chính bạn và tôi cũng đã bắt đầu có người có vấn đề sức khỏe nầy nọ rồi...Cholesterol cao, áp huyết cao, và đường cao là những âu lo chính của phần đông trong chúng ta. Mỗi năm lúc đi thử máu là lúc lo âu căng thẳng tinh thần hết sức.

Có rất nhiều bạn đã bị bệnh tiểu đường rồi, còn xui hơn thì bị cancer hay tai biến mạch máu não, trở thành phế nhân... Cũng có người đã viễn du tiên cảnh từ lâu rồi. Ngoại trừ những người theo đuổi chế độ ăn kiêng “diet”, và những ai có vấn đề sức khỏe nên phải kiêng cử nầy nọ, còn lại tuyệt đại đa số trong chúng ta thỉnh thoảng vẫn có thể ăn Fast food một cách an tâm. Vấn đề là đừng nên ăn quá thường xuyên không tốt. Phải biết chọn những món thích hợp, ít mỡ dầu, ít sauce, ít đường, và nên ăn những phần nhỏ bình thường, tránh các supersize hoặc XtraLarge.

Phải biết là dầu, mỡ, chất béo có rất nhiều trong khoai tây chiên (fries), nói chung là trong các món chiên hoặc xào, trong lớp bột áo phía ngoài miếng thịt gà KFC, trong da gà.  Fromage, sauce mayonnaise, các loại sauce sền sệt chua chua ngọt ngọt để chế lên salade và các món thịt nguội (salami, bacon, ham, smoked meat, sausage) đều chứa rất nhiều chất béo...

Ngoài ra cũng nên cẩn thận với các món ăn của ta (chả giò, phở, bún bò Huế, chuối chiên vv…) cũng như của các nhà hàng Tàu vì hầu như đều có chứa rất nhiều mỡ dầu và bột ngọt, v.v…Fast food cũng có khía cạnh hay của nó, đôi khi cũng rất tiện lợi cho mọi người như trong trường hợp gấp gáp hoặc bị kẹt thình lình phải ở lại hãng để làm thêm giờ phụ trội overtime. Còn trường hợp bị người ta làm nủng, làm eo “hổng thèm nấu cơm đâu” thì cũng hổng có sao, Sin Problema! mình cứ việc làm tạm vài gói mì ăn liền cũng được, còn không thì hãy mạnh dạn order Pizza mà đớp tự nhiên, lâu lâu ăn một lần thì không có gì hại hết!

Tham thực cực thân! Con người tự đào lấy mồ bằng chính răng của mình. Thật vậy, các nhà khoa học đều nhìn nhận rằng hết 60% bệnh tật đều bắt nguồn từ thức ăn và lối sống của chúng ta mà ra. Nếu muốn sống lâu, sống khỏe thì không gì xác đáng hơn là nên noi theo ý kiến rất hữu lý của nhà bác sĩ Dewitt Goodman (đại học Columbia): “Mỗi người phải tự quyết định lấy và phải biết lựa chọn giữa cái ngon, cái khoái khẩu với cái tốt, cái bổ ích cho sức khỏe”

Montreal, March 01, 2007

Gửi ý kiến của bạn
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> https://youtu.be/ngEjjyOByH4
Tên của bạn
Email của bạn
)
Bằng cách bắt chước cơ chế bảo vệ của cơ thể chống lại nhiễm trùng do vi khuẩn, một nhóm nghiên cứu ở Lund, Thụy điển hy vọng có thể ngăn chặn tình trạng viêm phát triển thành nhiễm trùng máu, theo đài truyền hình SVT, Thụy điển. Nhiễm trùng máu là tình trạng nhiễm trùng có thể đe dọa tính mạng. Thông thường nguyên nhân là do viêm phổi, nhiễm trùng đường tiểu hoặc nhiễm trùng vết thương. Nghiên cứu từ Lund cho thấy hiện nhiễm trùng huyết phổ biến hơn so với trước đây.
Ngày nay, có nhiều người lớn hơn bao giờ hết đang phải đối mặt với chứng rối loạn khả năng tập trung- thiếu khả năng chú ý, hay ADHD. Người ta nghi ngờ nguyên nhân chính của vấn đề này là do công nghệ hiện đại đang gây áp lực lên não bộ của họ. Trong khi có gần 10% trẻ em được chẩn đoán mắc chứng ADHD, một phân tích tổng hợp gần đây từ nhiều nghiên cứu cho thấy gần 6.8% người lớn mắc chứng ADHD – tăng từ 4.4% vào năm 2003.
Bộ não của chúng ta thường có khuynh hướng tìm kiếm và phản ứng với những điều mang lại sự hài lòng, gọi là phần thưởng. Khi chúng ta đói, bộ não hiểu rằng thức ăn là một phần thưởng, còn khi ta khát, nước sẽ là phần thưởng. Nhưng lạm dụng các chất gây nghiện như rượu và các loại thuốc có thể ảnh hưởng đến các con đường tìm kiếm phần thưởng tự nhiên trong bộ não, tạo ra những ham muốn khó kiểm soát và làm giảm khả năng kiểm soát hành vi của chúng ta.
Aissam Dam, cậu bé 11 tuổi, lớn lên trong một thế giới im lặng tuyệt đối. Em sinh ra đời đã bị điếc và chưa bao giờ nghe thấy bất kỳ tiếng động nào. Khi sống trong một cộng đồng nghèo ở Maroc, em đã học cách diễn đạt bằng ngôn ngữ ký hiệu do chính mình phát minh ra và không được đi học. Năm ngoái, sau khi chuyển đến Tây Ban Nha, gia đình đưa em đến gặp một chuyên gia về thính giác, người đã đưa ra một gợi ý đáng ngạc nhiên: Aissam có thể đủ điều kiện tham gia thử nghiệm lâm sàng sử dụng liệu pháp gen. Vào ngày 4 tháng 10, Aissam được đưa đến điều trị tại Bệnh viện Nhi đồng Philadelphia, trở thành người đầu tiên được điều trị bằng liệu pháp gen ở Hoa Kỳ cho bệnh điếc bẩm sinh. Mục đích là cung cấp cho em thính giác, nhưng các nhà nghiên cứu không biết liệu phương pháp điều trị này có hiệu quả hay không, và nếu có thì em sẽ nghe được bao nhiêu.
Sau mùa lễ cuối năm là lúc các bậc phụ huynh lo lắng về con đường đại học của con cháu mình. Những con số điểm, những chữ viết tắt như GPA, SAT và ACT sẽ làm phụ huynh nhức đầu và chúng ta sẽ bàn lại về vai trò các điểm này và nhất là tương quan giữa SAT và IQ trong khung cảnh của các thay đổi gần đây ở Mỹ. Năm ngoái, Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ quyết định cấm dùng màu da, nguồn gốc sắc tộc để quyết định tuyển chọn một ứng viên, từ chối không cho Đại học Harvard thực hành “tác dụng khẳng định” (affirmative action) để tăng sỉ số da màu không được đại diện đúng mức so với tỷ lệ trong dân số nói chung. Một trong những biện pháp được dùng để giảm bớt sỉ số dân Á Châu là gạt bỏ kết quả kỳ thi SAT hoặc giảm bớt tầm quan trọng của SAT, vì người gốc Á Châu có điểm SAT cao hơn nhiều so với các sắc dân khác.
Hội chứng người cứng đơ (Stiff Person Syndrome – SPS) là một căn bịnh có thể gây co thắt dữ dội và làm suy nhược các cơ, nhưng hầu hết mọi người đều không biết gì về nó mãi cho đến cuối năm ngoái, khi nữ danh ca Celine Dion công bố tình trạng bịnh của mình. Chứng rối loạn thần kinh và tự miễn dịch hiếm gặp này được cho là chỉ ảnh hưởng đến 1 hoặc 2 người trong một triệu người – và hai phần ba trong số những người bị là phụ nữ.
Tạp chí Consumer Reports vừa công bố phát hiện rằng nhựa vẫn hiện diện “rộng rãi” trong thực phẩm bất chấp các nguy hại về sức khỏe, và kêu gọi các cơ quan chức trách đánh giá lại mức độ an toàn của nhựa khi tiếp xúc với thực phẩm trong quá trình sản xuất. Tổ chức vô vụ lợi này cho biết rằng 84 trong số 85 mẫu thực phẩm ở siêu thị và thức ăn nhanh mà họ vừa kiểm tra gần đây có chứa “chất hóa dẻo” (plasticizers) được gọi là phthalates, một loại hóa chất được sử dụng để làm cho nhựa bền hơn.
Cách đâu 30-40 năm, lúc người tỵ nạn Việt mới định cư ở Mỹ và bắt đầu làm quen với các tập tục kể những tập quán về y tế ở Mỹ, trong y giới Mỹ cũng như các nước tây phương khác đang tranh cãi rất nhiều về chỉ định có nên cắt bao quy đầu theo thông lệ (routine circumcision) cho trẻ em sơ sinh hay không. Thuật ngữ “circumcision”, gốc latinh “circumcisio”. Từ "cắt bao quy đầu" xuất phát từ các từ Latin circum và caedo (circum: “xung quanh”; caedo: “tôi cắt”), có nghĩa đen là "cắt xung quanh". Từ epitome trong tiếng Hy Lạp cũng có nguồn gốc từ gốc có nghĩa là "cắt" hoặc "vết mổ". Trong tiếng Hebrew (Do Thái), phép cắt bao quy đầu được gọi là “peritomy”, xuất phát từ tiếng Hy Lạp peritomy.
Người ta vẫn thường nói “You are what you eat” (Những gì bạn ăn thể hiện bạn là ai). Nhưng có lẽ sẽ đúng hơn khi nói rằng những gì chúng ta ăn sẽ khiến chúng ta có những cảm xúc gì, bởi vì những tiến bộ trong lĩnh vực dinh dưỡng tâm thần học cho thấy chế độ dinh dưỡng đóng một vai trò quan trọng đối với sức khỏe tâm thần của chúng ta.
Đặng Đình Bách: Tấm gương sáng về tinh thần đoàn kết cộng đồng và câu chuyện đau buồn về sự bất công cần phải khắc phục tại Việt Nam...


Kính chào quý vị,

Tôi là Derek Trần, dân biểu đại diện Địa Hạt 45, và thật là một vinh dự lớn lao khi được đứng nơi đây hôm nay, giữa những tiếng nói, những câu chuyện, và những tâm hồn đã góp phần tạo nên diện mạo văn học của cộng đồng người Mỹ gốc Việt trong suốt một phần tư thế kỷ qua.
Hai mươi lăm năm! Một cột mốc bạc! Một cột mốc không chỉ đánh dấu thời gian trôi qua, mà còn ghi nhận sức bền bỉ của một giấc mơ. Hôm nay, chúng ta kỷ niệm 25 năm Giải Viết Về Nước Mỹ của nhật báo Việt Báo.

Khi những người sáng lập giải thưởng này lần đầu tiên ngồi lại bàn thảo, họ đã hiểu một điều rất căn bản rằng: Kinh nghiệm tỵ nạn, hành trình nhập cư, những phức tạp, gian nan, và sự thành công mỹ mãn trong hành trình trở thành người Mỹ gốc Việt – tất cả cần được ghi lại. Một hành trình ý nghĩa không những cần nhân chứng, mà cần cả những người viết để ghi nhận và bảo tồn. Họ không chỉ tạo ra một cuộc thi; họ đã và đang xây dựng một kho lưu trữ. Họ thắp lên một ngọn hải đăng cho thế hệ sau để chuyển hóa tổn thương thành chứng tích, sự im lặng thành lời ca, và cuộc sống lưu vong thành sự hội nhập.

Trong những ngày đầu ấy, văn học Hoa Kỳ thường chưa phản ánh đầy đủ sự phong phú và đa dạng về kinh nghiệm của chúng ta. Giải thưởng Viết Về Nước Mỹ thực sự đã lấp đầy khoảng trống đó bằng sự ghi nhận và khích lệ vô số tác giả, những người đã cầm bút và cùng viết nên một thông điệp mạnh mẽ: “Chúng ta đang hiện diện nơi đây. Trải nghiệm của chúng ta là quan trọng. Và nước Mỹ của chúng ta là thế đó.”


Suốt 25 năm qua, giải thưởng này không chỉ vinh danh tài năng mà dựng nên một cộng đồng và tạo thành một truyền thống.
Những cây bút được tôn vinh hôm nay không chỉ mô tả nước Mỹ; họ định nghĩa nó. Họ mở rộng giới hạn của nước Mỹ, làm phong phú văn hóa của nước Mỹ, và khắc sâu tâm hồn của nước Mỹ. Qua đôi mắt họ, chúng ta nhìn thấy một nước Mỹ tinh tế hơn, nhân ái hơn, và sau cùng, chân thật hơn.

Xin được nhắn gửi đến các tác giả góp mặt từ bao thế hệ để chia sẻ tấm chân tình trên các bài viết, chúng tôi trân trọng cảm ơn sự can đảm của quý vị. Can đảm không chỉ là vượt qua biến cố của lịch sử; can đảm còn là việc ngồi trước trang giấy trắng, đối diện với chính mình, lục lọi ký ức đau thương sâu đậm, và gửi tặng trải nghiệm đó đến tha nhân. Quý vị là những người gìn giữ ký ức tập thể và là những người dẫn đường cho tương lai văn hóa Việt tại Hoa Kỳ.

Với Việt Báo: Xin trân trọng cảm ơn tầm nhìn, tâm huyết, và sự duy trì bền bỉ giải thưởng này suốt một phần tư thế kỷ.
Khi hướng đến 25 năm tới, chúng ta hãy tiếp tục khích lệ thế hệ kế tiếp—những blogger, thi sĩ, tiểu thuyết gia, nhà phê bình, nhà văn trẻ—để họ tìm thấy tiếng nói của chính mình và kể lại sự thật của họ, dù đó là thử thách hay niềm vui. Bởi văn chương không phải là một thứ xa xỉ; đó là sự cần thiết. Đó là cách chúng ta chữa lành, cách chúng ta ghi nhớ, và là cách chúng ta tìm thấy nơi chốn của mình một cách trọn vẹn.

Xin cảm ơn quý vị.

NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.